III SAB/Gl 408/25
WyrokWSA w Gliwicach2025-12-11
Skład orzekający: Krzysztof Wujek, Dorota Fleszer, Adam Pawlyta
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny pozostaje w bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej, jeśli udzielił odpowiedzi na wniosek, ale część pytań uznał za niebędące informacją publiczną bez szczegółowego uzasadnienia?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie pozostaje w bezczynności, jeśli udzielił odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej w ustawowym terminie, nawet jeśli część pytań została uznana za niebędące informacją publiczną. W przypadku pytań, które nie dotyczą faktów, nie mieszczą się w zakresie kompetencji organu, lub dotyczą stanu wiedzy organu, a nie informacji o sprawach publicznych, organ może odmówić ich udostępnienia bez konieczności szczegółowego uzasadnienia podstawy prawnej takiej odmowy.Stan faktyczny
Stowarzyszenie zwróciło się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (PPIS) z obszernym wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej m.in. prawdopodobieństwa zgonu dzieci szczepionych i nieszczepionych, bezpieczeństwa i skuteczności Programu Szczepień Ochronnych (PSO), a także danych o chorobach i hospitalizacjach. PPIS odpowiedział na wniosek, uznając część pytań za niebędące informacją publiczną lub wykraczające poza jego kompetencje. Stowarzyszenie wniosło skargę do WSA, zarzucając PPIS bezczynność z powodu braku szczegółowego uzasadnienia odmowy udostępnienia części informacji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer (spr.), Asesor WSA Adam Pawlyta, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi P w K. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w C. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.
W piśmie z 3 sierpnia 2025 r. P z siedzibą w K. (dalej: Stowarzyszenie) zadało Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu w C. (dalej: PPIS) pytania następującej treści:
Czy obecnie w Polsce ogólne prawdopodobieństwo zgonu dziecka szczepionego zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych Jest mniejsze, większe, czy takie samo, jak ogólne prawdopodobieństwo zgonu dziecka nieszczeplonego?
Czy w Polsce były wykonywane badania, celem których było sprawdzenie, czy Program Szczepień Ochronnych jest bezpieczny? Jeśli tak, to gdzie można się zapoznać z wynikami tych badań?
Czy w Polsce były wykonywane badania, celem których było sprawdzenie, czy Program Szczepień Ochronnych jest skuteczny? Jeśli tak, to gdzie można się zapoznać z wynikami tych badań?
Czy w Polsce były wykonywane badania, celem których było sprawdzenie, czy dzieci szczepione zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych są zdrowsze od dzieci nieszczepionych? Jeśli tak, to gdzie można się zapoznać z wynikami tych badań?
Czy w Polsce były wykonywane badania, celem których było sprawdzenie, czy korzyści ze szczepienia dziecka zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych (dalej jako ,,PSO") na pewno ponad wszelką wątpliwość przewyższają ryzyka związane z poddawaniem dziecka wielokrotnym zabiegom szczepienia w ramach PSO? Jeśli tak, to gdzie można się zapoznać z wynikami tych badań?
Jakie jest obecnie w Polsce prawdopodobieństwo zgonu dziecka nieszczepionego z powodu odry w przypadku dziecka w wieku 1 rok, 2 lata, 5 lat, 10 lat, 15 lat?
Jakie jest obecnie w Polsce prawdopodobieństwo zgonu dziecka nieszczepionego z powodu błonicy w przypadku dziecka w wieku 1 rok, 2 lata, 5 lat, 10 lat, 15 lat? Proszę o szczegółową odpowiedź do każdego podanego wieku dziecka osobno.
Jakie jest obecnie w Polsce prawdopodobieństwo zgonu dziecka nieszczepionego z powodu tężca w przypadku dziecka w wieku 1 rok, 2 lata, 5 lat, 10 lat, 15 lat?
Proszę o szczegółową odpowiedź do każdego podanego wieku dziecka osobno.
Jakie jest obecnie w Polsce prawdopodobieństwo zgonu dziecka nieszczepionego z powodu krztuśca w przypadku dziecka w wieku 1 rok, 2 lata, 5 lat, 10 lat, 15 lat? Proszę o szczegółową odpowiedź do każdego podanego wieku dziecka osobno.
Jakie jest obecnie w Polsce prawdopodobieństwo zgonu dziecka nieszczepionego z powodu pnemokoków w przypadku dziecka w wieku 1 rok, 2 lata, 5 lat, 10 lat, 15 lat? Proszę o szczegółową odpowiedź do każdego podanego wieku dziecka osobno.
Jakie jest obecnie w Polsce ogólne prawdopodobieństwo zgonu dziecka szczepionego zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych w przypadku dziecka w wieku 1 rok, 2 lata, 5 lat, 10 lat, 15 lat? Proszę o szczegółową odpowiedź do każdego podanego wieku dziecka osobno.
Jakie jest obecnie w Polsce ogólne prawdopodobieństwo zgonu dziecka nieszczepionego w przypadku dziecka w wieku 1 rok, 2 lata, 5 lat, 10 lat, 15 lat? Proszę o szczegółową odpowiedź do każdego podanego wieku dziecka.
Ile hospitalizacji przypada obecnie w Polsce średnio na jedno dziecko szczepione zgodnie z PSO w ciągu pierwszych 5 lat życia, w ciągu pierwszych 10 lat życia i w ciągu pierwszych 15 lat życia tego dziecka? Proszę o szczegółową odpowiedź do każdego podanego wieku dziecka osobno.
Ile hospitalizacji przypada obecnie w Polsce średnio na jedno dziecko nieszczepione w ciągu pierwszych 5 lat życia, w ciągu pierwszych 10 lat życia i w ciągu pierwszych 15 lat życia tego dziecka? Proszę o szczegółową odpowiedź do każdego podanego wieku dziecka osobno.
Ile interwencji medycznych udzielanych w ramach świadczeń NFZ przypada obecnie w Polsce średnio na jedno dziecko szczepione zgodnie z PSO w ciągu pierwszych 5 lat życia, w ciągu pierwszych 10 lat życia i w ciągu pierwszych 15 lat życia tego dziecka? Proszę o szczegółową odpowiedź do każdego podanego wieku dziecka osobno.
Ile interwencji medycznych udzielanych w ramach świadczeń NFZ przypada obecnie w Polsce średnio na jedno dziecko nieszczepione w ciągu pierwszych 5 lat życia, w ciągu pierwszych 10 lat życia i w ciągu pierwszych 15 lat życia tego dziecka?
Jak często obecnie w Polsce autyzm występuje u dzieci szczepionych zgodnie z PSO i u dzieci nieszczepionych?
Jak często obecnie w Polsce choroby nowotworowe występują u dzieci szczepionych zgodnie z PSO i u dzieci nieszczepionych?
Jak często obecnie w Polsce choroby neurologiczne występują u dzieci szczepionych zgodnie z PSO i u dzieci nieszczepionych?
Jak często obecnie w Polsce choroby metaboliczne występują u dzieci szczepionych zgodnie z PSO i u dzieci nieszczepionych?
Jak często obecnie w Polsce choroby immunologiczne występują u dzieci szczepionych zgodnie z PSO i u dzieci nieszczepionych?
Jak często obecnie w Polsce choroby psychiczne występują u dzieci szczepionych zgodnie z PSO i u dzieci nieszczepionych?
UWAGIDO PYIAŃ.1-22;
Pod pojęciem "ogólnego prawdopodobieństwa zgonu" rozumiemy prawdopodobieństwo wystąpienia zgonu bez względu na jego przyczynę. Jeśli udostępnienie powyższej informacji nie leży w kompetencjach tutejszej Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej, to wnosimy o wskazgnje organu lub urzędu, który udostępni powyższe Informacje.
Pozostałe pytania:
Czy jest Państwu znane orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego dotyczące powszechnie stosowanego kalendarza szczepień z dnia 9 maja 2023 (sygn. akt SK 81/19)?
Ile konkretnie grzywien i w jakiej wysokości zwrócono poszkodowanym rodzinom? Z jakiego okresu były te grzywny?
Czy w Polsce przeprowadza się badania nowo narodzonych dzieci w celu stwierdzenia czy dziecko narodziło się z wrodzoną obniżoną odpornością?
Czy rejestr Niepożądanych Odczynów Poszczepiennych (dalej jako ,,NOP") prowadzony przez Państwa instytucję podlega kontroli sądowej? Jeśli tak to jaki sąd jest władny, jeśli nie to proszę o wyjaśnienie z jakiego powodu nie podlega kontroli?
Czy stwierdzenie ciężkiego NOP przyczynia się do wycofania partii szczepionek? Jeśli tak to dlaczego? Jeśli nie to dlaczego?
Z jakiej statystyki wynikają dane, którymi Państwo dysponują? Od którego roku dane te są gromadzone?
Czy w innych krajach Unii Europejskiej szczepienia, do których Państwo wzywacie, mają charakter obowiązkowy?
Czy w związku z przystąpieniem Polski do UE w roku 2004 i obowiązującą w ramach Unii Europejskiej zasadą swobody przepływu osób odnotowaliście Państwo epidemie chorób, co do których w krajach UE szczepienia są dobrowolne?
Czy wystosowując pismo przymuszające do szczepienia jesteście Państwo świadomi ilości powikłań poszczepiennych nieodnotowanych?
Czy jest znane Państwu orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w kwestii obowiązku szczepień wskazujące, że przymus stanowi naruszenie art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka I Podstawowych Wolności w sytuacji przymusu szczepień i braku systemu odszkodowawczego?
Czy jest Państwu wiadomo, że w związku z działalnością Państwa urzędu została skierowana skarga do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka?
Czy jest Państwu wiadomo, że w związku z działalnością Państwa urzędu została skierowana skarga do Rzecznika Praw Obywatelskich?
Czy szczepienia, które mają być podane były przechowywane w prawidłowy sposób?
Czy kontrolowali Państwo przychodnie, która wykonują szczepienia, w szczególności czy posiadają one agregat zabezpieczający przerwanie dostaw energii elektrycznej oraz elektroniczny, całodobowy monitoring temperatury przechowywania szczepionek? Proszę o podanie szczegółowej listy przychodni.
Czy w kwestii przechowywania szczepionek, które mają być podane został zachowany ciąg chłodniczy podczas transportu i przechowywania pomiędzy Ministerstwem Zdrowia, hurtownią, apteką, przychodnią oraz właściwą państwową powiatową stacją sanitarną?
Czy prawdą jest, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny dystrybuuje, dystrybuował, sprzedawał, sprzedaje szczepionki? Ile związku z tym uzyskano przychodów?
Czy jest znana Państwu treść Białej Księgi Pandemii Koronawirusa rozpowszechnianej przez Fundację Ordo Medicus? Czy Państwo otrzymali tą białą księgę? W jakiej formie? Czy jest ona dostępna publicznie na stronie internetowej Państwa instytucji lub w miejscu dostępnym publicznie dla penitentów?
Czy jest Państwu znana treść książki Żółwie aż do końca, która porusza temat szczepień? Czy została ona w jakiś sposób udostępniona publicznie za darmo na stronie internetowej Państwa instytucji? Czy udostępniono ją w innej formie? Czy jakieś materiały informacyjne na temat szczepień, które Państwo rozprowadzają, zawierają informacje zaczerpnięte z tej książki?
44. Proszę o podanie imion i nazwisk urzędników oraz innych osób pełniących funkcje publiczne, które w imieniu Państwa instytucji nakładają obecnie lub nakładali w latach wcześniejszych na rodziców uchylających się od obowiązku szczepień dzieci grzywny, nagany lub inne tego typu kary. Pytanie dotyczy okresu pd 1 stycznia 2QQQJo 3U}pm2Q.2Ł.
45. W jaki sposób i przez kogo jest ustalana aktualna sytuacja epidemiologiczna na terytorium Polski, w oparciu o którą jest opracowywany Program Szczepień Ochronnych na dany rok?
46. Ile zostało odnotowanych Niepożądanych Odczynów Poszczepiennych (dalej jako ,,NOP") dotyczących szczepień przeciwko:
a) błonicy;
b) tężcowi;
c) krztuścowi;
d) poliomyelitis;
e) inwazyjnemu zakażeniu Haemophilus Influenzę;
f) gruźlicy;
g) wirusowemu zapaleniu wątroby (wszystkie typy);
h) C0VID-19;
i) odrze; j) śwince; k) różyczce;
1) HPV?
Ile zostało odnotowanych NOP po podaniu pozostałych szczepionek obowiązkowych i zalecanych, niewymienionych powyżej w pytaniu nr 43, w rozbiciu na dzieci i dorosłych?
Jaki charakter miały odnotowane NOP? Czy zostały odnotowane przypadki śmiertelne? Proszę o odpowiedź z podziałem na ilość i rodzaje w zakresie pytań 43 i 44.
W piśmie z 14 sierpnia 2025 r. PPIS poinformował, że
Ad. 1-12. Pytanie nie posiada charakteru informacji publicznej.
Ad. 13-22. PPIS w C. nie posiada takich informacji.
Ad. 23. Pytanie nie posiada charakteru informacji publicznej.
Ad.24. Grzywny nakłada [...] Urząd Wojewódzki, w tej sprawie proszę kierować
zapytania do ww. organu.
Ad.25. Pytanie nie posiada charakteru informacji publicznej.
Ad.26. Rejestr NOP nie podlega kontroli sądowej.
Ad. 27. PPIS w C. nie posiada takich informacji.
Ad.28. Pytanie zbyt ogólne, nieprecyzyjnie sformułowane. Trudno odczytać, o jaki
rejestr chodzi.
Ad 29. Pytanie nie posiada charakteru informacji publicznej.
Ad. 30. PPIS w C. nie posiada takich informacji.
Ad.31-34. Pytanie nie posiada charakteru informacji publicznej.
Ad.35. Preparaty przechowywane są zgodnie z aktualnymi aktami prawnymi i procedurami opracowywanymi w danych punktach szczepień.
Ad.36. Punkty szczepień kontrolowane są zgodnie z planem pracy oraz zakresem przedmiotowym kontroli. We wszystkich placówkach kontrolowanych przez PPIS w C. zamontowane są elektroniczne monitoring! temperatury. Większość placówek nie posiada agregatów prądotwórczych.
PPIS podał listę placówek
Ad.37. Łańcuch chłodniczy jest zachowany na poziomie WSSE- PSSE- punkty szczepień. Co do pozostałych PSSE w C. nie posiada takich danych.
Ad.38. PPIS W C. dystrybuuje preparaty szczepionkowe nieodpłatnie, tym samym nie sprzedaje preparatów szczepionkowych.
Ad.39-40. Pytanie nie posiada charakteru informacji publicznej.
Ad.41. Grzywny nakłada [...] Urząd Wojewódzki, w tej sprawie proszę kierować zapytania do ww. organu.
Ad.42. Opracowywany jest przez Głównego Inspektora Sanitarnego, [...], na podstawie danych zbieranych przez Powiatowe Stacje Sanitarno- Epidemiologiczne oraz podmioty medyczne. Na wniosek GIS Minister Zdrowia publikuje co roku Program Szczepień Ochronnych.
Ad.43. Dane od 01-01-2024 do 31-07-2025;
Szczepionki pojedyncze od A do I- O przypadków Szczepienia skojarzone:
błonica, tężec, krztusiec: 2 przypadki
błonica, tężec, krztusiec, polio- 3 przypadki
błonica, tężec, krztusiec, polio, odra, świnka, różyczka-2 przypadki
błonica, tężec, krztusiec, polio, wzw B, haemophilus influenzae-1 przypadek
błonica, tężec, krztusiec, polio, haemophilus influenzae, pneumokoki, rotawirus- 1 przypadek
-odra, świnka, różyczka-3 przypadki
błonica, tężec, krztusiec, polio,, haemophilus influenzae-1 przypadek Ad.44. Dane od 01-01-2024 do 31-07-2025:
meningokoki- 1 przypadek pneumokoki- 3 przypadki
Ad.45. Nie odnotowano przypadków śmiertelnych, 1 przypadek ciężki (szczepionka skojarzona- błonica, tężec, krztusiec, polio, odra, świnka, różyczka). Pozostałe przypadki- NOP łagodny.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Stowarzyszenie zarzuciło PPIS bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej.
W uzasadnieniu wskazało, że choć PPIS w terminie ustawowym udzielił odpowiedzi, to zrobił to nierzetelnie. Po pierwsze uznał pytania od 1 do 12 za nie stanowiące informacji publicznej, jednakże nie wyjaśnił na jakiej podstawie przyjął takie stanowisko, co uniemożliwia Stowarzyszeniu zweryfikowanie jego twierdzeń. Taka sama sytuacja jest z pytaniami nr 23, 29 oraz od 31 do 34. Również tak samo dotyczy pytań 39 i 40, które w ocenie Stowarzyszenia są informacją publiczną.
W dalszej części skargi Stowarzyszenie, w oparciu o orzecznictwo sądowo administracyjne przedstawiło swoje stanowisko co do zakresu pojęcia "informacja publiczna", "osoba pełniąca funkcję publiczną", "dokumenty urzędowe i wewnętrzne" oraz należytego postępowania przez organ w razie istnienia wątpliwości co do udostępnienia informacji publicznej.
Wobec powyższego Stowarzyszenie wniosło o zobowiązanie PPIS do rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 3 sierpnia 2025 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz zasądzenie od PPIS zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych prawem na rachunek bankowy wiceprezesa zarządu D. P.- [...] .
W odpowiedzi na skargę PPIS wnosząc o oddalenie skargi jako oczywiście bezzasadnej podkreśliło, że żądanie Stowarzyszenia powinno zostać sprecyzowane i ograniczone wyłącznie do pytań, na które nie udzielono odpowiedzi zgodnie z wnioskiem. W przeciwnym wypadku - w razie uwzględnienia żądania w całości -odpowiedź na wniosek musiałaby zostać w pewnym zakresie powielona.
Odnosząc się do zarzutów merytorycznych PPIS wskazał, że żaden przepis prawa nie nakłada na organy władzy publicznej uzasadniania faktu nie udostępnienia informacji publicznej z uwagi na to, że w ocenie organu informacja taka nie jest informacją publiczną.
W ocenie PPIS zarzut skargi dotyczący danych osobowych osób pełniących funkcje publiczne jest całkowicie chybiony i bezsensowny z uwagi na fakt, że nie odmówiono Stowarzyszeniu udostępnienia informacji publicznej powołując się na prywatność osoby fizycznej. Organem egzekucyjnym właściwym do nałożenia grzywny w celu przymuszenia jest wojewoda, a PPIS nie posiada informacji kto imiennie w ramach struktury Urzędu Wojewódzkiego podpisuje postanowienia o nałożeniu grzywny, a więc w tym zakresie odesłał Skarżącego do organu, który posiada żądaną informację. Podobna odpowiedź została udzielona na pytanie nr 24, które również dotyczy działalności innego organu - Wojewody.
Również w zakresie pytań 13-22, które dotyczą działalności podmiotów leczniczych i NZF PPIS odpowiedział (zgodnie ze stanem faktycznym), że nie jest w posiadaniu żądanej informacji. Podobnie jak w przypadku grzywien w celu przymuszenia. Wojewoda jest również organem właściwym do ogłaszania i odwoływania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii na obszarze województwa. Jeśli zagrożenie epidemiczne lub epidemia występuje na obszarze więcej niż jednego województwa, stan zagrożenia epidemicznego łub stan epidemii ogłasza i odwołuje, w drodze rozporządzenia, minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw administracji publicznej. Wobec powyższego PPIS nie jest organem właściwym do stwierdzania występowania epidemii. W związku z tym nie ma na ten temat szczegółowych informacji, co zdeterminowało treść odpowiedzi na pytanie nr 30.
Co do zarzutu Stowarzyszenia dotyczącego pytań nr 39 i 40 zdaniem PPIS skoro zakresem informacji publicznej objęte są dokumenty wytworzone przez organ lub przeznaczone do jego użytku lub mające związek z jego zadaniami to książki takie jak Biała Księga Pandemii czy Żółwie aż do końca stworzona przez prywatne podmioty nie spełniają tych kryteriów. Tym bardziej, że PPIS nie włączył ich do swoich akt. nie posłużył się nimi w procedurze administracyjnej i nie wydał na ich temat decyzji administracyjnych.
Mając na względzie powyższe należy uznać, że Organ nie pozostaje w bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku Skarżącego z dnia 3 sierpnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej. Wniosek ten został rozpoznany w całości, a informacje mające charakter informacji publicznej i będące w posiadaniu Organu zostały przekazane wnioskującemu pismem z 14 sierpnia 2025r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która według art. 1 § 2 tej ustawy sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Zgodnie zaś z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a cytowanego art. 3 § 2 tej ustawy.
Z bezczynnością organu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, a mających na celu usuniecie przeszkody do wydania decyzji (vide: T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, W. 2005).
Wyjaśnić również należy, że celem skargi na bezczynność organu administracji jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwianiu sprawy administracyjnej. Przy badaniu zasadności skargi na bezczynność organu administracji nie ma znaczenia z jakich powodów określony akt czy czynność nie została dokonana przez organ. Przy czym Sąd bierze pod uwagę stan sprawy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy. Skarga na bezczynność organu ma bowiem na celu przede wszystkim wymuszenie na organie administracji załatwienie sprawy. W świetle powyższego dla uznania bezczynności organu konieczne jest ustalenie, że organ administracji był zobowiązany, na podstawie obowiązujących przepisów prawa, do wydania decyzji, aktu lub podjęcia określonych czynności i mimo to nie podejmuje działań mających na celu uczynienie zadość temu obowiązkowi. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że stanowisko zbieżne z prezentowanym wyraził WSA w Gliwicach w wyrokach z 26 kwietnia 2016 r., sygn. akt IV SAB/Gl 45/16; oraz z 11 września 2018 r., sygn. akt IV SAB/Gl 125/18, LEX nr 2566412 i wyrażoną w nim argumentację Sąd w przedmiotowej sprawie w pełni akceptuje i podziela.
Uwzględniając skargę na bezczynność Sąd orzeka na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. Przepis ten określa, że w tym przypadku sąd:
- zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1);
- zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2);
- stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3).
W myśl art. 149 § 1a p.p.s.a., jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W rozpatrywanej sprawie Stowarzyszenie zarzuciło PPIS bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej, o którą zwróciło się w dniu 3 sierpnia 2025r.
Przechodząc na grunt rozpatrywanej sprawy należy zaznaczyć – na co zwrócił uwagę NSA w wyroku z 10 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 50/06 - że o bezczynności organu możemy mówić wyłącznie wtedy, kiedy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia. Oznacza to, iż w grę wchodzi tak przedmiotowy, jak i podmiotowy zakres ustawy o dostępie do informacji publicznej a organ pozostaje w zwłoce (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 24 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SAB/Bd 31/14).
Zatem w pierwszej kolejności należy ustalić, czy na podmiocie, do którego skierowany został wniosek o udostępnienie informacji publicznej, ciąży ustawowy obowiązek jej udostępnienia. Następnie należy jednoznacznie przesądzić, czy żądane przez Stowarzyszenie informacje są informacjami publicznymi w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2022r. poz. 902; dalej: u.d.i.p.), a jeżeli tak, to czy podlegają udostępnieniu na jej podstawie czy może w stosunku do tej informacji stosuje się przepisy szczególne.
Analizując kolejno warunki, których spełnienie wskazuje na konieczność rozpoznania wniosku Stowarzyszenia w trybie u.d.i.p. wskazać należy, że adresatem wniosku był organ administracji rządowej, wykonujący zadania publiczne z zakresu zdrowia publicznego (...) (art. 1 ustawy z 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 416). Stosownie zaś do art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego. Oznacza to, że adresat wniosku jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej.
Dalej, dla rozstrzygnięcia, czy jego odpowiedź na wniosek Stowarzyszenia czyni zadość wymaganiom u.d.i.p. zasadnicze znaczenie ma to, że informacja publiczna jest informacją o sprawach publicznych (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.) dotyczącą sfery faktów.
Problematyka charakteru prawa do informacji publicznej była wielokrotnie przedmiotem analizy w orzecznictwie i doktrynie. Poruszył ją także NSA w wyroku z 21 kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1953/15. Podkreślił w nim, że przedmiot informacji publicznej określa przepis art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, który wiąże pojęcie "prawa do uzyskiwania informacji" z działalnością podmiotów wskazanych w Konstytucji, a nie wyłącznie z samymi podmiotami, w oderwaniu od wykonywanej przez nie działalności.
Niezależnie pojęcie "informacji publicznej" ustawodawca określił w przepisach art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w ten sposób, że informacją taką jest każda informacja o sprawach publicznych. Z kolei sprawa publiczna oznacza przejaw działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP w jej rozumieniu wynikającym z unormowań Konstytucji RP, tj. takiej aktywności tych podmiotów, która ukierunkowana jest na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych, co nie jest tożsame z każdym przejawem aktywności tych podmiotów (por. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 851/10).
Nadto w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że musi to być informacja o faktach, obiektywnie istniejącym stanie rzeczy. Nie mieszczą się w tym pojęciu opinie czy oceny, wniosek o udzielenie informacji nie może też zmierzać do inicjowania działań. Dlatego nie jest możliwe w ramach dostępu do informacji publicznej domaganie się od organu dokonania ocen, analiz, np. co do stanu wiedzy naukowej, medycznej, prawniczej, które nie przybrały uprzednio postaci w formie zmaterializowanego dokumentu, sporządzonego w związku z realizacją zadań publicznych. W trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej nie jest też możliwe domaganie się od organu wytłumaczenia podjętych działań czy zaniechań, a tym bardziej wyjaśnienie motywów działania innych organów (por. wyrok WSA w Olsztynie z 9 maja 2024 r., sygn. akt II SAB/Ol 37/24, publ. w CBOSA).
Dodać należy, że zakres przedmiotowy u.d.i.p. wytycza i obejmuje dostęp tylko do informacji publicznej, a nie publiczny dostęp do wszelkich informacji (por.m.in.: wyrok WSA w Białymstoku z 25 marca 2021 r., II SAB/Bk 19/21). Sąd orzekający w sprawie podziela także stanowisko wyrażone przez tutejszy Sąd w wyroku z 20 sierpnia 2024 r., III SAB/Gl 456/24 (LEX nr 3765615), a mianowicie od podmiotów obowiązanych do udzielenia informacji publicznej nie można żądać innych informacji niż te które wynikają z zakresu wykonywanych zadań publicznych czy gospodarowania mieniem publicznym. Stanowiłoby to bowiem nadmierną ingerencję w sferę informacyjną tych podmiotów, wykraczającą ponad standard konstytucyjny.
Jednocześnie Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela pogląd wyrażony przez tutejszy Sąd między innymi w wyroku z 18 grudnia 2024 r., sygn. akt III SAB/Gl 663/24, że za informację publiczną uznaje się co do zasady informacje zbierane i wytwarzane przez organy inspekcji sanitarnej, zgodnie z art. 2 w zw. z art. 5 pkt 1, 2, 3 i 5 ustawy o Inspekcji Sanitarnej (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 416), w ramach prowadzonego nadzoru sanitarnego, w tym sanitarnego zabezpieczania granic państwa, analiz i ocen epidemiologicznych, opracowywania programów i planów działalności zapobiegawczej i epidemiologicznej dla podmiotów leczniczych, ustalenia zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowania nadzoru w tym zakresie (por. wyrok WSA w Poznaniu z 6 września 2017 r., II SAB/Po 96/17; wyrok WSA w Szczecinie z 21 listopada 2018 r., II SAB/Sz 119/18).
W sprawie nie budzi wątpliwości że dotrzymany został przez PPIS wyznaczony w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. termin na udostępnienie informacji. Z akt administracyjnych wynika, że wniosek Stowarzyszenia z 3 sierpnia 2025r. o udzielenie informacji publicznej został przez PPIS zrealizowany przy piśmie z 14 sierpnia 2024r. Oznacza to zatem, że termin 14 dni do udzielenia odpowiedzi od dnia wniesienia wniosku został zachowany.
Sporną w sprawie kwestią uczyniło Stowarzyszenie to, czy PPIS prawidłowo zrealizował jego wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Stowarzyszenie upatruje bowiem bezczynności PPIS w tym, że uznając pytania od 1 do 12, 23, 29, 39, 40 oraz 31-34 za nie stanowiące informacji publicznej wobec braku wyjaśnienia na jakiej podstawie przyjął takie stanowisko, Stowarzyszenie nie ma możliwości zweryfikowanie twierdzeń organu. Wywodząc jednak ten zarzut Stowarzyszenie nie wyjaśnia w jakim zakresie udzielone odpowiedzi na wskazane pytania uznaje za niepełne, czy też niewystarczające. Tak ogólnikowo sformułowany zarzut w istocie uniemożliwia dokonanie przez Sąd nie tylko jego zasadności, ale także pełnej oceny.
Tym niemniej Sąd po zestawieniu treści pytań i udzielonych przez PPIS odpowiedzi nie stwierdził podstaw do uznania jego bezczynności. Treść wymienionych odpowiedzi jest odpowiada treści postawionych przez Stowarzyszenie pytań i wobec tego - wbrew zarzutom Stowarzyszenie – nie sposób zarzucić PPIS nierzetelności w ich konstruowaniu.
W ocenie Sądu, prawidłowo przedmiot pytań 2-5 PPIS uznał za nie będące informacją publiczną. Stowarzyszenie pytając o przedmiot badań prowadzonych w Polsce domaga się informacji spoza zakresu kompetencji PPIS. Natomiast – co wynika z ugruntowanego już stanowiska orzecznictwa – skoro informacja publiczna dotyczy sfery faktów , to pytania 1 oraz 6-12 nie mają przymiotu pytań o informację publiczną ponieważ Stowarzyszenie zainteresowane jest uzyskaniem informacji o prawdopodobieństwie powstania określonych w nich zdarzeń. Zdecydowanie nie należy to zatem do sfery faktów.
Także pytanie o znajomość orzeczenia TK z dnia 9 maja 2023 sygn. akt SK 81/19 (pytanie 23), orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (pytanie 32), szczepienia obowiązkowe w krajach Unii Europejskiej (pytanie 29) w istocie nie są pytaniami o sprawy publiczne, o których mowa w art. 1 ust. 1 u.d.i.p., ale o stan wiedzy PPIS. Nie dotyczą one przedmiotu działalności PPIS ani też jego kompetencji i zasad funkcjonowania.
Również pytanie 31 o świadomość PPIS co do ilości powikłań poszczepiennych nieodnotowanych czy też jego wiedzy o skierowaniu w związku z jego działalnością skargi do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (pytanie 33) czy też skargi do Rzecznika Praw Obywatelskich? (pytanie 34) nie ma związku z wykonywaniem przez niego zadań publicznych, a skoro tak to nie stanowi informacji publicznej.
Sąd zgadza się z PPIS, że nie ma charakteru informacji publicznej pytanie o znajomość publikacji podmiotów prywatnych a mianowicie Białej Księgi Pandemii (pytanie 39) czy Żółwie aż do końca (pytanie 40) skoro w żaden sposób przez PPIS nie są one wykorzystywane w wykonywaniu jego określonych prawem zadań.
W pozostałym zakresie PPIS udzielił odpowiednich pytań na zadane przez Stowarzyszenie pytania informując odpowiednio, że pewnych kategorii informacji nie posiada lub że zagadnienia, o które pyta wnioskodawca nie należą do jego kompetencji albo też udzielając informacji na żądane pytania.
Wobec tego - wbrew stanowisku Stowarzyszenia - brak jest podstaw do stawiania PPIS zarzutu bezczynności, co czyni wniesioną skargę bezzasadną.
Mając powyższe na uwadze Sąd działając w oparciu o przepisy art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
-----------------------
)0
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło