IV SA/Gl 1053/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Michalik, Sędzia WSA Małgorzata Walentek, Protokolant referent – stażysta Damian Szczurowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2018 r. sprawy ze skargi G.F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchylenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę. Decyzją z dnia [..] r. Burmistrz Miasta Z. zmienił własną decyzję przyznającą G. F. świadczenie pielęgnacyjne, uchylając prawo do tego świadczenia od 1 października 2015 r. Rozstrzygnięcie to podjęto w trybie art. 32 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 1518 ze zm.) i wynikło z ustalenia, że strona od 1 października 20015 r. uzyskała prawo do renty strukturalnej, co zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 1a powołanej ustawy skutkuje utratą prawa do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego. W odwołaniu strona wyraziła pogląd, że renta strukturalna nie wlicza się do dochodów i nie może mieć wpływu na otrzymywane świadczenie pielęgnacyjne i taką też informację uzyskała od radców prawnych przy składaniu wniosku o rentę. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję I instancji, podzielając przedstawione w niej ustalenia i wnioski. Przywołało nadto treść art. 3 pkt 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który pod pojęciem emerytur i rent rozumie m.in. renty strukturalne. Kolegium podniosło, że wykluczenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego obowiązuje bez względu na wysokość renty, jak i okoliczności jej przyznania i pobierania. Potwierdziło też zasadność zastosowania trybu weryfikacji decyzji z art. 32 ust. 1 powołanej ustawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego G. F. wniosła o uchylenie decyzji obu instancji i umorzenie postępowania w sprawie. Zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego przez uznanie, że strona nie może równocześnie pobierać świadczenia pielęgnacyjnego oraz renty strukturalnej po zmarłym mężu. Zarzuciła też błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że w okolicznościach sprawy świadczenie pielęgnacyjne jej się nie należy oraz naruszenie przepisów art. 75 § 1, 77 § 2 i 78 § 1 kpa polegające na nieprzeprowadzeniu dowodów zawnioskowanych przez skarżącą, naruszenie art. 8 i 11 w zw. z art. 107 § 3 kpa, polegające na niewyjaśnieniu z czego wynika stanowisko Kolegium, a także naruszenie art. 112 kpa polegające na błędnym pouczeniu w decyzji organu I instancji nr [...] co do prawa strony do pobierania renty strukturalnej po zmarłym mężu. W uzasadnieniu skargi powołano się nadto na zasady słuszności i wykładnię celowościową. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy postulował jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza przepisów obowiązującego prawa. Trafnie organy administracyjne wskazały art. 17 ust. 5 pkt 1a ustawy o świadczeniach rodzinnych, według którego świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone m.in. prawo do renty. Natomiast art. 3 pkt 5 tej ustawy zawiera definicję emerytur i rent, które do tych świadczeń zalicza także renty strukturalne. Definicja ta znajduje się w przepisach ogólnych ustawy, co oznacza, że ilekroć w dalszych przepisach ustawy pojawia się pojęcie renty, to należy rozumieć je zgodnie z tą definicją, a więc w ten sposób, że do rent należy zaliczyć także renty strukturalne. Dotyczy to oczywiście również art. 17 ust. 5 pkt 1a ustawy. Tymczasem poza sporem pozostał fakt przyznania skarżącej renty strukturalnej od października 2015 r. do lipca 2019 r., co wynika zresztą ze znajdującej się aktach administracyjnych decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z z [...] r. Tak więc prawidłowo stwierdziły organy, że od 1 października 2015 r. skarżącej nie przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Ponieważ skarżąca miała przyznane świadczenie bezterminowo, to stwierdzenie pobierania nienależnych świadczeń musiało skutkować zastosowaniem trybu weryfikacji ostatecznych decyzji przewidzianego w art. 32 ust. 1 cyt. ustawy. Chybione są przy tym zarzuty skarżącej, że nie była właściwie pouczona o okolicznościach powodujących ustanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, a więc odnośnie tej postaci nienależnie pobranego świadczenia, o jakiej mowa w art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zarówno bowiem w pierwotnej decyzji przyznającej świadczenie pielęgnacyjne, jak i w decyzjach zmieniających wysokość tego świadczenia, wyraźnie pouczono adresata decyzji, że nie przysługuje ono jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do renty. Oczywiście bez znaczenia w niniejszej sprawie miały podnoszone przez skarżącą okoliczności dotyczące informacji udzielonych jej przy ubieganiu się o rentę strukturalną. Nie mogły być również uwzględnione zarzuty związane z pominięciem przez organy wniosków dowodowych skarżącej. Dowody te miały wykazać sytuację życiową rodziny skarżącej, co dla omawianego zagadnienia prawnego nie ma żadnego znaczenia, podobnie jak kwestia wysokości dochodów gospodarstwa domowego skarżącej. W orzecznictwie przyjmuje się dopuszczalność korekty decyzji przyznającej świadczenie rodzinne z mocą ostateczną w przypadku pobrania nienależnego świadczenia, w związku z czym nie budzi zastrzeżeń uchylenie prawa do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego od miesiąca, w którym przyznano skarżącej rentę strukturalną (por. wyrok NSA z 31 października 2017 r. sygn. akt I OSK 623/17, dostępny w internecie). Oceniane obecnie decyzje nie orzekają o zwrocie świadczeń, w związku z czym poruszanie tej kwestii w skardze jest bezprzedmiotowe. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji. ec