III SA/Gl 954/14

PostanowienieWSA w Gliwicach2014-07-28

Skład orzekający: Barbara Brandys – Kmiecik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją szczególne okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie podatku akcyzowego, gdy jej wykonanie może doprowadzić do nieodwracalnej szkody w postaci utraty możliwości prowadzenia działalności gospodarczej i podstawowego źródła utrzymania?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, uznając, że sama egzekucja należności pieniężnych nie prowadzi do nieodwracalnych skutków, gdyż w przypadku uchylenia decyzji wyegzekwowane kwoty podlegają zwrotowi. Ciężar uprawdopodobnienia szczególnych okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania spoczywa na wnioskodawcy, a skarżący może skorzystać z innych instytucji prawnych, takich jak odroczenie lub rozłożenie na raty zaległości podatkowej.
Stan faktyczny
Skarżący F. Z. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. dotyczącą podatku akcyzowego i wniosek o wstrzymanie wykonania tej decyzji. Pełnomocnik skarżącego argumentował, że wykonanie decyzji doprowadziłoby do nieodwracalnej szkody w postaci utraty możliwości prowadzenia działalności gospodarczej i podstawowego źródła utrzymania rodziny. Skarżący prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży oleju opałowego, która przynosi zyski głównie zimą, a w styczniu odnotowano stratę. W przypadku utraty możliwości prowadzenia działalności, jedynym dochodem rodziny będzie emerytura skarżącego, podczas gdy żona nie pracuje, a syn studiuje dziennie, co generuje znaczne koszty.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys – Kmiecik po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi F. Z. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego w kwestii wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. 1 2 W związku ze skargą F. Z. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z [...] r. nr [...] złożony został wniosek o wstrzymanie wykonania tej decyzji. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącego podniósł, że wykonanie decyzji doprowadziłoby do nieodwracalnej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków w postaci utraty przez wnioskodawcę możliwości dalszego prowadzenia działalności gospodarczej oraz podstawowego źródła utrzymania jego rodziny. Podniesiono, że wnioskodawca prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą, której przedmiotem jest sprzedaż oleju opałowego. Z uwagi na charakter działalności przynosi ona zyski jedynie w okresie zimowym, z tym, że w styczniu br. zanotowano stratę. W razie utraty możliwości kontynuowania prowadzenia działalności gospodarczej jedynym dochodem skarżącego i jego rodziny będzie jego emerytura w wysokości [...] zł brutto, w sytuacji gdy żona skarżącego nie pracuje a syn studiuje w systemie dziennym, jego studia (opłacane przez wnioskodawcę w ramach obowiązku alimentacyjnego) kosztują około [...] złotych miesięcznie Do wniosku dołączono dokumenty w postaci zeznań o wysokości dochodu PIT-36 za lata 2011-2013, ewidencji środków trwałych, podatkowej księgi przychodów i rozchodów za 2014 r., zaświadczenia o odbywaniu studiów i decyzji o przyznaniu oraz waloryzacji emerytury. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 roku poz. 270 t.j. ze zm. – odtąd p.p.s.a.) wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zaistnieją szczególne ku temu okoliczności uzasadniające takie orzeczenie, tj. gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Złożony wniosek zasadny nie jest. Zauważyć należy, że przymusowa realizacja zobowiązań podatkowych w drodze egzekucji ze swej istoty jest dolegliwa i powoduje obciążenie w sferze majątkowej zobowiązanego. Wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, wskazana w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło. Ciężar uprawdopodobnienia wspomnianych przesłanek spoczywa przy tym na wnioskodawcy. W tym miejscu należy wyjaśnić, że sama egzekucja należności pieniężnych nie prowadzi co do zasady, do nieodwracalnych skutków. W razie bowiem uchylenia zaskarżonej decyzji, ewentualnie wyegzekwowane kwoty zostaną zwrócone. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 29 października 2010 r. (sygn. akt I FZ 317/10) egzekucja skierowana do składnika majątkowego strony, nie stanowi samodzielnej przesłanki uzasadniającej udzielenie jej tymczasowej ochrony w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Strona musi bowiem wykazać następstwo czynności egzekucyjnych, które może rodzić zagrożenie o którym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Ponadto skarżący może skorzystać z przewidzianej w Ordynacji podatkowej instytucji odroczenia lub rozłożenia na raty zaległości podatkowej, umorzenia jej w całości lub części wskazując właśnie na ważny interes podatnika lub interes publiczny (art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej). Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministarcyjnym. Walor ochronny ma również prawna możliwość zmiany lub uchylenia przez sąd w każdym czasie, z urzędu lub na żądanie skarżącego, własnego postanowienia w sprawie wstrzymania wykonania aktu, w sytuacji wykazania zmiany okoliczności, które warunkowały jego podjęcie. Na koniec, mając na uwadze argumentację wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji opartą na niebezpieczeństwie wyrządzenia szkody, zwrócić wypada uwagę na fakt istnienia ograniczeń w prowadzeniu egzekucji administracyjnej (art. 8-10 ustaw z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucji w administracji Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.). Ograniczenia te gwarantują zachowanie, zobowiązanemu i jego rodzinie, warunków wystarczających, według ustawodawcy, do humanitarnej egzystencji – choć niewątpliwie w gorszych standardach niż przed wszczęciem egzekucji. Pogorszenie jednak warunków egzystencji to jeszcze nie powód aby wstrzymywać wykonanie ostatecznej decyzji administracyjnej (postanowienie NSA z dnia 24 października 2005 r., sygn. akt II GZ 111/05, podobne NSA w postanowieniu z 14 listopada 2012 r. sygn. akt II Z 894/12). Na marginesie godzi się podnieść, że działalność gospodarcza prowadzona przez skarżącego ma w istocie charakter sezonowy, więc jej ewentualne zaprzestanie w okresie letnim nie będzie wiązało się z istotną zmianą w sytuacji majątkowej skarżącego i jego rodziny. Wobec powyższego, mając na uwadze wszystkie podniesione już okoliczności Sąd, działając na podstawie powołanego wyżej art. 61 § 3 i § 5 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło