IV SA/Gl 105/11

WyrokWSA w Gliwicach2011-10-04

Skład orzekający: Tadeusz Michalik, Beata Kalaga-Gajewska, Stanisław Nitecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o utracie prawa do stypendium dla bezrobotnego odbywającego staż z powodu usprawiedliwionej nieobecności chorobowej jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o utracie prawa do stypendium była prawidłowa, ponieważ bezrobotny, który z powodu usprawiedliwionej nieobecności chorobowej nie realizuje programu stażu, może zostać pozbawiony prawa do stypendium. Organ zatrudnienia prawidłowo zastosował granice uznania administracyjnego, mając wystarczający materiał dowodowy do podjęcia decyzji o skróceniu stażu i uchyleniu stypendium.
Stan faktyczny
H. M. została skierowana na staż organizowany przez Sąd Rejonowy w ramach aktywizacji bezrobotnych. Z powodu długotrwałej choroby przebywała na zwolnieniu lekarskim, co uniemożliwiło jej realizację programu stażu. Organ pierwszej instancji podjął decyzję o utracie przez nią prawa do stypendium, którą utrzymał w mocy Wojewoda. H. M. zaskarżyła tę decyzję do WSA, kwestionując przerwanie stażu i podnosząc, że choroba była usprawiedliwiona.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Protokolant Paulina Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2011r. sprawy ze skargi H. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie stypendium oddala skargę. Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. "b" w związku z art. 53 ust. 6 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego orzekł o utracie przez H.M. z dniem [...] r. prawa do stypendium. W uzasadnieniu decyzji organ ten wskazał, że bezrobotnemu w okresie odbywania stażu, na który został skierowany przez starostę przysługuje stypendium, a z uwagi na to, że z dniem [...] r. przerwała strona odbywanie stażu z powodu długotrwałej choroby niezbędne stało się wydanie decyzji o utracie prawa do stypendium. Z decyzją tą nie zgodziła się H. M., która wniosła odwołanie do Wojewody [...]. W odwołaniu tym wyraziła swoje niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia. W motywach odwołania podniosła, że nie zgadza się ze stwierdzeniem zamieszczonym w uzasadnieniu decyzji, że z dniem [...] r. przerwała odbywanie stażu. W dniu [...] r. była na wizycie u specjalisty neurologa w szpitalu, w którym była hospitalizowana w [...] r. Począwszy od [...] r. przebywa na zwolnieniu chorobowym, a ostatnie zwolnienie otrzymała od dnia [...] r. do [...] r. Zwolnienie to zostało doręczone do organu zatrudnienia w dniu [...] r., ponieważ na ten dzień miała wezwanie do tego organu. W tej sytuacji zdaniem H. M. to ona została zwolniona w okresie leczenia, które trwa nieprzerwanie od lipca tego roku. W dalszej części odwołania odniosła się do zamieszczonej w decyzji daty [...] r. i wskazała, że na ten dzień legitymowała się stosownym zezwoleniem wystawionym przez uprawnionego lekarza. W końcowej części odwołania strona podniosła, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, a w ubiegłym roku miała nogę w gipsie, jak również legitymuje się stopniem niepełnosprawności od [...] r. oraz podkreśliła, że zatrudniając się nie mogła przewidzieć, że rozchoruje się i nie będzie w stanie wykonywać powierzonych obowiązków. Zdaniem odwołującej się decyzja ta jest dyskryminująca osoby chore. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 53 ust. 6 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W motywach uzasadnienia organ ten przedstawił wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przybliżona została sytuacja faktyczna w jakiej znajduje się H. M. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy przywołał przepisy określające sytuację prawną bezrobotnego odbywającego staż jak również jakie przysługują mu z tego tytułu świadczenia. Organ ten stwierdził, że w dniu przedstawienia stronie propozycji stażu na stanowisku pracownika administracyjnego w Sądzie Rejonowym [...] strona spełniała warunki do uzyskania skierowania, bowiem wyraziła zdolność i gotowość do podjęcia pracy. Podejmując wskazaną formę aktywizacji bezrobotnego zapoznana została z programem stażu oraz prawami i obowiązkami związanymi ze skierowaniem na staż, ale także z okolicznościami pozbawienia możliwości kontynuowania stażu. Wojewoda [...] podkreślił, że strona celem dochowania ciążących na niej obowiązków systematycznie informowała o okolicznościach uniemożliwiających realizację podjętej przez nią z dniem [...] r. praktycznej nauki zawodu, zaakcentowano również, że zaistniała sytuacja nie była możliwa do przewidzenia, jak również nie miała na nią żadnego wpływu. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy odwołał się do postanowień § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 20 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków odbywania stażu przez bezrobotnych (Dz. U. Nr 142, poz. 1160), jak również § 6 ust. 3 umowy zawartej między Pracodawcą a Dyrektorem Powiatowego Urzędu Pracy o zorganizowanie stażu. Przedmiotowy organ zauważył, że osobie bezrobotnej, która odbywa staż przysługuje stypendium, a zatem osobie bezrobotnej, która takiego stażu nie odbywa lub nie aktywizuje się zawodowo w formie stażu stypendium nie przysługuje. Podkreślono również, że organy będące stroną umowy organizującej staż nie sugerowały jakiejkolwiek winy strony, jak również nie podważały przedkładanych opinii lekarskich, ponieważ czasowa niezdolność do odbywania stażu stanowiła okoliczność, na którą bezrobotna nie miała żadnego wpływu. Powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zaskarżyła H. M., która wyraziła swoje niezadowolenie z jej treści i podniosła, że dopiero po długich badaniach lekarskich ustalone zostały przyczyny jej choroby. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wystąpił o jej oddalenie i przywołał analogiczną argumentację do tej, którą zamieścił w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) nie wykazała, aby zaskarżona decyzja naruszała wymogi prawa, a zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy jak również naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji kluczowe znaczenia posiada przedstawienie okoliczności z przyznaniem skarżącej świadczenia w ramach aktywnej formy walki z bezrobociem. Jak wynika z akt sprawy w dniu [...] r. została podpisana umowa między Gminą K. a Sądem Rejonowym [...] o organizowanie stażu. Mocą tej umowy Sąd Rejonowy [...] jako organizator zobowiązał się do zorganizowania stażu dla 20 osób bezrobotnych skierowanych przez Powiatowy Urząd Pracy w K. bez nawiązania stosunku pracy na stanowisku: pracownik biurowy – stażysta według programu stanowiącego załącznik do umowy. Celem stażu było nabywanie przez bezrobotnego umiejętności praktycznych do wykonywania pracy przez wykonywanie zadań w miejscu pracy bez nawiązywania stosunku pracy z organizatorem. Stosownie do § 6 przedmiotowej umowy Powiatowy Urząd Pracy w K. na wniosek organizatora lub z urzędu, po zasięgnięciu opinii organizatora i wysłuchaniu bezrobotnego, może pozbawić bezrobotnego możliwości kontynuowania stażu w przypadku usprawiedliwionej nieobecności uniemożliwiającej zrealizowanie programu stażu. Postanowienia przywoływanej powyżej umowy znajduje umocowanie w treści stosownych unormowań prawnych, ponieważ stosownie do postanowień art. 53 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy starosta (prezydent miasta) może skierować bezrobotnych do odbycia stażu przez okres nie przekraczający okresu 6 miesięcy. Staż taki odbywa się na podstawie umowy zawartej przez starostę z pracodawcą, według programu określonego w umowie. Przy ustalaniu programu powinny być uwzględnione predyspozycje psychofizyczne i zdrowotne, poziom wykształcenia oraz dotychczasowe kwalifikacje zawodowe bezrobotnego, a bezrobotnemu w okresie odbywania stażu przysługuje stypendium w wysokości 120 % kwoty zasiłku dla bezrobotnych, wypłacane przez starostę. Zgodnie natomiast z § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 20 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków odbywania stażu przez bezrobotnych (Dz. U. Nr 142, poz. 1160) starosta na wniosek bezrobotnego odbywającego staż lub z urzędu może rozwiązać z organizatorem umowę o dobycie stażu w przypadku niezrealizowania przez organizatora programu stażu lub niedotrzymywania warunków jego odbywania, po wysłuchaniu organizatora stażu. Z kolei po myśli ust. 2 przywoływanego przepisu starosta na wniosek organizatora lub z urzędu, po zasięgnięciu opinii organizatora i wysłuchaniu bezrobotnego, może pozbawić bezrobotnego możliwości kontynuowania stażu w przypadku: nieusprawiedliwionej nieobecności podczas więcej niż jednego dnia stażu; naruszenia podstawowych obowiązków określonych w regulaminie pracy, w szczególności stawienia się do odbycia stażu w stanie wskazującym na spożycie alkoholu, narkotyków lub środków psychotropowych lub spożywania w miejscu pracy alkoholu, narkotyków lub środków psychotropowych; usprawiedliwionej nieobecności uniemożliwiającej zrealizowanie programu stażu. Z treści przywołanych unormowań prawnych wynika, że organizacja stażu jest jedną z aktywnych form zwalczania zjawiska bezrobocia, w ramach której bezrobotnemu wypłacane jest stypendium. Staż taki odbywa się w określonym celu, a mianowicie nabycia przez bezrobotnego określonych umiejętności, które będą mogły być wykorzystane na rynku pracy i umożliwią podjęcie zatrudniania. Na podkreślenie zasługuje również to, że staż odbywany jest bez nawiązywania stosunku pracy z podmiotem organizującym staż. Przywołanie powyższego stanu normatywnego posiada istotne znaczenie dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji, ponieważ jak wynika z akt sprawy skarżąca jako osoba bezrobotna została skierowana na staż mocą decyzji z dnia [...] r. Staż ten zorganizowany był przez Sąd Rejonowy [...] i jego celem było przygotowanie bezrobotnego do nabycia umiejętności praktycznych do wykonywania pracy przez wykonywanie zadań w miejscu pracy bez nawiązywania stosunku pracy z organizatorem. Począwszy od dnia [...] r. skarżąca przebywała na zwolnieniu lekarskim i ostatnie takie zwolnienie przedłożyła w dniu [...] r. co wynika z jej oświadczenia i dokumentu znajdującego się w aktach administracyjnych. W dniu [...] r. organizator stażu Prezes Sądu Rejonowego [...] skierował do Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w K. pismo, w którym wystąpił z propozycją rozwiązania realizacji stażu przez H. M. z uwagi na przebywanie na długotrwałym zwolnieniu lekarskim, które uniemożliwia realizację programu stażu. Następstwem tego pisma stało się wezwanie skarżącej do stawienia się w siedzibie organu zatrudnienia w dniu [...] r. We wskazanym dniu jak wynika z akt administracyjnych oraz oświadczenia skarżącej zamieszczonego w odwołaniu stawiła się w organie zatrudnienia i przedłożyła druk wskazujący na dalsze przebywanie na zwolnieniu lekarskim. We wskazanym dniu skarżąca odebrała pismo organu pierwszej instancji informujące ją, że na wniosek organizatora stażu z dniem [...] r. staż został skrócony do [...] r., a powodem tego była usprawiedliwiona nieobecność uniemożliwiająca realizację programu stażu. Następstwem przedstawionych działań stała się decyzja Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r., mocą której organ ten orzekł o utracie prawa do stypendium. W tym miejscu przyjdzie podzielić stanowisko zaprezentowane przez organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że sformułowanie zamieszczone w decyzji organu pierwszej instancji, że skarżąca przerwała odbywanie stażu nie było precyzyjne i mogło sugerować aktywną postawę w tym zakresie ze strony skarżącej. Organ odwoławczy w tym zakresie podkreślił, że skarżąca w okresie do [...] r. w sposób prawidłowy wywiązywała się z ciążących na niej obowiązków związanych z realizacją postanowień odbywanego stażu, jak również w okresie późniejszym w sposób zgodny z unormowaniami ustawy i aktu wykonawczego informowała organ zatrudnienia o usprawiedliwionej niemożności realizacji stażu z uwagi na przedłużającą się chorobę. Na tę okoliczność przedkładała stosowne druki potwierdzające stan choroby. Nadto organ odwoławczy wyjaśnił motywy, którymi kierował się organ pierwszej instancji ustalając końcową datę odbywania stażu i ustalił ją na pierwszy wolny dzień od pracy, którym był [...] r., jak również zaakcentował, że skarżąca przed rozpoczęciem odbywania stażu została poinformowana o okolicznościach jego odbywania jak również o możliwościach jego wcześniejszego zakończenia. Przedstawione powyżej rozważania pozwalają stwierdzić, że organy administracji przed podjęciem stosownych rozstrzygnięć zapewniły skarżącej możliwość czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu oraz wypowiedzenie się w sprawie, dowodem tego było wezwanie skarżącej do stawienia się w siedzibie organu pierwszej instancji na dzień [...] r. Fakt, iż w tym dniu skarżąca przedłożyła dodatkowy dokument zawierający niezdolność do wykonywania pracy przez kolejny okres. W tej sytuacji organ zatrudnienia mając na uwadze stanowisko organizatora stażu o zasadności zakończenia odbywania stażu przez skarżącą z uwagi na usprawiedliwioną niemożność realizacji jego programu, z jednej strony skrócił okres odbywania stażu przez skarżącą, a z drugiej wydał decyzję mocą której uchylił decyzję o przyznaniu skarżącej stypendium z uwagi na odbywanie stażu. Przedmiotowa decyzja podejmowana jest w warunkach uznania administracyjnego, a zatem organ zatrudnienia zobowiązany jest do wyjaśnienia w ramach postępowania dowodowego, czy zachodzą okoliczności do wcześniejszego zakończenia stażu, jak również uchylenia decyzji przyznającej stypendium. Analiza akt administracyjnych pozwala uznać, że organ pierwszej instancji dysponował wystarczającym materiałem dowodowym umożliwiającym mu podjęcie decyzji o skróceniu odbywania stażu i uchyleniu decyzji o przyznaniu stypendium. Zatem uznać należy, że w omawianym zakresie organy zatrudniania nie dopuściły się naruszenia granic uznania administracyjnego. W skardze do tutejszego Sądu skarżąca nie sformułowała żadnych zarzutów pod adresem rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, a swoją skargę oparła na niezadowoleniu z otrzymanej decyzji, jak również poinformowała, że przedłużająca się choroba spowodowana została błędami po stronie lekarzy, którzy nie przeprowadzili prawidłowej diagnozy jej stanu zdrowia. Podniesione przez skarżącą okoliczności dotyczące stanu zdrowia nie mają znaczenia z punktu widzenia oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji. Z treści skargi, a w szczególności z pism sporządzanych w ramach postępowania administracyjnego można wnosić, iż skarżąca kwestionuje skrócenie odbywania stażu oraz wypłaty stypendium w okresie legitymowania się stosownym drukiem lekarskim, potwierdzającym znajdowanie się w stanie uniemożliwiającym podjęcie zatrudnienia. Odnosząc się do tego zagadnienia przyjdzie zauważyć, a co umyka uwadze skarżącej, że wykonywanie pracy w ramach stażu nie było wynikiem zawiązanego stosunku prawnego polegającego na zawarciu umowy o pracę, lecz następstwem skierowania ze strony organu zatrudnienia. Nadto skarżąca nie otrzymywała wynagrodzenia za wykonywana pracę lecz przyznane zostało jej stypendium. W tej sytuacji formalnoprawnej z H. M. nie rozwiązano umowy o pracę, lecz organ zatrudnienia zakończył określoną formę aktywizacji bezrobotnej z uwagi na fakt, że nie można było osiągnąć przewidzianego celu, z powodu usprawiedliwionej nieobecności. Oznacza to, że skarżąca nie była objęta ochronnymi unormowaniami Kodeksu pracy uniemożliwiającymi rozwiązanie stosunku pracy z osobą legitymującą się stosownym zaświadczeniem lekarskim potwierdzającym usprawiedliwioną nieobecność w pracy. Skoro zaskarżona decyzja nie zawiera uchybień o charakterze procesowym oraz nie narusza przepisów prawa materialnego to tym samym brak jest podstaw do uwzględnienia wniesionej skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło