IV SA/Gl 187/15
PostanowienieWSA w Gliwicach2015-09-07
Skład orzekający: Szczepan Prax
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w ramach prawa pomocy może zostać oddalony, jeśli strona nie uzupełniła wymaganych dokumentów i wyjaśnień dotyczących swojej sytuacji majątkowej?Ratio decidendi
Wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w ramach prawa pomocy został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała przesłanek uzasadniających jego uwzględnienie. Pomimo wezwania do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych dotyczących jej sytuacji majątkowej, skarżący nie udzielił odpowiedzi, co uniemożliwiło sądowi ocenę spełnienia wymogów określonych w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.Stan faktyczny
Strona A.Ł. złożyła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. w przedmiocie zawieszenia postępowania dotyczącego zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego. W skardze zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika. Zarządzeniem referendarza sądowego wniosek ten został pozostawiony bez rozpoznania z powodu złożenia formularza po terminie. Po wniesieniu sprzeciwu na zarządzenie, sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia danych dotyczących jego sytuacji majątkowej i dochodów syna, z którym prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Skarżący nie udzielił odpowiedzi na wezwanie.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o ustanowienie pełnomocnika.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Szczepan Prax po rozpoznaniu w dniu 7 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie zobowiązania do zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego w kwestii sprzeciwu na zarządzenie z dnia 16 kwietnia 2015 r. p o s t a n a w i a: oddalić wniosek o ustanowienie pełnomocnika.
Pismem z dnia 15 stycznia 2015 r. A.Ł. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie zobowiązania do zwrotu świadczeń z funduszu alimentacyjnego. W treści skargi zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
Następnie w dniu 1 kwietnia 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. przekazało do tut. Sądu, złożony za ich pośrednictwem, urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy "PPF", w którym A.Ł. wskazał, że "nie ma pieniędzy", jest zarejestrowany w Urzędzie Pracy w C. jako bezrobotny bez prawa do zasiłku, nie posiada żadnych dochodów, nieruchomości, oszczędności ani przedmiotów wartościowych oraz dodał, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z pełnoletnim synem – A.Ł.
Zarządzeniem z dnia 16 kwietnia 2015 r. Starszy referendarz sądowy pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, z uwagi na złożenie urzędowego formularza "PPF" po wyznaczonym terminie.
Korespondencja sądowa zawierająca odpis powyższego zarządzenia została doręczona w dniu 4 maja 2015 r. a zatem termin do wniesienia sprzeciwu upłynął z dniem 11 maja 2015 r.
Tymczasem w dniu 8 maja 2015 r. A.Ł. złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy natomiast w dniu 11 maja 2015 r. nadał pismo z dnia 10 maja 2015 r., zawierające sprzeciw na zarządzenie z dnia 16 kwietnia 2015 r.
W wykonaniu zarządzenia Sędziego sprawozdawcy z dnia 18 czerwca 2015 r. wezwano A.Ł. do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy "PPF" z dnia 30 marca 2015 r. poprzez wskazanie i udokumentowanie:
– dochodu uzyskiwanego przez syna – A.Ł., z którym skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym, a jeżeli syn nie osiąga dochodu przedłożenie zaświadczenia o kontynuowaniu nauki,
– źródeł utrzymania skarżącego (decyzje przyznające świadczenia z pomocy społecznej, aktualne zaświadczenie z urzędu pracy o uznaniu za osobę bezrobotną),
– orientacyjnej miesięcznej wysokości kosztów utrzymania mieszkania, czyli ponoszonych opłat za tzw. media,
– orientacyjnej miesięcznej wysokości kosztów związanych z zakupem żywności, środków czystości, odzieży i obuwia oraz leków.
W wyniku przeprowadzonego postępowania reklamacyjnego ustalono, że korespondencja sądowa zawierająca powyższe wezwanie została dwukrotnie awizowana w dniu 1 lipca 2015 r. i 9 lipca 2015 r. a następnie w dniu 15 lipca 2015 r. wydana adresatowi. Tym samym przesyłka została skutecznie doręczona skarżącemu w dniu 15 lipca 2015 r.
Jednakże do chwili obecnej skarżący nie udzielił odpowiedzi na wezwanie z dnia 18 czerwca 2015 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Wobec tego podkreślenia wymagało, że zgodnie z art. 243 § 1 P.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Według art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Ponadto zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W przedmiotowej sprawie, rozpoznanie wniosku skarżącego zostało ograniczone do kwestii ustanowienia pełnomocnika, bowiem, zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a. P.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej.
Zgodnie z aktualnym orzecznictwem sądów administracyjnych należy zauważyć, że to na ubiegającym się o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej go do przyznania prawa pomocy. Zatem to wnioskodawca zobowiązany jest do dokładnego i zgodnego z prawdą przedstawienia własnej sytuacji majątkowej oraz wykazania, iż spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wykazanie powyższych okoliczności, w myśl art. 252 § 1 P.p.s.a., powinno nastąpić poprzez złożenie stosownych wyjaśnień. Dopiero wyczerpujący opis stanu majątkowego, finansowego i rodzinnego oraz realnych możliwości płatniczych pozwala sądowi w pełni określić i ocenić sytuację strony, która ubiega się o to prawo (por. postanowienie NSA z dnia 20 stycznia 2015 r., sygn. akt II OZ 13/15, LEX nr 1640572).
W przedmiotowej sprawie skarżący nie udzielił odpowiedzi na wezwanie o uzupełnienie i uprawdopodobnienie danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy i w związku z tym nie wykazał, że wystąpiły przesłanki uzasadniające uwzględnienie tego wniosku.
Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło