III SA/Gl 303/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia Marzanna Sałuda (spr.), Protokolant Starszy referent Weronika Leśniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2025 r. sprawy ze skargi A. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 21 lutego 2025 r. nr SKO.4204.16.2025 w przedmiocie skierowania na badania lekarskie oddala skargę. Przedmiotem sporu jest decyzja z dnia 21 lutego 2025r. nr SKO.4204.16.2025 Samorządowego kolegium Odwoławczego w Katowicach – dalej SKO, organ którym to na podstawie art. 1 ust. 1, art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity - Dz.U. z 2018r., poz. 570) i art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. r Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity - Dz.U. z 2024r., poz. 572), po rozpatrzeniu odwołania A. R. – dalej strona, skarżący od decyzji Starosty [...] nr [...] z 18 grudnia 2024r. w przedmiocie skierowania strony posiadającego uprawnienia do kierowania w zakresie prawa jazdy kategorii B,B+E na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami utrzymał w mocy utrzymał w mocy sporna decyzję/ Stan sprawy jest następujący; W dniu 2 grudnia 2024r. do Starosty [...] wpłynął wniosek Komendanta Powiatowego Policji w Z. o wszczęcie postępowania administracyjnego i wydanie decyzji o skierowaniu strony na badania lekarskie w celu orzeczenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem silnikowym. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że skarżący w dniu 5 listopada 2024r., na ul. [...] w Z., kierując samochodem osobowym wjechał na wysepkę znajdująca się przed rondem gdzie przejechał po pylonie drogowym U-5b a następnie zjechał na ulice kierując się w rejon parkingu czym stworzył realne zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Następnie zatrzymał pojazd na parkingu, gdzie oderwał zwisające z pojazdu nadkole i wyrzucił je w miejsce publiczne na pobliski zieleniec. Z zapisu monitoringu, w ocenie Policji, kierujący w trakcie zdarzenia zachowywał się irracjonalnie. Ponadto wskazano, ze w trakcie wykonywania czynności z kierującym ustalono, że nie wie jak to się stało i bardzo żałuje, że doszło do takiej sytuacji. Powyższe w ocenie Policji uzasadniało sporządzenie wniosku o skierowanie na badania lekarskie z uwagi na niedopuszczenie w przyszłości do stworzenia zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Organ I instancji po wszczęciu postępowania w w/w sprawie decyzją z dnia 18 grudnia 2024r. skierował skarżącego posiadającego uprawnienia do kierowania w zakresie prawa jazdy kategorii B,B+E na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący opisując przeszłe zdarzenie drogowe, wskazał że w jego opinii podstawą do skierowania na badanie lekarskie jest fakt, że ukończył 85 lat. Podkreślił, że badania te są kosztowne a on nie ma zamiaru być kierowcą zawodowym. SKO nie uwzględniło odwołania i decyzją z dnia 21 lutego 2025r utrzymało w mocy sporne rozstrzygnięcie. Przywołało art. 99 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami – dalej u.k.p. - zgodnie z którym starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy na badanie lekarskie, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia. SKO uznało, iż zastrzeżenia te winny odnosić się do nowych okoliczności wskazujących na pogorszenie się stanu zdrowia kierowcy w stosunku do stanu istniejącego w chwili nabycia uprawnień do kierowania pojazdami. Ustawa nie precyzuje, o jakie zastrzeżenia chodzi, bliżej ich nie definiuje. W piśmiennictwie i orzecznictwie wskazuje się, że chodzi tu o takie przesłanki, które z dużą dozą prawdopodobieństwa wskazują na istotne zmniejszenie sprawności zdrowotnej kierującego. SKO wskazało, iż jak wynika z akt sprawy powodem wszczęcia postępowania, był wniosek Komendanta Powiatowego Policji w Z., w którym wskazano opis zdarzenia z dnia 5 listopada 2024r., jakie miało miejsce na ul. [...] w Z. a które w ocenie Policji uzasadniało sporządzenie wniosku o skierowanie na badania lekarskie z uwagi na niedopuszczenie w przyszłości do stworzenia zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Zdaniem SKO konieczność zapewnienia bezpieczeństwa w ruchu drogowym, które może być poważnie zagrożone przez kierowcę, który ma problemy z koordynacją psychoruchową w trakcie prowadzenia pojazdu, wymaga sprawdzenia rzeczywistych i aktualnych predyspozycji skarżącego do prowadzenia pojazdów mechanicznych. Temu celowi służy instytucja skierowania na badania lekarskie, która znajduje zastosowanie, gdy jest prawdopodobne, że stan zdrowia kierowcy świadczy o istnieniu przeciwwskazań do kierowania pojazdami. Nie jest natomiast wymagana pewność w tym zakresie. Ostateczne rozstrzygnięcie w tej kwestii powierzone zostało uprawnionym do tego lekarzom, którzy przeprowadzą w trybie art. 75 ust. 1 pkt 5 ustawy stosowne badania i ocenią, czy skarżący jest zdolny do prowadzenia pojazdów mechanicznych. SKO podniosło także, iż zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierowcy winny dotyczyć aspektów zdrowia mogących mieć wpływ na zdolność do bezpiecznego prowadzenia pojazdów, a sformułowanie, że mają być one uzasadnione oznacza, że winny opierać się na wiarygodnych podstawach. Samo skierowanie na tego rodzaju badania nie przesądza w żadnym wypadku, że weryfikacja stanu zdrowia strony będzie negatywna, a w konsekwencji dojdzie do pozbawienia jej uprawień do kierowania pojazdami. Zatem to czy u odwołującego występują bądź też nie występują przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami, może stwierdzić wyłącznie powołany do tego Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w S.. W skardze do WSA w Gliwicach skarżący nie zakwestionował ustaleń faktycznych dotyczących konieczności przeprowadzenia badań w S. zwrócił się z prośbą o zmianę zaskarżonego orzeczenia w tym zakresie poprzez nakazanie poddaniu się badaniom lekarskim w miejscu zamieszkania to jest w Z.. uzasadnił skromnymi możliwościami finansowymi, przekraczającymi możliwość dojazdu do S. Podniósł iż prawo jazdy posiada od 50 łat i nigdy nie uczestniczył w żadnym wypadku i kolizji drogowej. Dodatkowo wskazał, iż obecna emerytura wynosi 1700 zł miesięcznie, nie posiadam żadnych dodatkowych źródeł dochodu jak również majątku, który mógłbym spieniężyć. Samochód, który posiada liczy sobie przeszło 20 lat i posiada minimalną wartość rynkową. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako: "p.p.s.a."), sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Organy obu instancji, wydając w dniach 21 lutego 2025 r. oraz 18 grudnia 2024 r. kwestionowane decyzje powołały się w podstawie prawnej na treść przepisu art. 99 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tj. Dz.U. z 2024 r., poz. 1210 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie lekarskie, jeżeli istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do ich stanu zdrowia. Zastrzeżenia co do stanu zdrowia muszą być uzasadnione. Oznacza to, że zastrzeżenia te muszą wskazywać na taki stan zdrowia kierowcy, z którego może wynikać brak możliwości jego dalszego udziału w ruchu drogowym. Przeciwskazania do udziału w ruchu drogowym nie muszą być pewne, bowiem zostaną one dopiero zweryfikowane podczas badania lekarskiego. Dlatego też skierowanie na badania nie musi być poprzedzone wykazaniem pewności istnienia przeciwskazań zdrowotnych, lecz wystarczy wysokie prawdopodobieństwo ich istnienia. Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 8 lipca 2025r. sygn. akt II GSK 2057/21, co skład orzekający podziela w całości "Celem regulacji wprowadzającej kontrolne badania lekarskie jest zapewnienie bezpieczeństwa w ruchu drogowym, co przekłada się bezpośrednio na ochronę zdrowia i życia ludzkiego wszystkich uczestników ruchu drogowego. Zależy ono bezpośrednio od dyspozycji psychofizycznej kierowcy. Należy przy tym pamiętać, że decyzja o skierowaniu na badania lekarskie, nie jest jednoznaczna z pozbawieniem uprawnień do kierowania pojazdami i nie przesądza o istnieniu przeciwwskazań do prowadzenia pojazdów w przypadku konkretnego kierowcy. Skierowanie na badania lekarskie może więc nastąpić, gdy organ znajdzie się w posiadaniu informacji nasuwających zastrzeżenia co do warunków zdrowotnych kierowcy, a więc gdy jest prawdopodobne, że stan zdrowia kierowcy świadczy o istnieniu przeciwwskazań do kierowania pojazdami, nie jest natomiast wymagana pewność w tym zakresie". Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie bowiem skarżący, prowadząc pojazd w dniu 5 listopada 2024r., na ul. [...] w Z., kierując samochodem osobowym wjechał na wysepkę znajdująca się przed rondem gdzie przejechał po pylonie drogowym U-5b a następnie zjechał na ulice kierując się w rejon parkingu czym stworzył realne zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Następnie zatrzymał pojazd na parkingu, gdzie oderwał zwisające z pojazdu nadkole i wyrzucił je w miejsce publiczne na pobliski zieleniec. Z opisu czynności przeprowadzonych przez Policję wynika, że kierujący –skarżący nie umiał wytłumaczyć przyczyn zachowania ze zdarzenia w/w opisanego, nie wie bowiem jak to się stało i bardzo żałuje, że doszło do takiej sytuacji. Opisane zajście stanowi zatem uzasadnioną podstawę do stwierdzenia zastrzeżeń co do stanu zdrowia skarżącego, co uprawniało organy do wydania kwestionowanych decyzji. W zakresie prośby Strony o możliwość przeprowadzenia badania lekarskiego w innym ośrodku niż w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny to Sąd zauważa, iż brak jest takiej możliwości albowiem po myśli art. 75 ust. 5 u.k.p. badania osób, o których mowa w ust. 1 pkt 3-5, czyli m.in. osoby posiadającej prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem, jeżeli istnieją uzasadnione i poważne zastrzeżenia co do stanu jej zdrowia przeprowadza się jedynie w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy. Skoro zatem złożona skarga okazała się niezasadna i nie mogła odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił ją na podstawie art. 151 p.p.s.a.