IV SA/Gl 235/16
WyrokWSA w Gliwicach2016-11-17
Skład orzekający: Szczepan Prax, Renata Siudyka, Teresa Kurcyusz - Furmanik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, w sytuacji popełnienia czynu o znamionach przestępstwa, wymaga prawomocnego wyroku skazującego?Ratio decidendi
Zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji ma charakter fakultatywny i pozostawione jest uznaniu administracyjnemu. Wymaga ono kumulatywnego zaistnienia dwóch przesłanek: oczywistości popełnienia czynu o znamionach przestępstwa oraz tego, że czyn ten uniemożliwia dalsze pozostawanie w służbie. Postępowanie administracyjne w tej sprawie jest niezależne od postępowania karnego i nie wymaga prawomocnego wyroku skazującego, a jedynie wykazania oczywistości popełnienia czynu.Stan faktyczny
Policjant A.N. został zwolniony ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji po tym, jak prowadził pojazd w stanie nietrzeźwości (1,58 mg/dm3 alkoholu w wydychanym powietrzu) i spowodował kolizję. Policjant zarzucił naruszenie prawa do czynnego udziału w postępowaniu, wskazując na swój pobyt w szpitalu w okresie wszczęcia postępowania. Organy Policji uznały, że czyn był oczywisty i uniemożliwia dalsze pozostawanie w służbie, co potwierdził Komendant Wojewódzki Policji, utrzymując w mocy rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając decyzje organów za zgodne z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.) Sędzia WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2016 r. sprawy ze skargi A. N. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji oddala skargę.
Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia [...]r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2015 r., poz. 1274 ze zm. - dalej "k.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w Ż. z dnia [...] r. nr [...] o zwolnieniu A.N., na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2015 r., poz. 355 ze zm.- dalej "ustawa o Policji"), ze służby w Policji z dniem [...] r.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podał, że dniu [...] r. Komendant Miejski Policji w Ż. po otrzymaniu informacji o popełnieniu przez st. asp. A.N. czynu wyczerpującego znamiona przestępstwa z art. 178a § 1 k.k., wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia wyżej wymienionego funkcjonariusza ze służby w Policji w trybie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji.
W dniu 27 sierpnia 2015 r., funkcjonariusza zapoznano z zawiadomieniem o wszczęciu postępowania administracyjnego oraz doręczono mu jeden egzemplarz zawiadomienia. Postanowieniem nr [...]Komendanta Miejskiego Policji w Ż. z dnia [...] r. dopuszczono dowody z dokumentów zebranych w ramach postępowania karnego prowadzonego w Prokuraturze Rejonowej K. [...] w K..
W dniu 17 września 2015 r. do Komendy Miejskiej Policji w Ż. wpłynęło pismo E. N. (żony strony), z którego treści wynikało, że jej mąż A.N. nieprzerwanie od 26 sierpnia 2015 r. przebywał na leczeniu w Państwowym Szpitalu [...] w R.. Do pisma załączone zostało zaświadczenie z dnia [...] r. potwierdzające fakt pobytu funkcjonariusza w placówce medycznej.
Decyzją nr [...] z dnia [...] r. Prezydium Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów woj. [...] postanowiło nie wnosić zastrzeżeń co do trybu zwolnienia funkcjonariusza ze służby w Policji.
W toku postępowania organ ustalił, że A. N. kierował w dniu 26 sierpnia 2015 r. w K. przy ul. [...] pojazdem marki [...] będąc w stanie nietrzeźwości, 1,58 mg/dm3 alkoholu w wydychanym powietrzu, po drodze publicznej. Kierujący podczas manewru cofania najechał na prawidłowo zaparkowany samochód marki [...]. Komendant Miejski Policji w Ż. wskazał, że zgodnie z art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, policjanta można zwolnić ze służby w przypadku utraty przez niego przymiotu nieposzlakowanej opinii na skutek oczywistego popełnienia przestępstwa, którego charakter uniemożliwia dalsze pozostawanie na służbie. Bezspornym jest, że czyn zarzucany funkcjonariuszowi w postanowieniu Prokuratury Rejonowej K. -[...] w K.z dnia [...] r. o postawieniu zarzutów, wypełnia znamiona przestępstwa określonego w art. 178a § 1 k.k., co uniemożliwia jego pozostawienie w służbie. Ponadto uzasadnił decyzję o zwolnieniu funkcjonariusza z punktu widzenia interesu społecznego, szczególnego statusu i zadań Policji.
Komendant Miejski Policji w Ż. uznał, że funkcjonariusz w sposób oczywisty dopuścił się popełnienia czynu o znamionach przestępstwa z art. 178a §1 k.k., co uniemożliwia jego pozostanie w służbie i rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...]r., zwolnił go ze służby w Policji z dniem 31 października 2015 r., na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Decyzji tej na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
W odwołaniu funkcjonariusz wniósł o uchylenie wydanego rozkazu
o zwolnieniu go ze służby w Policji i umorzenie postępowania administracyjnego. Zarzucił, iż do wydania decyzji Komendanta Miejskiego Policji w Ż. doszło z rażącym naruszeniem prawa do czynnego udziału w postępowaniu i tym samym naruszeniem prawa do obrony strony co miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Zaakcentował, że w okresie od 26 sierpnia 2015 r. do 13 października 2015 r. przebywał na leczeniu zamkniętym w szpitalu [...], a następnie był na zwolnieniu lekarskim. Podkreślił, że nie mógł brać udziału w postępowaniu administracyjnym, bądź karnym, a wszystkie czynności począwszy od doręczenia mu zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia go ze służby w trybie art. 41 ust 2 pkt. 8 ustawy o Policji zostały podjęte w okresie, gdy nie był w stanie świadomie brać udział w postępowaniu. Dalej stwierdził, że organ pierwszej instancji naruszył przepisy prawa materialnego, a to art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, gdyż w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu niezasadnym było założenie, że zachowanie funkcjonariusza było szczególnie naganne oraz stanowiło czyn o wysokim stopniu szkodliwości społecznej. Przyznał, że doszło do zdarzenia. Wyraził jednocześnie opinię, że ustalone okoliczności popełnienia czynu oraz fakt jego 24 letniej służby w Policji uzasadniają zwolnienie go w trybie zwykłym.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w K. (dalej "organ odwoławczy") utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uznał, iż obie przesłanki niezbędne do stwierdzenia fakultatywnej podstawy do zwolnienia policjanta ze służby w niniejszej sprawie zostały wykazane, a organ pierwszej instancji prawidłowo ocenił całokształt okoliczności jak i materiał dowodowy zebrany w sprawie oraz w sposób przekonywujący wyjaśnił przyczyny podjętej decyzji. W ocenie organu odwoławczego nie budzi wątpliwości, że podczas badania stanu trzeźwości przeprowadzonego wkrótce po ujawnieniu zdarzenia, funkcjonariusz uzyskał wynik 1,58 mg/l, potwierdzający, iż kierował on pojazdem mechanicznym w stanie nietrzeźwości.
Organ odwoławczy zauważył, że decyzja o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego należy do przełożonego właściwego w sprawach osobowych, w tym przypadku Komendanta Miejskiego Policji w Ż.. Decyzja podjęta w trybie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, jest niezależna i odrębna od ustaleń i wyników postępowania przygotowawczego. Oczywistość popełnienia przez policjanta czynu o znamionach przestępstwa, podlega indywidualnej ocenie w oparciu o zebrany materia! dowodowy postępowania administracyjnego, dokonanej przez przełożonego właściwego w sprawach osobowych. Decyzja ta ma charakter uznaniowy. Zaznaczył, że dyspozycja art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji nie ustanawia katalogu przestępstw, których popełnienie uniemożliwia pozostawienie w służbie dlatego w każdej tego typu sprawie obowiązkiem organu jest ustalenie i rozważenie czy okoliczności przestępstwa dają podstawy do uzasadnionego twierdzenia, że dalsze pozostawanie policjanta w służbie jest niedopuszczalne. Organ odwoławczy zauważył, że dla stwierdzenia oczywistości popełnienia przestępstwa nie ma znaczenia, iż czyn ten nie miał związku ze służbą czy też z zaniedbaniem obowiązków służbowych.
W ocenie organu odwoławczego, przedstawiona przez organ I instancji, ocena oczywistości popełnienia czynu o znamionach przestępstwa jak też okoliczności uniemożliwiających pozostanie funkcjonariusza w służbie jest prawidłowa, zgodna z ustaleniami postępowania odwoławczego. Zaakcentował, że za słusznością takiego stanowiska przemawia materiał dowodowy w postaci zeznań świadka A.N. oraz podejmującego interwencję sierż. K. M.. Bezsporna jest również prawidłowość i wynik przeprowadzonego bezpośrednio po zaistniałym zdarzeniu badania na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu, wskazujący w sposób niewątpliwy na stan nietrzeźwości funkcjonariusza. Materiałem potwierdzającym, że w trakcie wykonywania manewru cofania w pojeździe marki [...] znajdowała się tylko jedna osoba, jest zarówno zapis monitoringu z kamery umieszczonej na pobliskim budynku jak i zeznania świadka A.N.. Mając powyższe na uwadze stwierdził, że fakt popełnienia przez funkcjonariusza czynu o znamionach przestępstwa określonej w art. 178a § 1 k.k. jest oczywisty. Bezspornym pozostaje fakt nagannego działania funkcjonariusza, które uniemożliwia kontynuowanie przez niego służby w Policji bez uszczerbku dla jej ważnych interesów. Organ odwoławczy szeroko scharakteryzował cechy tej służby i uznał, że popełnione przez funkcjonariusza czyny nie dają się pogodzić z jej cechami i zadaniami, przy uwzględnieniu art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, który stanowi, że funkcjonariusz winien posiadać nieposzlakowaną opinię. Wskazał nadto, że organ wywiązał się z wynikającego z art. 43 ust. 3 ustawy o Policji obowiązku zasięgnięcia opinii zakładowej związku zawodowego policjantów, który jednak postanowił nie wydawać opinii co do zamiaru zwolnienia strony ze służby.
Analizując badaną decyzję pod kątem zasadności nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności organ odwoławczy uznał, że Komendant Miejskiej Policji w Ż. prawidłowo zastosował przepis art. 108 § 1 k.p.a., bowiem w interesie społecznym, tożsamym z interesem służby, jest aby zwolnienie st. asp. A.N. ze służby w Policji odniosło niezwłoczny skutek. Podkreślił, że decyzja organu I instancji spełnia wymagania określone w art. 108 § 1 k p a , gdyż w jej uzasadnieniu przytoczono okoliczności wskazujące na niezbędność natychmiastowego wykonania decyzji o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby w Policji oraz, że zachodzą przesłanki uzasadniające przedłożenie interesu społecznego nad indywidualny interes strony.
Organ odwoławczy uznał za chybiony zarzut funkcjonariusza naruszenia prawa do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym. Wskazał, że w dniu 27 sierpnia 2015 r., w chwili doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego, funkcjonariusz został pouczony o uprawnieniach wynikających z mocy ustawy oraz o tym, że przysługujące uprawnienia może realizować osobiście lub przez pełnomocnika. Tym samym działanie organu mimo pobytu funkcjonariusza w placówce medycznej w R. nie jest podstawą do uznania, iż działanie takie było naruszeniem uprawnień strony.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez organ I instancji przepisów prawa materialnego, a to art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji organ odwoławczy stwierdził, że st. asp. A. N. będąc funkcjonariuszem Policji popełnił czyn, który w opinii publicznej jest postrzegany jako wysoce społecznie szkodliwy, poddawany masowej krytyce i napiętnowaniu. Policjantów obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa, a w świetle podstawowych zasad, na których opierają się działania Policji, sam fakt naruszenia obowiązującego porządku prawnego, bez względu na to jaki charakter ma to naruszenie, stanowi sprzeniewierzenie się obowiązkom ciążącym na każdym z policjantów.
Podkreślił, że przesłanki zwolnienia funkcjonariusza ze służby, określone w dyspozycji art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, zostały wypełnione, a wydana decyzja przez Komendanta Miejskiego Policji w Ż jest zgodna z prawem.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach A.N. wniósł o zmianę decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...]r. przez jej uchylenie i uchylenie rozkazu personalnego nr [...]Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] r. w sprawie zwolnienia skarżącego ze służby w Policji z dniem [...] r. oraz umorzenie postępowania w sprawie zarzucając, podobnie jak w odwołaniu, rażące naruszenie przepisów procedury dotyczących zapewnienia stronie możliwości czynnego udziału w postępowaniu, które to naruszenie pozbawiło go prawa do obrony i miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia oraz rażące naruszenie przepisów prawa materialnego , a to art. 41 ust. 2 pkt. 8 ustawy o Policji.
W treści uzasadnienia zarzucił, iż do wydania utrzymanego zaskarżoną decyzją rozkazu personalnego nr [...] z dnia [...] r. doszło z rażącym naruszeniem prawa do czynnego udziału strony w postępowaniu, co skutkowało pozbawieniem go prawa do obrony i miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Jako przykład wskazał doręczenie zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego w trakcie pobytu skarżącego w placówce medycznej, w której przebywał na leczeniu zamkniętym. Skarżący wskazał również na naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez niewyczerpujące uzasadnienie kumulatywnego istnienia przesłanek wymaganych art. 41 ust. 2 pkl 8 ustawy o Policji. Zarzucił również błędną argumentację w zaskarżonej decyzji, iż jego zachowanie było szczególnie naganne, powodowało zagrożenie dla życia i zdrowia innych ludzi oraz stanowiło czyn o wysokim stopniu szkodliwości społecznej, na potwierdzenie czego przytoczył zapadły prawomocny wyrok Sądu Rejonowego K. Wschód w K. z dnia [...] r.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w K. wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne. Zaakcentował, że skarżący nie przytoczył argumentów i nie wskazał okoliczności faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na rozstrzygnięcie. Zauważył, że pobyt w Państwowym Szpitalu [...] w R. nie stanowił przesłanki będącej podstawą do zawieszenia postępowania administracyjnego w myśl art. 97 § 1 k.p.a. Dalej stwierdził, że argumentacja przytoczona przez skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie i w części jest tożsama z argumentacją wskazaną w odwołaniu od decyzji organu I instancji, co do której Komendant Wojewódzki Policji w K.zajął stanowisko w odwołaniu. W opinii organu wywód skarżącego odnośnie błędnej oceny przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. stopnia społecznej szkodliwości czynu, jakiego dopuścił się skarżący, nie można uznać za zasadny. Zauważył, że na mocy zapadłego przed Sądem Rejonowym K. Wschód w K. wyroku z dnia [...] roku, sygn. akt [...], A.N. został uznany winnym popełnienia zarzucanego mu czynu skodyfikowanego w art. 178a § 1 k.k., a sąd ocenił społeczną szkodliwość czynu w kontekście materialnej cechy jego bezprawności (zgodnie z treścią art. 115 § 2 k.k.), natomiast organy orzekające w toku postępowania administracyjnego badały czy popełniony czyn o znamionach przestępstwa uniemożliwia pozostanie skarżącego w służbie. Odmienny zakres oceny wynika z różnej regulacji prawnej i celów jaki przyświecały sądowi rozpatrującemu sprawę karną A.N.a jego przełożonym i organowi odwoławczemu w toku postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy wskazał jednocześnie, że utrzymując w mocy rozkaz personalny nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w Ż. z dnia [...] roku, kierował się stanowiskiem A. W. zawartym w komentarzu do art. 108 k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj.: Dz. U. 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tj.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.- dalej " p.p.s.a."). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala (art. 151 ustawy p.p.s.a.). Na mocy art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Stan faktyczny sprawy został wyżej syntetycznie przedstawiony i będzie przywoływany w zakresie niezbędnym dla oceny legalności zaskarżonej decyzji.
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięć wydanych w przedmiotowej sprawie stanowił przepis art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby w przypadku popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie.
Użycie przez ustawodawcę w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji zwrotu, iż policjanta można zwolnić ze służby w przypadku popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie, oznacza, że zwolnienie takie ma charakter fakultatywny i pozostawione zostało uznaniu administracyjnemu. Skoro treść powołanego wyżej przepisu wskazuje na to, iż podejmowane na jego podstawie decyzje mają charakter uznaniowy, organ posiada swobodę działania i możliwość wyboru określonego sposobu załatwienia sprawy. Decyzja podejmowana przez przełożonego powinna zatem w takim wypadku uwzględniać zarówno interes społeczny, jak i własny interes policjanta (art. 7 k.p.a.). Ponadto, popełnienie przez niego czynu musi być "oczywiste", muszą zatem istnieć określone dowody na jego zaistnienie, a nie tylko uprawdopodobnienie. Sądowa kontrola tego rodzaju decyzji jest ograniczona. Powszechnie aprobowany jest pogląd, iż w postępowaniu sądowoadministracyjnym zakres badania decyzji uznaniowej z prawem ogranicza się do sprawdzenia, czy zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający dla potrzeb rozstrzygnięcia (czy wyjaśniono wszelkie okoliczności sprawy, czy dowody oceniono zgodnie z art. 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a. czy wynik tej oceny znalazł odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, czy prawidłowo zinterpretowano przesłanki, w tym przypadku przesłanki określone w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji oraz czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach, zaś wyciągnięte wnioski są logiczne i poprawne). Stwierdzenie, że decyzja nie jest dowolna, bo ma oparcie w zebranym materiale dowodowym i jego ocenie, wyklucza ingerencję sądu w swobodny wybór dokonany przez organ administracji. Powyższy przepis pozostawia bowiem uznaniu organu zwolnienie policjanta ze służby z Policji w przypadku kumulatywnego wystąpienia przesłanek w nim określonych. Tak więc Sąd kontrolując legalność zaskarżonego aktu administracyjnego zobligowany był jedynie zbadać, czy organy Policji w oparciu o zebrany materiał dowodowy zasadnie uznały oczywistość popełnienia przez skarżącego czynu o znamionach przestępstwa, a fakt jego popełnienia uniemożliwia pozostawienie policjanta w służbie. Oczywiste popełnienie przestępstwa to popełnienie niebudzące wątpliwości co do znaczenia, wagi, prawdziwości, bezsporne i pewne.
W ocenie Sądu ustalony stan faktyczny w sprawie zwolnienia skarżącego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji nie budzi wątpliwości. Materiał dowodowy został oceniony przez organy rozstrzygające zgodnie z zasadami prawidłowej oceny dowodów, co wynika z precyzyjnych uzasadnień orzeczeń o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji.
Należy wskazać, że przepis art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji nie uzależnia postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia policjanta ze służby w Policji od wyniku prowadzonego przeciwko niemu postępowania karnego i wydania prawomocnego wyroku sądowego, lecz od oczywistości popełnienia czynu o znamionach przestępstwa, którego popełnienie uniemożliwia pozostanie w służbie. Badając legalność tego rozstrzygnięcia w pierwszej kolejności należy ocenić, czy organ należycie wykazał – za pomocą poczynionych ustaleń faktycznych – że obydwie przesłanki pomieszczone w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji rzeczywiście w sprawie wystąpiły.
Jak wyżej wspomniano pierwszą przesłanką jest popełnienie przez policjanta czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, ale tylko w sytuacji, gdy popełnienie tego czynu jest oczywiste.
O kwalifikacji danego czynu jako przestępstwa lub przestępstwa skarbowego decydują przepisy prawne. Natomiast oczywistość popełnienia takiego czynu ma charakter ocenny. Oczywistość popełnienia czynu nie została zdefiniowana w ustawie o Policji, gdyż każdorazowo musi ona znajdować potwierdzenie w okolicznościach indywidualnej sprawy. Pojęcie to należy rozumieć jako dające się ustalić w sposób niewątpliwy, bezsporny, pewny i niebudzący wątpliwości. Każdorazowo zatem "oczywistość" musi znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych i można mówić o niej jedynie wówczas, gdy taki, a nie inny przebieg zdarzeń wynika z ustalonych okoliczności w sposób tak ewidentny, że wykluczone jest rozważanie innych wariantów (por. wyrok NSA z dnia 16 maja 2007 r. sygn. I OSK 1077/06, LEX nr 342501, wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2012 r. sygn. akt I OSK 735/12, LEX nr 1366523, wyrok WSA w Opolu z dnia 19 września 2013 r. sygn. akt II SA/Op 284/13, LEX nr 1393234).
Odnosząc powyższe do okoliczności sprawy wskazać trzeba, że organy ustaliły, że dniu [...] r., w K. przy ul [...] skarżący usiłując wykonać manewr przeparkowania pojazdu marki [...] uderzył w prawidłowo zaparkowany pojazd marki [...]. W trakcie przeprowadzonej rozmowy z funkcjonariuszami wezwanymi na miejsce zdarzenia skarżący przyznał się do spowodowania kolizji. Sprawcę poddano badaniu na zawartość alkoholu, który wykazał w wydychanym powietrzu 1,58 mg/l. Zebrany przez organy materiał dowodowy potwierdza istnienie oczywistości popełnienia przez policjanta przestępstwa w rozumieniu art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Przesądza tu sprawę już sam fakt schwytania podejrzanego na tzw. "gorącym uczynku", a nie ulega wątpliwości, że skarżący popełnił czyn o znamionach przestępstwa, prowadząc pojazd mechaniczny marki [...] znajdując się w stanie nietrzeźwości (1.58 mg/l), co oznacza, że popełnił czyn o znamionach przestępstwa stypizowanego w art. 178a § 1 k.k., przy czym podkreślić należy, że jest to przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego. W tym stanie rzeczy Sąd stwierdza, że pierwsza z przesłanek fakultatywnego zwolnienia policjanta została w sprawie spełniona; co organy należycie wykazały. Sąd podziela również prezentowany przez organy pogląd, że i wystąpienie w sprawie drugiej z przesłanek zostało wykazane.
W świetle wskazanych okoliczności waga czynu w znaczeniu, w jakim jest on określony w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, jest znaczna. Stąd też tolerowanie w tych okolicznościach takiego zachowania, którego sprawcą jest funkcjonariusz Policji, czyniłoby w ocenie organu Policję formacją niewiarygodną, a ponadto nie ulega wątpliwości, że popełnienie tego czynu uniemożliwia jego pozostanie w służbie.
Słusznie zatem organy wskazują, że przesłankę dotyczącą braku możliwości pozostawienia skarżącego w służbie po dokonaniu czynu o znamionach przestępstwa należy upatrywać w trosce o autorytet Policji, jako zorganizowanej formacji powołanej do ochrony bezpieczeństwa ludzi i porządku publicznego. Należy podzielić pogląd organów, że popełnienie ww. czynu przez skarżącego powoduje, że utracił on wymóg nieposzlakowanej opinii, niezbędny do bycia funkcjonariuszem publicznym. Policjantów niewątpliwie obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa. W świetle podstawowych zasad, na których opiera się działanie Policji, sam fakt naruszenia obowiązującego porządku prawnego, bez względu na to, jaki charakter ma owo naruszenie, stanowi sprzeniewierzenie się obowiązkom policjanta. Nałożenie na policjantów szczególnych obowiązków uzasadnia przede wszystkim społeczna rola tej formacji, charakter powierzonych jej zadań i kompetencji oraz związane z działalnością Policji zaufanie społeczne. Pozostawienie w służbie policjanta, który utracił warunki kwalifikowane do pełnienia służby w Policji oraz charakter popełnionego czynu, godziłoby w społeczny wizerunek Policji, przyczyniając się do obniżenia zaufania obywateli do tej instytucji. Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu wystąpiła podstawa prawna zwolnienia skarżącego ze służby w Policji, określona w przepisie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji.
Słusznie też decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności, bowiem okoliczności popełnienia przez skarżącego czynu o znamionach przestępstwa nie budzą wątpliwości, co w istotny sposób narusza interes służby, tożsamy z ważnym interesem społecznym. Interes ten przejawia się zaś w tym, że bezpieczeństwo i porządek publiczny winny być realizowane przez osoby spełniające wymogi określone w art. 25 ustawy o Policji. Skarżący niewątpliwie sprzeniewierzył się zasadom, które winien przestrzegać będąc funkcjonariuszem Policji. Należy więc podzielić pogląd organów, że pozostawienie skarżącego w służbie przeczyłoby ogólnie przyjętemu poczuciu sprawiedliwości społecznej oraz świadczyłoby o niewiarygodności Policji. Oczywisty fakt popełnienia przestępstwa umyślnego, ściganego z oskarżenia publicznego, spowodował bowiem utratę przez skarżącego przymiotu osoby o nieposzlakowanej opinii, co uniemożliwia pozostawienie go w służbie z uwagi na szczególny charakter zawodu policjanta ukierunkowany na ochronę bezpieczeństwa ludzi i utrzymania porządku publicznego.
Tym samym, nie ulega wątpliwości Sądu, że w sprawie zostały wykazane przesłanki warunkujące możliwość zwolnienia skarżącego ze służby. Organy obu instancji w sposób wystarczający i przekonywujący uzasadniły też niemożność pozostawienia skarżącego w służbie w Policji. Dlatego Sąd stwierdził, że wymagania formalne warunkujące zwolnienie policjanta ze służby w trybie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji zostały w sprawie spełnione. Należy również zauważyć , że na obecnym etapie postępowania zapadł wobec skarżącego wyrok skazujący, przesądzający o jego winie.
. Organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w sposób wyczerpująco wyjaśnił okoliczności faktyczne sprawy przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia., a organy prowadziły postępowanie z zachowaniem zasad i reguł rządzących postępowaniem administracyjnym, tak w zakresie postępowania dowodowego, jak również w odniesieniu do praw skarżącego gwarantowanych ustawą o Policji.
. Wskazać również należy, że odpowiedzialność, o której mowa w art.. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji jest odpowiedzialnością niezależną od odpowiedzialności karnej. Zwolnienie funkcjonariusza Policji ze służby dokonywane jest w toku postępowania administracyjnego, a nie karnego. Rozstrzygnięcie w tym przedmiocie nie jest w żadnym przypadku sankcją karną, a zatem nieuprawnione jest powoływanie się w tym zakresie do zasad postępowania karnego. Pojęcie winy jest kategorią prawa karnego i związana z nim zasada domniemania niewinności dotyczy wyłącznie statusu podejrzanego lub oskarżonego w procesie karnym. Co więcej zwolnienie funkcjonariusza nie przesądza o jego winie, która może być przypisana tylko w postępowaniu karnym. Tym samym należy dostrzec różnice w trybie i zasadach postępowania karnego, którego instytucje nie mogą być wprost stosowane w toku procedury administracyjnej zmierzającej do zwolnienia funkcjonariusza ze służby. W związku z tym organ Policji orzekając o zwolnieniu funkcjonariusza policji ze służby na podstawie powołanego wyżej przepisu nie wchodzi w kompetencje uprawnionych organów ścigania oraz sądu powszechnego i nie przesądza o winie funkcjonariusza, to jest o tym, czy popełnił on przestępstwo. Rolą organu Policji jako organu administracji publicznej jest ustalenie, czy funkcjonariusz popełnił czyn noszący znamiona przestępstwa i czy popełnienie tego czynu jest oczywiste. Celem jakiemu służy przepis art. 41 ust.2 pkt 8 ustawy o Policji jest umożliwienie zwolnienia policjanta ze służby, bez oczekiwania na wynik innych, toczących się postępowań, gdy niemożliwe jest jego pozostanie w służbie. Trybunał Konstytucyjny wielokrotnie zwracał uwagę w swoich orzeczeniach (zob. wyroki z dnia 23 września 1997 r.- K 25/96 OTK 3-4/97/36; z dnia 27 stycznia 2003 r.- SK 27/02 OTK-A 1/03/2; z dnia 8 października 2002 r. K 36/00 OTK-A 2002/5/63), że specyfika statusu pracowniczego kategorii umundurowanych funkcjonariuszy służb publicznych powoduje, że kandydat do publicznej służby mundurowej od momentu powołania poddać się musi regułom pełnienia służby, nacechowanej istnieniem specjalnych uprawnień, ale też szczególnych obowiązków. Wskazaną specyfikę pracy w służbach mundurowych Trybunał Konstytucyjny uznał za przesłankę uzasadniającą dopuszczalność wprowadzania z jednej strony wyższych wymagań personalnych, kwalifikacyjnych czy charakterologicznych wobec kandydatów do służby, z drugiej zaś - odmiennego i bardziej rygorystycznego niż w wypadku pozostałych profesji, ukształtowania zasad utraty statusu pracowniczego.
Odnosząc się do zawartego w skardze zarzutu naruszenia prawa uczestniczenia skarżącego w postępowaniu w przedmiocie jego zwolnienia ze służby w Policji, spowodowanej jego pobytem w szpitalu psychiatrycznym, a później przebywaniem na zwolnieniu lekarskim, gdy nie był w stanie świadomie brać udział w postępowaniu należy zwrócić uwagę, że okoliczności te nie mogą być przedmiotem przedstawionego zarzutu, jeżeli skarżący nie jest w stanie w sposób precyzyjny wykazać, że uniemożliwiono przeprowadzenie dowodów, które miałyby realny wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Podnosząc zarzut pozbawienia jej prawa czynnego udziału w postępowaniu strona musi wskazać, że uniemożliwiło to jej dokonanie konkretnych czynności procesowych, przekazanie niezbędnych dla wyjaśnienia sprawy informacji czy zawnioskowania istotnych dowodów. Ponadto zauważyć należy, że skarżący pouczony był o możliwości ustanowienia pełnomocnika z czego nie skorzystał. Skarżący w dniu [...] r., w chwili doręczenia zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego, został pouczony o uprawnieniach wynikających z mocy ustawy oraz o tym, że przysługujące uprawnienia może realizować osobiście lub przez pełnomocnika i nie skorzystał z tej możliwości.
Wbrew zarzutom skargi nie doszło więc ani do naruszenia przepisów proceduralnych, ani do wadliwego zastosowania przepisu prawa materialnego.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło