III SA/Gl 609/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch (spr.), Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Małgorzata Wasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2023 r. sprawy ze skargi Rzecznika Praw Obywatelskich na uchwałę Rady Miasta Katowice z dnia 30 maja 2019 r. nr VIII/146/19 w przedmiocie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy postanawia: odrzucić skargę. Rzecznik Praw Obywatelskich (dalej: skarżący, rzecznik), działając na podstawie art. 50 § 1 oraz art. 53 § 3 w związku z art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259 ) oraz art. 14 pkt 6 ustawy z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich ( Dz.U. z 2023 r. poz. 1058), zaskarżył § 13 w zw. z § 2 pkt 4 działu II uchwałę Nr Vlll/146/19 Rady Miasta Katowice z dnia 30 maja 2019r. w sprawie przyjęcia "Zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta Katowice" (Dz. Urz. Województwa Śląskiego z dnia 12 czerwca 2019r. poz. 4368) zmienionej uchwałą Nr XLII/941/21 Rady Miasta Katowice z dnia 17 grudnia 2021 r. zmieniającą uchwałę w sprawie przyjęcia "Zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta Katowice", (Dz. Urz. Województwa Śląskiego z dnia 28 grudnia 2021 r. poz. 8637). Zaskarżonym przepisom ww. uchwały zarzucił: naruszenie art. 4 ust. 2, art. 7 ust. 1 w zw. z art. 8 pkt 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2023 poz. 725) oraz art. 7 i art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wskazując na powyższe wniósł o stwierdzenie nieważności w/w przepisów. W uzasadnieniu m.in. wskazał, że w dniu 30 maja 2019 r. Rada Miasta Katowice podjęła uchwałę w sprawie przyjęcia "Zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta Katowice", zwaną dalej uchwałą. Jako podstawa prawna uchwały zostały wskazane przepisy art. 18 ust. 2 pkt 15, art. 40 ust. 1 i art. 42 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 506) w związku z art. 21 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2018 r. poz.1234 z późn. zm.) oraz art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 23 kwietnia 2003r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (Dz.U. z 2018r. poz. 450 z późn. zm.). Uchwała ta następnie została zmieniona uchwałą Nr XL1I/941/21 Rady Miasta Katowice z dnia 17 grudnia 2021 r. (Dz. Urz. Województwa Śląskiego z dnia 28 grudnia 2021 r. poz. 8637). Uchwała Rady Miasta Katowice z dnia 17 grudnia 2021 r. nie zmieniła treści objętych niniejszą skargą przepisów. Wymieniana na wstępie uchwała została ogłoszona w dzienniku urzędowym województwa śląskiego i stanowi akt prawa miejscowego. Zarówno § 2 pkt 4 jak i tytuł działu II części zaskarżonej uchwały, w której znalazł się § 13 oraz jego kolejne postanowienia (ust. 1-6) odnoszą się wprost do sposobu ustalenia czynszu w lokalach wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta Katowice o powierzchni powyżej 80 m2 w drodze przetargu. Na rozprawie w dniu 15 listopada pełnomocnik skarżącego cofnął skargę w zakresie § 13 pkt 4 zaskarżonej uchwały. Podtrzymał skargę w pozostałym zakresie rozszerzając zarzuty w stosunku do § 13 ust. 3 i 5 zaskarżonej uchwały jako naruszające art.21 ust.1 pkt. 2 ustawy o ochronie praw lokatorów. W odpowiedzi na skargę miasto Katowice (organ, miasto) wniosło o jej odrzucenie ewentualnie o jej oddalenie. Organ wskazał, że Wojewoda Śląski zaskarżył w trybie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, uchwałę Rady Miasta Katowice z 30 maja 2019 r. Nr Vlll/146/19 w sprawie przyjęcia "Zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta Katowice" i również w tej skardze nie wniósł zastrzeżeń odnośnie formuły wynajmu lokali o powierzchni przekraczającej 80 m2. Podniósł jedynie zarzut co do § 13 ust. 4 Zasad. Sąd nawet w tym zakresie nie podzielił argumentacji Wojewody i wyrokiem z dnia 30.03.2021 r. oddalił skargę - wyrok WSA w Gliwicach - III SA/GI 159/21. Ostatecznie Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem sygn. akt III OSK 6685/21 z dnia 9 lutego 2023 r., kontrolując w całości zaskarżoną uchwałę uchylił ten przepis. Na marginesie wskazać trzeba, że w sprawie tej wypowiedział się również Wojewódzki Sąd Administracyjny (§ 13 zaskarżonej uchwały) w nieprawomocnym wyroku z 25 kwietnia 2022 r., sygn. akt.III SA/GI 277/22., w ww. wyroku WSA w Gliwicach rozstrzygnął o zgodności z prawem możliwości oddawania w najem lokali ze stawką czynszu wylicytowaną w drodze przetargu (§ 13). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna (art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest § 13 w zw. z § 2 pkt 4 działu II uchwały Nr Vlll/146/19 Rady Miasta Katowice z dnia 30 maja 2019r. w sprawie przyjęcia "Zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta Katowice" (Dz. Urz. Województwa Śląskiego z dnia 12 czerwca 2019r. poz. 4368) zmienionej uchwałą Nr XLII/941/21 Rady Miasta Katowice z dnia 17 grudnia 2021 r. zmieniającą uchwałę w sprawie przyjęcia "Zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta Katowice", (Dz. Urz. Województwa Śląskiego z dnia 28 grudnia 2021 r. poz. 8637). Jednakże pełnomocnik skarżącego cofnął skargę w zakresie § 13 pkt 4 zaskarżonej uchwały. Podtrzymał zaś skargę w pozostałym zakresie rozszerzając zarzuty w stosunku do § 13 ust. 3 i 5 zaskarżonej uchwały jako naruszające art.21 ust.1 pkt. 2 ustawy o ochronie praw lokatorów. Należy zauważyć, że skarga na tą samą uchwałę spowodowała tożsamość przedmiotową w rozpatrywanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach sprawach o sygn. akt III SA/Gl 159/21 oraz przez Naczelny Sądu Administracyjny o sygn. akt III OSK 6685/21. W tej sytuacji w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach zastosowanie w niniejszej sprawie winien znaleźć przepis art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W ocenie Sądu, jeżeli sprawa objęta skargą została już prawomocnie osądzona to sąd odrzuca skargę. Nie można bowiem wnieść skargi na uchwałę organu jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli w kwestii zgodności tej uchwały z prawem orzekał już sąd administracyjny i orzeczenie jest prawomocne. Skarga na taką uchwałę musi być potraktowana - w świetle powołanego powyżej przepisu - jako niedopuszczalna. W niniejszej sprawie, mamy różnych skarżących, natomiast kwestionowane są te same paragrafy zaskarżonej uchwały Rady Miasta. Podstawą do odrzucenia skargi skarżącego był zatem przepis art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie jej jest niedopuszczalne. W tej sytuacji mamy, więc do czynienia ze szczególnym przypadkiem powagi rzeczy osądzonej. Podsumowując, nie można wnieść skargi na uchwałę organu jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli w kwestii zgodności tej uchwały z prawem orzekał już sąd administracyjny i skargę oddalił. Skarga na taką uchwałę musi być potraktowana jako niedopuszczalna, mimo że została wniesiona przez inny podmiot. Na marginesie wyjaśnić również należy, że orzeczenia sądowe, które przywołane zostały przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w uzasadnieniu kontrolowanego wyroku na poparcie zasadności podjętego przez ten sąd rozstrzygnięcia, dotyczą kwestii prawidłowości podjęcia uchwały w przedmiotowej sprawie. Niedopuszczalność merytorycznego rozpoznana skargi, została spowodowana kontrolą sądową zaskarżonej uchwały w wyniku, której zapadł prawomocny wyrok Naczelnego Sąd Administracyjny w Warszawie sygn. akt III OSK 6685/21 z dnia 9 lutego 2023 r.. W związku z czym mieści się w kategorii "innych przyczyn", o których mowa w art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.