IV SA/Gl 1107/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz – Kunicka (spr.) Protokolant St. sekretarz sądowy Magdalena Kurpis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi I.C. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję. Decyzją z dnia [...], Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., po rozpatrzeniu odwołania I.C. utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...] orzekającą o braku podstaw do stwierdzenia u niego choroby zawodowej – zapalenie obrzękowe krtani o podłożu alergicznym - wymienionej w poz. 13 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869). Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, wyrokiem z dnia 25 maja 2010 r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Gl 910/09, w wyniku rozpoznania skargi I.C., uchylił wyżej wymienioną decyzję organu odwoławczego. W uzasadnieniu stwierdził, że zarówno organ I instancji jak i organ odwoławczy nie dokonały wprost oceny, czy skarżący pracował (czy też nie) w warunkach narażenia na czynnik szkodliwy. Sąd wskazał, iż takich zapisów brak w treści decyzji organów obydwu instancji. Ponadto podniósł, że już przed wydaniem decyzji przez organ I instancji skarżący złożył pismo z dnia [...], w którym wymienił wady postępowania diagnostycznego m. in. nieprzestrzeganie norm Unii Europejskiej w zakresie badań specjalistycznych, nieścisłości występujące w karcie narażenia zawodowego, brak wykonania przez jednostkę diagnostyczną II szczebla niektórych testów alergologicznych. W związku z tym Sąd stwierdził, że zarówno organ I instancji, jak i organ odwoławczy w ogóle nie odniosły się w swoich decyzjach - wbrew obowiązkom wynikającym z art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. - do argumentów tego pisma. Ponadto wskazał, że organ odwoławczy nie rozważył wszystkich argumentów odwołania, nie uzupełnił ustaleń o informacje, czy skarżący podczas pracy zawodowej był narażony na działanie produktów o nazwach "Renal" oraz "Repafix", jak również nie wypowiedział się co do kwestii ewentualnego wykonania testów alergologicznych dotyczących azotanu magnezu, kwasu fosforowego, dichlorometanu i ich homologów. Sąd stwierdził również, że organ odwoławczy nie odniósł się do kwestii podniesionych przez skarżącego w piśmie z dnia [...]. W tym zakresie organ nie wyjaśnił, dlaczego w sprawie nie wykonano badań "prowokacji wziewnych z alergenami środowiska pracy oraz badań morfologicznych i biochemicznych płynu łzowego". Ponadto organ nie przeprowadził analizy przyczyn odwrócenia objawów po przerwaniu narażenia, a także nie wyjaśnił, czy w trakcie badań prowadzonych w sprawie, wykonano u skarżącego, wymienione w piśmie z dnia [...] testy medyczne. W konsekwencji powyższego wyroku, [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, decyzją z dnia [...] uchylił decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu wskazał, że w związku z treścią wyroku WSA w Gliwicach uznał za konieczne uzupełnienie w znacznej części materiału dowodowego zebranego w postępowaniu organu I instancji. Następnie Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w G., decyzją z dnia [...] nr [...], na podstawie art. 104 § 1 i 2 K.p.a. i art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 ze zm.) orzekł, że wobec I.C. brak jest podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej – zapalenie obrzękowe krtani o podłożu alergicznym - wymienionej w poz. 13 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. (Dz.U. Nr 105, poz. 869 z 2009 r.) W uzasadnieniu organ I instancji opisał przeprowadzone dotychczas czynności i przytoczył wnioski orzeczeń lekarskich sporządzonych po wydaniu wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. Decyzją z dnia [...] nr [...] [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., na podstawie: art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późniejszymi zmianami), art. 2351 ustawy z dnia 26.06.1974 Kodeks pracy (Dz.U. z 1998 Nr 21, poz. 94, z późn. zm.) oraz § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 105 poz. 869), po rozpatrzeniu odwołania I.C. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu przedstawił obszerne sprawozdanie z dotychczasowego postępowania, przytaczając m.in. stwierdzenia organu I instancji sprzed wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 maja 2010 r. oraz wnioski wszystkich sporządzonych w sprawie orzeczeń lekarskich. Następnie organ podkreślił, że zgodnie z zawartą w art. 2351 Kodeksu pracy, definicją choroby zawodowej – konieczną przesłanką jej stwierdzenia jest rozpoznanie jednostki chorobowej wymienionej w wykazie stanowiącym załącznik do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. W tym zakresie podniósł, że skarżący był badany w dwóch kompetentnych placówkach diagnostycznych, które w wydanych orzeczeniach stwierdziły brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej – zapalenie obrzękowe krtani o podłożu alergicznym. W podsumowaniu organ wskazał, że brak rozpoznania choroby zawodowej przez orzeczników kompetentnych placówek diagnostycznych (WOMP i IMP i ZŚ w S.) skutkował nieuwzględnieniem odwołania I.C. i odmową stwierdzenia u niego choroby zawodowej wymienionej w pozycji 13 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, I.C. podniósł, że pomimo wskazań zawartych w wyroku WSA w Gliwicach, organ odwoławczy, w toku ponownego rozpoznania sprawy nie uzupełnił postępowania epidemiologicznego oraz nie wyjaśnił kwestii wskazanych w jego kolejnych pismach. Zarzucił, że organ nie podjął wszystkich niezbędnych kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy, a nawet ich zaniechał. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Na rozprawie skarżący wnosił jak w skardze. Ponadto dodał, że kontakt z czynnikami występującymi w środowisku pracy oddziałuje na jego stan zdrowia nawet już po jednym dniu pozostawania na terenie zakładu graficznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należało, iż sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest decyzja [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...], utrzymująca w mocy rozstrzygnięcie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...] o odmowie stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej – zapalenia obrzękowego krtani o podłożu alergicznym - wymienionej w poz. 13 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105 z 2009 r., poz. 869), zwanego dalej również rozporządzeniem w sprawie chorób zawodowych. Ocena zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia została zatem przeprowadzona przy uwzględnieniu przepisów wyżej wymienionego rozporządzenia. Ponadto materialnoprawne przesłanki stwierdzenia choroby zawodowej określa definicja sformułowana w art. 235¹ Kodeksu pracy, zgodnie z którą, za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". W ramach oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji podkreślenia również wymagało, że sprawa, której dotyczy niniejsze postępowanie, stanowiła już przedmiot oceny sądowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, wyrokiem z dnia 25 maja 2010 r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Gl 910/09 uwzględnił poprzednią skargę I.C. i uchylił wcześniejszą decyzję organu odwoławczego. Wobec tego uwzględnić zatem należało, że zgodnie z art. 153 P.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Natomiast w treści wyżej wymienionego wyroku, Wojewódzki Sąd Administracyjny zawarł wytyczne dotyczące konieczności ustosunkowania się przez organ do kwestii podniesionych w piśmie skarżącego z dnia [...], a więc złożonego – jak podkreślił Sąd – jeszcze przed wydaniem decyzji przez organ I instancji. Jak bowiem stwierdził Sąd - wbrew obowiązkom wynikającym z art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. - zarówno organ I instancji, jak i organ odwoławczy w ogóle nie odniosły się w swoich decyzjach do argumentów zawartych w wymienionym piśmie skarżącego. Sąd stwierdził również, że organ odwoławczy nie odniósł się do kwestii podniesionych przez skarżącego w piśmie z dnia [...]. Ponadto podkreślił w uzasadnieniu wyroku, że organ odwoławczy nie rozważył wszystkich argumentów odwołania, nie uzupełnił ustaleń o informacje, czy skarżący podczas pracy zawodowej był narażony na działanie produktów o nazwach "Renal" oraz "Repafix", jak również nie wypowiedział się co do kwestii wykonania testów alergologicznych dotyczących azotanu magnezu, kwasu fosforowego, dichlorometanu i ich homologów. W ramach kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji stwierdzić należało, że w zakresie wykonania cytowanych wskazań Sądu, nie czyni zadość obowiązkom organu odwoławczego przytoczenie fragmentu uzasadnienia poprzedniej decyzji - wydanej zresztą przed datą wyżej wymienionego wyroku (a więc poddanej już ocenie w tym wyroku) oraz wniosków wszystkich sporządzonych w sprawie orzeczeń lekarskich. Podkreślenia przy tym wymaga, że pomimo podjęcia w postępowaniu administracyjnym czynności w zakresie ustalenia, czy skarżący podczas pracy zawodowej był narażony na działanie produktów o nazwach "Renal" oraz "Repafix", organ nie zawarł w treści zaskarżonej decyzji żadnych stwierdzeń w tym zakresie. W związku z tym przy wydaniu zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia przepisu art. 153 P.p.s.a., według którego ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Jednocześnie organ odwoławczy dopuścił się naruszenia art. 7 Kpa, regulującego jedną z podstawowych zasad postępowania, zgodnie z którą organy administracji przy rozpatrywaniu spraw zobowiązane są do dokładnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych. Ponadto doszło do naruszenia przy wydaniu decyzji, art. 77 § 1 K.p.a., który nakłada na organ administracji obowiązek zgromadzenia w sposób wyczerpujący oraz dokładnego rozpatrzenia materiału dowodowego, co wiąże się z koniecznością przeprowadzenia postępowania dowodowego z własnej inicjatywy i jednocześnie z uwzględnieniem prawa strony do uczestniczenia w postępowaniu dowodowym, poprzez zgłaszanie wniosków dowodowych. W tym zakresie podkreślenia wymagało, że już w treści pisma z dnia [...], a więc złożonego jeszcze przed wydaniem poprzedniej decyzji przez organ odwoławczy, skarżący złożył wniosek o przeprowadzenie badań przez Instytut Medycyny Pracy w Ł. Jednakże powyższy wniosek – podobnie jak i pozostałe wnioski i twierdzenia zawarte w tym piśmie – jak już była o tym mowa wyżej – nie zostały poddane analizie przez organ odwoławczy. Wymieniony wniosek dowodowy został następnie powtórzony w ramach zarzutów odwołania, którego rozpoznanie stanowiło przedmiot obecnie zaskarżonej decyzji. Pomimo tego, ponownie nie został rozpatrzony przez organ odwoławczy, a więc poza tym, że przez to organ ten uchybił przepisom postępowania dowodowego, to dodatkowo jeszcze dopuścił się kolejnego naruszenia zasad postępowania – pominął bowiem ustosunkowanie się do treści zarzutów i wniosków odwołania. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera zresztą w ogóle wskazania żadnych skonkretyzowanych argumentów, które dotyczyłyby zarzutów odwołania. Stwierdzenie organu, że skarżący był badany w dwóch kompetentnych placówkach diagnostycznych, nie jest bowiem odpowiedzią na zarzuty odwołania w zakresie pominięcia wniosku dowodowego, ani też tym bardziej w zakresie braku ustosunkowania się organu do kwestii podniesionych w poprzednich pismach skarżącego. W podsumowaniu stwierdzić zatem należało, że brak wskazania przez organ odwoławczy argumentów i ocen w wymienionym wyżej zakresie – zwłaszcza wobec treści zarzutów odwołania - stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. Nie ulega wątpliwości, że naruszenie w powyższy sposób przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Pominięte przez organ odwoławczy wskazanie ustaleń i argumentów w sprawie dotyczyło przecież podstaw rozstrzygnięcia w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej. Wobec tego - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. - Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ administracji uwzględni powyższe zarzuty w zakresie pominięcia ustosunkowania się do argumentów odwołania i twierdzeń zawartych w wymienionych pismach skarżącego, a więc przede wszystkim w zakresie niewykonania wytycznych wyroku WSA w Gliwicach z dnia 25 maja 2010 r. Następnie organ wskaże w uzasadnieniu rozstrzygnięcia istotne oceny i ustalenia w sprawie i określi – zgodnie z art. 107 § 3 K.p.a. - na jakiej podstawie uznał konkretne okoliczności za ustalone i z jakich przyczyn ocenił dowody jako wiarygodne, ewentualnie z jakich powodów odmówił wiary poszczególnym dowodom. Z uwagi na to, że zaskarżona decyzja nie miała przymiotu wykonalności - jako utrzymująca w mocy decyzję o stwierdzeniu braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - bezprzedmiotowe było rozstrzygnięcie w zakresie art. 152 P.p.s.a.