III SA/Gl 876/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędzia WSA Adam Gołuch (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2023 r. sprawy ze skargi C. sp. z o.o. z siedzibą w M. na decyzję Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 10 października 2022 r. nr 3423/RT/2022 w przedmiocie zwrotu dofinansowania przyznanego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020 oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z 10 października 2022 r. nr 3423/RT/2021 Zarząd Województwa Śląskiego (dalej zwany również organem II instancji, IZ lub IZ RPO WSL), po rozpoznaniu odwołania od decyzji Dyrektora Śląskiego Centrum Przedsiębiorczości w C. (dalej jako: ŚCP, organ I instancji) nr [...] z 24 czerwca 2022 r. zobowiązującej C. Sp z o.o. z siedzibą w M. (dalej jako Beneficjent, spółka, strona, skarżąca) do zwrotu dofinansowania w kwocie 173 400,46 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, utrzymał w mocy decyzję wydaną w I instancji. W podstawie prawnej tej decyzji powołał się na przepisy z art. 104 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735, ze zm. – dalej zwanej k.p.a.), art. 41 ust.1 i ust 2 pkt 4 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 547, ze zm. – dalej zwanej u.s.w.), art. 207 ust. 1 pkt 2, ust. 9 pkt 1 i ust. 12 a pkt 12 w zw. z art. 60 pkt 6, art.61 ust. 3 pkt 2 i art.67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1634, ze zm. - dalej zwanej u.f.p.) oraz art. 9 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 9 lit c ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 - 2020 (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 818, ze zm. – dalej zwanej u.z.r.p.). W uzasadnieniu decyzji organ przedstawił stan faktyczny i argumentację prawną. Wskazał, że w dniu 15 stycznia 2018 r. została zawarta pomiędzy Województwem Śląskim, reprezentowanym przez Śląskie Centrum Przedsiębiorczości w C. pełniące rolę Instytucji Pośredniczącej we wdrażaniu Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020, a Beneficjentem - C. Sp z o.o. umowa nr [...] o dofinansowanie projektu (dalej: umowa o dofinansowanie projektu) pn. "[...]", (zwanego dalej projektem) z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020, Oś Priorytetowa III "Konkurencyjność MŚP", Działanie 3.2 "Innowacje w MŚP",(zwanego dalej programem). Projekt obejmował inwestycje w aktywa materialne skutkujące wdrożeniem do produkcji innowacyjnego produktu dla osób niepełnosprawnych, tj. ultralekkiego, aktywnego składanego wózka inwalidzkiego. Przedmiotem projektu miało być wdrożenie innowacji produktowej tj. produktu charakteryzującego się zmniejszoną masą w porównaniu do wózków wykonywanych ze stopów metali, atrakcyjnym designem, oryginalną strukturą przestrzenną ramy, kompaktową budową i lekką konstrukcją oraz ułatwionym przechowywaniem i załadunkiem wózka do samochodu dzięki ponadstandardowym możliwościom składania do przechowywania i transportu. Projekt zakładał również utworzenie 2 nowych miejsc pracy (liczba etatów w przeliczeniu na ekwiwalent pełnego czasu pracy 1,5): - projektant – konstruktor – cały etat – osoba odpowiedzialna za realizację procesów związanych z projektowaniem oraz wykonaniem wózka inwalidzkiego, - osoba do obsługi klienta - pół etatu (osoba niepełnosprawna) – osoba odpowiedzialna za obsługę konfiguratora i wstępne przygotowanie projektu na podstawie zlecenia. Beneficjent w projekcie wskazał następujące wskaźniki: - produktu: "liczba przedsiębiorstw otrzymujących dotacje"- 1 szt. Liczba przedsiębiorstw objętych wsparciem w celu wprowadzenia produktów nowych dla rynku – 1 szt. "inwestycje prywatne uzupełniające wsparcie publiczne dla przedsiębiorstw (dotacje) 339 924,00 PLN. Liczba przedsiębiorstw objętych wsparciem w celu wprowadzenia produktów nowych dla firmy – 1 szt. - rezultatu: [...] – 1,5 EPC (zostaną zatrudnione: projektant – konstruktor – 1 etat – osoba odpowiedzialna za realizację procesów związanych z projektowaniem oraz wykonaniem wózka inwalidzkiego, osoba do obsługi klienta - 0,5 etatu (– osoba odpowiedzialna za obsługę konfiguratora i wstępne przygotowanie projektu na podstawie zlecenia, liczba wprowadzonych innowacji - 1 szt.). Beneficjent wskazał, że w okresie trwałości prowadzona będzie działalność produkcyjna związana z przedmiotem projektu. Ponadto wskazał, że nie istnieje ryzyko zmian wpływających na charakter projektu, na jego cele i warunki wdrażania, które mogłyby doprowadzić do naruszenia jego pierwotnych celów. Beneficjent składając wniosek o dofinansowanie, złożył oświadczenie do utrzymania celów i rezultatów przewidzianych we wniosku o dofinansowanie w terminie realizacji projektu (punkt 2 części H wniosku o dofinansowanie) oraz stosowania przy realizacji projektu dofinansowanego ze środków Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020, przepisów prawa wspólnotowego i krajowego (punkt 4 części H wniosku o dofinansowanie). Jako miejsce realizacji projektu Beneficjent wskazał miasto M. Na podstawie umowy o dofinansowanie projektu, Beneficjent zobowiązał się do realizacji projektu zgodnie z postanowieniami w niej zawartymi, w tym do realizacji projektu zgodnie z wnioskiem o dofinansowanie i do przygotowania i przekazywania prawidłowo wypełnionych wniosków sprawozdawczych i pośrednich oraz wniosku o płatność końcową. Planowana całkowita wartość projektu zgodnie z § 3 ust. 1 umowy o dofinansowanie projektu wynosiła 536 034,00 zł. w tym planowane całkowite wydatki kwalifikowalne projektu wynosiły 435 800,00 zł. Zgodnie z § 3 ust. 2 umowy o dofinansowanie projektu łączna kwota udzielonego dofinansowania miała nie przekroczyć 196 110,00 zł. Dofinansowanie zostało wypłacone Beneficjentowi w dniu 26 września 2018r., w wysokości 196 109,93 zł. Realizowany projekt wszedł w okresie od 27 września 2018 r. do 26 września 2021r., w okres jego trwałości w którym nie można było dokonywać jego modyfikacji. W dniu 8 grudnia 2020 r. Beneficjent złożył sprawozdanie z utrzymania trwałości projektu wraz z załącznikami. W nawiązaniu do sprawozdania z trwałości projektu poproszono Beneficjenta o dostarczenie druków ZUS ZUA dla osób (D.W., L.P.) wskazanych w ramach sprawozdania, jako potwierdzenie utrzymania wskaźnika "[...]". Beneficjent pismem z dnia 19 stycznia 2021 r. dostarczył ww. druki ZUS ZUA. W wyniku analizy i weryfikacji ww. dokumentacji stwierdzono, iż osoby wskazane jako personel projektu, równocześnie zostały wskazane jako personel projektu w ramach innych zawartych przez Beneficjenta umów o dofinansowanie tj. [...], [...]. W związku z czym Beneficjent pismem z dnia 11 lutego 2021r., wyjaśnił, że w ramach projektu pierwszy etat został utworzony w sierpniu 2018 r., a kolejne 0,5 etatu w listopadzie 2018 r. i obie te osoby są w dalszym ciągu pracownikami Beneficjenta. Natomiast w związku ze zmniejszoną ilością zamówień, zwłaszcza w 2020 r. z uwagi na koronawirusa, wszyscy pracownicy zostali skierowani w większości wymiaru swego czasu pracy do realizacji dwóch innych projektów badawczych i realizują je do tej pory. Pismem z dnia 9 kwietnia 2021r., poinformowano Beneficjenta, że brak jest możliwości uznania za spełnione osiągnięcie wskaźnika "Wzrost zatrudnienia we wspieranych przedsiębiorstwach" w projekcie nr [...] pn. "[...]" w okresach gdy w tym samym czasie pracownicy wykazani w ramach ww. wskaźnika zostali przesunięci do realizacji prac badawczych w innych projektach. Beneficjent nie zgodził się z powyższym stanowiskiem podnosząc w piśmie z dnia 14 kwietnia 2021r. m.in., że stworzył nowe miejsca pracy, a w przedmiotowej sytuacji nie występuje podwójne finansowanie, gdyż stanowiska stworzone w wyniku realizacji projektu nie zostały objęte dofinansowaniem kosztów pracy i poziom dofinansowania nie był zależny od ilości stworzonych etatów. Nadto zatrudnienie stworzone w wyniku realizacji projektu "[...]", zostało utrzymane do chwili obecnej. Pismem z dnia 24 maja 2021r., poinformowano Beneficjenta o konieczności dostarczenia dokumentów w postaci tabelarycznego zestawienia informacji o pracy przy projekcie wskazanych pracowników. W odpowiedzi z dnia 7 czerwca 2021 r. na powyższe pismo Beneficjent wskazał, iż nie jest zobowiązany do sporządzenia żądanych zestawień a ponadto czasowo jest to niemożliwe, ponieważ jest zaangażowany w realizację różnych inicjatyw. Jednocześnie wskazał , że pracownik A.S. od 1 stycznia 2020 r. pracował w wymiarze pełnego etatu. W dniu 1 lipca 2021 r., wszczęto kontrolę trwałości przedmiotowego projektu, której celem była weryfikacja utrzymania zgodnie z art. 71 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 (dalej: rozporządzenie Rady UE) oraz weryfikacja dochowania obowiązków wynikających z umowy o dofinansowanie projektu. Jednocześnie wezwano Beneficjenta do dostarczenia aktualnych dokumentów w postaci tabelarycznego zestawienia informacji o pracy przy projekcie wskazanych pracowników. Beneficjent został poinformowany, iż zapis § 12 ust. 1 pkt.6 umowy o dofinansowanie projektu mówi o obowiązku przekazywania w terminie określonym przez IP RPO WSL-ŚCP i na jego żądanie wszelkich dokumentów, informacji i wyjaśnień związanych z realizacją projektu lub służących monitorowaniu osiągania celów projektu, w tym zaplanowanych do osiągnięcia po zakończeniu projektu lub monitorowaniu utrzymywania trwałości również w okresie wskazanym w § 15 ust. 1 umowy o dofinansowanie projektu. Beneficjent nie dostarczył ww. dokumentów do sprawozdania z trwałości projektu. W wyniku ww. kontroli trwałości projektu stwierdzono, iż w okresie trwałości projektu pracownicy (A.S., D.W., L.P.) wskazani do jego wykonania zostali w pełnym wymiarze czasu wynikającym z umów o pracę oraz z zakresu ich obowiązków, przesunięci do realizacji prac badawczych w ramach innych projektów tj. [...], [...]. Organ ustalił w oparciu o zaangażowanie zawarte w kartach czasu pracy oraz danych w systemie LSI, że A.S. (projektant główny), L.P. ( inżynier produkcji, prokurent samoistny spółki) oraz D.W. (inżynier produkcji), wykazani w ramach realizacji wskaźnika zatrudnienia do projektu [...] byli równocześnie zaangażowani w wymiarze pełnego etatu jako personel projektu kolejno w [...], następnie w [...]. Organ wskazał, że na podstawie § 13 ust. 4 pkt. 4 umowy o dofinansowanie projektu, Beneficjent jest zobowiązany udzielać wszelkich wyjaśnień na temat wydatków i innych zagadnień związanych z realizacją projektu. Natomiast zgodnie z § 13 ust. 5 umowy o dofinansowanie projektu, niespełnienie przez Beneficjenta ww. obowiązku jest traktowane jako odmowa poddania się kontroli, co skutkuje koniecznością zwrotu otrzymanego dofinansowania wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych. W tak ustalonym stanie faktycznym sprawy organ I instancji, uznał, iż Beneficjent naruszył trwałość projektu wynikającą z obowiązku określonego w § 14 umowy o dofinansowanie projektu oraz art. 71 Rozporządzenia Rady UE (istotna zmiana wpływającą na charakter projektu, jego cele, warunki wdrażania). Nadto poza kryterium dotyczącym utworzenia miejsc pracy Beneficjent otrzymał punkty w ramach kryterium efektywności za wzrost zatrudnienia co przesądziło o wyborze tego projektu do dofinansowania. Beneficjent naruszając zasady i warunki konkursu faktycznie uniemożliwił innym przedsiębiorcom którzy uczestniczyli w ww. konkursie, uzyskanie dofinansowania i realizację własnych projektów. W dniu 28 marca 2022 r. organ I instancji wszczął postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu wypłaconych środków. W następstwie czego w dniu 24 czerwca 2022 r. wydał wskazaną na wstępie decyzję nr [...]., za nieprawidłowość podlegającą zwrotowi uznał bowiem organ I instancji kwotę 173 400,46 zł., i zobowiązał do jej zwrotu wraz z należnymi odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Wysokość kwoty do zwrotu ustalono proporcjonalnie do okresu wystąpienia istotnej zmiany wpływającej na charakter projektu, jego cele lub warunki wdrażania, które mogłyby doprowadzić do naruszenia pierwotnych celów w rozumieniu art.71 Rozporządzenia Rady UE. Pismem z 18 lipca 2022 r. Beneficjent wniósł odwołanie od ww. decyzji wydanej w I instancji, wnosząc o jej uchylenie w całości. W uzasadnieniu odwołania Beneficjent zarzucił organowi I instancji m.in. błędne ustalenie stanu faktycznego oraz błędne przyjęcie, że Beneficjent nie spełnił warunków umowy w zakresie projektu. Nadto zarzucił pominięcie przez organ wyjaśnień Beneficjenta oraz brak wskazania podstawy prawnej dającej podstawę do zwrotu środków jak również zarzucił brak wskazania sposobu wyliczenia kwoty żądanego zwrotu dofinansowania, a także pominięcie dotychczasowej działalności Beneficjenta. Ponownie rozpoznając sprawę IZ RPO WSL utrzymał w mocy decyzję I instancyjną. Następnie wskazał, że po dokonaniu szczegółowej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w pełni podziela stanowisko organu I instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej obecnie decyzji podkreślił, że ocena kwalifikowalności poniesionego wydatku dokonywana może być w trakcie realizacji projektu poprzez ocenę wniosków o płatność oraz w trakcie kontroli projektu, w tym również po zakończeniu jego realizacji i w okresie trwałości projektu. Organ II instancji stwierdził, że we wniosku o dofinansowanie wyraźnie wskazano (punkt F.2 Wskaźniki rezultatu): w wyniku realizacji projektu planuje się stworzenie nowych miejsc pracy: - projektant-konstruktor – cały etat-osoba odpowiedzialna za realizacje procesów związanych z projektowaniem oraz wykonaniem wózka inwalidzkiego, - osoba do obsługi klienta - pół etatu (osoba niepełnosprawna) – osoba odpowiedzialna za obsługę konfiguratora i wstępne przygotowanie projektu na podstawie zlecenia. Organ stwierdził, że ww. nowe miejsca pracy powstały lecz tylko w okresie od dnia 27 września 2018r. do 31 stycznia 2019 r. (127 dni) pracownicy faktycznie byli zaangażowani w realizację wyłącznie projektu nr [...]. Organ II instancji wskazał, iż Beneficjent podpisując umowę o dofinansowanie projektu zobowiązał się do: - § 5 ust. 5 pkt.1 umowy o dofinansowanie projektu, Beneficjent zobowiązuje się do przedstawienia na żądanie IZ RPO WSL-ŚCP oraz innym uprawnionym podmiotom informacji o wszystkich realizowanych projektach finansowanych lub współfinansowanych z funduszy i programów Unii Europejskiej, jak również wszelkich dokumentów, oświadczeń informacji i wyjaśnień związanych z realizacją programu w wyznaczonym terminie. Beneficjent nie przedstawił wymaganych przez organ informacji, mających potwierdzić utrzymanie założonego we wniosku o dofinansowanie wskaźnika rezultatu przez cały okres trwałości projektu. - § 12 ust. 1 pkt.1 umowy o dofinansowanie projektu, Beneficjent zobowiązuje się do systematycznego monitorowania przebiegu realizacji projektu oraz niezwłocznego w terminie nie dłuższym niż 10 dni od danego zdarzenia, informowanie IZ RPO WSL-ŚCP o wszelkich zdarzeniach powodujących lub mogących powodować zmiany w projekcie a także o ewentualnych nieprawidłowościach lub problemach w realizacji projektu albo o zamiarze zaprzestania jego realizacji. Beneficjent nie poinformował ŚCP o dokonanych zmianach w zakresie stanowisk pracy utworzonych i związanych bezpośrednio ze zrealizowanym projektem. - § 12 ust. 1 pkt.2 i 3 umowy o dofinansowanie projektu, Beneficjent zobowiązuje się do osiągnięcia i udokumentowania celów projektu w tym zakładanych dokumentacja aplikacyjna wartości wskaźników projektu oraz do pomiaru wartości wskaźników projektu osiągniętych dzięki realizacji projektu, określonych we wniosku o dofinansowanie a także do udokumentowania ich realizacji. - § 14 umowy o dofinansowanie projektu, Beneficjent zobowiązuje się do utrzymania trwałości projektu w rozumieniu art. 71 Rozporządzenia Rady UE. Beneficjent poprzez zaangażowanie pracowników do prac niezwiązanych ze zrealizowanym projektem w oparciu o odrębne stosunki pracy w wymiarze całego etatu. Beneficjent dokonał zmian , które wpłynęły i naruszyły pierwotne cele projektu. Beneficjent nie potwierdził utrzymania w całym okresie trwałości projektu nr [...] wskaźnika rezultatu "[...]" (1,5 EPC), co było kluczowe dla stwierdzenia prawidłowej realizacji projektu i wywiązania się z obowiązku utrzymania jego trwałości. Końcowo organ odniósł się do poszczególnych zarzutów Beneficjenta nie uznając ich zasadności IZ RPO WSL, stwierdzając, że Beneficjent dopuścił się naruszenia obowiązujących przepisów prawa oraz postanowień umowy o dofinansowanie projektu, co jest równoznaczne z naruszeniem procedur wskazanych w art. 184 u.f.p i koniecznym stało się nałożenie korekty finansowej. W związku z czym Beneficjent zobowiązany jest do zwrotu kwoty 173 400,46 zł., wraz z należnymi odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Wobec powyższego IZ RPO WSL jako organ II instancji zgodził się, że stanowiskiem, że Beneficjent naruszył procedury wynikające z § 5 ust. 5 pkt1, § 12 ust. 1 pkt 1, § 12 ust. 1 pkt 2 i 3, § 14 umowy o dofinansowanie projektu oraz art.71 Rozporządzenia Rady UE. Naruszenie to wynikało z działania lub zaniechania Beneficjenta i skutkowało obciążeniem budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem. Zdaniem organu powyższe naruszenie stanowiło nieprawidłowość, o której mowa w art. 2 pkt 36 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. Urz. UE L 347 z 20.12.2013, dalej: rozporządzenie 1303/2013). W konsekwencji powyższego, Beneficjent wydatkował środki niezgodnie z procedurami, wypełniając przesłankę wskazaną w art. 207 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 184 u.f.p. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję IZ RPO z dnia 10 października 2021 r., nr 3423/RT/2022,wydanej w wyniku rozpatrzenia odwołania Skarżącej od decyzji ŚCP, pełnomocnik skarżącej zarzucił naruszenie: 1) Art. 6 kpa oraz art.7,art.27 ust.4 i art.125 ust.3 lit. c) Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 oraz art.37 ust.1,41 ust.2 pkt 6 i 7 oraz art.52 ust.1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2020 r.poz.818 z póź.zm., dalej jako "ustawa wdrożeniowa"- naruszenie to polega na pozbawionym podstaw prawnych przyjęciu przez Organ (i wcześniej ŚCP), że: a) Skarżąca nie mogła zaangażować pracowników ,zatrudnionych po zakończeniu Projektu, na stanowiska utworzone w wyniku uprzedniego zrealizowania Projektu, do realizacji innych działań, w tym realizacji innych projektów wspartych ze środków europejskich: b) Działania Skarżącej, polegające na powierzeniu pracownikom, zatrudnionym po zakończeniu Projektu, na stanowiska utworzone w wyniku uprzedniego zrealizowania Projektu, wykonywanie innych działań, w tym związanych z realizacją innych projektów wspartych ze środków europejskich, powoduje brak potwierdzenia utrzymania w całym okresie trwałości Projektu wskaźnika rezultatu "[...]". Uzasadnienie tych zarzutów zostało przedstawione w pkt.II uzasadnienia skargi. 2) Postanowienia § 14 Umowy o dofinansowanie oraz art.71 ust.1 Rozporządzenia 1303/2013 – naruszenie to polegało na błędnej wykładni postanowienia Umowy o dofinansowanie oraz przepisu Rozporządzenia 1303/2013, poprzez bezpodstawne przyjęcie, iż kwestia osiągnięcia albo braku osiągnięcia wskaźnika rezultatu "[...]" może powodować naruszenie obowiązku utrzymania trwałości Projektu; Uzasadnienie tych zarzutów zostało przedstawione w pkt .III uzasadnienia skargi. 3) art. 8 ustawy wdrożeniowej w zw. z treścią opisu Działania 3.2 Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020,objętego Szczegółowym Opisem Osi Priorytetowych Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego 2014-2020 (dalej jako "SZOP") oraz § 4 ust.4 Umowy o dofinansowanie – naruszenie to polegało na celowym ,błędnym określeniu przez IZ RPO pierwotnego celu Projektu Skarżącej oraz bezpodstawnym przyjęciu, iż działanie Skarżącej doprowadziło do zmiany pierwotnego celu tego Projektu; Uzasadnienie tego zarzutu zostało przedstawione w pkt. III uzasadnienia skargi. 4) postanowień § 12 ust.1 pkt.1 oraz § 12 ust.1 pkt. 2 i 3 umowy o dofinansowanie w zw. z § 4 ust.4 Umowy o dofinansowanie- naruszenie to polega na odstąpieniu od określonego we Wniosku o dofinansowanie -stanowiącym załącznik do Umowy o dofinansowanie-sposobu i zasad potwierdzania osiągnięcia wskaźnika rezultatu "[...]". Uzasadnienie tego zarzutu zostało przedstawione w pkt. IV uzasadnienia skargi. 5) Postanowienia § 5 ust.1 pkt.1 Umowy o dofinansowanie w zw. z § 4 ust.4 oraz § 12 ust.1 pkt.1,2 i 3 umowy o dofinansowanie , jak również w zw. z art.23 ust.5 ustawy wdrożeniowej - naruszenie to polega na bezpodstawnym przypisaniu Skarżącej odpowiedzialności prawnej z tytułu braku wytworzenia, w toku kontroli Projektu, zestawień czasu pracy pracowników Skarżącej; Uzasadnienie tego zarzutu zostało przedstawione w pkt. V uzasadnienia skargi. 6) Zasady proporcjonalności ,powołanej w szczególności w przywołanym w zaskarżonej decyzji przepisie art.143 ust.2 Rozporządzenia 1303/2013 -naruszenie to polega na zażądaniu przez organ (i uprzednio ŚCP)zwrotu przez Skarżącą całości dofinansowania wypłaconego jej na podstawie Umowy o dofinansowanie, chociaż w sposób obiektywny; Skarżąca w wyniku realizacji Projektu zwiększyła zatrudnienie w swoim przedsiębiorstwie, osiągnęła wszystkie wskaźniki produktu oraz rezultatu, zaś wskaźnikami tymi IŻ RPO posługuje się względem Komisji Europejskiej celem okazania postępów w realizacji Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego 2014-2020. Uzasadnienie tego zarzutu zostało przedstawione w pkt.VI uzasadnienia skargi. W związku z powyższym Skarżąca wniosła : 1) Na podstawie art.145 § 1 pkt 1 p.p.s.a, o uchylenie zaskarżonej decyzji IZ RPO z dnia 10 października 2021 r., nr 3423/RT/2022 oraz poprzedzającej ją decyzji ŚCP z 24 czerwca 2022 r. nr [...], w całości, oraz 2) Zasądzenie od IZ RPO na rzecz Skarżącej kosztów postępowania, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podkreślono m.in., że w istocie wyłączną podstawą uznania przez ŚCP oraz następnie IZ RPO, w związku z realizacją Projektu nr [...] pn. "[...]" (dalej: projekt) doszło do wystąpienia nieprawidłowości uzasadniającej wezwanie Skarżącej do zwrotu całości wypłaconego jej dofinansowania, stoi przekonanie tych organów, iż Skarżąca nie miała prawa do zaangażowania pracowników ,zatrudnionych po zakończeniu realizacji Projektu, do prac w ramach jakichkolwiek innych projektów czy działań Skarżącej. O ile bowiem nie jest sporne samo zatrudnienie w wyniku realizacji Projektu przez Skarżącą łącznie trzech osób, w wymiarze przekraczającym 1,5 EPC ( a więc wymiarze wskazanym we Wniosku o dofinansowanie),to w ocenie IZ RPO osoby te powinny wykonywać prace tylko w zakresie uprzednio zakończonego Projektu i nie mogły być skierowane przez Skarżącą do realizacji innych projektów, w tym wspartych w ramach Działania 1.2 RPO WŚL. Powyższe stanowisko zdaniem skarżącej nie znajduje podstaw prawnych ponieważ bark jest przepisu prawa który by nie pozwalał zatrudnionym na stanowiskach utworzonych w rezultacie zrealizowanego projektu powierzać takie zadania które nie były ograniczone do projektu. Skarżąca wskazała, że skoro wszystkie pierwotne cele projektu zostały zrealizowane i utrzymane w okresie trwałości, to nie doszło do zmiany jakiegokolwiek celu projektu, jak również jego charakteru czy warunków wdrażania. Nadto podniosła, iż zrealizowała projekt w terminie wynikającym z umowy o dofinansowanie, a została na nią nałożona sankcja jakby projekt nie został zupełnie wykonany a umowa o dofinansowanie została rozwiązana. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wyjaśniając, że wskazane przez stronę skarżącą argumenty są bezzasadne ponieważ Beneficjent naruszył trwałość realizowanego projektu poprzez zatrudnienie pracowników do realizacji innych projektów. Na rozprawie w dniu 14 lutego 2023 r., pełnomocnik skarżącej wskazał, że przyznane dofinansowanie nie zostało przeznaczone na wynagrodzenie dla pracowników i że nie ma przepisu prawa, ani zapisu umowy, z którego wynikałby zakaz wykorzystywania do realizacji innych projektów. Natomiast pełnomocnik organu zaakcentował, ze wskaźnik rezultatu nie został zrealizowany przez beneficjenta (co zobrazowano na str. 22 zaskarżonej decyzji). Nadto beneficjent zobowiązał się we wniosku do zatrudniania pracowników w wymiarze 1,5 etatu do realizacji projektu, co czyni niemożliwym aby przy zachowaniu umowy ci pracownicy wykonywali prace przy realizacji innych projektów. W związku z czym wskaźnik dotyczący rezultatu zatrudnienia nie został przez beneficjenta spełniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), stanowiąc w art. 1 § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259, ze zm. -dalej zwanej p.p.s.a.). Oznacza to, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie; w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. Stwierdzenie przez sąd, że zaskarżony akt wydano z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, musi skutkować jego uchyleniem - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c. Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie dopatrzył się naruszeń przepisów prawa krajowego lub unijnego, które skutkowały koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. Zgodnie zaś z art. 184 ust. 1 u.f.p. wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. Przy tym, za inne procedury, o których mowa w wyżej cytowanym art. 184 u.f.p., uważa się procedury zarówno wynikające z aktu prawa powszechnie obowiązującego, jak również reguły postępowania, obowiązujące przy wykorzystaniu środków pomocowych, w tym procedury określone w umowie o dofinansowanie, zawierającej: 1) opis projektu lub zadania, w tym cel, na jaki przyznano środki, i termin jego realizacji; 2) harmonogram dokonywania wydatków, obejmujący okres co najmniej jednego kwartału; 3) wysokość przyznanych środków; 4) zobowiązanie do poddania się kontroli i tryb kontroli realizacji projektu lub zadania; 4a) zobowiązanie do stosowania wytycznych, 5) termin i sposób rozliczenia projektu oraz ewentualnych zaliczek; 6) formy zabezpieczeń należytego wykonania zobowiązań wynikających z umowy; 7) warunki rozwiązania umowy ze względu na nieprawidłowości występujące w trakcie realizacji projektu; 8) warunki i terminy zwrotu środków nieprawidłowo wykorzystanych lub pobranych w nadmiernej wysokości lub w sposób nienależny. W orzecznictwie przyjmuje się jednolicie, że naruszenie postanowień umowy o dofinansowanie należy traktować jak naruszenie procedur, o którym mowa w art. 184 ust. 1 u.f.p. (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 16 listopada 2017 r., sygn. akt II GSK 486/16, z 22 stycznia 2015 r. o sygn. akt II GSK 2004/13). W przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., instytucja zarządzająca wzywa do zwrotu środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania, natomiast po bezskutecznym upływie ww. terminu, organ wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki oraz sposób zwrotu środków, z uwzględnieniem ust. 2, a także zawierającą pouczenie o sankcji wynikającej z ust. 4 pkt 3 ww. ustawy. Mając na uwadze brzmienie cytowanych wyżej przepisów podnieść należy, że procedury, o których mowa w art. 207 ust. 1 pkt 2 i art. 184 ust. 1 u.f.p., wynikają nie tylko z aktu prawa powszechnie obowiązującego, ale także z łączącej strony umowy o dofinansowanie, w której zostaje określony uzgodniony sposób działania beneficjenta, zakres dofinansowania oraz cel, jaki poprzez realizację programu ma zostać osiągnięty. Zgodnie bowiem z art. 52 ust. 1 u.z.r.p. podstawę dofinansowania projektu stanowi umowa o dofinansowanie projektu zawarta przez instytucję zarządzającą albo działającą w jej imieniu instytucję pośredniczącą z beneficjentem. Umowa określa warunki dofinansowania projektu, a także prawa i obowiązki beneficjenta z tym związane. W konsekwencji, w przypadku zawarcia umowy o dofinansowanie zgodnie z przyjętym przez instytucję wzorem, uznać należy, że reguluje ona również procedurę realizacji projektu. Niewypełnienie przez stronę postanowień umowy powoduje zatem konieczność odzyskiwania przez organ kwot podlegających zwrotowi. Nie ulega wątpliwości, że zawarta w niniejszej sprawie umowa o dofinansowanie projektu zobowiązywała Beneficjenta do: - realizacji projektu z należytą starannością, w szczególności udzielając i ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie, efektywnie, przejrzyści i oszczędnie z zachowaniem uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, zgodnie z obowiązującymi regułami, zasadami i postanowieniami wynikającymi z programu, wynikającymi z programu, SZOOP, właściwych przepisów prawa krajowego i unijnego i wskazanych Wytycznych oraz na warunkach określonych w umowie jak również w sposób, który zapewni prawidłową i terminową realizację projektu i utrzymania celów, a także rezultatów w zakresie i terminach zakładanych w dokumentacji aplikacyjnej (§ 5 ust. 3). - § 5 ust. 5 pkt.1 umowy o dofinansowanie projektu, Beneficjent zobowiązuje się do przedstawienia na żądanie IZ RPO WSL-ŚCP oraz innym uprawnionym podmiotom informacji o wszystkich realizowanych projektach finansowanych lub współfinansowanych z funduszy i programów Unii Europejskiej, jak również wszelkich dokumentów, oświadczeń informacji i wyjaśnień związanych z realizacją programu w wyznaczonym terminie. - § 5 ust. 6 umowy o dofinansowanie projektu, Beneficjent zobowiązuje się do stosowania właściwych Wytycznych. Zmiana treści Wytycznych nie stanowi zmiany Umowy. W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że w dniu 15 stycznia 2018 r. Beneficjent zawarł umowę nr [...] o dofinansowanie projektu (dalej: umowa o dofinansowanie projektu) pn. "[...]", Zaistniały w sprawie spór dotyczy natomiast oceny, czy jej cel "wzrost zatrudnienia" spełnia przesłanki uznania go za kwalifikowalny, co wiąże się z koniecznością ustalenia sposobu realizacji powyższej umowy. Przechodząc do analizy ww. umowy przypomnieć należy, że zgodnie z § 5 ust. 3 umowy o dofinansowanie projektu, podano, że Beneficjent zobowiązuje się do realizacji projektu zgodnie z zapisami SZOOP oraz osiągnięcia i utrzymania celów, a także rezultatów w zakresie i terminach zakładanych w dokumentacji aplikacyjnej. Wskaźnik "[...]" jest podany w SZOOP jako obligatoryjny i stanowi bezpośredni rezultat projektu czyli powinien zostać bezwzględnie utrzymany. Również we wniosku o dofinansowanie pkt.B.8 wskazano: "projekt przyczynia się do realizacji celów szczegółowych, m.in. : wzrost zatrudnienia oraz projekt realizuje cele: [...] [...]. Dodatkowo należy wskazać, że zgodnie z § 14 ust. 2 umowy o dofinansowanie projektu: "naruszenie okresu trwałości projektu ma miejsce, jeżeli w okresie do 3 lat – w przypadkach dotyczących utrzymania inwestycji lub miejsc pracy stworzonych przez MŚP (...)- zajdzie którakolwiek z poniższych okoliczności: - pkt 3 istotna zmiana wpływająca na charakter projektu, jego cele lub warunki wdrażania (...). Jednocześnie, mając na uwadze, że zatrudnieni pracownicy w ramach przedmiotowego projektu, powinni przez cały okres trwałości projektu wykonywać zadania związane z tym projektem, pracować na tych stanowiskach utworzonych w wyniku realizacji tego konkretnego projektu, to wykonywanie obowiązków i zadań w wymiarze całego etatu w ramach innej umowy o pracę przez zatrudnionych pracowników w ramach przedmiotowego projektu spowodowało naruszenie trwałości projektu polegające na nieutrzymaniu utworzonych stanowisk pracy przez cały okres trwałości projektu. Bowiem Beneficjent zgodnie z § 14 umowy o dofinansowanie projektu zobowiązał się do utrzymania trwałości projektu w rozumieniu art.71 Rozporządzenia Rady UE, czyli utrzymania założeń celów projektu. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd w pełni podzielił argumentację organu odnośnie zatrudnienia pracowników w ramach przedmiotowego projektu, tzn., iż powinni oni przez cały okres trwałości projektu wykonywać zadania związane z tym projektem Z kolei sam Beneficjent próbując wskazać, jaki rezultat osiągnął nie kwestionuje faktu przesunięcia pracowników związanych z realizacją projektu w okresie jego trwałości do realizacji innych projektów. Zgodnie z treścią art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., w przypadku, gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 - podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków na rachunek wskazany przez organ lub jednostkę przekazujące te środki, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. W art. 184 ust. 1 ww. ustawy przewidziano, że wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 16 listopada 2017 r., sygn. akt II GSK 489/16 zajął stanowisko, że procedury, jakich naruszenie może uzasadniać zastosowanie art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., mogą wynikać nie tylko z aktu prawa powszechnie obowiązującego, ale także z łączącej strony umowy o dofinansowanie, w której zostaje określony uzgodniony sposób działania beneficjenta. Sposób ten jest obowiązujący, a odstępstwo od niego bez wątpienia stanowi naruszenie procedur, o jakim mowa w art. 184 u.f.p. Taka właśnie sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie, o czym szerzej w dalszej części uzasadnienia. Dodatkowo podkreślenia wymaga, że art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. należy interpretować w powiązaniu z art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr 1303/2013, zgodnie z którym każde naruszenie prawa unijnego lub prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażanie EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem stanowi nieprawidłowość, której stwierdzenie w operacjach nakłada na państwo członkowskie - zgodnie z art. 143 rozporządzenia - obowiązek dokonania korekt finansowych. Zauważyć więc należy, że wskazana "nieprawidłowość" ma miejsce w sytuacji, gdy na skutek naruszenia procedur doszło do powstania szkody lub mogłoby dojść do jej powstania w budżecie ogólnym UE. Możliwość powstania szkody należy więc rozumieć jako możliwość uszczuplenia środków unijnych. NSA w wyroku z 15 września 2015 r., sygn. II GSK 2370/14 zaakceptował pogląd, zgodnie z którym przy orzekaniu o zwrocie środków nie można poprzestać wyłącznie na ustaleniu, że doszło do ich wydatkowania z naruszeniem procedur, ale konieczne jest również stwierdzenie czy i w jaki sposób to naruszenie wpłynęło na możliwość chociażby potencjalnej szkody dla budżetu ogólnego UE, gdyż nie każda nieprawidłowość będzie powodować konieczność dochodzenia zwrotu dofinansowania. Aby zatem orzec o zwrocie środków, niezbędne jest wykazanie dwóch przesłanek, a mianowicie: po pierwsze musi zaistnieć naruszenie procedur, a po drugie ich naruszenie spowodowało lub mogło spowodować szkodę w budżecie ogólnym UE (por.m.in. wyrok NSA z 11 października 2018 r., sygn. I GSK 2162/18 i poczynione tam rozważania). Analiza treści zaskarżonej decyzji wskazuje, że IZ orzekając o zwrocie części dofinasowania, oceniała zaistnienie tych dwóch przesłanek w stanie faktycznym sprawy. Nadto zgodnie z art. 9 ust. 2 pkt 9 lit. a ustawy wdrożeniowej, do zadań instytucji zarządzającej należy odzyskiwanie kwot podlegających zwrotowi, w szczególności kwot związanych z nałożeniem korekt finansowych, na zasadach określonych w u.f.p. albo w umowie o dofinansowanie projektu. Zgodnie z treścią § 14 umowy o dofinansowanie Beneficjent zobowiązał się do utrzymania trwałości projektu w rozumieniu art.71 Rozporządzenia Rady UE. Zaś zgodnie z treścią § 4 ust 4 umowy o dofinansowanie Beneficjent zobowiązał się do realizacji projektu zgodnie z wnioskiem o dofinansowanie, a co za tym idzie powinien osiągnąć wzrost wielkości zatrudnienia w przedsiębiorstwie o 2 etaty. Z kolei w świetle treści § 5 ust. 3 umowy Beneficjent zobowiązał się do realizacji Projektu w sposób, który zapewni osiągnięcie i utrzymanie celów, w tym wskaźników produktu i rezultatu zakładanych we wniosku o dofinansowanie w trakcie realizacji oraz w okresie trwałości Projektu. Sąd w pełni akceptuje stanowisko zaprezentowane przez organ, że w niniejszej sprawie Beneficjent dopuścił się nieprawidłowości polegającej na naruszeniu procedur – tj. postanowień umowy o dofinansowanie, co doprowadziło do powstania potencjalnej szkody w budżecie Unii w związku ze stwierdzoną nieprawidłowością. Nieprawidłowość oznacza każde naruszenie prawa unijnego lub prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego. W realiach rozpoznawanej sprawy Beneficjent naruszył postanowienia § 14 ust. 1 i 2, umowy o dofinansowanie projektu, które stanowią: "1. Beneficjent zobowiązuje się do utrzymania trwałości projektu w rozumieniu art.71 Rozporządzenia Rady UE. 2. naruszenie okresu trwałości projektu ma miejsce, jeżeli w okresie do 3 lat – w przypadkach dotyczących utrzymania inwestycji lub miejsc pracy stworzonych przez MŚP (...)- zajdzie którakolwiek z poniższych okoliczności: - pkt 3 istotna zmiana wpływająca na charakter projektu, jego cele lub warunki wdrażania (...)". Naruszeniem w analizowanej sprawie jest nieutrzymanie wskaźnika pn. "[...]" Powyższe naruszenie przez Beneficjenta zapisów umowy o dofinansowanie, obowiązujących przy wydatkowaniu środków dofinansowania obligowało IZ do określenia kwoty nieprawidłowo wykorzystanego dofinansowania zgodnie z postanowieniami ww. art. 9 ust. 2 ustawy wdrożeniowej. Końcowo Sąd odniósł się do zarzutu Beneficjenta dotyczącego interpretacji naruszenia trwałości projektu, Sąd podziela stanowisko organu, iż trwałość projektu na podstawie art.71 Rozporządzenia Rady UE dotyczy wszystkich założeń i celów projektowych. Nadto zdaniem Sądu, określając kwotę zwrotu dofinansowania organ, prawidłowo ustalił sposób obliczenia korekty finansowej i jej wysokości zgodnie z § 14 ust. 4, umowy o dofinansowanie projektu, biorąc pod uwagę okres niezachowania obowiązku trwałości. Ponieważ to brak realizacji wskaźnika utrzymania miejsc pracy w przedsiębiorstwie stanowił nieprawidłowość będąca podstawą wyliczenia korekty. W tym zakresie trafnie organ wskazał, że analiza okoliczności faktycznych i prawnych sprawy, w kontekście zapisów umowy o dofinansowanie pozwala stwierdzić, że IZ zastosowała wobec Beneficjenta sankcję związaną z wykrytą nieprawidłowością dotyczącą nieprawidłowego wykorzystania środków europejskich (art.71 Rozporządzenia Rady UE). Sąd nie stwierdził również naruszenia przepisów postępowania, w tym wskazanego w skardze art. 6, k.p.a., które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.