III SAB/Gl 174/25
WyrokWSA w Gliwicach2025-11-18
Skład orzekający: Małgorzata Herman, Beata Machcińska, Marzanna Sałuda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezes Sądu Rejonowego pozostaje w bezczynności w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej, jeśli wniosek dotyczy indywidualnej sprawy skarżącego, a dostęp do dokumentów jest regulowany przepisami Kodeksu postępowania karnego?Ratio decidendi
Organ nie pozostaje w bezczynności, jeśli udzielił odpowiedzi na wniosek, wskazując, że dostęp do żądanych dokumentów jest regulowany przepisami szczególnymi (Kodeks postępowania karnego), a nie ustawą o dostępie do informacji publicznej. Wniosek skarżącego dotyczył indywidualnej sprawy, a nie informacji publicznej w rozumieniu ustawy. Skoro organ udzielił odpowiedzi i wskazał właściwy tryb postępowania, nie można mu przypisać bezczynności.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej do Prezesa Sądu Rejonowego, domagając się kopii pism dotyczących rzekomych przestępstw i nieprawidłowości w postępowaniu sądowym. Prezes Sądu Rejonowego odmówił udostępnienia informacji na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej, wskazując, że sprawa jest regulowana przepisami szczególnymi (Kodeks postępowania karnego) i że skarżący jako strona postępowania ma prawo wglądu do akt. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu, domagając się stwierdzenia bezczynności, przyznania zadośćuczynienia i zobowiązania organu do załatwienia wniosku.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Beata Machcińska, Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 listopada 2025 r. sprawy ze skargi A. G. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego [...] w K. w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę.
Pismem z dnia 10.04. 2025 r. A.G.(dalej również jako: "strona" lub "skarżący") za pośrednictwem platformy ePUAP zwrócił się do Sądu Rejonowego w K. [...] (dalej: organ) z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902, dalej: u.d.i.p.) .
We wniosku skarżący wniósł o "doręczenie kopii pism, które zostały wytworzone po porażającym piśmie obywatela (w załączeniu), w którym wskazano haniebne przestępstwa, których ofiarą padł również tut. Sąd. Nauczony jednak przykrym doświadczeniem, iż tut. Sądu i Jego niektórych Sędziów absolutnie nie interesują popełniane przestępstwa, nawet na sali sądowej, a wieloletnie procedowanie na setkach sfałszowanych akt I fałszywe oskarżanie niewinnych ludzi jest codziennością - w przypadku braku działań do dnia dzisiejszego, wnoszę również o taką informację".
Do wniosku załączono pismo o treści następującej" WNIOSEK [...] - PORAŻAJĄCE OKOLICZNOŚCI ! DO WIADOMOŚCI: [...]. W trybie art.2 ust.1 pkt 1 oraz art.16 ust.1 Ustawy Informatyzacja działalności podmiotów realizujących zadania publiczni (Dz.U. 2024.1557), w uzupełnieniu mojego pisma z 15.01.2025r. i w związku z wyjątkową stronniczością Sądu, który, procedował, jak się okazuje, na aktach sprawy, których nie znał i nie dając jakiejkolwiek wiary pokrzywdzonemu stwierdził w piśmie z dnia 31.01.2025r. "wskazania kart, które RZEKOMO (wyróżnienie A.G) miały zostać usunięte oraz sygnatury akt sprawy, z których je usunięto" - oświadczam: Znając treść art. 233-238 kk, prawa i obowiązki świadka, świadom najsurowszej odpowiedzialności karnej, uroczyście “ przysięgam na wszystko, na Boga, wszystkie Świętości itd, że z akt sprawy [...], która była kanwą sprawy sądowej o w/w sygnaturze, z jej tomu II usunięto oryginały dowodów na ewidentne przestępstwa oskarżonej B.P., które złożyłem do protokołu, podczas mojego przesłuchania w [...] w K. i co zostało wyraźnie zamieszczone w jego treści, tj. karty 307 i 308 !. Ale to jeszcze nic ! W celu tuszowania przestępczego czynu, ww oryginały dokumentów zastąpiono...czystymi i ponumerowanymi kartkami papieru !!!!!!!!!!!!!!!
OFICJALNIE WNOSZĘ, ABY SĄD DOKONAŁ AUTOKOREKTY SWOICH ORZECZEŃ ORAZ POWIADOMIŁ PROKURATORA GENERALNEGO O POPEŁNIENIU KOLEJNYCH, ZUCHWAŁYCH CZYNÓW PRZEZ SITWĘ, W CELU BEZPRAWNEJ " OCHRONY PRZED ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ KARNĄ ZUCHWAŁEJ PRZESTĘPCZYNI OD S., PRZEZ K., B., S1., AŻ DO W.. MÓJ WNIOSEK OPIERAM NA ART. 19 I 20 K.P.K., ART. 304 K.P.K. ORAZ ROCIE ŚLUBOWANIA SĘDZIOWSKIEGO. Uprzejmie przypominam o treści art. 231 kk".
W odpowiedzi na wniosek Prezes Sądu Rejonowego [...] pismem z dnia 25 kwietnia 2025r. poinformował wnioskodawcę, że pierwszeństwo mają przepisy szczególne. Wskazał, że udostępnienie informacji będących przedmiotem wniosku jest uregulowane w przepisach szczególnych, które zgodnie z treścią art. 1 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej z dnia 6 września 2021 roku mają pierwszeństwo przed przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. W takiej sytuacji wnioskodawca (jako strona postępowania o sygn. akt [...] i [...]) winien zwrócić się z wnioskiem do Sądu, strona ma także prawo zapoznania się z aktami sprawy. Z uwagi na fakt, że nie istnieje możliwość zastosowania przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, podmiot obowiązany kieruje niniejsze pismo informacyjne w tym zakresie.
W skardze do WSA skarżący wniósł o:
a) stwierdzenie bezczynności Organu w zakresie rzetelnego udzielenia informacji publicznej, a wręcz potwierdzanie nieprawdy w dokumencie
b) stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, gdyż Organ do dnia dzisiejszego nie udzielił żadnej informacji, pomimo osobistego spotkania z wnioskodawcą w dniu 14.02.2025r. i przekazaniem porażających informacji wraz z materialnymi dowodami Wiceprezes Organu oraz dodatkowo do w BOI Organu, a także obietnicą kierownictwa Organu, iż podejmą wymagane prawem działania
c) przyznanie - na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. - od Organu na rzecz Skarżącego kwoty 38.077,00 zł (trzydzieści osiem tysięcy siedemdziesiąt siedem złotych), ze względu na zuchwałość i notoryczne łamanie prawa przez Organ,
d) zobowiązanie Organu do zgodnego z prawem załatwienia wniosku w pełnym zakresie w terminie 7 dni od dnia zawrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem.
W uzasadnieniu skargi podniósł, iż referenci spraw Organu w sprawach o sygn. akt [...] i [...] nie podjęli żadnych działań w celu tuszowania porażających przestępstw i twierdzenia Organu, iż wnioskodawca powinien zwrócić się o dostęp do dokumentów w trybie art. 156 k.p.k. są karkołomne. Wszelkie pisma wpływające do Organu przez ePUAP są dekretowane przez kierownictwo Organu, a w sprawach karnych - osobiście przez autorkę odpowiedzi, która również całkowicie zlekceważyła wniosek obywatela o dobrowolne zrzeczenie się immunitetu w związku z niezgodnym z prawem procedowaniem, w tym naruszaniem kodeksu karnego i kodeksu postępowania karnego w tej sprawie.
Zarzucił organowi naruszenie ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej, a to; art. 13 ust. 1, art.14 ust. 1, art. 3, art. 6 ust. 1 pkt 2 d, art, 6 ust. pkt 3 f, art. 6 ust. 1 pkt 4 a, art. 6 ust. 1 pkt 4 c, art. 6 ust. 1 pkt 5 d, art. 12 ust.2, art. 14 ust.2.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wskazał że w przedmiotowej sprawie odpowiedź została Wnioskodawcy udzielona pismem z 25 kwietnia 2025 roku i przesłana na skrzynkę ePUAP wnioskodawcy w tym samym dniu. Organ udzielił skarżącemu informacji, że w sprawie nie istnieje możliwość zastosowania przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, kierując w tym zakresie pismo informujące, że w sprawie pierwszeństwo mają przepisy szczególne.
Podkreślił wskazując za orzecznictwem sądowym: wgląd do akt sądowych, a także udostępnianie dokumentów w nich zawartych, regulowany jest, w sprawach cywilnych przepisami kodeksu postępowania cywilnego, a w sprawach karnych przepisami kodeksu postępowania karnego. Jednakże poza powyższymi Kodeksami istotna jest tu także regulacja zawarta w ustawie - Prawo o ustroju sądów powszechnych i w wydanym na podstawie art. 41 § 1 tej ustawy rozporządzeniu - Regulaminu urzędowania sądów. Przepisy powyższej ustawy i rozporządzenia są na ogół adresowane do uczestników postępowania sądowego. Tak więc, skoro dostęp stron i uczestników postępowań (ich przedstawicieli i pełnomocników) do dokumentów jest ściśle określony przepisami stosownych procedur sądowych, uznać należy, że nie mają w tym przypadku zastosowania przepisy u.d.i.p.
Z przytoczonych wyżej względów organ pismem z 25 kwietnia 2025 roku udzielił Wnioskodawcy odpowiedzi w sprawie uwzględniając powyższe okoliczności, które wykluczają możliwość postawienia Organowi zarzutu bezczynności i czynią skargę niezasadną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej jako: "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje również bezczynność organów i przewlekłe prowadzenie postępowania.
W świetle art. 149 § 1 pkt 1-3 P.p.s.a. uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania sąd: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. W przypadku uwzględnienia skargi sąd stwierdza także, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.).
Ponadto sąd może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 P.p.s.a.). Kierując się wspomnianym kryterium legalności, sądy administracyjne dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W tym miejscu wskazać należy, że o ile do spraw związanych z bezczynnością w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej stosuje się przepisy P.p.s.a., to zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, dla dopuszczalności takiej skargi nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej (ponaglenie), a skargę taką można wnieść w każdym czasie (art. 53 § 2b P.p.s.a.).
Wyjaśnienia wymaga także, iż bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Zatem celem skargi na bezczynność jest wymuszenie na organie określonych w przepisach zachowań. Wniesienie tej skargi jest zatem czasowo ograniczone jedynie trwaniem niepożądanego stanu, a więc np. do czasu wydania decyzji, postanowienia czy załatwienia wniosku strony. Takie stanowisko prezentowane jest konsekwentnie w judykaturze i w piśmiennictwie – por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 lutego 2006 r., II OSK 52/06, ONSAiWSA 2006, nr 4, poz. 100; postanowienia NSA: z 13 marca 2009 r. o sygn. akt II FSK 2020/08; z 19 lipca 2013 r. o sygn. akt I FSK 1325/13 oraz T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Warszawa 2005, s. 243; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Zakamycze 2005, s. 143.
Dalej wymaga podniesienia, iż organ w odpowiedzi na wniosek skarżącego z. wystosował via ePUAP odpowiedź do strony – tj. pismo z 25 kwietnia 2025 r. w którym ustosunkował się do żądania strony, a swoje stanowisko uzasadnił. W szczególności wskazał iż informacja o która wnosił dotyczyła sprawy, w której Wnioskodawca występował jako strona. Dostęp stron do akt postępowania przygotowawczego jest natomiast regulowany przepisami Kodeksu postepowania karnego.
Spór w sprawie sprowadza się do sposobu załatwienia wniosku strony albowiem skarżący nie jest usatysfakcjonowany treścią odpowiedzi z 25 kwietnia 2025r i utrzymuje, iż organ w dalszym ciągu jest w stanie bezczynności co do załatwienia jego wniosku z dnia 10 kwietnia 2025r.
Stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.ip. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie.
W orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że za informację publiczną należy uznać każdą wiadomość wytworzoną przez szeroko rozumiane władze publiczne, a także inne podmioty sprawujące funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Charakter informacji publicznej mają również informacje niewytworzone przez wskazane podmioty, lecz do nich się odnoszące. Informację publiczną stanowi zatem treść wszelkiego rodzaju dokumentów, nie tylko bezpośrednio zredagowanych i wytworzonych przez wskazany podmiot. Przymiot taki posiada także treść dokumentów, których podmiot używa do zrealizowania powierzonych mu prawem zadań. Charakter publiczny należy zatem przypisać tym informacjom, które odnoszą się do publicznej sfery działalności. O zakwalifikowaniu określonej informacji jako podlegającej udostępnieniu w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej decyduje kryterium rzeczowe, a więc treść i charakter informacji (zob. np. wyrok NSA z dnia 19 kwietnia 2021 r. sygn. III OSK 317/21).
Podkreśla się również, że charakter informacji publicznej mają również informacje niewytworzone przez wskazane podmioty, lecz do nich się odnoszące. Informację publiczną stanowi zatem treść wszelkiego rodzaju dokumentów, nie tylko bezpośrednio zredagowanych i wytworzonych przez wskazany podmiot. Przymiot taki posiada także treść dokumentów, których podmiot używa do zrealizowania powierzonych mu prawem zadań. Charakter publiczny należy zatem przypisać tym informacjom, które odnoszą się do publicznej sfery działalności (zob. np. wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r. sygn. II SA 1956/02).
W rozpoznawanej sprawie wniosek Skarżącego z dnia 10 kwietnia 2025 r. o udzielenie informacji nie dotyczy informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy. Nie odnosi się bowiem do "sprawy publicznej" w znaczeniu opisanym powyżej , ale dotyczy sprawy indywidualnej skarżącego prowadzonej przez Sad. Trafnie więc Prezes Sądu pismem z dnia 25 kwietnia 2025 r. poinformował skarżącego o braku podstaw do stosowania przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Zasadnie też wskazał, że Skarżący, jako strona postępowania, którego wniosek dotyczy, ma możliwość wglądu do akt w trybie przepisów Kodeksu postępowania karnego, gdzie ze stosownym wnioskiem należy zwrócić się do sądu prowadzącego sprawę .
Reasumując gdy Sąd nie dopatrzył się bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącego skargę oddalił po myśli art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U. z 2022 r., poz. 329, ze zm.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło