III SA/Gl 813/08

WyrokWSA w Gliwicach2008-10-16

Skład orzekający: Ewa Karpińska, Mirosław Kupiec, Barbara Brandys – Kmiecik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej mógł uchylić z urzędu postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o interpretacji prawa podatkowego, uznając, że podatnik świadczący usługi biegłego sądowego nie może skorzystać ze zwolnienia podmiotowego od podatku VAT na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy o VAT, z uwagi na potencjalne wyłączenie z tego zwolnienia na podstawie art. 113 ust. 13 pkt 2 i ust. 14 ustawy o VAT?
Ratio decidendi
Dyrektor Izby Skarbowej miał podstawę do uchylenia z urzędu postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego, ponieważ postanowienie to rażąco naruszało prawo. Podatnik, składając wniosek o interpretację prawa podatkowego, nie przedstawił wyczerpująco stanu faktycznego, w szczególności nie odniósł się do przesłanek wyłączających zwolnienie podmiotowe z VAT, co obligowało organ I instancji do wezwania go o uzupełnienie wniosku. Zaniechanie zbadania, czy usługi biegłego sądowego mieszczą się w pojęciu rzeczoznawstwa, które może być wyłączone ze zwolnienia, stanowiło rażące naruszenie prawa.
Stan faktyczny
Skarżący J.F., biegły sądowy, uzyskał postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o interpretacji prawa podatkowego, zgodnie z którym mógł korzystać ze zwolnienia podmiotowego od podatku VAT na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy o VAT, gdyż jego obroty nie przekroczyły określonego progu. Dyrektor Izby Skarbowej uchylił to postanowienie z urzędu, podnosząc, że usługi biegłego sądowego mogą być wyłączone ze zwolnienia na podstawie art. 113 ust. 13 pkt 2 i ust. 14 ustawy o VAT, a Naczelnik Urzędu Skarbowego nie zbadał tej kwestii. Po ponownym rozpatrzeniu wniosku przez Naczelnika Urzędu Skarbowego, Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję. Skarżący wniósł skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Karpińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Mirosław Kupiec, Asesor WSA Barbara Brandys – Kmiecik, Protokolant Referent Beata Kujawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2008 r. przy udziale - sprawy ze skargi J.F. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług (interpretacji prawa podatkowego) oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...]r. nr [...] uchylającą z urzędu postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z [...]r. nr [...], stanowiące interpretację co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej zwolnienia podmiotowego od dnia 1 maja 2004 r. od opodatkowania podatkiem od towarów i usług czynności biegłego sądowego wykonywanych przez wnioskodawcę, J.F., na podstawie powołania do pełnienia tych funkcji przez Prezesa Sądu Okręgowego w K. W podstawie prawnej powołał art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm., odtąd O.p.). W uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, że we wniosku z [...]r. J.F. wskazał, iż po uzyskaniu z sądu zamówienia na przedstawienie opinii w zakresie określonym postanowieniem sądu opracowuje tę opinię i przedkłada sądowi wraz z rachunkiem. Sąd taki rachunek akceptuje postanowieniem i przekazuje do wykonania. W ocenie wnioskodawcy umowa łącząca go z sądem ma charakter umowy o dzieło. Rozliczenie uzyskanych dochodów następuje na podstawie rocznego zeznania podatkowego PIT-37. Przedstawił też uzyskane przez siebie w [...] i [...] r. przychody z działalności biegłego stwierdzając, że przychody te dalekie były od kwot, które uzasadniałyby opodatkowanie ich podatkiem od towarów i usług. Zwrócił uwagę, że pracuje sam wykonując czynności niezbędne do wydania opinii. Wszystkie te okoliczności uzasadniają jego podmiotowe zwolnienie z podatku VAT W tym stanie rzeczy Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. wydał opisane wyżej postanowienie z [...]r. W postanowieniu tym uznał stanowisko wnioskodawcy za prawidłowe. W uzasadnieniu wskazał, że wnioskodawca mógł korzystać ze zwolnienia przewidzianego w art. 113 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm. odtąd ustawa o VAT), gdy obroty z tytułu wykonywania przedmiotowych czynności w [...] i [...] r. nie przekroczyły kwoty [...] euro, jak nie również nie przekroczą takiej kwoty w roku [...]. Decyzją z [...]r. Dyrektor Izby Skarbowej w K. uchylił z urzędu ww. postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. W uzasadnieniu podniósł, że co prawda art. 113 ust. 1 ustawy o VAT zwalnia od podatku podatników, u których wartość sprzedaży opodatkowanej nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty równoważnej [...] euro, jednakże stosownie do przepisu art. 113 ust. 13 pkt 2 i ust. 14 pkt 2 ustawy o VAT zwolnienia tego nie stosuje się do podatników świadczących usługi prawnicze, w zakresie doradztwa a także usługi jubilerskie. W rozporządzeniu Ministra Finansów z 25 maja 2005 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 95, poz. 798) w poz. 37 załącznika wymieniono usługi rzeczoznawstwa z wyłączeniem doradztwa rolniczego związanego z uprawą roślin i zwierząt, a także związanego ze sporządzeniem planu zagospodarowania i modernizacji gospodarstwa rolnego. Co więcej powołując się na Mały Słownik Języka Polskiego (Wydawnictwo PWN Warszawa 1994 r.) organ zaznaczył, że pod pojęciem rzeczoznawcy rozumie się specjalistę powołanego do wydawania orzeczenia i opinii w sprawach spornych i wchodzących w zakres jego kwalifikacji zawodowych, inaczej biegłego lub eksperta. Powyższe rozważania prowadzą, w ocenie organu, do konkluzji, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. winien był ustalić, czy czynności, które wykonuje wnioskodawca mieszczą się w pojęciu rzeczoznawstwa, czego nie uczynił, opierając się wyłącznie na przedstawionym przez podatnika stanie faktycznym, co stanowi rażące naruszenie prawa. W konkluzji organ odwoławczy zobowiązał organ I instancji do ponownego rozpatrzenia wniosku podatnika po uprzednim wezwaniu go o przedstawienie wyczerpującego stanu faktycznego. W odwołaniu skarżący wniósł o .utrzymanie postanowienia z [...] r. W uzasadnieniu podniósł, iż świadczone przezeń usługi biegłego nie są żadnymi z usług wyłączonych od podmiotowego zwolnienia z podatku od towarów i usług na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy o VAT. Następnie przedstawił szczegółowy opis swoich kompetencji jako biegłego sądowego stwierdzając, iż są to usługi rachunkowo – wyliczeniowe. Po rozpoznaniu odwołania Dyrektor Izby Skarbowej w K. wydał opisaną na wstępie decyzję. W uzasadnieniu w całości podtrzymał on argumentację zawartą w decyzji kasacyjnej. W skardze z dnia [...]r., J.F. wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i utrzymanie w mocy postanowienia organ I instancji z [...]r. w uzasadnieniu powtarzając argumentację przedstawioną w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznając sprawę, wywiódł, co następuje: Przystępując do oceny legalności zaskarżonej decyzji, należy na wstępie wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności jej działania z prawem. W konsekwencji, zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. –odtąd p.p.s.a.), tylko ustalenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie dopatrzył się podstaw do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji. W pierwszej kolejności podnieść należy, że decyzja organu odwoławczego z [...] r. została wydana na podstawie art. 14 b § 5 pkt 2 O.p. w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji. Stosownie do tego przepisu organ odwoławczy w drodze decyzji zmienia albo uchyla postanowienie organu I instancji z urzędu, jeżeli postanowienie rażąco narusza prawo, orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego lub Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości (...) Pod pojęciem "rażącego naruszenia prawa" należy stosownie do utrwalonego w orzecznictwie poglądu (np. orzeczenie NSA z 6 lutego 1995 r. sygn. akt II SA 1642/94) oczywiste naruszenie jednoznacznego przepisu prawa. Pogląd organu odwoławczego, iż takie naruszenie prawa wystąpiło w przedmiotowej sprawie uznać należy za trafny. Stosownie bowiem do art. 14 a § 2 zd. drugie O.p. składając wniosek podatnik, płatnik lub inkasent jest obowiązany do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego oraz własnego stanowiska w sprawie. Tymczasem wniosek skarżącego nie czynił zadość temu wymogowi, co obligowało Naczelnika Urzędu Skarbowego do wezwania podatnika o jego uzupełnienie w zakresie występowania lub braku przesłanek z art. 113 ust. 13 pkt 2 i ust. 14 ustawy o VAT. Jest bowiem okolicznością bezsporną, iż skarżący jest biegłym sądowym i nie osiągnął w latach [...] dochodu będącego równowartością kwoty [...] euro. Należało jednak zbadać, czy skarżący świadcząc usługi biegłego nie mieści się w kręgu podmiotów nieobjętych zwolnieniem podmiotowym z art. 113 ust. 1 O.p. Zaniechania rozpatrzenia tej kwestii stanowiło rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 14 b § 5 pkt 2 O.p. Oceny powyższej nie może zmienić podniesiony w piśmie procesowym skarżącego z [...]r. fakt wydania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego – w następstwie decyzji uchylającej – kolejnego postanowienia z [...]r. ustalającego interpretacje prawa podatkowego zgodnego ze stanowiskiem podatnika. Zaskarżona decyzja z [...]r. jak i poprzedzająca ją decyzja z [...]r. nie przesądzały bowiem kwestii, iż skarżący nie może skorzystać ze zwolnienia podmiotowego przewidzianego art. 113 ust. 1 O.p., jedynie zobowiązywały organ I instancji do dokładniejszego zbadania tej sprawy w ponownym postępowaniu. Uwzględniając zatem całokształt okoliczności sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło