III SA/Gl 711/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Orzepowska - Kyć po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P.S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego w kwestii: wniosku o przywrócenie terminu do złożenia sprzeciwu postanawia oddalić wniosek. Postanowieniem referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 października 2009 r. sygn. akt 711/09, odmówiono P.S. przyznania prawa pomocy w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...], w przedmiocie podatku akcyzowego. Pismem z dnia 23 października 2009 r. odpis postanowienia został przesłany na adres skarżącego podany do korespondencji. Jak wynika ze zwrotnego pokwitowania odbioru przesyłka była dwukrotnie awizowana w dniach 28 października i 5 listopada 2009 r., a następnie pozostawiona w placówce pocztowej, zaś zawiadomienie o tym umieszczono w skrzynce pocztowej. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 2 grudnia 2009 r. przesyłkę uznano za doręczoną stronie w dniu 12 listopada 2009 r. W dniu 29 grudnia 2009 r. P.S. wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu na wydane postanowienie. W uzasadnieniu podniósł, że: w dniu 22 grudnia 2009 r. otrzymał wezwanie z Sądu do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie [...] zł. Treść tego wezwania go zaskoczyła, gdyż nie dostał postanowienia rozstrzygającego jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 22 grudnia wystąpił z wnioskiem o doręczenie mu odpisu postanowienia i odebrał go osobiście w dniu 23 grudnia 2009 r. Podniósł, że w okresie obejmującym okres okołoświąteczny (dotyczący Święta Wszystkich Świętych przebywał poza swym miejscem zamieszkania i nie miał możliwości odbioru przesyłki. Wskazał, że po powrocie nie znalazł w skrzynce pocztowej żadnej informacji o awizowaniu przesyłki nadanej listem poleconym. Na zakończenie podniósł, że w jego ocenie, okoliczności te uprawdopodabniają wniosek o przywrócenie terminu. Wniósł również o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony. . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Przystępując do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, wskazać należy, że art. 85 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), zwanej dalej u.p.p.s.a. stanowi, że czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 zdanie 1 u.p.p.s.a.). Pismo o przywrócenie terminu winno uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 u.p.p.s.a.). Pismo to wnosi się w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 u.p.p.s.a.). Sąd zauważa, że w rozpoznawanej sprawie strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi z zachowaniem ustawowych wymogów, albowiem wniosek przesłany został do Sądu 29 grudnia, a więc siedem dni po zapoznaniu się skarżącego z postanowienia referendarza tut. Sądu z dnia 13 października 2009 r. sygn. akt III SA/GL 711/09. Uznać należy jednak, że przedstawiona przez skarżącego argumentacja za jego przywróceniem jest chybiona. Pozytywną przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy strony w uchybieniu terminu. Z kolei kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonywaniu tej czynności (por. wyrok NSA z dnia 11 lutego 2003 r. sygn. akt II SA 4162/01, Mon. Praw. 2003, nr 8, s. 340). O braku winy w uchybieniu terminu można mówić tylko wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r. V SA 793/03, Mon. Praw. 2002, nr 23, s. 1059). Odnosząc te rozważania do niniejszej sprawy wskazać należy, że skarżący oświadczył, że nie mógł odebrać przesyłki z Sądu zawierającej postanowienie referendarza sądowego odmawiające przyznania mu zwolnienia od kosztów, gdyż w okresie 1 listopada przebywał poza swoim miejscem zamieszkania. Zauważyć trzeba, że przesyłka była dwukrotnie awizowana w dniach 28 października i 5 listopada 2009 r., a następnie złożona była w Urzędzie Pocztowym łącznie przez 14 dni. Skarżący mógł więc się z nią zapoznać w tym okresie. W ocenie Sądu nie uzasadnia przywrócenia uchybionego terminu nieprzebywanie pod adresem, który podano jako adres, pod który miały być kierowane pisma (Por. post. WSA w Warszawie z dnia 7 lipca 2004 r., III SA/Wa 368/04, niepubl.); Zbędne jest też przeprowadzenie dowodu z przesłuchania strony, na okoliczność jej nieobecności w miejscu zamieszkania w okresie 1 listopada, albowiem fakt ten nieuprawdopodobnia braku jej winy w uchybieniu terminu. Zauważyć też trzeba, że zarówno w orzecznictwie jak i w doktrynie przyjmuje się, że kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, zaś przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy skarżąca dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, nie wykazując staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. W tej sytuacji uprawnionym jest pogląd, że skoro skarżący wniósł skargę do Sądu i wystąpił z wnioskiem o zwolnienie od kosztów, to planując dłuższy wyjazd świąteczny, powinien tak pokierować swoimi sprawami, aby zapewnić prawidłowe odbieranie korespondencji przez okres nieobecności. Zwrócić należy też uwagę, że treść art. 87 § 1 u.p.p.s.a. nie wymaga od wnioskodawcy udowodnienia braku winy w uchybieniu terminu, a jedynie uprawdopodobnienia jej braku, poprzez stosowną argumentację dotyczącą przyczyn uchybienia terminu. Argumentacja ta winna wskazywać, że wnioskodawca mimo wykazania staranności nie mógł przezwyciężyć przeszkody w dochowaniu terminu oraz uprawdopodobnić fakt, że przeszkoda powstała bądź istniała w czasie biegu terminu do dokonania czynności procesowej i nieprzerwanie trwała, aż do daty złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Uprawdopodobnienie istnienia danej okoliczności jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie (Por. wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2002 r., II SA/Ka 1977/00, niepubl.). Z kolei argumentacja zawarta w rozpoznawanym wniosku wskazuje, że główną przyczyną braku winy skarżącego w uchybieniu terminu, była jego nieobecność w miejscu zamieszkania w okresie 1 listopada i na tę okoliczność żąda on przeprowadzenia dowodu z przesłuchania strony. W ocenie Sądu przeprowadzenie tego dowodu jest zbędne, gdyż jak już wyżej wskazano nieobecność skarżącego w miejscu zamieszkania nie uprawdopodobnia braku winy w uchybieniu terminu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 86 § 1 u.p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.