IV SA/Gl 125/15

PostanowienieWSA w Gliwicach2015-03-24

Skład orzekający: Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej niepełnosprawnej, o niskich dochodach i wysokich kosztach utrzymania, można przyznać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W analizowanej sprawie, zważywszy na trudną sytuację materialną, niepełnosprawność oraz wysokie koszty utrzymania strony, sąd przyznał zwolnienie od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżąca K.L.-S. złożyła skargę na pismo Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w C. dotyczące odmowy wydania kserokopii z akt. Wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną, niepełnosprawność oraz poważne problemy zdrowotne. Posiadała dom i działkę oraz samochód niezbędny ze względu na niepełnosprawność, ale nie miała zasobów pieniężnych, utrzymując się z renty, zasiłku pielęgnacyjnego i dochodu z funkcji społecznej. Do wniosku dołączyła dokumenty potwierdzające wysokie koszty utrzymania.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.L.-S. na pismo Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego przy Sądzie Okręgowym w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania kserokopii z akt o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącą od kosztów sądowych; W treści skargi wniesionej bezpośrednio do tutejszego Sądu, K.L.-S. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Następnie strona złożyła urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym potwierdziła, iż zakres jej żądania obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu strona powołała się na trudną sytuację materialną, niepełnosprawność oraz poważne problemy zdrowotne stanowiące następstwo przebytych wypadków, powodujące konieczność korzystania z pomocy innych osób. Równocześnie wnioskodawczyni oświadczyła, że gospodaruje samotnie i posiada dom o powierzchni 90 m2 wraz z działką pod tym domem o powierzchni 1000,29 m2 oraz samochód osobowy marki [...] nabyty ze środków otrzymanych w ramach dofinansowania z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, który jest jej niezbędny ze względu na problemy z poruszaniem się. Nie posiada natomiast żadnych zasobów pieniężnych i utrzymuje się z renty, w kwocie brutto 943 zł, zasiłku pielęgnacyjnego (153 zł) oraz z dochodu "z tytułu funkcji społecznej", w wysokości 200 zł. Do powyższego formularza strona dołączyła plik dokumentów, potwierdzających przede wszystkim wysokość obciążających ją kosztów utrzymania. Ponieważ skarga, której powyższy wniosek dotyczył została rozdzielona, Przewodniczący Wydziału IV uznał, że wniosek ten dotyczy obu spraw ukonstytuowanych w wyniku tego rozdzielenia, a mianowicie sprawy o sygn. IV SAB/Gl 15/15 - w odniesieniu do której rzeczony wniosek rozpoznano już uprzednio postanowieniem z dnia 10 lutego 2015 r. (pod odrębną sygn. akt IV SO/Gl 39/14) oraz niniejszej sprawy - gdzie podlega rozpoznaniu niniejszym postanowieniem. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej "p.p.s.a.", stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Odnosząc się do wniosku K.L.-S. należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 cytowanej regulacji, mogącym obejmować między innymi zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty i wydatki) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonana w tym kontekście analiza stanu majątkowego i sytuacji życiowej strony doprowadziła do konkluzji, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń wyżej wymienionej wynika, iż nie posiada ona żadnych zasobów finansowych ani majątku, który mógłby został łatwo i szybko spieniężony. Jest przy tym osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, wymagającą stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji (vide: orzeczenie z dnia [...] r. - karta nr 16 akt niniejszej sprawy) i osiąga miesięczny dochód netto, w kwocie ogółem 1.161,53 zł (z czego zasadnicza część przypada na rentę, w wysokości 808,53 zł - vide: decyzja ZUS - karta nr 14 akt sprawy oraz zasiłek pielęgnacyjny, w wysokości 153 zł). Zważywszy relatywnie znaczny rozmiar obciążających wnioskującą kosztów utrzymania (potwierdzony nadesłanymi dokumentami źródłowymi) uznano, iż dochód ten nie pozwala jej na dokonanie w zasadzie jakichkolwiek oszczędności. W tym stanie rzeczy stwierdzić przyjdzie, że opłacenie pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego przekracza możliwości płatnicze strony. Dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło