III SA/Gl 815/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. O. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej w kwestii wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze złożonej pismem z dnia [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach S. O. reprezentowany przez pełnomocnika radcę prawnego R. K. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu tego wniosku pełnomocnik Strony skarżącej stwierdził, iż wykonanie zaskarżonej decyzji narazi skarżącego na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody majątkowej, a wskutek powyższego skarżący zostanie pozbawiony możliwości utrzymania siebie i rodziny. Podniesiono, że Skarżący uzyskuje minimalne wynagrodzenie z tytuły wynagrodzenia, tj. kwotę [...] zl. brutto oraz kwotę [...] zł. uzyskiwaną z czynszu za dzierzawę pawilonu, którego jest właścicielem. Nadto S. O. uiszcza alimenty w kwotach: [...] zł. na rzecz na syna D. O., [...] zł. na rzecz syna J. O.. Pełnomocnk wskazał, że Skarżący spłaca kredyt w kwocie [...] zł. miesięcznie oraz posiada zadłuzenie. Jego zdaniem wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować dla Skarżącego nieodwracalne skutki albowiem zapłata kary pieniężnej, która jest niezasadna, może sprawić, iż S. O. zostanie pozbawiony środków finansowych dotyczących możliwości utrzymania własnego i dzieci. Zatem wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować powstanie trudnych do odwrócenia skutków albowiem zapłata kary pieniężnej sprawi, iż skarżący nie będzie w stanie łożyć na utrzymanie dzieci oraz zostanie pozbawiony dochodów zapewniających egzystencje na minimalnym poziomie. Zdaniem pełnomocnika S. O. nawet ewentualne późniejsze uwzględnienie skargi przez Sąd może sprawić, iż zadłużenie skarżącego wzrośnie, a możliwości jego spłaty zostaną ograniczone z uwagi na odsetki. Pełnomocnik Strony podniósl także, iż nakładanie na Skarżącego kary pieniężnej w sytuacji wątpliwości związanych z przepisami ustawy o grach hazardowych dotyczących braku ich notyfikacji, jest sprzeczne z zasadą demokratycznego państwa prawnego i zasadą praworządności albowiem uchybienia legislacyjne skutkują brakiem pewności prawa oraz naruszeniem poczucia bezpieczeństwa i stabilności prawnej obywateli w zakresie uprawnień i obowiązków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Na mocy art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, jednakże art. 61 § 3 P.p.s.a. stwierdza, że po przekazaniu skargi sądowi przez organ, to wyłącznie sąd staje się właściwy do rozpoznania przedmiotowego wniosku, a postanowienie w tym przedmiocie może zostać wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 P.p.s.a.). W celu zajęcia merytorycznego stanowiska wobec żądania Strony skarżącej koniecznym jest odwołanie się do treści cytowanego wyżej przepisu, zgodnie z którym, po przekazaniu skargi sądowi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zestawiając treść tego przepisu z regulacją zawartą art. 61 § 1 P.p.s.a., należy stwierdzić, że zasadą jest, że akty lub czynności z zakresu administracji publicznej powinny być wykonywane. Wniosek o wstrzymanie ich wykonania może zostać uwzględniony jedynie wówczas, gdy zaistnieje – z wyjątkami przewidzianymi w tym przepisie – niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Pojęcia "znacznej szkody" i "trudnych do odwrócenia skutków", jako zwroty niedookreślone wymagają konkretyzacji w danych sytuacjach. Przyjmuje się, że przy przesłance "znacznej szkody" chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (postanowienie NSA z dnia 20.12.2004 r. sygn. akt GZ 138/04 oraz B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2005, komentarz do art. 61). Warunkiem rozpatrzenia przez sąd merytorycznie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest właściwe go uzasadnienie, tj. wykazanie przez wnioskującego, iż w sprawie zachodzą dwie pozytywne przesłanki z art. 61 § 3 zd. 1 P.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.p). Nadto dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, strona ma obowiązek uprawdopodobnić istnienie konkretnych i obiektywnych okoliczności pozwalających przyjąć, że wstrzymanie wykonania aktu jest zasadne. Twierdzenia strony o niebezpieczeństwie spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wypadku wykonania decyzji, powinny zostać poparte dokumentami, które uwiarygodniłyby sytuację skarżącego (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r., II GSK 1799/11, LEX nr 965117). Należy mieć na uwadze także, że Sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej, a katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty (por postanowienie NSA z dnia 3 listopada 2011 r., II OZ 1047/11, LEX nr 984678). Analizując pod tym względem wniosek pełnomocnika S. O. podnieść trzeba, iż pełnomocnik wnioskodawcy powołał się na sytuację majątkową Strony skarżącej opisaną we wniosku o prawo pomocy, przy czym do skargi nie dołączono żadnej dokumentacji, która mogłyby stanowić dla Sądu podstawę do uwzględnienia wniosku. Nie ulega jednakże wątpliwości, że w niniejsze sprawie rozpatrzono wniosek Strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych i w aktach sprawy znajdują się dokumenty przedłożone przez Stronę skarżącą w postępowaniu z zakresu prawa pomocy, które są przydatne do oceny jego sytuacji majątkowej. Dokumenty przedłożone do wniosku o przyznanie prawa pomocy, wprawdzie pozwoliły częściowo zbadać sytuację finansową Skarżącego, jednakże nie było to wystarczające, aby pozytywnie rozstrzygnąć wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, albowiem przesłanki udzielenia prawa pomocy oraz wstrzymania wykonania decyzji nie są tożsame, a sytuacja materialna S. O. nie została przedstawiona w sposób rzetelny i wiarygodny, co zostało wskazane w postanowieniu z dnia 12 października 2016 r. o odmowie przyznania Skarżącemu prawa pomocy. Zatem po dokonaniu analizy całokształtu zgromadzonej dokumentacji, Sąd stanął na stanowisku, iż S. O. nie wykazał, aby wykonanie zaskarżonej decyzji rodziło skutek w postaci groźby wyrządzenia znacznej szkody nadto zaś, że powstałe skutki byłyby trudne do odwrócenia. Natomiast samo przekonanie o zasadności podniesionych w skardze zarzutów nie jest wystarczającym argumentem, aby uznać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zgodnie z wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny poglądem, który Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela, subiektywne przeświadczenie wnioskodawcy jakoby skarżone orzeczenie było merytorycznie niesłuszne i naruszało prawo, nie stanowi przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu na podstawie art. 61 ustawy P.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 9 września 2004 r. sygn. akt FZ 358/04, Lex nr 799460). Podobnie konieczność zapłaty nałożonej kary pieniężnej i związane z tym uszczuplenie majątku nie może stanowić przesłanki przemawiającej za uwzględnieniem złożonego wniosku. Obowiązkiem wnioskodawcy jest bowiem wykazanie, że na skutek zapłaty spornej kwoty grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa wydanej decyzji, bądź też, że do odwrócenia skutku jej wykonania nie wystarczy zwrot wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami. Okoliczności takie nie zostały przez wnioskodawcę w tej sprawie wskazane. Zaakcentować trzeba, że ocena występowania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji powinna być dokonana w kontekście analizy całokształtu sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Sąd w takiej sytuacji nie może przeprowadzać postępowania wyjaśniającego z urzędu w poszukiwaniu przyczyn ubiegania się Strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w postępowaniu sądowym, ani tym bardziej domniemywać okoliczności, które przemawiałyby za pozytywnym rozpatrzeniem wniosku strony. Podkreślić należy również, że to w interesie Strony leży takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na spełnienie omawianych przesłanek oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosowanymi dokumentami. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, działając na podstawie art. 61 § 1, § 3 i § 5 P.p.s.a., orzekł jak na wstępie.