III SA/Gl 438/11
WyrokWSA w Gliwicach2011-09-15
Skład orzekający: Małgorzata Jużków, Barbara Brandys – Kmiecik, Renata Siudyka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy faktura dokumentująca transakcję, która okazała się fikcyjna, może stanowić podstawę do obniżenia podatku należnego lub zwrotu podatku naliczonego?Ratio decidendi
Faktura dokumentująca czynność, która nie została faktycznie dokonana, nie może stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego ani zwrotu podatku naliczonego. Podatnik może korzystać z prawa do odliczenia podatku wyłącznie w odniesieniu do podatku wynikającego z faktury dokumentującej faktycznie zrealizowaną przez jej wystawcę czynność podlegającą opodatkowaniu. W przypadku gdy podatek wynika jedynie z faktury, która nie dokumentuje faktycznego zdarzenia rodzącego obowiązek podatkowy u jej wystawcy, faktura taka nie daje uprawnienia do odliczenia wykazanego w niej podatku.Stan faktyczny
Spółka "A" sp. z o.o. odliczyła podatek naliczony z faktury dotyczącej zakupu stali, która miała być następnie przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy do czeskiej firmy "D" s.r.o. Organy podatkowe zakwestionowały tę transakcję, uznając ją za fikcyjną, ze względu na liczne nieprawidłowości, w tym brak kontaktu z czeską firmą, niespójności w dokumentacji, a także dowody z postępowania karnego wskazujące na fikcyjność obrotu stalą. Spółka zarzucała organom naruszenie przepisów postępowania, w szczególności poprzez oparcie się na materiale dowodowym z postępowania karnego i brak przeprowadzenia dodatkowych dowodów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys – Kmiecik, Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Marta Mielczarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2011 r. przy udziale – sprawy ze skargi "A" sp. z o. o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K., działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.- dalej O.p.) oraz na podstawie powołanych w uzasadnieniu decyzji przepisów ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.- dalej ustawa VAT).), po rozpatrzeniu odwołania "A" Sp. z o.o. w K., utrzymał mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za luty 2008 r. do przeniesienia na miesiąc następny w kwocie [...] zł.
Podstawą rozstrzygnięcia był następujący stan faktyczny:
W wyniku przeprowadzonego postępowania podatkowego w zakresie podatku od towarów i usług za luty 2008 r. organ I instancji stwierdził zawyżenie w deklaracji VAT-7 za luty 2008 r. podatku naliczonego o kwotę [...] zł.
Zawyżenie nastąpiło na skutek pomniejszenia podatku należnego o podatek naliczony z faktury VAT nr [...] z dnia [...] lutego 2008r., tytułem nabycia stali, w której jako wystawca figuruje J. S. FHU "B" z siedzibą w P..
Spółka "A", jak wynika z faktury nabyła pręty stalowe 10 mm, w ilości [...] ton, o wartości netto [...] zł, podatek VAT 22% -[...] zł. Do powyższej faktury okazano:
- zamówienie nr [...] z dnia [...] lutego 2008 r.,
- dowód KW ( brak numeru) wystawiony w dniu [...] lutego 2008r. na kwotę [...] zł;
- przelew bankowy z dnia [...].02.2008r. na kwotę [...] zł dokonany na rachunek firmy "C" A. P. z siedzibą w M. tytułem zapłaty za fakturę [...] na zlecenie PHU "B" J. S..
Stal w postaci prętów wymieniona w fakturze nr [...] była, jak oświadczyła spóka "A", przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów do kontrahenta "D" s.r.o z siedzibą w O. w Czechach, dokonanej na podstawie faktury VAT nr [...] z dnia [...] lutego 2008 r. na kwotę netto [...] zł, VAT 0%.
W trakcie kontroli J. F. - Prezes Zarządu Spółki "A" złożył pisemne oświadczenie, w którym podał, iż "D" s.r.o. (poprzednia nazwa "D" s.r.o ) została mu polecona przez firmę J. S.. Zamówienie na przedmiotowy towar złożył przedstawiciel "D" s.r.o., którego tożsamości nie ustalono. J. F. oświadczył ponadto, że nie pamięta nazwiska przedstawiciela czeskiej spółki i nie uczestniczył osobiście w czynnościach wydania towaru. Jednocześnie oświadczył, że pręty zostały wydane przez firmę "B" bezpośrednio odbiorcy spółki "A". Dalej wyjaśnił, iż w dniu [...] lutego 2008 r. przedstawiciel firmy czeskiej (nieznany z nazwiska) zjawił się w siedzibie spółki "A" w K., zapłacił za towar w gotówce do rąk Prezesa Zarządu spółki "A", podpisał fakturę VAT i CMR.
J. F. nie potrafił wyjaśnić dlaczego na dokumentach źródłowych wystawionych przez spółkę "A" tj. na fakturze VAT nr [...] oraz dokumencie CMR z dnia [...] lutego 2008 r. widnieją dwa różne podpisy i różne pieczątki firmowe (odmienna czcionka) kontrahenta czeskiego.
Organ stwierdził, że na dokumencie CMR nie jest wymieniony numer rejestracyjny pojazdu oraz nazwisko i imię kierowcy.
Organ I instancji w toku postępowania wystosował zapytanie do administracji podatkowej Republiki Czeskiej w sprawie transakcji pomiędzy firmą "A" Spółka z o. o., a firmą "D" s.r.o. Z odpowiedzi czeskiej administracji podatkowej wynikało, iż brak jest kontaktu z podatnikiem czeskim. Podatnik czeski nie odbierał wezwań oraz nie współpracował z organem podatkowym. Ponadto ustalono, że obecna nazwa firmy to "D" s.r.o. i nie jest ona osiągalna pod adresem rejestracyjnym. Spółka ta nie zadeklarowała nabycia prętów od spółki "A".
Na okoliczność kwestionowanej transakcji administracja czeska przesłuchała przedstawiciela spółki "D" s.r.o. o nieograniczonych, pełnych prawach – E. W., która pełniła tę funkcję od [...] 2008 r. do [...] 2008 r.. Po okazaniu jej dokumentów (faktura , CMR) E. W. oświadczyła, że nigdy wcześniej nie widziała okazanych dokumentów i na pewno towar taki nie dotarł do firmy "D". Stwierdziła, że nie zna firmy "A", nie wie nic na temat firmy J. S..
Dalej w uzasadnieniu organ stwierdził, że transakcja dotycząca zakupu prętów stalowych wyszczególnionych w fakturze wystawionej przez firmę J. S. FHU "B" o numerze [...] z dnia [...] lutego 2008 r. nosi znamiona transakcji fikcyjnej.
Organ ustalił, iż J. S. zakupił pręty w dniu [...] lutego 2008r, od firmy "C" A. P. z siedzibą w M.. Dokumenty firmy "C" A. P. zostały zabezpieczone przez Prokuraturę Okręgową w K.. Kserokopie protokołów przesłuchań J. S., A. P. i M. B. zostały udostępnione przez Prokuraturę i włączone jako dowód w prowadzonym wobec "A" Sp. z o.o. postępowaniu podatkowym w zakresie podatku od towarów i usług za luty 2008 r.. Osoby te były przesłuchiwane w charakterze podejrzanych.
Organ I instancji ustalił między innymi, że transport zakupionej stali od firmy "C" przez J. S. F.H.U. "B" miał być realizowany przez przedstawiciela firmy "C" – pana Z. – bezpośrednio do firmy "A". Natomiast z firmy "A" pręty stalowe miał odebrać znajomy J. S. z przedstawicielem czeskiej firmy, która tę stal miała kupić. J. S. nie potrafił podać danych osobowych przedstawiciela czeskiej firmy, jedynie wskazał, że był to Polak. Ponadto zeznał, że załadunek stali odbywał się na placu przeładunkowym znajdującym się w K., bezpośrednio na ciągnik siodłowy należący do czeskiej firmy. J. S. nie znał numeru rejestracyjnego ciągnika, nazwiska kierowcy i nie posiadał dokumentów potwierdzających wydanie towaru.
A. P. zeznała podczas przesłuchania przeprowadzonego w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w K., iż firmę PHU "C" A. P. założyła w [...] 2007 r. razem z K. O.. W ramach tej firmy otworzyła własny [...] i nie prowadziła innej działalności gospodarczej. Pan K. O. był i jest nadal pełnomocnikiem firmy "C". Z zeznań M. B. wynikało, że złożyła działalność gospodarczą za namową K. O. i pana Z. ale nigdy faktycznie tej działalności nie prowadziła. Natomiast oświadczyła, iż Z. poinformował ją, że "obraca stalą" i że za to zarabia pieniądze.
Organ I instancji stwierdził, iż ustalony stan faktyczny oraz analiza materiału dowodowego wskazywała na fikcyjność zarówno transakcji zakupu stali jak i dokonania wewnatrzwspólnotowej dostawy towarów rzecz firmy "D" s.r.o. w Czechach.
Organ podkreślił pozorną działalność w zakresie handlu stalą przez PHU "C", dokonywanie płatności gotówką, niską marży oraz niejasności związane z transportem prętów stalowych.
W uzasadnieniu organ wskazał również na brak oznaczenia na dokumencie CMR przewoźnika, numeru rejestracyjnego pojazdu oraz nazwiska i imienia kierowcy mającego dokonać transportu prętów, nieaktualną pieczątka firmy czeskiej, fałszywą pieczątkę znajdująca się w polu przeznaczonym dla przewoźnika. Podkreślał, że "A" Sp.z o.o. nie ponosiła kosztów z tytułu transportu i magazynowania towaru.
Organ I instancji stwierdził brak podstaw do wykazania w rozliczeniu za lutym 2008 podatku naliczonego w kwocie [...]zł, oraz brak podstaw do wykazania dostawy wewnątrzwspólnotowej na kwotę [...] zł.
W następstwie stwierdzonych nieprawidłowości, organ I instancji wydał decyzję i określił kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na miesiąc następny w kwocie [...] zł
W odwołaniu od decyzji organu I instancji pełnomocnik "A" Sp. z o.o., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucił wydanie jej z naruszeniem art. 88 ust.3a pkt 4 lit. a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług ( Dz.U. z 2004 r., Nr 54, poz. 535 ze zm.- dalej "ustawa o VAT") poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, art. 187 § 1 Op. w związku z art. 122 Op. poprzez nie przeprowadzenie postępowania dowodowego przez organ podatkowy oraz oparcie rozstrzygnięcia w przeważającej części na materiale dowodowym zebranym w trakcie postępowania karnego, a także nie odniesienie się przez organ do materiału dowodowego postępowania karnego włączonego do sprawy i art. 210 § 4 Op. poprzez niewłaściwe wyjaśnienia podstawy faktycznej rozstrzygnięcia.
W ocenie pełnomocnika odwołującej argument organu skarbowego, iż pomiędzy stronami nie została zawarta umowa nie był zasadny, gdyż organ podatkowy dysponował dokumentami potwierdzającymi dokonanie transakcji.
Ponadto pełnomocnik podnosił, iż w toku postępowania organ podatkowy nie odtworzył w sprawie całego stanu faktycznego, a organ zgromadził tylko dowody pośrednie w postaci protokołów sporządzonych w toku postępowania karnego. Argumentował, iż organ nie może zastępować dowodu z bezpośredniego przesłuchania kluczowego świadka protokołami zawierającymi jego zeznania złożone w toku innego postępowania.
Pełnomocnik kwestionując prawidłowość postępowania dowodowego zarzucił, iż organ podatkowy winien przesłuchać jako świadka J. S.. Dalej stwierdzał, iż organ I instancji uzasadnił decyzję w sposób niespójny oraz nielogiczny wyciągając błędne wnioski z materiału dowodowego zebranego w postępowaniu karnym. Zdaniem spółki, organ podatkowy nie zebrał całego materiału dowodowego w kwestii "ustalenia dalszego biegu towaru lub jego wykorzystania". Dalej wskazywał, iż dla wyjaśnienia dalszego obiegu towaru niezbędne jest przesłuchanie J. S. w charakterze świadka.
Decyzją z [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy nie zgodził się z zarzutem nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego oraz nieprawidłowej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. Stwierdził, iż w art. 180 § 1 i art. 181 Op. nie istnieje jakikolwiek prawny nakaz, aby w toku postępowania podatkowego koniecznym było powtórzenie np. przesłuchania świadka, który zeznawał w postępowaniu karnym, a nieprzeprowadzenie dowodu z ponownego przesłuchania J. S. w charakterze świadka, nie stanowiło uchybienia przepisom postępowania w stopniu uzasadniającym konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji. Wskazał, iż strona w toku postępowania prowadzonego przez organ I instancji nie złożyła żadnego wniosku dowodowego, który miały potwierdzić tezę, że stal faktycznie była sprzedawana przez J. S. FHU "B", a następnie była przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy dokonanej przez stronę dla nabywcy z Czech.
Organ II instancji stwierdził, iż zarzut naruszenia art. 187 § 1 Op. był bezpodstawny, gdyż przepis ten nakłada na organ podatkowy obowiązek zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Zebrany materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy wskazywał, iż organ I instancji dokonał w sposób szczegółowy i wyczerpujący wszystkich ustaleń faktycznych. Przed wydaniem decyzji organ I instancji - zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 122 Op. podjął szereg działań w celu dodatkowego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Organ odwoławczy uznał również za nieuzasadniony zarzut naruszenia przepisu art. 210 § 4 Op., gdyż rozstrzygnięcie zawierało obszerne i szczegółowe uzasadnienie faktyczne. Z kolei uzasadnienie prawne zaskarżonej decyzji poza przytoczeniem przepisów prawa zawierało wyjaśnienie podające wykładnię tych przepisów odniesioną do stanu faktycznego sprawy, ze wskazaniem jego znamion istotnych dla zakresu stosowania przepisów.
W skardze z [...] 2011 r. skarżąca wniosła o uchylenie decyzji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy to jest: art. 210 § 4 Op. w związku z art. 235 Op. w związku z art. 121 Op. oraz art. 122 Op.- poprzez nie odniesienie się do zarzutów w odwołaniu decyzji pierwszej instancji, art. 187 § 1 w związku z art. 122 Op. - poprzez nie odniesienie się do całości materiału dowodowego, art. 187. § 1 Op. w zw. z art. 122 Op. - poprzez brak zebrania właściwego materiału dowodowego w sprawie i orzekanie w oparciu na niekompletnym materiale dowodowym.
W uzasadnieniu skarżąca zarzuciła, iż zarówno organ I jak i II instancji odwołał się do przesłuchań świadków przeprowadzonych przez Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego w sprawie karnej - charakteryzującej się inną procedurą postępowania i na podstawie tych przesłuchań ustalił stan faktyczny. Argumentowała, że postępowanie organów naruszało art. 190 § 2 Op. oraz spowodowało złamanie fundamentalnej zasady postępowania podatkowego, wynikającej z art. 121 § 1 Op.
Podkreślała odmienność charakteru postępowania karnego i podatkowego. Skarżąca podnosiła, iż postępowanie organu odwoławczego naruszało art. 187 § Op. poprzez posłużenie się protokołami przesłuchań świadków, bez wskazania czy dane postępowanie zostało prawomocnie zakończone.
Ponadto, jak stwierdził pełnomocnik skarżącej, organ I instancji nie dokonał stosownej implementacji dowodów na rzecz postępowania podatkowego, ani nie dokonał ich uzupełnienia.
Zdaniem skarżącej organ odwoławczy nie odniósł się do zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji wydanej w I instancji, czym naruszył normę wynikającą z art. 210 § 4 Op a także zasady ogólne postępowania wynikające z art. 121 Op. i art. 122 Op. Zdaniem skarżącej organ I instancji naruszył art. 187 § 1 Op, bowiem dał wiarę zeznaniom osób przesłuchiwanych w postępowaniu karnym, w charakterze osób podejrzanych
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi
Podkreślał, iż postępowanie podatkowe nie naruszało norm prawa procesowego.
Dalej wskazywał, że zarówno w trakcie postępowania podatkowego prowadzonego przez organ I instancji, jak i w trakcie postępowania odwoławczego skarżący nie przedstawił żadnego wniosku dowodowego, który miał potwierdzić tezę, że stal faktycznie była sprzedawana przez J. S. FHU "B", a następnie była przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy dokonanej przez spółkę do nabywcy z Czech.
Argumentował, iż podatnik nie może przerzucać na organ podatkowy obowiązku zebrania dowodów, z których wywodzi pozytywne dla siebie skutki prawne. Uznał zarzut naruszenia art. 122 Op. i art. 187 § 1 Op. za bezzasadny. Stwierdził, iż w toku postępowania podatkowego przeprowadzono obszerne postępowanie dowodowe i wyjaśniono wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności faktyczne, a skarżąca uzasadniając ten zarzut, w istocie jedynie polemizuje ustaleniami poczynionymi przez organ. Organ podkreślił, iż zarzut nie wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych nie może odnieść skutku, a dowodem w postępowaniu podatkowym nie jest rezultat postępowania karnego i zapadłe w sprawie orzeczenie lecz przeprowadzony w nim dowód.
Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, iż w trakcie postępowań nie naruszono wskazanych w skardze przepisów. Organy podatkowe zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły cały materiał dowodowy, dokonując jego oceny w zgodzie z zasadami logiki wiedzy i doświadczenia życiowego. Ustalenia poczynione przez organy podatkowe znajdują potwierdzenie w zgromadzonych w sprawie dowodach, zaś skarżąca nie przedstawiła dowodów, które podważałyby istotne dla sprawy okoliczności.
Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w K. skarga nie jest zasadna i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna a podniesione w niej zarzuty nie dowodzą, że winna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego.
Przed podaniem powodów rozstrzygnięcia sądowego w niniejszej sprawie należy wskazać, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę między innymi działań organów administracji publicznej, w tym organów podatkowych, pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, jak stanowi art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.).
Tym samym, aby stwierdzić, że wystąpiło naruszenie prawa prowadzące do uchylenia zaskarżonego aktu lub stwierdzenia jego nieważności na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwaną dalej p.p.s.a.) Sąd musi w pierwszej kolejności ustalić treść obowiązujących norm prawnych mających zastosowanie w sprawie, aby wywieść z nich określone prawa i obowiązki, następnie ustalić zakres niezbędnych okoliczności faktycznych, które należy wykazać w ramach postępowania dowodowego i w końcu ocenić prawidłowość dokonanej przez organy subsumcji ustalonych faktów do hipotetycznego stanu prawnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji i podanych w niej motywów stwierdził, iż ocena dowodów, jakiej dokonał w tej sprawie organ odwoławczy nie wykraczała poza ramy swobodnej oceny dowodów i jako taka korzystała ona z ochrony przewidzianej w art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa. Zgodnie z tym przepisem:" Organ podatkowy ocenia na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona".
Oznacza to, że organ podatkowy w ocenie materiału dowodowego nie jest skrępowany żadnymi regułami dowodowymi, a ustaleń faktycznych dokonuje według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnie rozważonego materiału dowodowego. Dopóki granice swobodnej oceny dowodów nie zostaną przez organ orzekający przekroczone Sąd nie ma podstaw do podważania dokonanych w ten sposób ustaleń. Tak też jest w niniejszej sprawie. Organ odwoławczy rozważył całość zebranego w sprawie materiału dowodowego. W uzasadnieniu decyzji odniósł się do wszystkich zgłoszonych przez stronę skarżącą twierdzeń. Należy podkreślić, że w prawie podatkowym potrzeba należytego dokumentowania dokonanych czynności odzwierciedlających rzeczywisty przebieg zdarzeń gospodarczych, zgodnie z określonymi przepisami, jest warunkiem koniecznym do tego, by podatnik z takiego faktu mógł wyprowadzić dla siebie wynikające z przepisów uprawnienia. Z treści przepisów nakładających wspomniane wyżej obowiązki nie daje się w szczególności wyprowadzić konkluzji, że to organ ma poszukiwać dowodów na potwierdzenie stanowiska podatnika.
Organ odwoławczy przytoczył treść mających zastosowanie w sprawie przepisów oraz dokonał ich obszernej i prawidłowej wykładni. Wydane w sprawie decyzje spełniają wymogi zawarte w art. 210 Op..
Organ odwoławczy zaskarżonym rozstrzygnięciem, po rozpoznaniu odwołania od decyzji organu pierwszej instancji podzielił ustalenia faktyczne, stwierdził ponadto, że wysokość zobowiązania podatkowego została przez organ pierwszej instancji określona prawidłowo.
W ocenie Sądu orzekającego w sprawie, postępowanie podatkowe i kontrolne przeprowadzono w sposób szczegółowy, z zachowaniem obowiązujących przepisów co do sposobu zgromadzenia materiału dowodowego, zapewniania stronie czynnego udziału. Organ odwoławczy ustosunkował się do wszystkich podniesionych w odwołaniu zarzutów, a uzasadnienie decyzji jest wyczerpujące i spełnia wymogi wynikające w szczególności z art. 210 § 4 w związku z art. 235 Op..
Odnosząc się do kolejnych zarzutów podniesionych w skardze należy zauważyć, że okoliczności dotyczące charakteru podejmowanych przez PPHU "A" Sp. z o.o. w K. działań zostały dostatecznie wyjaśnione. Wynikają one z materiału dowodowego zebranego przez organy podatkowe, omówienie tych materiałów jest wyczerpujące i logiczne. Organ odwoławczy tak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jak i w odpowiedzi na skargę szczegółowo zaprezentował swoje stanowisko. Organy podatkowe prowadziły postępowanie w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych oraz podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Nie można zatem zgodzić się z zarzutem naruszenia przez organy podatkowe art. 121 i 122 Ordynacji podatkowej
Zgodnie z art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej jako dowód należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. w art. 181 tej ustawy ustawodawca wyliczył, jakie materiały mogą stanowić dowód w postępowaniu podatkowym, przy czym nie jest to katalog zamknięty. Kierując się dyspozycją art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy przeprowadził dowód między innymi z materiałów zgromadzonych w toku postępowania karnego. Materiał ten obejmował między innymi protokoły przesłuchań A. P., J. S. i M. B., z których wprost wynikało, że firma "C" A. P. nie prowadziła rzeczywistej działalności w zakresie handlu stalą. Firma A. P. miała być bezpośrednim dostawcą dla J. S. prowadzącego firmę "B". Ponadto organy podatkowe ustalając stan faktyczny opierały się również na dokumentach uzyskanych w trakcie postępowania wyjaśniającego w "A" Sp. z o.o. w K., w tym na oświadczeniu z dnia [...] 2009 r. złożonego przez Prezesa Zarządu – J. F. oraz na dokumentach uzyskanych od czeskiej administracji podatkowej. Nie można zatem dopatrzyć się naruszenia zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 122 Op., która zobowiązuje organy podatkowe do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Przepis art. 181 Ordynacji podatkowej zawiera zasadę otwartego systemu dowodów w postępowaniu podatkowym, a art. 187 tej ustawy zobowiązuje organ podatkowy do zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Wbrew zarzutom również te zasady nie zostały naruszone. Jeżeli natomiast okoliczności mające znaczenie dla sprawy są stwierdzone wystarczająco innym dowodem wówczas zgodnie z treścią art. 187 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy odmawia uwzględnienia żądania strony dotyczącego przeprowadzenia dowodu. Jak wcześniej wskazano J. S. był przesłuchany w postępowaniu karnym, protokół tego przesłuchania jak również inne zebrane w postępowaniu karnym dowody zostały wykorzystane w postępowaniu podatkowym. Wyjaśnienia J. S. korespondowały z zeznaniami A. P. oraz wyjaśnieniami złożonymi przez J. F., a także z dokumentami takimi jak faktury i CMR.
Zebrany materiał dowodowy został zebrany w sposób wyczerpujący, a w trakcie postępowania podatkowego nie przedstawiał żadnego wniosku dowodowego, który miałby potwierdzić tezę, że stal faktycznie została sprzedana przez FHU "B" J. S., a następnie była ona przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy dokonanej przez skarżącą do nabywcy w Czechach.
W ocenie Sądu stanowisko organów podatkowych przedstawione w zaskarżonej decyzji jest prawidłowe. Bezzasadny jest zarzut skargi, że doszło do naruszenia wskazanych przepisów proceduralnych, ponieważ organy podatkowe działały na podstawie i w granicach przepisów prawa wskazanych w obu decyzjach. Organy szczegółowo odniosły się do każdego dowodu zebranego w sprawie wskazując jednocześnie, którym dowodom dały wiarę, a którym nie.
Argumentacja uzasadnienia zaskarżonej decyzji jest przekonująca, a wnioski organów odpowiadają regułom wiedzy, doświadczenia życiowego i logiki, nie narusza przy tym obowiązującego prawa.
Jest ono konsekwencją prawidłowych ustaleń faktycznych oraz prawidłowej oceny materiału dowodowego i prawidłowego zastosowania prawa materialnego. Ponadto sąd podziela stanowisko organów podatkowych w kwestii uznania transakcji zakupu prętów stalowych za fikcyjną.
W ocenie Sądu organ podatkowy na podstawie dokonanych ustaleń prawidłowo zastosował w sprawie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT. Zgodnie z tym przepisem, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust, 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124. Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług (art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT).
Zgodnie natomiast z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) ustawy VAT, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne, w przypadku gdy wystawione faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane - w części dotyczącej tej czynności.
Wykładnia powołanych przepisów prowadzi do wniosku, iż w przypadku gdy wystawiono faktury stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane, faktury te nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego.
Aby faktura mogła stanowić podstawę odliczenia albo zwrotu podatku powinna odzwierciedlać rzeczywiste nabycie towarów lub usług - winna dokumentować faktyczne wykonanie czynności. W tej sytuacji, biorąc pod uwagę dokonaną wykładnię powołanych przepisów, jako słuszny należy uznać wniosek organu podatkowego, iż w niniejszej sprawie, w sytuacji gdy faktury odnosiły się do czynności fikcyjnych, brak jest po stronie skarżącej możliwości odliczenia podatku naliczonego z nich wynikającego.
Wskazany wniosek znajduje poparcie w bogatym orzecznictwie sądowoadministracyjnym. W wyroku z dnia 22 kwietnia 2009 r. sygn. akt I FSK 282/08 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż podatnik może korzystać z prawa do odliczenia podatku wyłącznie w odniesieniu do podatku wynikającego z faktury dokumentującej faktycznie zrealizowaną przez jej wystawcę czynność podlegającą opodatkowaniu tym podatkiem. W przypadku, gdy podatek wynika jedynie z faktury, która nie dokumentuje faktycznego zdarzenia rodzącego obowiązek podatkowy u jej wystawcy - faktura taka nie daje uprawnienia do odliczenia wykazanego w niej podatku.
Stwierdzić należy ponadto, że uznanie danej dostawy lub danego nabycia za czynności wewnątrzwspólnotowe musi być dokonywane na podstawie elementów obiektywnych, takich jak fizyczne przemieszczenie towarów pomiędzy państwami członkowskimi to w przypadku braku jednoznacznego wykazania dopuszczalnymi przez art. 180 § 1 Op. dowodami tego wywozu zastosowanie stawki preferencyjnej przez podatnika nie znajduje uzasadnienia.
Nie budzi wątpliwości Sądu, że ustalenia faktyczne, jakie legły u podstaw wydania zaskarżonej decyzji uzasadniają stwierdzenie, że zakwestionowane faktura stwierdzały czynności, które miały charakter transakcji fikcyjnej.
Sąd nie dopatrzył się naruszeń przepisów postępowania, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Niezależnie od powyższego należy również pamiętać, że ocena materiału dowodowego dokonana przez organy podatkowe w sposób odmienny od skarżącej nie jest równoznaczna z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów.
W tym stanie sprawy uznać należało, iż wnioski jakie wyprowadziły organy podatkowe z treści zebranego w sprawie materiału dowodowego są logiczne i pozostające w zgodzie z zasadami doświadczenia życiowego oraz przywołaną argumentacja prawną.
Reasumując zatem powyższe rozważania należy stwierdzić, że zarzuty postawione organom w skardze nie stanowią w ocenie Sądu o naruszeniu przez te organy wskazywanych norm prawnych. To, że organy podatkowe dokonały na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego ustaleń odmiennych od tych, które prezentuje skarżąca Spółka nie świadczy jeszcze o dowolnej interpretacji przepisów i wadliwości wydanych rozstrzygnięć. Nadto odnosząc się do podnoszonych zarzutów naruszenia naczelnych zasad procesowych należy także zauważyć, że omówienie okoliczności faktycznych i prawnych rozpoznawanej sprawy jest wyczerpujące i logiczne. Organ odwoławczy tak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jak i w odpowiedzi na skargę wnikliwie zaprezentował swoje stanowisko. Bezzasadny jest więc zarzut skargi, że doszło do naruszenia wskazanych artykułów, ponieważ organy – co wykazano wyżej - działały na podstawie i w granicach przepisów prawa.
Tym samym podniesione w skardze zarzuty należało uznać za niezasadne.
W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło