III SA/Gl 495/21
WyrokWSA w Gliwicach2021-08-31
Skład orzekający: Anna Apollo, Magdalena Jankiewicz, Marzanna Sałuda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ rentowy prawidłowo odmówił zwolnienia z obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od 1 do 30 listopada 2020 r., jeśli wnioskodawca prowadził działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej, której przeważająca działalność była objęta zwolnieniem, podczas gdy jego indywidualna działalność gospodarcza była zawieszona?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ rentowy naruszył przepisy postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ nie wyjaśnił wystarczająco, czy wniosek o zwolnienie z opłacania składek dotyczył działalności indywidualnej (zawieszonej) czy działalności prowadzonej w ramach spółki cywilnej, która spełniała kryteria do zwolnienia. Brak podjęcia kroków wyjaśniających i umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, w tym co do formy prowadzonej działalności, skutkował przedwczesnym wydaniem negatywnej decyzji.Stan faktyczny
R.B. złożył wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne i inne fundusze za listopad 2020 r., wskazując kod PKD 93.13.Z. Organ odmówił zwolnienia, ponieważ według rejestru REGON przeważającą działalnością skarżącego był transport drogowy towarów (kod 49.41.Z), a nie działalność objęta zwolnieniem. Prezes ZUS utrzymał decyzję w mocy. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, wskazując, że jego indywidualna działalność była zawieszona, a faktycznie prowadził działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej "A" S.C. z kodem PKD 93.13.Z, która to spółka uzyskała zwolnienie z opłacania składek.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.) Protokolant Katarzyna Czabaj po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi R.B. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej uchyla zaskarżoną decyzję.
Pismem z dnia [...] r. na druku RDZ –B6 R. B. wskazując we wniosku nr NIP [...] zwrócił się do Zakład Ubezpieczeń Społecznych – dalej organ z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek dla płatników w określonych branżach.
Decyzją z dnia [...] r., znak: [...] organ rozpoznając wniosek działając na podstawie art. 31zq ust. 7 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych- dalej ustawa o COVID 19 - (Dz. U. poz. 1842 ze zm.) w związku z art. 31 zo ust. 10 ustawy o COVID 19 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 266, z późn, zm.) odmówił R.B. dalej strona, skarżący zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od dnia 1 listopada 2020 r. do dnia 30 listopada 2020 r.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż zgodnie z art. 31zo ustawy o COVID 19 płatnikowi składek prowadzącemu na dzień 30 września 2020 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności kodami 47.71.Z, 47.72.Z, 47.81.Z, 47.82.Z, 47.89.Z, 49.32,Z, 49.39.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z, przysługuje prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od 1 listopada 2020 r. do 30 listopada 2020 r., wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w listopadzie 2020 r. był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 r.
Organ wskazał, iż kod PKD przeważającej działalności podany we wniosku z dnia [...] r. 93.13.Z uprawnia do ubiegania się o zwolnienie z opłacania składek w myśl powołanej ustawy jednak nie jest zgodny z zapisem w rejestrze REGON. Według rejestru REGON działalność przeważająca na dzień 30 września 2020 według PKD to kod 49.41.Z transport drogowy towarów.
W związku z powyższym organ uznał, iż stronie nie przysługuje prawo zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 listopada 2020 r. do dnia 30 listopada 2020 r.
Organ wskazał, iż wskazany przez stronę we wniosku z [...] r., kod PKD 93.13.Z nie został potwierdzony w otrzymanym z GUS wykazie płatników składek, którzy na dzień 30 listopada 2020r. mieli zarejestrowaną działalność z kodem PKD uprawniającym do zwolnienia z opłacania składek .
Prezes ZUS w wyniku ponownego rozpoznania sprawy utrzymał w mocy sporną decyzję podzielając w całości ocenę prawną na tle zaistniałego w sprawie stanu faktycznego .
W skardze do WSA w Gliwicach strona zarzuciła organowi :
1. Naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego dalej k.p.a., art. 77 § 1 i 4 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy i załatwienia sprawy, w szczególności poprzez pominięcie, iż Skarżący prowadzi działalność gospodarczą wyłącznie jako wspólnik spółki cywilnej pod nazwą "A" S.C. z NIP: [...], której przeważającą działalnością (również na dzień 30.09.2020 r.) jest działalność gospodarcza obiektów służących poprawie kondycji fizycznej sklasyfikowana w PKD pod numerem: 93.13.Z, oraz że w tym samym czasie, indywidualnie prowadzona działalność była zawieszona.
2. Naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 i 4 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy i załatwienia sprawy, w szczególności poprzez pominięcie, iż spółka cywilna prowadzona przez Skarżącego pod nazwą "A" S.C. (NIP: [...]), której przeważającą działalnością (również na dzień 30.09.2020 r.) jest działalność gospodarcza obiektów służących poprawie kondycji fizycznej sklasyfikowana w PKD pod numerem: 93.13.Z, uzyskała zwolnienie ze składek we wnioskowanym okresie.
3. Naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 8 k.p.a., w zw. z art. 107 § 3 k.p.a polegające na nienależytym uzasadnieniu wydanej w sprawie decyzji oraz zawarcie w nim zbyt lakonicznych i ogólnych twierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania, a Skarżącemu znaczenie utrudnia możliwość dokonania kontroli zaskarżonej decyzji.
4. Naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 8 k.p.a. polegające na braku pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej, poprzez wydanie odmiennych decyzji przy istnieniu tożsamych stanów faktycznych i prawnych, mianowicie poprzez zwolnieniu spółki cywilnej "A" S.C. (NIP: [...]) z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za okres od 1 do 30.11.2020 roku przy jednoczesnym braku zwolnienia wspólników spółki cywilnej w sytuacji, gdy spółka cywilna jest podmiotem pozbawionym osobowości prawnej, prowadzonym przez osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą.
5. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 31zo ust. 10 ustawy z dnia 2.03.2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczeniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych poprzez jego niezastosowanie w sytuacji spełnienia materialnoprawnych przesłanek zastosowania tego przepisu.
6. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 2, art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez wydanie zaskarżonej decyzji, która w sposób nierówny i krzywdzący traktuje osobę prowadząca działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej, podczas gdy osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą indywidualnie, korzystałaby z prawa zwolnienia z obowiązków opłacania składek.
W konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej oraz o zobowiązanie ZUS do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego czy Skarżący na dzień 30.09.2020 r., jako wspólnik spółki cywilnej, prowadził działalność uprawniającą go do żądania zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek w okresie od dnia 1 do 30.11 2020 r., a w konsekwencji wydania decyzji o zwolnieniu z obowiązku opłacania składek, zgodnie z wnioskiem Skarżącego zwrot kosztów postępowania według norm prawem przepisanych.
W uzasadnieniu skargi wskazał, iż z dniem [...] r. zawiesił prowadzenie działalności gospodarczej pod firmą "B" (NIP: [...]), która została wznowiona dopiero w lutym 2021 r. i od tego momentu prowadził wyłącznie działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej pod nazwą "A" S.C. (NiP: [...]) wraz z G. W., gdzie przeważającym przedmiotem działalności spółki cywilnej (również na dzień 30.11.2020 r.) jest działalność gospodarcza obiektów służących poprawie kondycji fizycznej sklasyfikowana w PKD pod numerem: 93.13.Z. Skarżący, w ramach prowadzonej spółki, prowadzi siłownię oraz klub sztuk walki, którego w znacznym stopniu dotknęły skutki panującej pandemii COVID-19, oraz wprowadzonych w związku z tym ograniczeń.
Jednocześnie, Zakład Ubezpieczeń Społecznych zwolnił spółkę cywilną z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, należnych za okres od dnia 1 do 30 .11.2020 roku.
Wskazał na art. 31 zo ustawy COVID- 19, który to przepis w jego ocenie nie rozróżnia sytuacji, formy prowadzenia działalności gospodarczej, tj. czy chodzi o działalność jednoosobową czy w formie spółki cywilnej. Skoro bowiem, przeważającą (a w istocie jedyną) działalnością gospodarczą Skarżącego, jest działalność zwolniona w trakcie trwania pandemii z obowiązku opłacania składek, to nie ma znaczenia, forma prowadzonej działalności gospodarczej.
Zdaniem strony ZUS nie dokonał ustalenia stanu faktycznego sprawy, pomijając fakt zawieszenia prowadzenia przez Skarżącego działalności gospodarczej jednoosobowej oraz prowadzenie jej wyłącznie w ramach spółki cywilnej. Powyższe, prowadzi do takich konsekwencji, w których strona uprawniona do zwolnienia z obowiązku opłacania składek, w myśl obowiązujących przepisów, nie uzyska zwolnienia tylko przez błędne ustalenie, iż strona była zobligowana do opłacenia składki jako osoba prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą, pomimo jej zawieszenia.
Skarżący zaznaczył, że zgodnie z art. 36a ust.1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych "Ubezpieczenia emerytalne i rentowe w okresie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej, o którym mowa w art. 23 ust 1-3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą są dobrowolne. Przedsiębiorca w okresie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej nie opłaca ubezpieczenia chorobowego i wypadkowego". Skarżący powinien być w kwestionowanym okresie zwolniony z obowiązku opłacania składek. Skoro zatem prowadził działalność w formie spółki cywilnej, która korzysta z pomocy udzielonej przez Państwo w związku z panująca pandemią, to zaskarżone decyzje należy uznać za oczywiście błędne oraz sprzeczne z intencją i wolą ustawodawcy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zajął w tej sprawie następujące stanowisko.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 2325., dalej P.p.s.a.), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) P.p.s.a.). Z kolei z brzmienia art. 145 § 1 P.p.s.a. wynika, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa.
Rozpoznając zarzuty skargi oraz badając zaskarżoną decyzję z uwzględnieniem powyższych kryteriów Sąd uznał, że została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Powodem, dla którego ZUS odmówił skarżącemu zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za okres od 1 do 30.11.2020r. było stwierdzenie, iż wskazany we wniosku z [...] r., kod PKD 93.13.Z nie został potwierdzony w wykazie płatników składek, którzy na dzień 30.09.2020r. mieli zarejestrowaną działalność z kodem PKD uprawniającym do zwolnienia z opłacania składek.
Materialnoprawną podstawą wydania decyzji w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy COVID-19 (pełną nazwę i publikator aktu prawnego powołano na wstępie).
W myśl art. 31zo ust. 10 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, płatnikowi składek prowadzącemu na dzień 30 września 2020r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności kodami 47.71.Z, 47.72.Z, 47.81.Z, 47.82.Z, 47.89.Z, 49.32,Z, 49.39.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z, przysługuje prawo do zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od 1 listopada 2020 r. do 30 listopada 2020 r., wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za ten okres, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek do dnia 30 czerwca 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w listopadzie 2020 r. był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 r.
Z powołanego przepisu wynika, że warunkiem zwolnienia z opłacania składek za listopad 2020r., jest prowadzenie, przez płatnika składek, na dzień 30.09.2020r. przeważającej działalności oznaczonej, według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD), kodami wymienionymi w powołanym wyżej przepisie, a przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w listopadzie 2020r ma być niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w listopadzie 2019 i jeżeli płatnik składek był zgłoszony jako taki do dnia 30 czerwca 2020 r. Warunki zwolnienia zostały ściśle określone przez ustawodawcę, a ich ustalenie jest kluczowe dla przyznania zwolnienia z obowiązku opłacania składek .
Kluczowym zatem dla organu jest ustalenie, czy składając wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania składek ZUS skarżący prowadził w przeważającym zakresie działalność oznaczoną, według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD), w zakresie uprawniającym do zastosowania zwolnienia w okresie od dnia 1 – 30 listopada 2020r. Tym zakresem uprawniającym do zwolnienia są rodzaje przeważającej działalności oznaczone kodami wg PKD enumeratywnie wymienionymi w w/w przepisie art. 31 zo ust. 10 ustawy COVID -19.
Wskazać należy, iż do postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją, z mocy art. 180 K.p.a. oraz art. 123 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych miały zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W myśl zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 K.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 § 1 K.p.a.) zobowiązuje organy administracji publicznej do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Przepisem zaś art. 9 K.p.a., nałożono na organy administracji publicznej obowiązek należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego; a także czuwania nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, a to poprzez udzielanie im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Nadto organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10 § 1 K.p.a.). Mogą odstąpić od zasady określonej w § 1 tylko w przypadkach, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną (art. 10 § 2 K.p.a.). Organ administracji publicznej obowiązany jest utrwalić w aktach sprawy, w drodze adnotacji, przyczyny odstąpienia od zasady określonej w § 1 (art. 10 § 3 K.p.a.). Zgodnie zaś z art. 79a § 1 K.p.a. w postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Przepisy art. 10 § 2 i 3 stosuje się. Przepis ten stanowi konkretyzację i uzupełnienie obowiązków wynikających z art. 10 § 1 Kpa, a jego celem jest zapobieganie sytuacjom, w których strona dysponuje dodatkowymi dowodami na okoliczności istotne dla wykazania zasadności jej żądania albo może je łatwo uzyskać, a z powodu braku odpowiedniej wiedzy o potrzebnych dowodach bądź o sposobie oceny wcześniej przedstawionych dowodów - nie korzysta z takiej możliwości. Chodzi przy tym o to, aby strona nie została zaskoczona negatywnym rozstrzygnięciem sprawy oraz zmuszona do zaskarżenia decyzji i przedstawiania tych dodatkowych dowodów dopiero na etapie postępowania odwoławczego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 23 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Sz 239/19, dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przenosząc te regulacje na stan faktyczny sprawy zdaniem Sądu organ nie zadośćuczynił w/w przepisom prawa. Weryfikując legalność zaskarżonej decyzji Sąd nie dopatrzył się w aktach sprawy by organ przed wydaniem decyzji umożliwił stronie możliwość wypowiedzenia się co do materiałów zebranych w aktach sprawy. Brak jest dowodu z którego by wynikało, iż organ dopełnił obowiązku wskazania przesłanek prawnych zależnych od strony, których wykazanie warunkowało pozytywnym rozpoznaniem jej żądania. Ma to to o tyle znaczenie dla sprawy, iż we wniosku [...] z [...] r. z wykazanym kodem przeważającej działalności wg PKD 93.13.Z czyli uprawniającym do zwolnienia z obowiązku z opłacania składek za listopad 2020r. skarżący zwrócił się wykazując nr NIP [...]. Ten nr NIP jest właściwy dla działalności gospodarczej prowadzonej pod firmą strony jako "B"., gdzie działalność ta wg twierdzeń strony została zawieszona [...] r., a jej wznowienie nastąpiło w [...] roku. Jak strona zarówno w odwołaniu jak i w skardze podniosła prowadzi działalność gospodarczą wraz z G. W. w formie spółki cywilnej pod nazwą "A" S.C. z nr NIP: [...], gdzie przeważającym przedmiotem działalności, spółki cywilnej również na dzień 30.09.2020r. jest działalność gospodarcza obiektów służących poprawie kondycji fizycznej sklasyfikowana w PKD pod numerem: 93.13.Z. W tej formie prawnej strona jak utrzymuje prowadzi działalność służącą poprawie kondycji fizycznej. W opisanej sytuacji rzeczą organu było wyjaśnienie w ramach postępowania wyjaśniającego z udziałem strony z jakiego tytułu strona wnioskiem z dnia [...] r. ubiega się o przedmiotowe zwolnienie. Czy rzeczywiście dotyczy on zwolnienia z opłacania składek z działalności gospodarczej prowadzonej indywidualnie pod nr NIP [...], gdzie nie jest prowadzona działalność wg kodu PKD 93.13.Z. Czy wniosek dotyczy uprawnionej do zwolnienia z działalności wg kodu PKD jednak prowadzonej w innej formie prawnej i pod innym nr NIP. Obowiązkiem organu było zatem wezwanie do wyjaśnienia; czy strona składa wniosek jako związany z jej indywidualną działalnością gospodarczą, czy też składa wniosek jako wspólnik "A" s.c. która to prowadzi działalność wg kodu PKD 93.13.Z uprawniającą do przyznania zwolnienia ze składek. Dopiero jednoznaczne wyjaśnienie przez organ czego w istocie wniosek dotyczył złożony przez stronę, o zwolnienie z jakiego rodzaju działalności składek wnioskowano, w związku z jakim rodzajem działalności gospodarczej i w jakiej formie prowadzonej mogło otwierać procedowanie w sprawie i jego zakończenie adekwatnie do dokonanych ustaleń. Tego nie uczyniono przy czym wydano decyzje negatywne dla strony co zdaniem Sądu było przedwczesne i uchybiało powołanym wyżej przepisom prawa procesowego.
Reasumując uznać należało, że naruszenie przez Zakład wskazanych wyżej przepisów procesowych art. 7, art., 8, art.9, art. 10. art., 79a k.p.a. mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dlatego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Zakładu.
Wskazania co do dalszego procedowania w sprawie wynikają wprost z treści wydanego orzeczenia w sprawie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło