III SA/Gl 340/23

WyrokWSA w Gliwicach2023-07-25

Skład orzekający: Małgorzata Herman, Adam Gołuch, Magdalena Jankiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy czynność organu dotującego polegająca na ustaleniu wysokości miesięcznej stawki dotacji oświatowej dla niepublicznej szkoły dla dorosłych, zgodna z obowiązującym rozporządzeniem, może być uznana za naruszającą prawo, jeśli skarżący uważa, że stawka ta jest zbyt niska i nie pokrywa kosztów prowadzenia działalności oświatowej, a także narusza Konstytucję RP?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że czynność ustalenia wysokości dotacji oświatowej była zgodna z obowiązującymi przepisami prawa. Organ dotujący był zobowiązany do stosowania przepisów rozporządzenia, nawet jeśli skarżący uważał je za sprzeczne z ustawą lub Konstytucją, ze względu na zasadę praworządności i hierarchię źródeł prawa. Dotacja stanowi dofinansowanie, a nie pełne finansowanie kosztów kształcenia, a organ prowadzący szkołę niepubliczną może pobierać opłaty od słuchaczy.
Stan faktyczny
Spółka C. Sp. z o.o. wniosła skargę na czynność Prezydenta Miasta J. ustalającą miesięczną stawkę dotacji oświatowej na słuchacza Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych "Z." w J. na rok 2023 w kwocie 2,93 zł. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o finansowaniu zadań oświatowych oraz Konstytucji RP, twierdząc, że ustalona stawka jest iluzoryczna, nie pokrywa kosztów prowadzenia szkoły i narusza prawo do powszechnego dostępu do wykształcenia. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, wskazując na zgodność ustalenia dotacji z obowiązującymi przepisami.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 lipca 2023 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. w L. na czynność Prezydenta Miasta J. w przedmiocie ustalenia wysokości należnej dotacji oświatowej oddala skargę. C sp. z o.o. wniosło skargę do sądu administracyjnego na czynność Prezydenta Miasta J. w postaci ustalenia wysokości należnej dotacji oświatowej przysługującej na słuchaczy Liceum Ogólnokształcącego Z. w J. w 2023 r. W skardze zarzuciło naruszenie: 1. art. w zw. 26 § 2 w zw. z art. 33 ust. 1 ustawy z 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2082, dalej: u.f.z.o.) w zw. z art. 1 ust. 1 , 3, 4, 9, 10,11, 14 , art. 10, art. 11 i art. 170 § 1 ustawy z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz.U. z 2021 r., poz. 1082, dalej P.O.) poprzez ustalenie miesięcznej stawki dotacji na słuchacza w kwocie 2,93 zł, co stanowi jedynie iluzoryczne wypełnienie obowiązku finansowania działalności oświatowej szkoły, która nie może prowadzić działalności gospodarczej, a w konsekwencji pozyskiwać środków na kredytowanie działalności szkoły; 2. art. 70 ust. 4 Konstytucji Rzeczpospolitej Polski z 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. z 1997 r. nr 78, poz. 483) poprzez ustalenie stawki dotacji w kwocie, która nie pozwala na prowadzenie kształcenia, co w konsekwencji prowadzi do naruszenia prawa obywateli do powszechnego i równego dostępu do wykształcenia. W konsekwencji Spółka wniosła o stwierdzenie bezskuteczności czynności w postaci błędnego ustalenia wysokości należnej dotacji oświatowej przysługującej na słuchaczy Liceum w 2023 r. W uzasadnieniu skargi Spółka wskazała, że jest organem prowadzącym Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych tj. szkołę niepubliczną, dla której wypłacana jest dotacja oświatowa, o której mowa w art. 26 ust. 2 u.f.z.o. Pismem z 15 marca 2023 r. [...], organ dotujący przekazał skarżącej pisemną informację o wysokości dotacji oświatowej w 2023 r., wskazując, iż wysokość miesięcznej stawki dotacji obowiązującej na 1 słuchacza prowadzonego przez nią Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych "Z." w J. na rok 2023 r. wynosić będzie 2,93 zł. Na tej podstawie skarżąca ustaliła, iż stawka na słuchacza Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych wynosi poniżej 3 zł. Skarżąca stwierdziła, że od września 2018 r. w związku z wprowadzeniem art. 10a do ustawy Karta Nauczyciela organy prowadzące szkoły niepubliczne są obowiązane do zatrudniania nauczycieli w oparciu o umowę o pracę zgodnie z Kodeksem pracy. Nawet przy przyjęciu minimalnego wynagrodzenia o pracę dla nauczyciela zatrudnianego w szkole miesięczny koszt zatrudnienia nauczyciela w pełnym wymiarze czasu pracy kształtuje się obecnie na poziomie - 3.490 zł brutto, a wraz z kosztami pracodawcy 4.204,75 zł, co oznacza, że kwota dotacji oświatowej na 1 ucznia na rok 2023 nie pokrywa nawet 1 godziny pracy nauczyciela. Ponadto wysokość wynagrodzenia dla nauczyciela zatrudnianego w szkole musi uwzględniać także kwalifikacje nauczyciela, w szczególności staż pracy i stopień awansu zawodowego, a wymagania rynkowe powodują często konieczność zastosowania wyższych stawek. Dodatkowo szkoły muszą ponosić koszty energii elektrycznej i ogrzewania. Lokale szkolne muszą spełniać wymagania określone w przepisach w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach, przepisach o ochronie środowiska, przepisach o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, przepisach techniczno-budowlanych i przepisach o ochronie przeciwpożarowej, czynsz najmu stanowi znaczący koszt prowadzenia szkół. Ustalenie bieżącej stawki dotacji na poziomie kilku złotych stanowi jedynie pozorne dotowanie bieżącej działalności szkół niepublicznych i powoduje, że cały ciężar i ryzyko prowadzenia szkół zostaje przerzucony na podmioty niepubliczne. Przy założeniu, że w szkole kształci się 200 słuchaczy, a stawka dotacji określona w art. 26 ust. 2 u.f.z.o. wynosi mniej niż 3 zł na słuchacza, szkoła pod koniec miesiąca otrzyma dotację w wysokości ok. 500 zł miesięcznie. Są to środki, które nie pozwolą na pokrycie nawet ułamkowej części kosztów i nie pozwalają w ogóle na prowadzenie działalności dydaktycznej przez szkołę. Spółka podkreśliła, że zgodnie z art. 170 ust. 1 P.O. prowadzenie szkoły nie jest działalnością gospodarczą, co oznacza, że jest to działalność deficytowa i nie nastawiona na osiąganie zysku, a organy prowadzące szkoły niepubliczne tj. licea ogólnokształcące dla dorosłych i szkoły policealne realizują zadanie publiczne danej jednostki samorządu terytorialnego - w tym wypadku powiatów. Mając na względzie sformułowane w art. 70 Konstytucji RP powszechne prawo do nauki koniecznym jest zaś udział władz publicznych w finansowaniu sektora oświaty spoza sektora finansów publicznych zgodnie z obowiązującymi przepisami i w sposób umożliwiający realizację tego zadania. Ustalona wysokość miesięcznej dotacji oświatowej w 2023 r. nie pozwala na zrealizowanie przez szkoły tych celów i stanowi o fikcji realizacji przez państwo ustawowego obowiązku dofinansowania działalności szkół niepublicznych prowadzonych przez prywatne podmioty. Powyższe nie może być akceptowane w procesie legislacyjnym aktu niższego rzędu w stosunku do ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, jakim jest rozporządzenie. Spółka podkreśliła, że zgodnie z art. 33 ust. 1 pkt. 1 i 2 u.f.z.o. dotacje, o których mowa w art. 26 u.f.z.o. są przekazywane pod warunkiem, że organ prowadzący szkołę przekaże organowi dotującemu informację o planowanej liczbie uczniów, nie później niż do dnia 30 września roku bazowego. Jednocześnie szkoła ma obowiązek przekazać dane do systemu informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września roku bazowego, co skarżąca uczyniła. Przekazanie jej dotacji w kwocie tak niskiej stanowi natomiast iluzoryczne wykonanie obowiązku finansowania działalności edukacyjnej szkoły. Działania organu nie usprawiedliwia fakt, że ustalona stawka dotacji zgodna jest z przepisami rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki z 22 grudnia 2022 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2023. Takie bowiem uregulowanie sprzeczne jest z przepisami ustawy o finansowaniu zadań oświatowych oraz z Konstytucją, a hierarchia źródeł prawa wskazuje, że rozporządzenia nie mogą stać w sprzeczności z ustawami. W ocenie skarżącej czynność polegająca na ustaleniu wysokości kwoty należnej dotacji jest czynnością administracyjną w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i podlega kognicji sądów administracyjnych, a zgodnie z treścią art. 47 u.f.z.o. do kognicji sądów administracyjnych należą wszystkie czynności podejmowane przez organ dotujący dotyczące ustalenia wysokości lub przekazania dotacji i stanowią czynność z zakresu administracji publicznej podlegającą kognicji sądów administracyjnych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Stwierdził, że dokonał aktualizacji stawki dotacji w oparciu o ustawę o finansowaniu zadań oświatowych, o czym poinformował skarżącą pismem z 15 marca 2023r. Przedstawił wyliczenie kwoty dotacji przy uwzględnieniu "wagi", tj. współczynnika 0,005 oraz Di powiat i Standard A-powiat. Organ wskazał też, iż musi wypełniać wskazania ustawodawcy, a dotacja nie służy finansowaniu szkoły, a jedynie jej dofinansowaniu i w szkole niepublicznej mogą być pobierane opłaty. Wysokość dotacji nie narusza zasady dwusektorowości systemu szkolnictwa ani nie decyduje o możliwości uzyskania wpisu do rejestru placówek niepublicznych. W piśmie procesowym z 2 czerwca 2023 r. strona podtrzymała zarzuty skargi, a ponadto wskazała, że kwota dotacji wskazana przez organ powoduje brak możliwości pokrywania kosztów kształcenia ze środków publicznych i rodzi konieczność ich finansowania zaliczkowo ze środków własnych. Dotacja dla szkół niepublicznych powinna odpowiadać dotacji dla szkół publicznych, dlatego nie ma podstaw do przyznawania szkołom niepublicznym niższej kwoty dotacji, niż publicznym. Podniosła, że wprowadzone zmiany weszły w życie bez przepisów przejściowych i objęły kształcenie słuchaczy w trakcie pobierania przez nich nauki i nie ma gwarancji, że szkoła otrzyma finansowanie za efekt, bo nie wiadomo, czy zasady finansowania znów wkrótce nie ulegną zmianie. Ustawodawca nie przewidział też sytuacji migracji słuchaczy między szkołami, gdzie mimo, że koszty kształcenia poniosła jedna placówka, to całość dotacji za efekt otrzyma inna, ta, w której uczeń ukończył edukację. Dlatego Sąd winien przede wszystkim rozważyć konstytucyjność przepisów mających wpływ na wysokość stawki dotacji, w tym przepisów rozporządzenia wykonawczego na 2023 r., ponieważ konsekwencją zastosowania ww. przepisów było nieprawidłowe ustalenie przez organ stawki dotacji przysługującej szkołom skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 259, ze zm. dalej także: ppsa) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona czynność została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować stwierdzeniem przez Sąd bezskuteczności zaskarżonej czynności (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c w zw. z art. 146 § 1 ppsa). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że przedmiotem skargi do WSA na podstawie wyżej cytowanego przepisu mogą być czynności i akty niebędące decyzjami ani postanowieniami, o charakterze indywidualnym. Fakt, że zaskarżone pismo (zatem akt niebędący decyzją ani postanowieniem) dotyczyło jedynie skarżącego przesądza o takim indywidualnym jej charakterze. Trzecim warunkiem jest publicznoprawny charakter aktu. Zgodnie z art. 47 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, czynności podejmowane przez organ dotujący, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41 a, w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41 a, stanowią czynności z zakresu administracji publicznej. Z powyższego wynika, że czynności dotyczące finansowania szkół niepublicznych wchodzą w zakres administracji publicznej, zatem akt określający poziom tego finansowania nie ma charakteru prywatnego, lecz publiczny. Charakteryzuje się on jednostronnością i władczością działania i został wydany przez Prezydenta Miasta, a zatem podmiot wykonujący zadania publiczne, co dodatkowo potwierdza, że wchodzi w zakres administracji publicznej. W dalszej kolejności Sąd stwierdził, że czynność ta dotyczy uprawnień skarżącego wynikających z przepisów prawa. Skutkiem jej podjęcia jest bowiem uzyskanie dofinansowania dla szkół niepublicznych na określonym poziomie. Oznacza to, że zaskarżona czynność spełnia przesłanki do uznania jej za czynność z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ppsa i podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny. Skarżąca zachowała także termin do wniesienia skargi. Zgodnie z art. 53 § 2 ppsa jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ppsa, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. W rozpoznawanej sprawie, doręczenie pisma informującego o wysokości dotacji nastąpiło 20 marca 2023r., co wynika z kopii potwierdzenia jego odbioru (karta 28 w aktach sądowych), zatem skarga złożona 19 kwietnia 2023 r. wniesiona została z zachowaniem tego terminu. Sąd przystąpił zatem do merytorycznego rozpoznania skargi i stwierdził, że zaskarżona czynność nie narusza prawa. Stosownie do art. 26 ust. 2 ustawy z 27 października 2017r. o finansowaniu zadań oświatowych (t.j. Dz. U. z 2023r., poz. 1400) – dalej powoływana jako ufzo, niepubliczne szkoły, w których nie jest realizowany obowiązek szkolny lub obowiązek nauki, otrzymują na każdego ucznia uczestniczącego w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, z których uczeń nie został zwolniony na podstawie przepisów wydanych na podstawie art. 44zb ustawy o systemie oświaty, dotację z budżetu jednostki samorządu terytorialnego będącej dla tych szkół organem rejestrującym, w wysokości równej kwocie przewidzianej na takiego ucznia w części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostki samorządu terytorialnego. Warunki i sposób przekazania dotacji określa art. 33 i art. 34 ufzo. Zgodnie zaś z art. 28 ust. 6 ustawy z 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (t.j. Dz. U. z 2022r., poz. 2267) minister właściwy do spraw oświaty i wychowania, po zasięgnięciu opinii ministra właściwego do spraw finansów publicznych oraz reprezentacji jednostek samorządu terytorialnego, określa, w drodze rozporządzenia, sposób podziału części oświatowej subwencji ogólnej między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego, z uwzględnieniem m.in. typów i rodzajów szkół i placówek prowadzonych przez te jednostki czy liczby uczniów w szkołach i placówkach. Algorytm podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego na 2023 r. określony został w załączniku do rozporządzenia wykonawczego na 2023 r. tj. rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki z 22 grudnia 2022 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2023 (Dz. U. z 2022r., poz. 2820). W załączniku do odpowiedzi na skargę organ przekazał zaskarżone pismo z 15 marca 2023r. oraz "Metryczkę subwencji oświatowej 2023r." (karta 29 akt sądowych), w której dla uczniów niepublicznych liceów ogólnokształcących przewidziana została waga 0,005, a którą zastosował organ dla wyliczenia dotacji należnej skarżącego. Wynika z tego, że przy wyliczaniu kwoty dotacji na słuchacza liceum dla dorosłych w 2023 r. organ zastosował obowiązujące przepisy prawa, czego zresztą strona skarżąca nie kwestionuje. W szczególności nie kwestionowała technicznej metody dokonania obliczeń i ich wyniku, uznając że wyliczenia te są zgodne z rozporządzeniem wykonawczym. Jednak zdaniem strony skarżącej organ był zobowiązany do uwzględnienia hierarchiczności przepisów prawa i w konsekwencji winien był ustalić stawkę dotacji w taki sposób, by wypełnić ustawowy obowiązek finansowania działalności szkoły. Zdaniem strony, regulacje te są sprzeczne z przepisami ustawy o finansowaniu zadań oświatowych oraz z Konstytucją RP, dlatego też organ był zobowiązany do niestosowania tego aktu. Skarżąca oczekuje zatem, że kierując się zasadą hierarchiczności przepisów prawa, organ ustalając stawkę dotacji winien pominąć przepisy ww. rozporządzenia wykonawczego. Odnośnie tego zauważyć jednak należy, że stosownie do art. 7 Konstytucji, wyrażającego zasadę praworządności, organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Również art. 6 Kpa stanowi, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Oznacza to, że organ administracji nie może pominąć przepisu obowiązującego rozporządzenia, należącego do konstytucyjnych źródeł prawa, o których mowa w art. 87 ust. 1 Konstytucji. Skoro więc ustawodawca przyjął przepisy prawa, wprowadzające nowe zasady wyliczania dotacji na słuchaczy niepublicznych liceów ogólnokształcących dla dorosłych kształcących w formie zaocznej w 2023 roku, to organ działający na podstawie i w granicach przepisów prawa nie może pomijać treści bezwzględnie obowiązujących przepisów. Świadczy to o tym, że zaskarżona czynność przyznająca skarżącej dofinansowanie na wskazanym w piśmie z 15 marca 2023r. poziomie nie narusza prawa, a jak wskazano na wstępie części zważeniowej, tylko sytuacja niezgodności z prawem obligowałaby Sąd do stwierdzenia bezskuteczności zaskarżonej czynności. Niezależnie od powyższego, ewentualne pominięcie zapisów ww. rozporządzenia wykonawczego przy ustalaniu wysokości należnej dotacji i oparciu się o normy o charakterze ogólnym nie pozwala na ustalenie konkretnej kwoty dotacji, stąd taki zabieg nie jest możliwy. Odnosząc się twierdzeń strony o fikcyjności dofinansowania kształcenia przy założeniu poziomu 2,93 zł na ucznia przypomnieć należy, że ustawa o finansowaniu zadań oświatowych przyznaje niepublicznym placówkom oświatowym uprawnienie do dotacji, a nie pełnego finansowania kształcenia, na co zresztą zwrócił uwagę organ w odpowiedzi na skargę. Funkcjonowanie szkoły niepublicznej i zapewnienie potrzebnych na to środków, to zadanie organu prowadzącego szkołę, a środki z dotacji służą jedynie uzupełnieniu koniecznego finansowania. Dotacja oświatowa jest zatem dofinansowaniem, a nie sfinansowaniem wszystkich kosztów funkcjonowania szkoły. Poza tym, w odróżnieniu od placówek publicznych organy prowadzące szkoły niepubliczne uprawnione są do pobierania opłat (w postaci np. czesnego) za naukę od dorosłych słuchaczy. Ta okoliczność nie może pozostać bez pływu na poziom dofinansowania placówek niepublicznych. Należy także nadmienić, że zmiana w zakresie sposobu finansowania placówek niepublicznych działających w zakresie edukacji była wynikiem m.in. uwag Najwyższej Izby Kontroli, która wniosła o rozważenie zmian w zakresie dotowania szkół niepublicznych, stwierdzając, że pożądaną jakość kształcenia można by osiągnąć, uzależniając udzielenie dotacji lub jej wysokość od skuteczności i uzyskiwanych efektów kształcenia. Z powyższego wynika, że zasady dotowania placówek niepublicznych, określone w rozporządzeniu Ministra Edukacji i Nauki obowiązującym od 1 stycznia 2023 r. są wynikiem uwzględnienia postulatów zgłaszanych przez NIK i polegają na zwiększeniu finansowania w przypadku, gdy uczeń zda egzamin zewnętrzny, co świadczyć będzie o osiągnięciu celu w zakresie wzrostu poziomu wykształcenia społeczeństwa. Przyjęcie takiego sposobu finansowania premiuje szkoły, które osiągają wysoką zdawalność egzaminów zewnętrznych przez swoich słuchaczy. W istocie doszło zatem do zmiany sposobu finansowania, przy czym poziom finansowania przez cały cykl kształcenia jest zbliżony do dotychczasowego lub też nieznacznie korzystniejszy, przy założeniu osiągnięcia celów kształcenia. Przy czym poziom ten ostatecznie został uzależniony od skuteczności i uzyskiwanych efektów kształcenia. W ocenie Sądu z tym właśnie systemem finansowania, którego poziom uzależniony jest od skuteczności i uzyskiwanych efektów kształcenia skarżąca polemizuje. W ocenie Sądu, argumenty podnoszone przez skarżącą stanowią wyraz jej negatywnej oceny zaistniałych zmian systemowych w zakresie sposobu finansowania niepublicznych szkół dla dorosłych i jako takie nie podlegają ocenie w ramach niniejszego postępowania. Celem i zakresem postępowania sądowego nie jest bowiem ocena zasadności czy też celowości wprowadzonych zmian w zakresie finansowania zadań oświatowych, a wyłącznie ocena prawidłowości ustalenia wysokości dotacji należnej skarżącej w świetle obowiązujących regulacji prawnych, o czym wspomniał już Sąd na wstępie części zważeniowej niniejszego uzasadnienia. (Porównaj: wyrok WSA z 26 maja 2023 r. sygn. akt: I SA/Op 94/23, publ.: CBOSA). W skardze strona postawiła również zarzut naruszenia art. 70 ust. 4 Konstytucji, stanowiącego, że władze publiczne zapewniają obywatelom powszechny i równy dostęp do wykształcenia. W tym celu tworzą i wspierają systemy indywidualnej pomocy finansowej i organizacyjnej dla uczniów i studentów. Odnosząc się do powyższego zauważyć należy, że jest to przepis, którego beneficjentami są uczniowie i słuchacze szkół. To im bowiem przepis ten gwarantuje powszechny i równy dostęp do wykształcenia. Środkiem do tego celu są systemy indywidualnej pomocy dla uczniów i studentów. I zarówno w przypadku poprzednio obowiązujących rozwiązań prawnych, jak i obecnych, a kwestionowanych przez skarżącą, osoby kształcące się z takiej pomocy mogą korzystać poprzez przyznanie dotacji szkołom niepublicznym, które w takim przypadku mogą obciążać uczniów niższymi opłatami za kształcenie. Nie można natomiast stwierdzić, że powiazanie wysokości tej pomocy bardziej z wynikami kształcenia niż z bieżącym finansowaniem szkoły narusza prawo obywateli do wykształcenia. Jest to po prostu wyrazem przyjęcia innego modelu dofinansowania, do czego ustawodawca ma prawo. Nadto każdy kandydat do podjęcia nauki może ubiegać się o przyjęcie zarówno do szkoły publicznej, gdzie kształcenie jest wolne od opłat, jak i niepublicznej, związanej z koniecznością ponoszenia jego kosztów i jest to wyraz jego osobistego, swobodnego wyboru. Z tych względów za nieuprawnione uznać należy zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 26 § 2 w zw. z art. 33 ust. 1 ufzo oraz art. 70 ust.4 Konstytucji RP. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że czynność ustalenia przez organ wysokości miesięcznej stawki dotacji oświatowej w 2023 r., została dokonana w sposób prawidłowy i zgodny z obowiązującymi przepisami prawa, wobec czego - na podstawie art. 151 ppsa - oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło