III SA/Gl 747/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.S. i A Sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej w kwestii wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 9 maja 2016 r. A Sp. z o.o. w K. i R.S. reprezentowani przez pełnomocnika – radcę prawnego D.S. złożyli skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r., nr [...] wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku powołano się na brak jednolitego stanowiska w łonie Służby Celnej co do charakteru gier na urządzeniach, różną praktykę organu I instancji oraz istotne wątpliwości co do waloru dowodowego opinii biegłego i brak jego kompetencji do rozstrzygania sprawy w miejsce specjalisty z jednostki badającej. Nadto pełnomocnik wskazał sygnatury podobnych w jego ocenie spraw, rozpatrywanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu. We wszystkich tych sprawach Sąd uchylał zaskarżone decyzje i poprzedzające je decyzje organów pierwszej instancji. Te stwierdzenia stanowią podstawowy argument przemawiający za uwzględnieniem wniosku. Powołał się również na orzeczenia różnych sądów wstrzymujące wykonanie zaskarżonych decyzji w przedmiocie kar pieniężnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, a na mocy art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu skargi sądowi przez organ, to wyłącznie sąd staje się właściwy do rozpoznania przedmiotowego wniosku, a postanowienie w tym przedmiocie może zostać wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 P.p.s.a.) W celu zajęcia merytorycznego stanowiska wobec żądania strony skarżącej koniecznym jest odwołanie się do treści cytowanego wyżej przepisu, zgodnie z którym, po przekazaniu skargi sądowi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zestawiając treść tego przepisu z regulacją zawartą art. 61 § 1 P.p.s.a., należy stwierdzić, że zasadą jest, że akty lub czynności z zakresu administracji publicznej powinny być wykonywane. Wniosek o wstrzymanie ich wykonania może zostać uwzględniony jedynie wówczas, gdy zaistnieje – z wyjątkami przewidzianymi w tym przepisie – niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ocena wskazanych okoliczności pozostaje w gestii sądu, natomiast obowiązkiem strony skarżącej jest nie tylko wskazanie na możliwość zaistnienia wskazanych zdarzeń, ale również uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. W przedmiotowej sprawie został złożony wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nie budzi wątpliwości, że zasadą jest, że zaskarżone rozstrzygnięcie, w tym w szczególności decyzja administracyjna, powinno być wykonane. Natomiast zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania, przewidzianej w art. 61 § 3 P.p.s.a., stanowi wyjątek od tej reguły i może nastąpić tylko wtedy, gdy ujawnione zostaną szczególne okoliczności uzasadniające skorzystanie z tej instytucji procesowej. Obowiązek ich wykazania spoczywa na wnioskodawcy. Nie wystarczy samo przywołanie przepisu, ponieważ wniosek powinien zawierać motywy odnoszące się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (tak w postanowieniach NSA: z dnia 13 grudnia 2004 r. sygn. akt FZ 496/04, Lex nr 799468, z dnia 22 listopada 2004 r. sygn. akt FZ 474/04, Lex nr 1405434 oraz z dnia 9 stycznia 2015 r. sygn. akt IOZ 1205/14, z dnia 15 stycznia 2015 r. sygn. akt IOZ 1236/14). W ocenie Sądu okoliczności takie nie zostały, w rozpoznawanej sprawie, w żaden sposób wskazane. Poza samym złożeniem wniosku nie uczyniono w istocie nic, aby wykazać i uprawdopodobnić, że rzeczywiście zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że nie stanowią przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji okoliczności wskazane w treści skargi, jak również brak jednolitego stanowiska w łonie Służby Celnej co do charakteru gier na urządzeniu. Wskazane argumenty odnoszą się przecież do kwestii ewentualnej (potencjalnej) wadliwości zaskarżonej decyzji. Stwierdzenie ewentualnej wadliwości zaskarżonej decyzji, a w konsekwencji jej uchylenie jest przedmiotem merytorycznego rozpoznania w tej sprawie i nie może w żadnym wypadku stanowić przesłanki wstrzymania wykonania takiego aktu. Kwestia ta nie może być badana na etapie rozstrzygania w postępowaniu wpadkowym. Zbadanie, czy zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem przepisów prawa może nastąpić jedynie w fazie postępowania rozpoznawczego, które zakończone zostanie wydaniem wyroku, rozstrzygającego merytorycznie postępowanie sądowe w niniejszej sprawie (por. wyrok NSA z dnia 21 stycznia 2015 r., sygn. akt IIOZ 19/15). Natomiast samo przekonanie o zasadności podniesionych w skardze zarzutów nie jest i nie może być wystarczającym argumentem, aby uznać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zgodnie z wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny poglądem, który Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela, subiektywne przeświadczenie wnioskodawcy jakoby zaskarżone rozstrzygnięcie organu było merytorycznie niesłuszne i naruszało prawo, nie stanowi przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu na podstawie art. 61 ustawy P.p.s.a. (tak w postanowieniu NSA z dnia 9 września 2004 r. sygn. akt FZ 358/04, Lex nr 799460). W istocie powyższe rozważania odnoszą się również do cytowanych w uzasadnieniu wniosku spraw zakończonych merytorycznymi rozstrzygnięciami w sprawach, zdaniem pełnomocnika wnioskodawcy, podobnych do przedmiotowej. Jednocześnie, konieczność zapłaty nałożonej kary pieniężnej i związane z tym uszczuplenie majątku nie może stanowić przesłanki przemawiającej za uwzględnieniem złożonego wniosku. Obowiązkiem wnioskodawcy jest bowiem wykazanie, że na skutek zapłaty spornej kwoty grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa wydanej decyzji, bądź też, że do odwrócenia skutku jej wykonania nie wystarczy zwrot wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami. Okoliczności takie nie zostały przez wnioskodawcę w tej sprawie wskazane, co więcej w sprawie karę pieniężną nałożono na dwa różne podmioty, co oznacza, że zobowiązanie to ma solidarny charakter. Uiszczenie kary przez jeden ze zobowiązanych podmiotów zwolni drugiego a uiszczającemu zagwarantuje roszczenie regresowe. Oznacza to zatem, że realne obciążenie każdego z wnioskodawców wynosi zaledwie [...] złotych. Należy zauważyć, że chociaż w art. 61 § 3 P.p.s.a. mowa jest jedynie o uprawdopodobnieniu okoliczności wymienionych w tym przepisie, nie oznacza to, że samo przekonanie skarżącego, iż wykonanie decyzji wywoła szczególnie niekorzystne konsekwencje jest wystarczające do tego, aby wniosek został uwzględniony. Do wykazania, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczający sam ogólnikowy wywód strony. Uzasadnienie wniosku powinno się odnosić do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Zagrożenie, o jakim mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., musi być bezpośrednie i realne zaś w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, aby powołane w nim okoliczności wskazywały na wystąpienie przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. oraz poparcie zawartych we wniosku twierdzeń stosownymi dokumentami (zob.: postanowienie NSA z dnia 16 kwietnia 2012 r. II FZ 304/12, LEX nr 1137799). W tej sytuacji Sąd nie miał podstaw by przyjąć, że wykonanie zaskarżonej decyzji poprzez zapłatę kary pieniężnej może wyrządzić skarżącym znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki. Na istnienie tych okoliczności nie wskazuje również analiza akt sprawy, albowiem każda decyzja zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności, Sąd, działając na podstawie wskazanych wyżej przepisów, na mocy art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.