III SA/Gl 870/09
PostanowienieWSA w Gliwicach2009-11-02
Skład orzekający: Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazali, że nie są w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, co uzasadnia przyznanie im prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazali, iż nie są w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. Ich sytuacja materialna, obejmująca brak zasobów finansowych, posiadanie majątku obciążonego egzekucją lub hipoteką, status bezrobotności jednej ze stron oraz niską rentę drugiej strony, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący E. P. i K. P. złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Wnioskodawcy przedstawili swoją trudną sytuację materialną, wskazując na bezrobocie, niską rentę, posiadanie majątku obciążonego egzekucją i hipoteką. Po uzupełnieniu wniosków i przedłożeniu dokumentów potwierdzających ich sytuację, sąd rozpoznał sprawę.Rozstrzygnięcie
Postanowiono: 1. zwolnić skarżących od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata dla skarżących.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 2 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. P. i K. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego w kwestii wniosków skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata postanawia: 1. zwolnić skarżących od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata dla skarżących.
W treści skargi z dnia [...] r. E. i K. (małżeństwo) P. wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych.
Następnie, to jest w odpowiedzi na wezwania z dnia [...] r. skarżący złożyli urzędowe formularze wniosków o przyznanie prawa pomocy, w treści których sprecyzowali, iż zakres ich żądania obejmuje nie tylko zwolnienie od kosztów sądowych, lecz nadto także ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata.
W treści obydwu formularzy oświadczyli, że pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym. K. P. jest osobą całkowicie niezdolną do pracy i posiada udział (wynoszący [...]) w nieruchomości gruntowej zabudowanej budynkiem, w którym zajmują razem mieszkanie o powierzchni [...] m2. Z kolei E. P. to osoba bezrobotna, bez prawa do pobierania zasiłku, będąca współwłaścicielką (udział wynoszący [...]) w odziedziczonej po rodzicach nieruchomości (grunt o powierzchni [...] m2 zabudowany domem o powierzchni [...] m2). Nadto wnioskodawcy zadeklarowali, że nie dysponują żadnymi zasobami pieniężnymi ani przedmiotami o wartości przekraczającej 3.000 Euro. Podali również, iż jedynym źródłem utrzymania ich gospodarstwa domowego jest renta pobierana przez K. P. w wysokości brutto [...] zł, która po pomniejszeniu o wszystkie potrącenia daje kwotę netto [...] zł.
Ponieważ oświadczenia zawarte we wnioskach uznano za niewystarczające do oceny sytuacji materialnej skarżących, pismami z dnia [...] r. wezwano ich o uzupełnienie i uprawdopodobnieie okoliczności, na które się powołali.
W odpowiedzi wnioskujący nadesłali zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w S. potwierdzające fakt, iż E. P. od [...] r. jest osobą bezrobotną, bez prawa do pobierania zasiłku, kserokopię decyzji organu rentowego ustalającą wysokość renty pobieranej przez K. P. (kwota do wypłaty [...] zł) oraz kserokopię wspólnego zeznania podatkowego za rok [...] (wykazano w nim dochód ogółem [...] zł). Przedłożyli również odpis z księgi wieczystej dotyczącej nieruchomości, której współwłaścicielem jest E. P. (wpisano do niej ostrzeżenie o wszczęciu egzekucji z jej udziału) oraz zawiadomienie o dokonaniu wpisu hipoteki przymusowej do księgi wieczystej dotyczącej nieruchomości, której współwłaścicielem jest K. P.
Nadto skarżący nadesłali dokumenty potwierdzające wysokość ponoszonych kosztów utrzymania, w tym także wydatków na zakup leków dla K. P. oraz wyciągi z rachunku bankowego K. P. za okres od [...] do [...] r., w których ujęto wpływy środków pieniężnych wyłącznie z tytułu renty przekazywanej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Przedstawili też, postanowienie referendarza w Sądzie Rejonowym w K. z dnia [...] r. o wykreśleniu z Krajowego Rejestru Sądowego podmiotu gospodarczego, który prowadzili w przeszłości w formie spółki jawnej.
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje.
Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym.
Odnosząc się do wniosków E. i K. P. godzi się podnieść, iż w myśl zasady sformułowanej w art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej, prawa pomocy w zakresie całkowitym (czyli stosownie do art. 245 §2 p.p.s.a., obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Dokonana w tym kontekście ocena sytuacji materialnej i życiowej skarżących doprowadziła do konkluzji, że spełnili oni wymóg warunkujący uwzględnienie zgłoszonego żądania.
Z oświadczeń wyżej wymienionych oraz z przedłożonych w toku postępowania dokumentów źródłowych wynika bowiem, iż nie posiadają oni żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku (w stosunku do udziału w nieruchomości, należącego do E. P., toczy się postępowanie egzekucyjne, zaś udział w nieruchomości przysługujący K. P. obciążony jest hipoteką ustawową). Nadto E. P. jest osobą bezrobotną i nie osiąga żadnego dochodu, z kolei K. P. uskarża się na zły stan zdrowia i jedynym źródłem utrzymania ich gospodarstwa domowego jest pobierana przezeń renta z tytułu niezdolności do pracy w kwocie netto [...] zł, która - zważywszy rozmiar obciążających ich kosztów bieżących - nie pozwala na poczynienie w zasadzie jakichkolwiek oszczędności.
Mając na względzie powyższe uznano, iż wnioskujący wykazali w sposób dostatecznie przekonujący, że uiszczenie jakichkolwiek kosztów związanych z niniejszym postępowaniem przekracza ich możliwości płatnicze.
W tym stanie rzeczy postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 §1 pkt 1 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło