III SAB/Gl 54/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer, Asesor WSA Adam Pawlyta (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 lipca 2025 r. sprawy ze skargi A. G. na bezczynność Prokuratora Rejonowego w B. w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę. Pismem z 25 stycznia 2025 r. A.G.(dalej też jako: skarżący, strona, wnioskodawca) wniósł do sądu administracyjnego skargę na bezczynność Prokuratora Rejonowego w B. (dalej: organ) w przedmiocie nieudostępnienia informacji publicznej. Z akt sprawy wynika, że pismem z 1 grudnia 2024 r. (data wpływu do organu za pośrednictwem ePUAP) wnioskodawca powołując się na art. 13 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. z dnia 23 marca 2022 r. (Dz.U. z 2022 r. poz. 902) wystąpił do Prokuratury Rejonowej w B. o udzielenie informacji w następującym zakresie, a mianowicie: "imię, nazwisko, stanowisko służbowe, przełożony, data zatrudnienia, przyznawane nagrody w każdym roku pracy, wraz z wartością, składane wnioski o przyznanie tej osobie nagród w każdym roku pracy, wraz z kwotą, osobą wnioskującą i zatwierdzającą osoby, która w dniu 10.04.2024r. sporządziła notatkę służbową dot. prok. D. G. 2- kopia ww notatki; 3- kopie pism dot. dalszego procedowania z tą notatką". Pismem z 9 grudnia 2024 r., sygn. akt: [...] (doręczonym stronie 18 grudnia 2024 r.) Prokurator Rejonowy w B. zwrócił się do wnioskodawcy o doprecyzowanie wniosku z 1 grudnia 2024 r. w następujący sposób – cyt.: "o jaką notatkę służbową z 10 kwietnia 2024 r. Panu chodzi?". Następnie pismem z 22 grudnia 2024 r. (data wpływu do organu za pośrednictwem ePUAP) zatytułowanym jako "Informacja" skarżący wyjaśnił, że "zapytanie związane jest z pismem Prokuratora Rejonowego K. [...] (które zostało panu doręczone) oraz chronionej przez pana kolejnej osoby, co znajdzie swój epilog w sądzie". Pismem z 13 stycznia 2025 r. (doręczonym stronie 16 stycznia 2025 r.) Prokurator Rejonowy w B. wskazał, że "w kwestii przyznanych nagród o informację należy zwrócić się do Prokuratury Okręgowej w K., natomiast w kwestii postępowania innej jednostki powszechnej prokuratury należy zwrócić się z zapytaniem do właściwej jednostki, w przypadku sprawy o sygnaturze zaczynającej się od cyfr 4111 do Prokuratury Rejonowej K. w K.". W konsekwencji powyższego strona wniosła skargę na bezczynność organu wobec braku pełnej odpowiedzi na zawnioskowane pytania. Strona podniosła następujące zarzuty, a mianowicie: 1. art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie w jakim przepis ten reguluje obowiązek pełnego i dokładnego udzielenia żądanej informacji w terminie 14 dni; 2. art. 391 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej w skrócie: k.p.a.) w brzmieniu obowiązującym do 5 października 2021 r. w zw. z art. 158 ust. 1 ustawy z 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1045; dalej w skrócie u.d.e.) w zw. z art. 155 ust. 7 u.d.e. poprzez niedoręczenie do dnia dzisiejszego absolutnie żadnego pisma w sposób wnioskowany przeze mnie, tj. za pomocą środków komunikacji elektronicznej, tj. ePUAP. Skarżący wnosił o: (1) stwierdzenie bezczynności organu; (2) stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; (3) przyznanie - na podstawie art. 149 § 2 p.p.s,a. - od organu na rzecz skarżącego kwoty 38.077,00 zł (trzydzieści osiem tysięcy siedemdziesiąt siedem złotych), ze względu na "zuchwałość i notoryczne łamanie prawa przez organ, który na podst. art. 2 Pr.Prok. ma stać na straży tego prawa, a na podst. art. 6 Pr.Prok, obiektywnie traktować wszystkich obywateli"; (4) zobowiązanie organu do załatwienia wniosku z 1 grudnia 2024 r. w terminie 7 dni od dnia zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem. W uzasadnieniu skargi argumentowano, że nie chodzi o udzielenie jakiejkolwiek informacji, ale o przedstawienie jej w takim zakresie i w taki sposób, jaki odpowiada treści żądania. Przedstawienie informacji innej niż ta, na którą oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też nieadekwatnej do treści wniosku, świadczy – w ocenie strony – o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, do którego skierowano wniosek o jej udostępnienie, co uchybia regulacji zawartej w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej nieuwzględnienie. Stwierdził, że na wniosek Strony pismem z 13 stycznia 2025 r. udzielono informacji będących w posiadaniu organu i poinformowano jednocześnie o informacjach nie będących w jego posiadaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Na wstępie należy wyjaśnić, że prawo do sądu określone zostało w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 r. (Dz.U. z 1993 r., nr 61, poz. 284 ze zm.), ratyfikowanej przez Rzeczypospolitą Polską (art. 9, art. 87 ust.1, art. 89 ust.1 pkt 2 Konstytucji RP). Nadto Trybunał Konstytucyjny w uchwale z dnia 25 stycznia 1995 r., sygn. akt W 14/94, (Dz.U. nr 14, poz. 67, OTK 1995/1/19) wskazał, że na prawo do sądu składa się także element materialny – możność prawnie skutecznej ochrony praw strony na drodze sądowej w ramach odpowiednio ukształtowanej procedury. Zgodnie natomiast z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 dalej: "p.u.s.a.") sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Mocą art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje sprawy wymienione w tym przepisie. W świetle obowiązujących unormowań, w szczególności zgodnie z regulacją art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. sąd administracyjny, w zakresie swojej kognicji, orzeka między innymi w przedmiocie skarg na bezczynność organów administracji publicznej kontrolując procedowanie tych organów z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Wyjaśnienia wymaga także, iż bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Zatem celem skargi na bezczynność jest wymuszenie na organie określonych w przepisach zachowań. Wniesienie tej skargi jest zatem czasowo ograniczone jedynie trwaniem niepożądanego stanu, a więc np. do czasu wydania decyzji, postanowienia czy załatwienia wniosku strony. Takie stanowisko prezentowane jest konsekwentnie w judykaturze i w piśmiennictwie – por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lutego 2006 r. o sygn. akt II OSK 52/06, ONSAiWSA 2006, nr 4, poz. 100; postanowienia NSA: z dnia 13 marca 2009 r. o sygn. akt II FSK 2020/08; z dnia 19 lipca 2013 roku o sygn. akt I FSK 1325/13 oraz T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Warszawa 2005, s. 243; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Zakamycze 2005, s. 143. Przechodząc zatem do merytorycznej oceny udzielonej wnioskodawcy odpowiedzi należy wskazać, że zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Pojęcie informacji publicznej ma szeroki charakter i odnosi się do wszelkich spraw publicznych, zwłaszcza jeśli została wytworzona przez podmioty publiczne. Prawo dostępu do informacji publicznej obejmuje prawo żądania udzielenia informacji o określonych faktach i stanach istniejących w chwili udzielania informacji. Prawo obywateli do uzyskania informacji publicznej przewidziano w art. 4 u.d.i.p. Przepis ten przewiduje m.in., że do udostępnienia informacji publicznej obowiązane są m.in. organy władzy publicznej, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego publicznych. Ustawodawca w art. 6 u.d.i.p. zamieścił przykładowy wykaz (katalog) informacji i dokumentów, które stanowią informację publiczną, przy czym wyszczególnienie to nie jest wyliczeniem wyczerpującym (zamkniętym), lecz ma charakter przykładowy. O zakwalifikowaniu określonej informacji do udostępnienia decyduje jej treść i charakter. Przesłanką kwalifikującą konkretną informację do kategorii informacji publicznej jest więc spełnienie przez nią kryterium przedmiotowego i stąd też decydującymi są treść i charakter konkretnej informacji, nie zaś podmiot, który jest w jej posiadaniu. Udostępnieniu podlega informacja publiczna, czyli każda informacja o sprawach publicznych (art. 1 u.d.i.p). Załatwienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej może przybrać postać: 1. czynności materialno-technicznej, jaką jest udzielenie informacji publicznej; 2. pisma informującego, że wezwany podmiot nie jest zobowiązany do udzielenia informacji, gdyż nią nie dysponuje albo nie jest podmiotem, od którego można jej żądać; 3. pisma informującego, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej; 4. pisma informującego, że istnieje odrębny tryb dostępu do żądanej informacji publicznej lub zastosowania tego trybu w sytuacji, gdy z treści wniosku wynika, że wnioskodawca żąda udostępnienia w trybie szczególnym; 5. decyzji administracyjnej, o której mowa w art. 16 ust. 1 u.d.i.p. - akt ten jest wydawany w przypadku odmowy udostępnienia informacji, względnie umorzenia postępowania o udostępnienie informacji; 6. decyzji odmawiając udostępnienia żądanej informacji gdy stwierdzi, że stanowi ona informację przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt. 1 u.d.i.p. i że nie może być udostępniona bez wykazania przesłanki specjalnego znaczenia jej udostępnienia dla interesu publicznego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy należy w pierwszej kolejności stwierdzić, że zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 u.d.i.p. zobowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności, m.in.: podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Bez wątpienia więc organ – Prokurator Rejonowy - jest podmiotem publicznym, zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Zauważenia także wymaga, iż informacje w zakresie trybu i przedmiotu działalności, kompetencji, sposobu załatwiania spraw – z mocy art. 6 ust. 1 u.d.i.p. – stanowią informację publiczną. Dalej wymaga podniesienia, iż organ w terminie wymaganym art. 13 u.d.i.p. czyli w terminie 14 dni od dnia złożenia przez stronę wniosku z 1 grudnia 2024 r. wystosował pierwszą odpowiedź do strony – tj. pismo o doprecyzowanie wniosku. W dniu 22 grudnia 2024 r. skarżący doprecyzował swój wniosek. Następnie pismem z 13 stycznia 2025 r. (nadanym 14 stycznia 2025 r.) organ udzielił skarżącemu odpowiedzi. Biorąc pod uwagę dni ustawowo wolne od pracy w tzw. okresie świąteczno – noworocznym organ, zdaniem Sądu, udzielił odpowiedzi skarżącemu z nieznacznym jedynie przekroczeniem ww. terminu. Tak bowiem należy ocenić zachowanie organu skoro wniosek złożono 1 grudnia 2024 r., został on następnie na wezwanie organu doprecyzowany 22 grudnia 2024 r., a odpowiedzi udzielono stronie pismem z 13 stycznia 2025 r. (nadanym listem poleconym: 14 stycznia 2025 r.). Faktem również jest, że odpowiedź i wezwanie zawarte w w/w piśmie zostały dokonane w terminie wynikającym z przepisów u.d.i.p. Natomiast okoliczność wystąpienia do strony, a więc podjęcia reakcji na złożony wniosek jeszcze przed wniesieniem przez nią skargi i to – biorąc pod uwagę nieprecyzyjność wniosku - reakcji adekwatnej, wyklucza bezczynność po stronie organu. Organ wskazał przy tym, że w zakresie pytania sformułowanego w pkt 1 wniosku z 1 grudnia 2024 r. dotyczącego przyznawania nagród pracownikom prokuratury oraz związanych z kwestiami zatrudnienia w ogóle nie jest w ogóle organem uprawnionym i nie posiada stosownych informacji. Ponadto w piśmie z 13 stycznia 2025 r. oznaczono podmiot, który dysponuje takim informacjami, a mianowicie Prokuraturę Okręgową. Zwrócić należy uwagę, że zgodnie z § 90 ust. 1 pkt 1 i 9 rozporządzenia z 7 kwietnia 2016 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjny prokuratury (Dz.U.2023.1115 t.j.) organem właściwym w sprawach osobowych jest prokurator okręgowy. Natomiast w pozostałym zakresie, tj. co do pkt 2 i 3 wniosku z 1 grudnia 2024 r. (doprecyzowanego 22 grudnia 2024 r.) organ wskazał, że w ogóle nie dysponuje żądaną informacją, gdyż taka ewentualnie jest w dyspozycji Prokuratury Rejonowej K. w K. (oznaczenie jednostki organizacyjnej – 4111). Jak wynika z art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty będące w posiadaniu takich informacji. Tymczasem organ w toku postępowania uwiarygodnił, że nie dysponował żądanym dokumentem. Jednocześnie organ nie ma obowiązku pozyskiwać dokumentów, których nie posiada. W związku z powyższym organ nie mógł udostępnić skarzącemu materiałów (informacji/notatek), których nie posiadał i to bez względu na stanowisko skarżącego, który wskazuje, że organ powinien dysponować tymi dokumentami. Nie można zatem zgodzić się ze skarżącym, że organ pozostawał bezczynnym. Organ poinformował stronę o niemożności przedstawienia wnioskowanych informacji i wyjaśnił okoliczności braku możliwości jej udzielenia w tym zakresie. Wobec powyższych okoliczności faktycznych i prawnych, w szczególności wobec udzielenia skarżącemu odpowiedzi pismem z 13 stycznia 2025 r. o nieposiadaniu przez organ żądanych przez wnioskodawcę informacji, Sąd uznał, że skarga jest bezzasadna i należało ją oddalić zgodnie z art. 151 p.p.s.a ----------------------- 2