IV SA/Gl 278/09
WyrokWSA w Gliwicach2009-11-13
Skład orzekający: Adam Mikusiński, Tadeusz Michalik, Małgorzata Walentek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca wyeliminowanie ręcznego zaprowadzania wstęgi papieru w maszynie papierniczej, której prędkość nie przekracza 90 m/min, jest zgodna z prawem, jeśli przepisy dopuszczają takie działanie przy niesprawnym systemie monitorowania prędkości?Ratio decidendi
Decyzja nakazująca całkowite wyeliminowanie ręcznego zaprowadzania wstęgi papieru w maszynie papierniczej, której prędkość nie przekracza 90 m/min, jest niezgodna z prawem, ponieważ § 20 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 29 maja 2001 r. dopuszcza takie działanie w określonych warunkach. Nawet jeśli system monitorowania prędkości jest niesprawny, a doszło do wypadków, nie można nakazać działań sprzecznych z obowiązującymi przepisami prawa materialnego.Stan faktyczny
Firma "A" Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w K., która utrzymała w mocy nakaz Inspektora Pracy dotyczący usunięcia uchybień w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy. Skarżąca kwestionowała przede wszystkim decyzję nakazującą wyeliminowanie ręcznego zaprowadzania wstęgi papieru w maszynie papierniczej, argumentując, że jest to niemożliwe technicznie i ekonomicznie, a obowiązujące przepisy dopuszczają takie działanie przy prędkości maszyny poniżej 90 m/min. Organ odwoławczy częściowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji, zmieniając terminy wykonania niektórych nakazów, jednak utrzymał w mocy nakaz dotyczący ręcznego zaprowadzania wstęgi, uznając go za zasadny ze względu na ryzyko wypadków.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w K. oraz poprzedzający ją nakaz Inspektora Pracy w części dotyczącej decyzji nr [...] (nakazującej zapewnienie środków technicznych i organizacyjnych eliminujących konieczność ręcznego zaprowadzania wstęgi podczas ruchu ciągu technologicznego do produkcji papieru), uznając ją za wydaną z naruszeniem prawa materialnego. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zasądzono zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Adam Mikusiński Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Walentek Protokolant st. ref. Ewa Pasiek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2009 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o. o. w B. na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie inspekcji pracy 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części obejmującej rozstrzygnięcie dotyczące decyzji nr [...] zawartej w nakazie Inspektora Pracy Okręgowej Inspekcji Pracy w K. z dnia [...] r. nr [...] oraz nakaz Inspektora Pracy Okręgowej Inspekcji Pracy w K. z dnia [...] r. nr [...] w części dotyczącej decyzji nr [...], 2. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od organu odwoławczego na rzecz strony skarżącej [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Nakazem z dnia [...] Nr [...] Inspektor Pracy Państwowej Inspekcji Pracy Okręgowej Inspekcji Pracy w K. działając na podstawie art. 33 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz.U. Nr 89, poz. 589), po przeprowadzeniu kontroli w dniu: [...] nakazał firmie "A" Sp.z o.o. w B – Zakład Produkcyjny w M.:
1. Wstrzymać eksploatację przenośników taśmowych wykorzystywanych w systemach nawęglania i odżużlania kotłów OSR 16 i aSR 10, w tym:
-przenośników nr 1 i nr 2 (pośredni) za pomocą, których transportuje się miał węglowy z poziomu terenu na bunkier kotła OSR 10 i przenośnika nr 3 dalej przenoszącego miał na bunkier kotła OSR 16,
-przenośników nr 1, nr 2 i nr 3, które transportują żużel powstały w procesie spalania miału w kotłach OSR 10 oraz OSR 16,
do czasu wyposażenia ww. urządzeń w automatyczne urządzenia ochronne, służące do zatrzymywania ww. urządzeń w miejscu i uniemożliwiające ruch wsteczny w razie uszkodzenia napędu lub części nośnych.
Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
2. Zapewnić na hali hydropulperów osłonę bębna prowadzącego przenośnika taśmowego nr 3 transportującego makulaturę z przenośnika nr 2 bezpośrednio na rozwłókniacz HC 20M. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
3. Zapewnić osłonę bębna prowadzącego przenośnika taśmowego usytuowanego przy zbiorniku rozwłókniacza HC 20 transportującego papier z hali makulatury bezpośrednio na ww. urządzenie. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
4. Zabezpieczyć przed swobodnym dostępem w przestrzeń nawracającej taśmy przenośnika taśmowego transportującego papier z hali makulatury bezpośrednio na rozwłókniacz HC 20. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
5. Zabezpieczyć na hali hydropuIperów przed swobodnym dostępem w przestrzeń nawracającej taśmy przenośnika taśmowego nr 3, od strony podestu roboczego przy bębnie prowadzącym, skąd następuje zrzut transportowanego materiału do komory mieszania rozwłókniacza HC 20M. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
6. Zapewnić od strony przejścia, na hali hydropulperów nieuszkodzoną osłonę przestrzeni nawracającej taśmy przenośnika taśmowego nr 3 transportującego makulaturę z przenośnika nr 2 bezpośrednio na rozwłókniacz HC 20M. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
7. Zapewnić na parterze hali hydropulperów osłonę układu napędowego rozwłókniacza HC 20, w tym silnika oraz wałów pasowych ww. urządzenia wraz z rzędami pasów transmisyjnych uniemożliwiającą dostęp w strefę niebezpieczną obracających się elementów. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
8. Zapewnić na parterze hali hydropulperów skuteczną osłonę układu napędowego rozwłókniacza HC 20M, w tym silnika oraz wałów pasowych ww. urządzenia wraz z rzędami pasów transmisyjnych uniemożliwiającą dostęp w strefę niebezpieczną obracających się elementów. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
9. Zapewnić na hali makulatury sprawny technicznie, nieuszkodzony włącznik zatrzymania awaryjnego przenośnika taśmowego nr 2 przenoszącego papier do hali hydropulperów na przenośnik nr 3 układu transportowego rozwłókniacza HC 20M. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
10. Zapewnić na hali makulatury swobodny dostęp do włącznika zatrzymania awaryjnego przenośnika taśmowego nr 1 przenoszącego papier na przenośnik nr 2 układu transportowego rozwłókniacza HC 20M, poprzez usunięcie zalegających na ziemi stosów papieru i tektury. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
11. Zapewnić na hali makulatury po prawej stronie przy kadzi V50 stabilną, równą oraz odporną na ścieranie i łatwą do utrzymania w czystości podłogę poprzez usunięcie znacznego ubytku posadzki betonowej. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
12. Zapewnić na hali makulatury. przy kadzi masy V50 bezpieczne zejście do posadowionej ok. 3 m poniżej poziomu ww. hali tzw. pompy masy poprzez doprowadzenie do właściwego stanu technicznego metalowej drabiny zabudowanej w ścianie bocznej ww. pomieszczenia. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
13. Zabezpieczyć otwór technologiczny w stropie pomiędzy halą makulatury, a położonym poniżej pomieszczeniem pompy masy, od strony kadzi masy V50, przed możliwością upadku z wysokości. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
14. Zapewnić na hali hydropulperów właściwy stan techniczny drewnianego podestu usytuowanego na wysokości ok. 2,5 m ponad poziomem posadzki. w sposób umożliwiający bezpieczne, stabilne przejście pomiędzy dwoma elementami konstrukcyjnymi podestu roboczego metalowego i dostęp do komory mieszania rozwłókniacza HC 20. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
15. Zabezpieczyć przed możliwością upadku z wysokości metalową platformę wychodzącą na zewnątrz hali hydropulperów wykorzystywaną do zrzutu nierozwłóknionych odpadów oddzielonych na sortowniku wibracyjnym MJ 150, a w szczególności otwarte przestrzenie:
-na wprost linii zrzutu tych odpadów,
-pomiędzy krawędziami metalowych drzwi, a istniejącą balustradą.
Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
16. Zabezpieczyć w sposób właściwy przed możliwością upadku z wysokości lewą krawędź ciągu komunikacyjnego prowadzącego na metalową platformę wychodzącą na zewnątrz hali hydropulperów poprzez zabudowę w istniejącej balustradzie elementu pośredniego tzw. poprzeczki. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
17. Zastosować niezbędne środki techniczne zapewniające bezpieczne odprowadzanie nierozwłóknionych odpadów z sortownika MJ 150 na zewnątrz hali hydropulperów w sposób eliminujący ryzyko upadku osób z wysokości podczas zrzutu ww. odpadów za pomocą taczki przy krawędzi metalowej platformy wychodzącej poza obrys budynku. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
18. Określić w instrukcji obsługi dla osób obsługujących sortownik wibracyjny MJ na hali hydropulperów bezpieczny sposób usuwania odpadów z ww. urządzenia.
Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
19. Usunąć z podestu roboczego zabudowanego przy sortowniku MJ 150 na hali hydropulperów resztki rozwłóknionej masy i odpadów, które nie uległy rozwłóknieniu, celem zapewnienia bezpiecznej, nieśliskiej nawierzchni ciągu komunikacyjnego przebiegającego na ww. podeście. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
20. Usunąć stwarzający ryzyko wypadkowe znaczny ubytek posadzki betonowej, znajdujący się, na podeście roboczym zabudowanym przy sortowniku wibracyjnym MJ150 na hali hydropulperów, .w miejscu gdzie metalowy fragment podestu łączy się z jego częścią betonową. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia 31 marca 2009 r..
21. Zapewnić przy umywalce zabudowanej w pomieszczeniu szatni znajdującej się na parterze hali hydropulperów właściwy stan techniczny:
-syfonu -w sposób zapewniający odprowadzenie wody bezpośrednio do instalacji kanalizacyjnej,
- baterii -w sposób zapewniający dopływ bieżącej wody.
Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
22. Zapewnić odnowienie powłok malarskich w pomieszczeniu szatni znajdującej się na parterze hali hydropulperów, ze szczególnym uwzględnieniem ściany w pobliżu umywalki. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
23. Zapewnić odnowienie powłok malarskich w pomieszczeniu ustępu wraz z przedsionkiem, znajdujących się na parterze hali hydropulperów, z uwzględnieniem pokrycia ścian ww. pomieszczeń do wysokości co najmniej 2 m materiałami gładkimi, nienasiąkliwymi i odpornymi na działanie wilgoci. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
24. Zapewnić doprowadzenie ciepłej wody do umywalki zabudowanej w przedsionku pomieszczenia ustępu znajdującego się na parterze hali hydropulperów. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
25. Oznakować wyraźnie tablicą informacyjną i zabezpieczyć w sposób uniemożliwiający uruchomienie wyłączoną z eksploatacji niesprawną wolnoobrotową zwijarkę do blach WIEPOFAMA typu WL-2:5 A/1 00 o nr inw. 00018, znajdującą się na warsztacie mechanicznym. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
26. Wstrzymać eksploatację tokarek:
-F.U.M, "PORĘBA" typu TR 55 nr 1011230,
-F.U.M. "PORĘBA" typu TR 70 nr 102046,
-uniwersalnej o nr inw. 400-577,
do czasu zapewnienia na ww. urządzeniach znajdujących się na warsztacie mechanicznym osłon uchwytów samocentrujących zintegrowanych z urządzeniami ochronnymi uniemożliwiającymi pracę maszyn przy otwartej osłonie i jednocześnie skutkujące zatrzymaniem maszyny wskutek otwarcia osłony podczas jej pracy. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
27. Zapewnić osłony końcówek wrzecion oraz wałków pociągowych na następujących tokarkach użytkowanych na warsztacie mechanicznym:
-F.U.M. "B" typu TR 55 nr 1011230,
-F.U.M. "B" typu TR 70 nr 102046,
-uniwersalnej o nr inw. 400-577.
Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
28. Zapewnić osłony uniemożliwiające dostęp do ruchomych elementów układów napędowych w części obejmującej przestrzeń ruchu pasa transmisyjnego następujących tokarek:
-F.U,M. "B" typu TR 55 nr 1011230,
-F.U.M. "B" typu TR 70 nr 102046,
-uniwersalnej o nr inw. 400-577,
oraz strugarki -użytkowanych na warsztacie mechanicznym.
Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
29. Wyposażyć w układ sterowania przeznaczony do awaryjnego zatrzymania następujące tokarki użytkowane na warsztacie mechanicznym:
-F.U.M. "B" typu TR 55 nr 1011230,
-F.U.M. "B" typu TR 70 nr 102046,
-uniwersalną o nr inw. 400-577.
Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
30. Zapewnić na tokarce uniwersalnej nr inw. 400-577 użytkowanej na warsztacie mechanicznym bezpieczne dostarczanie emulsji chłodzącej w strefę roboczą narzędzia w sposób wykluczający ręczne dozowanie ww. substancji przez operatora.
Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
31. Zabezpieczyć przed swobodnym dostępem do strefy niebezpiecznej, w obszar ruchomych elementów biorących udział w procesie pracy, w tym wrzeciona i wiertła, do których ma dostęp obsługujący, na wiertarkach typu:
-Wrs 25/08 nr inw. 00014,
-WKA 25 nr 24, nr inw. 00013,
-stołowej samb. 3540211.
Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
32. Oznakować znakami bezpieczeństwa ostrzegającymi o możliwości kontaktu z ruchomymi .elementami i niebezpieczeństwie porażenia prądem obrabiarki użytkowane w zakładzie: tokarki i wiertarki.
Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
33. Dokonać potwierdzonej stosownymi protokołami kontroli maszyn eksploatowanych na terenie warsztatu mechanicznego, celem dokonania oceny i dostosowania nw. urządzeń do wymagań minimalnych dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy, w tym:
-tokarki F.U.M. "B" typu TR 55 nr 1011230,
-tokarki F.U.M. "B" typu TR 70 nr 102046,
-tokarki uniwersalnej o nr inw. 400-577,
-wiertarki Wrs 25/08 nr inw. 00014,
-wiertarki WKA 25 nr 24, nr inw. 00013,
-wiertarki stołowej samb. 3540211.
Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
34. Zapewnić odnowienie powłok malarskich w pomieszczeniu jadalni, znajdującym się na warsztacie mechanicznym, z uwzględnieniem pokrycia ścian ww. pomieszczenia do wysokości co najmniej 2 m materiałami gładkimi, nienasiąkliwymi i odpornymi na działanie wilgoci oraz likwidacji widocznego dużych rozmiarów zacieku po lewej stronie od wejścia. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
35. Zapewnić właściwy stan techniczny baterii w sposób umożliwiający korzystanie z ciepłej wody przy umywalce zabudowanej w pomieszczeniu jadalni, na warsztacie mechanicznym. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
36. Zapewnić właściwą eksploatację instalacji oświetleniowej w pomieszczeniu jadalni na warsztacie mechanicznym poprzez uzupełnienie brakujących świetlówek w zainstalowanych oprawach jarzeniowych. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
37. Zapewnić odnowienie powłok malarskich w pomieszczeniu ustępu, znajdującym się na warsztacie mechanicznym, z uwzględnieniem pokrycia ścian ww. pomieszczenia do wysokości co najmniej 2 m materiałami gładkimi, nienasiąkliwymi i odpornymi na działanie wilgoci oraz likwidacji widocznych zacieków występujących przy stropie. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
38. Zapewnić w pomieszczeniu umywalni na warsztacie mechanicznym, w miejscach mycia się osób podkładki izolujące (podesty). Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
39. Uzupełnić brakujące sitka w dwóch kabinach natryskowych zabudowanych w pomieszczeniu umywalni na warsztacie mechanicznym. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
40. Zapewnić odnowienie powłok malarskich w pomieszczeniu szatni, znajdującym się na warsztacie mechanicznym, z uwzględnieniem pokrycia ścian ww. pomieszczenia do wysokości co najmniej 2 m materiałami gładkimi, nienasiąkliwymi i odpornymi na działanie wilgoci oraz likwidacji widocznego uszkodzonego fragmentu tynku na stropie ww. pomieszczenia. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
41. Oznakować barwami bezpieczeństwa w sposób zgodny z Polskimi Normami, stwarzający potencjalne zagrożenie wypadkowe element konstrukcyjny w postaci niskiego otworu wyjściowego prowadzącego z pomieszczenia szatni na warsztacie mechanicznym. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
42. Zapewnić pracownikom korzystającym z podestu roboczego zabudowanego ponad wlewem sita formującego wraz z prowadzącą na niego drabiną znajdujących się na hali ciągu technologicznego do produkcji papieru, dodatkowe skuteczne zabezpieczenie chroniące przed możliwością upadku z wysokości od strony ww. wlewu, odpowiednie do rodzaju i warunków wykonywania pracy. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
43. Zabezpieczyć ciąg technologiczny do produkcji papieru, w części pomiędzy sitem formującym, a prasą nr I przed swobodnym dostępem w strefę ruchomych rolek prowadzących taśmę z uformowaną wstęgą poprzez zastosowanie skutecznej/-ych osłony/-n lub innego urządzenia ochronnego w stopniu minimalizującym ryzyko pochwycenia przez ruchome elementy maszyny. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
44. Zabezpieczyć ciąg technologiczny do produkcji papieru przed swobodnym dostępem w strefę niebezpieczną obejmującą przestrzenie: ruchomych wałów i taśmy wraz ze wstęgą papieru, a później samej wstęgi, pomiędzy poszczególnymi urządzeniami wchodzącymi w skład ww. ciągu tj.:
-linią transportującą wstęgę z sita, a prasą I,
-prasą I a prasą II,
-prasą II, a prasą III,
poprzez zastosowanie skuteczniejszych osłon lub innego urządzenia ochronnego w stopniu minimalizującym ryzyko pochwycenia przez ruchome elementy maszyny. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
45. Zapewnić rozwiązania techniczne zabezpieczające przed swobodnym dostępem w strefę przejść prowadzących w poprzek linii ciągu technologicznego do produkcji papieru tj. w obszar przesuwu wstęgi, znajdujących się pomiędzy:
-prasą III a grupą cylindrów suszących,
-grupą cylindrów suszących, a gładzikiem maszynowym,
-gładzikiem maszynowym a nawijakiem,
w trakcie pracy maszyny. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
46. Zabezpieczyć przed możliwością upadku z wysokości w strefę obracających się wałów, podest roboczy zabudowany ponad I i II prasą ciągu technologicznego do produkcji papieru -na odcinku wzdłuż jego wewnętrznej krawędzi przebiegającej pomiędzy ww. prasami. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
47. Zapewnić właściwy stan techniczny balustrady zainstalowanej na podeście roboczym zabudowanym ponad prasą II ciągu technologicznego do produkcji papieru, od strony prasy I. poprzez trwałe zamocowanie na ww. balustradzie jednostronnie wyłamanej poprzeczki, czyli tzw. elementu pośredniego zabezpieczającego przed możliwością upadku z wysokości. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
48. Zapewnić nieuszkodzoną osłonę dolnego cylindra suszącego ciągu technologicznego do produkcji papieru, zabudowaną w przejściu pomiędzy cylindrami suszącymi, a gładzikiem maszynowym. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
49. Zapewnić sprawny technicznie system monitorujący prędkość przesuwu taśmy w ciągu technologicznym produkcji papieru celem kontroli procesu technologicznego. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
50. Zapewnić środki techniczne i organizacyjne eliminujące konieczność ręcznego zaprowadzania wstęgi podczas ruchu ciągu technologicznego do produkcji papieru, wymagającego od pracowników bezpośredniego dostępu do stref niebezpiecznych urządzenia tj. w obszar obracających się walców i cylindrów i jednoczesnego szybkiego przemieszczania się wzdłuż linii ww. ciągu. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
51. Dokonać potwierdzonej stosownymi protokołami kontroli maszyn wchodzących w skład ciągu (linii) technologicznego do produkcji papieru oraz krajarki zwoi, celem dokonania oceny i dostosowania nw. urządzeń do wymagań minimalnych dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy, w tym:
-sita formującego,
-pras I, II i III,
-4 grup cylindrów suszących I+IV,
-gładzika maszynowego,
-nawijaka,
-krajarki.
Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
52. Zabezpieczyć w pomieszczeniu kadzi maszynowej na parterze tzw. starej kotłowni otwór technologiczny występujący na pomoście ponad zbiornikiem odsortu, przed możliwością upadku z wysokości. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
53. Zabezpieczyć w pomieszczeniu na I-m piętrze budynku tzw. starej kotłowni gdzie eksploatuje się sortownik wibracyjny występujące w posadzce otwory przelotowe stwarzające zagrożenie wypadkowe. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
54. Zapewnić w pomieszczeniu na II-m piętrze budynku tzw. starej kotłowni, gdzie eksploatuje się zagęszczarkę właściwy stan techniczny okna zabudowanego w ścianie po lewej stronie, od tyłu ww. urządzenia, poprzez usunięcie znacznego ubytku w przeszkleniu, przy jednoczesnym uwzględnieniu dopływu dostatecznej ilości światła dziennego. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
55. Zabezpieczyć obustronną różnicę poziomów pomiędzy podestem roboczym zabudowanym przy zagęszczarce eksploatowanej w pomieszczeniu na II-m piętrze budynku tzw. starej kotłowni, a poziomem posadowienia pompy wirowej, w sposób skutecznie eliminujący ryzyko upadku na niższy poziom. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
56. Zapewnić właściwy stan techniczny podestu roboczego zabudowanego po prawej stronie zagęszczarki eksploatowanej w pomieszczeniu na II-m piętrze budynku tzw. starej kotłowni poprzez:
-zabezpieczenie kwadratowego otworu przelotowego występującego w ww. podeście i stwarzającego ryzyko potknięciem,
-zabezpieczenie przed zmianą położenia ruchomej belki drewnianej stwarzającej ryzyko potknięcia i upadku.
Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
57. Zastosować w odniesieniu do krajarki zwoi PH-25 eksploatowanej na hali ciągu technologicznego do produkcji papieru rozwiązanie/-a techniczne eliminujące konieczność ręcznego zaprowadzania przez pracowników wstęgi przez wały rozprowadzające fałdy i wał nożowy, a także przez tuleję założoną na drążku nawijającym, podczas ruchu ww. maszyny celem zminimalizowania zagrożenia wypadkowego. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
58. Zapewnić wyposażenie krajarki zwoi PH-25 eksploatowanej na hali ciągu technologicznego do produkcji papieru w odpowiednią osłonę Jubli inne urządzenie ochronne zabezpieczające przed swobodnym dostępem podczas pracy krajarki:
-w strefę niebezpieczną od czoła maszyny, pomiędzy osłoną siatkową, a częściami ruchomymi,
-w strefę niebezpieczną po tylnej stronie maszyny -styk dolnego wału nośnego,
z ruchem zwoju papieru.
Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
59. Uwzględnić w instrukcji bhp -tzw. "Instruktażu...", w zakresie bezpiecznej obsługi krajarki eksploatowanej na terenie hali ciągu technologicznego do produkcji papieru informacje zawarte w karcie charakterystyki szkła wodnego, wykorzystywanego na ww. urządzeniu do przyklejania końcówek papieru do tulei papierowej, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności stosowania środka ochrony indywidualnej w postaci rękawic ochronnych. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
60. Wstrzymać prace polegające na ręcznym przetaczaniu zwoi z miejsca magazynowania na -podajnik bobiniarki, ręcznym odbieraniu gotowego wyrobu oraz ustawianiu go w pozycji pionowej przez kobiety zatrudnione na stanowisku operatora bobiniarki, w związku z przekroczeniem dopuszczalnych norm przenoszenia ciężarów. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
61. Zastosować na stanowiskach krajacza zwoi oraz operatora bobiniarki odpowiednie rozwiązania organizacyjne i techniczne, zwłaszcza w zakresie wyposażenia technicznego, w celu wyeliminowania konieczności ręcznego wykonywania prac transportowych polegających na:
-przetaczaniu zwoi z krajarki na wagę znajdującą się w odległości kilku metrów od ww. maszyny -na hali ciągu technologicznego produkcji papieru,
oraz
-przetaczaniu zwoi z miejsca magazynowania na podajnik bobiniarki,
-odbieraniu z bobiniarki gotowego wyrobu oraz ustawianiu go w pozycji pionowej -na hali przetwórstwa, celem dalszego transportu z użyciem wózka ręcznego tzw. "paleciaka".
Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
62. Wywiesić na metalowych regałach znajdujących się w magazynie technicznym czytelne informacje o ich dopuszczalnej nośności. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
63. Zapewnić pokrycie ścian pomieszczenia higieniczno -sanitarnego, przy hali ciągu technologicznego do produkcji papieru do wysokości, co najmniej 2 m materiałami gładkimi, nienasiąkliwymi i odpornymi na działanie wilgoci. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
64. Zapewnić pokrywę oprawy oświetleniowej w pomieszczeniu higieniczno -sanitarnym, przy hali ciągu technologicznego do produkcji papieru. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
65. Zapewnić właściwy stan techniczny baterii regulującej dopływ wody przy umywalce zabudowanej w ścianie pomieszczenia higieniczno -sanitarnego, przy hali ciągu technologicznego do produkcji papieru. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
66. Opracować instrukcję bezpieczeństwa i higieny pracy przy ręcznych pracach związanych z transportem wewnątrzzakładowym, określającą szczegółowe zasady bezpiecznego postępowania przy przemieszczaniu przedmiotów mających bezpośredni związek ze specyfiką .wykonywanej działalności pracodawcy -nieporęcznych, niestabilnych, ze zmiennym środkiem ciężkości, które z powodu swej masy i kształtu mogą powodować zagrożenie wypadkowe. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
67. Wyposażyć bobiniarkę eksploatowaną na hali przetwórstwa w odpowiednie urządzenie ochronne powodujące wyłączenie maszyny po otwarciu górnej osłony zabezpieczającej przed dostępem w obszar cięcia noży. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
68. Dokonać potwierdzonej stosownymi protokołami kontroli maszyn eksploatowanych na gali przetwórstwa: bobiniarki i przekrawacza poprzecznego, celem dokonania oceny dostosowania ww. urządzeń do wymagań minimalnych dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
69. Zaprzestać wyrzutu strumienia powietrza wraz z silnym strumieniem wody z wału ssącego ponad zadaszenie hali ciągu technologicznego do produkcji papieru, celem zapewnienia możliwości utrzymania dachu budynku, obszaru przyległego, w tym drogi wewnątrzzakładowej w dobrym stanie technicznym. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
70. Zapewnić sprawne oświetlenie światłem elektrycznym w pomieszczeniu ustępu damskiego znajdującym się w wydzielonym budynku higieniczno -sanitarnym. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
71. Zapewnić pokrycie ścian pomieszczeń: ustępu damskiego oraz umywalni damskiej i męskiej znajdujących się w wydzielonym budynku higieniczno -sanitarnym, do wysokości, co najmniej 2 m materiałami gładkimi, nienasiąkliwymi i odpornymi na działanie wilgoci. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
72. Zapewnić w pomieszczeniach umywalni damskiej i męskiej znajdujących się w wydzielonym budynku higieniczno -sanitarnym, w miejscach mycia się osób podkładki izolujące w kabinach natryskowych oraz pełne nieuszkodzone podesty na całej długości rzędu umywalek zabudowanych przy ścianach. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
73. Zapewnić w pomieszczeniu szatni męskiej znajdującym się w wydzielonym budynku higieniczno -sanitarnym właściwy stan techniczny szaf przeznaczonych do przechowywania odzieży własnej i roboczej pracowników. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
74. Zapewnić w pomieszczeniu szatni damskiej znajdującym się w wydzielonym budynku higieniczno -sanitarnym właściwy stan techniczny ławy przewidzianej, jako miejsca siedzące. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
75. Zapewnić właściwy stan techniczny uszkodzonej baterii regulującej dopływ wody przy jednej z umywalek zabudowanej w ścianie umywalni damskiej, znajdującej się wydzielonym budynku higieniczno -sanitarnym. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
76. Zapewnić mozliwość bezpiecznego i higienicznego korzystania ze wszystkich trzech pisuarów, w tym jednego aktualnie wyłączonego z użytkowania, znajdujących się pomieszczeniu ustępu męskiego, w wydzielonym budynku higieniczno -sanitarnym. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
77. Zapewnić możliwość bezpiecznego i higienicznego korzystania z umywalek pozbawionych zabrudzeń i rdzawych zacieków, zabudowanych w pomieszczeniu umywalni, znajdującym się w wydzielonym budynku higieniczno -sanitarnym. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
78. Zabezpieczyć przed uruchomieniem przez osoby nieupowaznione następujące środki transportu:
-suwnicę nr rej.: 8409008460, nr fabr. 278990 na hali hydropulperów, przy rozwłókniaczu HC 20M,
-suwnicę nr rej.: 3309032451, nr fabr.: 2422 na warsztacie mechanicznym,
-suwnicę nr rej.: 8409010887, nr fabr. 908897, na hali ciągu technologicznego do produkcji papieru, przy nawijaku,
-suwnicę nr rej.: 84090145119, nr fabr. 89100422 na hali przetwórstwa, przy przekrawaczu
poprzecznym,
poprzez usunięcie z paneli sterowania ww. urządzeń kluczyków umożliwiających ich natychmiastowy rozruch, a w przypadku suwnicy nr fabr. 89100422 części złamanego kluczyka pozostałej w stacyjce panelu sterowania. Określił, że decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu.
79. Opracować i przekazać pracownikom za pisemnym potwierdzeniem do stałego korzystania
instrukcje bezpiecznego obchodzenia się ze stosowanymi na terenie zakładu czynnikami
chemicznymi, w sposób zrozumiały wskazujące:
-czynności, które należy wykonać przed rozpoczęciem danej pracy,
-zasady i sposoby bezpiecznego wykonywania pracy,
-czynności do wykonania po jej zakończeniu,
-zasady postępowania w sytuacjach awaryjnych stwarzających zagrożenia dla życia lub zdrowia pracowników,
-informacje zawarte w kartach charakterystyki niebezpiecznych substancji i preparatów chemicznych.
Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
80. Opracować odrębny wykaz niebezpiecznych substancji i niebezpiecznych preparatów chemicznych stosowanych w zakładzie. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
81. Dokonać aktualnych pomiarów parametrów charakteryzujących hałas na stanowiskach
-operatora sita i filców,
-operatora urządzeń rozwłókniających,
-operatora bobiniarki
na których w trakcie ostatnich pomiarów z dnia [...] stwierdzono przekroczenie wartości 0,5 Najwyższego Dopuszczalnego Natężenia
oraz na stanowiskach:
-operatora przekrawacza,
-operatora urządzeń nawęglających,
-operatora uzdatniania wody,
-ślusarza -spawacza na warsztacie mechanicznym,
na których w trakcie ostatnich pomiarów z dnia [...] stwierdzono wartości poniżej 0,5 Najwyższego Dopuszczalnego Natężenia.
Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
82. Dokonać aktualnych pomiarów czynników chemicznych oraz pyłu całkowitego i respirabilnego - na stanowiskach, na których w trakcie ostatnich pomiarów z dnia [...] stwierdzono wartości poniżej 0,5 Najwyższego Dopuszczalnego Stężenia. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
83. Umieścić na stanowiskach pracy, na których dokonano badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia wyniki tych pomiarów. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
Organ przy każdej z 83 decyzji wchodzących w skład opisanego wyżej nakazu zamieścił szczegółowy opis podstawy prawnej na której oparł swoje rozstrzygnięcie.
W odwołaniu od tego nakazu firma "A" Sp.z o.o. w B. domagała się ponownego rozważenie części zastrzeżeń dotyczących ciągu technologicznego, a w szczególności sposobu zaprowadzania wstęgi papieru w ciągu technologicznym i w krajarce zwoi PH-25, oraz wydłużenia terminu realizacji pozostałych poleceń zawartych w Nakazie. Odwołujący wskazał, że odnośnie sposobu zaprowadzania wstęgi papieru nie zgadza się z nakazem mówiącym o wyeliminowaniu konieczności ręcznego zaprowadzania wstęgi podczas ruchu ciągu technologicznego, gdyż działające na polskim rynku wolnoobrotowe maszyny papiernicze takie jak przedmiotowa, a nawet szybsze nie posiadają układu zaprowadzania wstęgi papieru, który bez pomocy rąk maszynisty przeprowadza wstęgę przez poszczególne sekcje prasowe i suszące. Podniósł nadto, iż nie zgadza się z uwagami dotyczącymi sposobu ręcznego zaprowadzania wstęgi w krajarce zwoi PH-25, ponieważ rozwiązania technologiczne w podobnych spotykanych urządzeniach nie umożliwiają przewinięcia papieru przez wszystkie wałki krajarki, w tym wały nożowe, bez pomocy i użycia rąk operatora. Dlatego też wcześniejsze kontrole Państwowej Inspekcji Pracy, które miały miejsce w latach, kiedy [...] Zakłady Papiernicze w M. były przedsiębiorstwem państwowym, jak również trzy kontrole po prywatyzacji, nie zgłosiły żadnych zastrzeżeń dotyczących wyżej wymienionej technologii produkcji. Wskazano nadto, że w chwili obecnej istnieją nowe rozwiązania technologiczne wykorzystywane w nowoczesnych papierniach pracujących na szerszych i dużo szybszych maszynach, jednakże są one poza zasięgiem finansowym naszej spółki, gdyż przykładowo koszt tylko samej krajarki zwoi polskiego producenta maszyn papierniczych, firmy "B" z J. wynosi około 1 mln Euro. Zaznaczono, że inni producenci papieru w naszym kraju, pracujący na podobnych urządzeniach tęchnicznych tzn. z ręcznym zaprowadzaniem wstęgi mogą bez problemów produkować papier i nie otrzymały zastrzeżeń Państwowej Inspekcji Pracy, ponadto nawet nowe urządzenia do przewijania i rozkrawania papieru, o których mowa nie eliminują zupełnie użycia rąk operatora podczas zaprowadzania wstęgi. Odwołujący wskazał, że prosi o ponowne przeprowadzenie kontroli lub powołanie biegłego, który oceni, czy nasze powyższe zastrzeżenia są zasadne, albowiem "uchylenie wyżej wymienionych zastrzeżeń jest sprawą bardzo dużej wagi, gdyż konieczność przeprowadzenia nakazanych przez Inspektora Państwowej Inspekcji Pracy zmian i modernizacji w ciągu technologicznym i krajarce zwoi postawi (...) zakład w sytuacji finansowej bez wyjścia. Nadto odwołujący wnosił o wydłużenie terminu realizacji pozostałych poleceń zawartych w nakazie, gdyż zaproponowane terminy są niemożliwe do zrealizowania.
Decyzją Nr [...] z dnia [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 19 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U. z 2007 r. Nr 89, poz. 589) Okręgowy Inspektor Pracy w K. orzekł:
- utrzymać w mocy zaskarżone decyzje nr [...] nakazu z dnia [...]
-uchylić zaskarżone decyzje nr [...] nakazu z dnia [...] w części dotyczącej terminu wykonania wymienionych decyzji i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy poprzez ustalenie nowego terminu wykonania decyzji na dzień [...]
-uchylić zaskarżone decyzje nr [...] nakazu z dnia [...] w całości i umorzyć postępowanie pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał ,że po przeprowadzonej kontroli w firmie "A" Sp. z o. o. w B. - Zakład Produkcyjny w M. inspektor pracy wydał nakaz obejmujący w swej treści 83 decyzje nakazowe. Podniesiono, że zakład złożył odwołanie od nakazu, jednakże w związku z faktem, iż w treści odwołania nie wskazano decyzji, których odwołanie to dotyczy, przesłano pismo z prośbą o uzupełnienie ww. informacji. W odpowiedzi, pismem z dnia [...] pracodawca poinformował, że zostanie przesłana pełna informacja, jednak wymaga to dokładnego przejrzenia zakresu prac oraz zrobienie planu zakupu potrzebnych materiałów przez dział remontowo- warsztatowy Nadmieniono, że w dniu [...] przeprowadzono postępowanie wyjaśniające w związku z wniesionym odwołaniem, w trakcie którego sprawdzono sposób realizacji decyzji. Wskazano, że w toku postępowania odwoławczego Okręgowy Inspektor Pracy w K. zbadał, czy istniały formalnoprawne podstawy do wydania wyżej wymienionych decyzji nakazowych.
Organ podkreślił, że podstawą prawną decyzji nakazowej mogą być akty prawne będące źródłem prawa, jak również zasady bhp. Uregulowania zawarte w aktach prawnych i zasadach bhp mogą stanowić podstawę wydania decyzji nakazowej, jeżeli przedmiot regulacji ma na celu szeroko pojętą ochronę życia i zdrowia pracowników. Wydając zaskarżone decyzje nakazowe inspektor pracy kierował się zasadą celowości, w szczególności zaś miał na względzie usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, skutkujących naruszeniem przepisów prawa pracy. Organ zaznaczył, że zakres przedmiotowych decyzji dotyczy nie tylko przepisów, ale również zasad bezpieczeństwa pracy. Tak więc unormowania zawarte w aktach prawnych i zasady bhp stanowią podstawę wydania decyzji, jeżeli przedmiot regulacji ma na celu szeroko rozumianą ochronę życia i zdrowia pracowników. Jedną z podstawowych zasad wynikających z art. 15 kodeksu pracy jest zapewnienie pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy.
Odnośnie decyzji nr 1 wskazał, że zgodnie § 25 rozporządzenia Ministrów Pracy i Opieki Społecznej oraz Zdrowia z dnia 19 marca 1954 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy obsłudze przenośników (Dz. U. Nr 13, poz. 51) przenośniki powinny posiadać automatyczne urządzenia ochronne, służące do zatrzymywania przenośnika. W trakcie postępowania wyjaśniającego ustalono, że przenośniki taśmowe uruchamiane są tylko jeden raz na zmianę roboczą, tj. podczas załadunku kotłów miałem węglowym. Przenośniki taśmowe nie pracują w sposób ciągły, zaś czynności związane z ich uruchomieniem wykonuje operator przy użyciu przycisków sterowniczych w pomieszczeniu sterowni. Stąd też – zdaniem organu w tej sytuacji zachodzą przesłanki do zmiany terminu wykonania decyzji i ustalenia nowego terminu ich realizacji na dzień [...]
Odnośnie decyzji nr [...] wskazano, że decyzjom tym nadano rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Jako podstawę prawną wskazano rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 30 października 2002 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy (Dz. U. Nr 191, poz. 1596 ze zm.). Zaznaczono, że zachodziły przesłanki do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w trybie natychmiastowym. Pracodawca ma obowiązek zapewnić, aby maszyny używane przez jego pracowników były bezpieczne. Stąd też wymaga to utrzymywania pewnego minimalnego poziomu bezpieczeństwa maszyn, będących w eksploatacji. Poziom ten jest określany w przepisach jako minimalne wymagania bezpieczeństwa. Wskazano, że w wyżej wymienionym rozporządzeniu w rozdziale 6 "Przepisy przejściowe i końcowe", jest zawarte stwierdzenie, że maszyny nabyte przed dniem [...] powinny były, w terminie do dnia [...] zostać dostosowane do minimalnych wymagań (bezpieczeństwa) dotyczących maszyn. Z powyższego zapisu wynika jednoznacznie, że należało dokonać oceny stanu bezpieczeństwa wszystkich maszyn pracujących w polskich zakładach przed dniem [...] i jeżeli wypadła ona niezadowalająco, konieczne było wykonanie czynności modernizacyjnych, które pozwolą na osiągnięcie stanu bezpieczeństwa spełniającego wymagania. Minimalny stan bezpieczeństwa powinien być nie tylko osiągnięty, lecz również utrzymywany w czasie dalszej eksploatacji. Brak osłon części wirujących maszyn stanowi bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia pracowników i w tej sytuacji brak jest podstaw do zmiany terminu wykonania tych decyzji.
Odnośnie decyzji nr[...] wskazano, że rodzaj i zakres prowadzonych prac wymaga, aby w hali makulatury posadzki były odporne na ścieranie i łatwe do utrzymania czystości. Mając jednak na względzie fakt, że zakres robót jest znaczny postanowiono zmienić termin wykonania tej decyzji na dzień [...]
Odnośnie decyzji nr [...] wskazano, że poziome i pionowe przejścia dla pracowników stwarzają zagrożenia upadkiem lub poślizgnięciem, co może spowodować urazy takie jak złamania, zwichnięcia, itp. Stąd też przemieszczanie pracowników związanych z dojściem do stanowisk pracy w celu wykonywania czynności roboczych wymaga zastosowania odpowiednich uchwytów. Poręczy, balustrad, itp. zgodnie z PN-EN ISO 14122-1 Maszyny. Bezpieczeństwo. Stałe środki dostępu do maszyn i w tej sytuacji brak jest podstaw do zmiany terminu realizacji przedmiotowych decyzji.
Odnośnie decyzji nr [...] podniesiono, że mając na względzie fakt, że zakres robót jest znaczny postanowiono zmienić termin wykonania tych decyzji na dzień [...]
Odnośnie decyzji nr [...] zauważono, że zgodnie z § 15 ust 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 października 2002 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy (Dz. U. Nr 191, poz. 1596 ze zm.), w przypadku wystąpienia ryzyka bezpośredniego kontaktu z ruchomymi częściami maszyn, mogącego powodować wypadki, należy stosować osłony lub inne urządzenia ochronne, które zapobiegałyby dostępowi do strefy zagrożenia lub zatrzymywałyby ruch części niebezpiecznych.
Osłony i urządzenia ochronne:
1) powinny mieć mocną (trwałą) konstrukcję;
2) nie mogą stwarzać zagrożenia;
3) nie mogą być łatwo usuwane lub wyłączane ze stosowania;
4) powinny być usytuowane w odpowiedniej odległości od strefy zagrożenia;
5) nie powinny ograniczać pola widzenia cyklu pracy urządzenia;
6) powinny umożliwiać wykonywanie czynności mających na celu zamocowanie lub wymianę części oraz umożliwiać wykonywanie czynności konserwacyjnych, pozo- stawiając jedynie ograniczony dostęp do obszaru, gdzie praca ma być wykonywana, w miarę możliwości bez zdejmowania osłon i urządzeń zabezpieczających;
7) powinny ograniczać dostęp tylko do niebezpiecznej strefy pracy maszyny.
Zatem - zdaniem organu odwoławczego -osłony stałe lub ruchome powinny mieć niezawodne blokady uniemożliwiające ich przypadkowe otwarcie. Jeżeli istnieje możliwość pracy na obrabiarce z otwartą osłoną, to osłona powinna być wyposażona w urządzenie blokujące, uniemożliwiające jej otwarcie bez zatrzymania pracy obrabiarki. Wskazano, iż w trakcie postępowania wyjaśniającego ustalono, że pracodawca podjął stosowne działania mające na celu usuniecie stwierdzonych nieprawidłowości oraz wstrzymał prace na przedmiotowych maszynach. W tej sytuacji brak jest podstaw do zmiany terminu wykonania decyzji.
Odnośnie decyzji nr [...] wskazano, że substancje chłodząco-smarujące pozwalają minimalizować opory skrawania oraz skutecznie odprowadzać ze strefy skrawania wytworzone ciepło. Ma to korzystny wpływ na stan warstwy wierzchniej i strukturę geometryczną powierzchni elementów obrabianych. Ponadto substancje chłodzące, w tym różnego rodzaju emulsje, są zalecane w czasie długich cykli produkcyjnych w celu przedłużenia żywotności narzędzi. Zaznaczono, że decyzja administracyjna nakładająca na stronę określonego rodzaju obowiązek powinna ten obowiązek precyzować bez niedomówień interpretacyjnych. W przepisach bezpieczeństwa i higieny pracy brak jest regulacji prawnych zobowiązujących pracodawcę do stosowania rozwiązań technicznych w zakresie substancji chłodząco-smarujacych. Stąd też postanowiono uchylić tą decyzję.
Odnośnie decyzji nr [...] wskazano, że rozdziale 6 "Przepisy przejściowe i końcowe", rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 października 2002 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy (Dz. U. Nr 191. poz. 1596 ze zm.) w sposób jednoznaczny określono, że maszyny nabyte przed dniem [...] były. w terminie do dnia [...] zostać dostosowane do minimalnych wymagań (bezpieczeństwa) dotyczących maszyn. Z powyższego zapisu wynika, że należało dokonać oceny stanu bezpieczeństwa wszystkich maszyn przed dniem [...] Jeżeli ocena wypadła niezadowalająco, konieczne jest wykonanie czynności modernizacyjnych, które pozwolą na osiągnięcie stanu bezpieczeństwa spełniającego wymagania. Minimalny stan bezpieczeństwa powinien być nie tylko osiągnięty, lecz również utrzymywany w czasie dalszej eksploatacji. W tej mierze wskazano, iż w trakcie postępowania wyjaśniającego ustalono, że pracodawca podjął stosowne działania mające na celu usuniecie stwierdzonych nieprawidłowości oraz wstrzymał prace na przedmiotowej maszynie i w tej sytuacji postanowiono zmienić terminu wykonania przedmiotowej decyzji i ustalić nowy na dzień [...]
Odnośnie decyzji nr [...] wskazano, że wskazane decyzje nakazowe zobowiązują pracodawcę do wyposażenia maszyn, znajdujących się w ciągu technologicznym do produkcji papieru, w urządzenia ochronne. Takimi urządzeniami ochronnymi są osłony lub takie urządzenia, które spełniają jedną lub więcej z niżej wymienionych funkcji:
-zapobiegają dostępowi do stref niebezpiecznych,
-powstrzymują ruchy elementów niebezpiecznych, zanim pracownik znajdzie się w strefie niebezpiecznej,
-nie pozwalają na włączenie ruchu elementów niebezpiecznych, jeśli pracownik znajduje się w strefie niebezpiecznej,
-zapobiegają naruszeniu normalnych warunków pracy maszyn i innych urządzeń technicznych,
-nie pozwalają na uaktywnienie innych czynników niebezpiecznych lub szkodliwych.
Podniesiono, iż p pojęcie osłony zostało zdefiniowane w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (tekstjedn.: Dz. U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650 z późno zm.). Zatem osłona -to element lub zestaw elementów konstrukcyjnych służący do ochrony człowieka przed niebezpiecznymi lub uciążliwymi wpływami pracujących części, mechanizmów i układów roboczych maszyny lub innego urządzenia technicznego. Natomiast zgodnie z rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 21 października 2008 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla maszyn (Dz. U. Nr 199, poz. 1228) -osłona, to część maszyny, w postaci bariery materialnej, przeznaczona specjalnie do zapewnienia ochrony. Podobną rolę pełni "urządzenie ochronne", czyli urządzenie, zgodnie z definicją -inne niż osłona, zmniejszające ryzyko niezależnie albo w połączeniu z osłoną. Organ zaznaczył, że ruchome elementy maszyny powinny być zaprojektowane i wykonane tak, aby za- pobiec ryzyku zetknięcia mogącego być przyczyną wypadku, a gdy ryzyko to nadal istnie- je, ruchome elementy maszyny powinny być wyposażone w osłony lub urządzenia ochronne. Osłony i inne urządzenia ochronne, zabezpieczające przed ryzykiem związanym z ruchomymi elementami maszyny powinny być dobierane odpowiednio do rodzaju zagrożenia. Nadmieniono ponadto, iż osłony i urządzenia ochronne powinny mieć wytrzymałą konstrukcję, być stabilnie zamocowane na swoim miejscu oraz umieszczone w odpowiedniej odległości od strefy niebezpiecznej, a ponadto umożliwiać, w miarę możliwości bez konieczności de- montażu osłon lub wyłączenia urządzeń ochronnych, dostęp konieczny do wykonywania prac związanych z mocowaniem lub wymianą narzędzi oraz konserwacją. Dostęp ten powinien być ograniczony tylko do obszaru niezbędnego do wykonywania tych prac.
W przypadku maszyn do produkcji mas włóknistych, papieru i tektury oraz wyrobów z papieru wymagania w tym względzie zostały określone w § 18 i 19 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 29 maja 2001 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy produkcji masy celulozowej, papieru i wyrobów z papieru (Dz. U. Nr 64, poz. 651), z których wynika, że:
-walce odwadniarek mas włóknistych, maszyn papierniczych, tekturniczych i przetwórczych powinny być wyposażone w osłony,
-pomosty i zabezpieczenia przy odwadniarkach mas włóknistych, maszynach papierniczych i maszynach do produkcji tektury powinny być wykonane zgodnie z PN- EN ISO 14122-1 Maszyny. Bezpieczeństwo. Stałe środki dostępu do maszyn. Przy pomostach poprzecznych dopuszczalne jest jednostronne zabezpieczenie poręczami.
W tej sytuacji - zdaniem organu - brak było podstaw do zmiany terminu przedmiotowych decyzji.
Odnośnie decyzji nr 50 organ wskazał, że zgodnie z art. 207 § 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) pracodawca jest obowiązany chronić zdrowie i życie pracowników przez zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki, w tym między innymi organizować pracę w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki pracy. Dodatkowo w myśl art. 215 § 1 k.p., pozostającego w związku z art. 216 § 1 i § 2 k.p. pracodawca jest obowiązany zapewnić, aby stosowane maszyny i inne urządzenia techniczne zapewniały bezpieczne i higieniczne warunki pracy, w szczególności zabezpieczały pracownika przed urazami. W ramach realizacji ww. obowiązku pracodawca wyposaża w odpowiednie zabezpieczenia maszyny i inne urządzenia techniczne, które nie spełniają tych wymagań. W przypadku, gdy konstrukcja zabezpieczenia jest uzależniona od warunków lokalnych, wyposażenie maszyny lub innego urządzenia technicznego w odpowiednie zabezpieczenia należy do obowiązków pracodawcy. Nadmieniono, iż kwestie działań pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa przy eksploatacji maszyn reguluje także rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650 ze zm.). Zgodnie z § 39 ust. 1 i 2 pkt 4+6 tego rozporządzenia pracodawca realizuje obowiązek zapewnienia pracownikom bezpieczeństwa i higieny pracy, w szczególności przez zapobieganie zagrożeniom związanym z wykonywaną pracą, właściwą organizację pracy, stosowanie koniecznych środków profilaktycznych oraz informowanie i szkolenie pracowników. Obowiązek, o którym mowa powyżej, powinien być realizowany na podstawie ogólnych zasad dotyczących zapobiegania wypadkom i chorobom związanym z pracą, w szczególności przez: .dostosowanie warunków i procesów pracy do możliwości pracownika, w szczególności przez:
- odpowiednie projektowanie i organizowanie stanowisk pracy, dobór maszyn i innych urządzeń technicznych oraz narzędzi pracy, a także metod produkcji i pracy -z uwzględnieniem zmniejszenia uciążliwości pracy, zwłaszcza pracy monotonnej i pracy w ustalonym z góry tempie oraz ograniczenia negatywnego wpływu .takiej pracy na zdrowie pracowników;
-.stosowanie nowych rozwiązań technicznych;
-.zastępowanie niebezpiecznych procesów technologicznych, urządzeń, substancji i innych materiałów -bezpiecznymi lub mniej niebezpiecznymi.
Podkreślono, że w oparciu o § 45 ust. 3 przytoczonego aktu stanowiska pracy, na których wykonywane prace powodują występowanie czynników szkodliwych dla zdrowia lub niebezpiecznych, powinny być tak usytuowane i zorganizowane, aby pracownicy zatrudnieni na innych stanowiskach nie byli narażeni na te czynniki. Zaznaczono, iż bardziej szczegółowo problem właściwego zabezpieczenia maszyn reguluje rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 30 października 2002 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy (Dz. U. Nr 191, poz. 1596 ze zm.). W oparciu o § 2 ust. 1 i ust. 3 ww. aktu pracodawca powinien podjąć działania mające na celu zapewnienie, by maszyny udostępnione pracownikom na terenie zakładu pracy lub w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę były właściwe do wykonywania pracy lub odpowiednio przystosowane do jej wykonywania oraz by mogły być użytkowane bez pogorszenia bezpieczeństwa lub zdrowia pracowników. Oprócz tego pracodawca powinien zastosować odpowiednie rozwiązania mające na celu zminimalizowanie ryzyka związanego z użytkowaniem maszyn, jeżeli maszyny nie mogą być użytkowane bez ryzyka dla bezpieczeństwa lub zdrowia pracowników. Zauważono, że zgodnie z § 15 ust. 3 rozporządzenia w przypadku wystąpienia ryzyka bezpośredniego kontaktu z ruchomymi częściami maszyn, mogącego powodować wypadki, stosuje się osłony lub inne urządzenia ochronne, które zapobiegałyby dostępowi do strefy zagrożenia lub zatrzymywałyby ruch części niebezpiecznych, zaś wymagania dla osłon i urządzeń ochronnych określono w ust. 4 przytoczonego przepisu. Organ odwoławczy wskazał, że według § 18 ust. 2 powołanego rozporządzenia powinny być zastosowane rozwiązania zapewniające bezpieczny dostęp i przebywanie pracowników w obszarach produkcyjnych oraz strefach ustawiania i konserwowania maszyn. Wskazane zaś przez pracodawcę argumenty przeciwko realizacji ww. decyzji dotyczą funkcjonowania na polskim rynku maszyn podobnych do maszyny papierniczej (ciągu technologicznego do produkcji papieru), eksploatowanej na terenie zakładu, a nawet szybszych, bez układu zaprowadzania wstęgi papieru, umożliwiającego "bez pomocy rąk maszynisty" przeprowadzenie wstęgi przez poszczególne sekcje prasowe.
Podniesiono, iż pomimo, że § 20 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 29 maja 2001 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy produkcji masy celulozowej, papieru i wyrobów z papieru (Dz. U. Nr 64, poz. 651) stanowi, że niedopuszczalne jest ręczne zaprowadzanie wstęgi papieru w maszynie papierniczej, dopiero jeżeli prędkość maszyny przekracza 90 m/min, a odległość wałków prowadzących suszniki od cylindrów suszących w miejscach wejścia wynosi mniej niż 0,12 m., to jednak w ocenie inspektora pracy, przy niesprawnym technicznie systemie monitorującym prędkość przesuwu wstęgi ręczny sposób jej zaprowadzania stwarza realne zagrożenia powstania wypadku, co potwierdza analiza dokumentacji powypadkowych sporządzanych w zakładzie za okres od [...] do [...] organ odwoławczy zauważył, że przy eksploatacji ciągu technologicznego do produkcji papieru w okresie od [...] do dnia rozpoczęcia kontroli w dniu [...] miało miejsce 5 wypadków, z czego 3 dotyczyły ręcznego przeprowadzania wstęgi przez poszczególne etapy urządzenia.
W tej sytuacji - zdaniem organu odwoławczego - celu ograniczenia zagrożeń wypadkowych niezbędne jest podjęcie działań zarówno technicznych i organizacyjnych eliminujących konieczność ręcznego zaprowadzania wstęgi podczas ruchu maszyn w ciągu technologicznym do produkcji papieru. Mając jednak na względzie fakt że wymaga to zastosowania rozwiązań technicznych w oparciu o zasadę dobrych praktyk konstrukcyjnych i zastosowania środków spełniających wymagania w pełni akceptowalne, Okręgowy Inspektor Pracy w K. uznał, że zachodzą przesłanki do zmiany terminu wykonania tej decyzji i w związku z tym ustalił nowy termin realizacji decyzji na dzień [...]
Odnośnie decyzji nr [...] organ odwoławczy wskazał, że przeprowadzone postępowania wyjaśniające wykazało. że brak jest podstaw do zmiany terminu wykonania przedmiotowej decyzji.
Odnośnie decyzji nr [...] podniesiono, że mając na względzie znaczy zakres robót związanych z powyższej realizacją decyzji Okręgowy Inspektor Pracy w K. postanowił zmienić termin wykonania decyzji i ustalić nowy na dzień [...]
Odnośnie decyzji nr [...] wskazano, że pracą na wysokości w rozumieniu rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (tekst jedn.: Dz. U. z 2003 r., nr 169, poz. 1650) jest praca wykonywana na powierzchni znajdującej się na wysokości co najmniej 1,0 m nad poziomem podłogi lub ziemi. Na powierzchniach wzniesionych na wysokość powyżej 1,0 m nad poziomem podłogi lub ziemi, na których w związku z wykonywaną pracą mogą przebywać pracownicy lub służących jako przejścia, powinny być zainstalowane balustrady składające się z poręczy ochronnych umieszczonych na wysokości co najmniej 1,1 m i krawężników o wysokości co najmniej 0,15 m. Pomiędzy poręczą i krawężnikiem powinna być umieszczona w poło- wie wysokości poprzeczka. Przestrzeń ta powinna być wypełniona w sposób uniemożliwiający wypadnięcie osób. Jeżeli ze względu na rodzaj i warunki wykonywania prac na wysokości zastosowanie tego typu balustrad jest niemożliwe, należy stosować inne skuteczne środki ochrony pracowników przed upadkiem z wysokości, odpowiednie do rodzaju i warunków wykonywania pracy. W tej sytuacji – zdaniem organu odwoławczego - brak było podstaw do zmiany terminu realizacji wyżej wymienionych decyzji.
Odnośnie decyzji nr[...] wskazano, że w odwołaniu od decyzji dotyczącej krajarki zwoi PH-25 pracodawca wskazał, iż rozwiązania technologiczne w podobnych urządzeniach nie umożliwiają przewinięcia papieru przez wszystkie wałki krajarki, w tym wały nożowe, bez pomocy i użycia rąk operatora. Podkreślono, iż w uzasadnieniu odwołania przytoczono argument ekonomiczny, z którego wynikać ma, że na polskim rynku istnieją nowe rozwiązania technologiczne stosowane na szerszych i dużo szybszych maszynach, ale są one poza zasięgiem finansowym Spółki. Organ wskazał w tej mierze, iż z analizy przedstawionych dokumentacji powypadkowych, obejmujących okres od [...] do dna rozpoczęcia kontroli w dniu [...] wynika, że przy obsłudze krajarki zwoi miało miejsce łącznie 6 wypadków, w tym 3 ściśle związane z ręcznym sposobem przeprowadzania wstęgi papieru. Postępowanie wyjaśniające wykazało, że ręczne zaprowadzanie przez pracowników wstęgi przez wały rozprowadzające fałdy i wał nożowy, a także przez tuleję założoną na drążku nawijającym, nie odbywa się w trakcie ruchu maszyny. W tej sytuacji brak było podstaw do wydania decyzji nakazowej zobowiązującej pracodawcę do zastosowania rozwiązań technicznych, eliminujących konieczność wykonywania tego typu prac podczas ruchu wyżej wymienionej maszyny. Ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego wskazuje, iż w trakcie wykonywanych prac jednym z zagrożeń występujących na stanowisku pracy są przecięcia, przekłucia kończyn górnych -rąk. Do ochrony przed tego typu urazami mechanicznymi należy stosować rękawice, zaliczane do drugiej kategorii środków ochrony indywidualnej. Mogą to być rękawice służące do ochrony przed czynnikami mechanicznymi o skutkach poważniejszych niż powierzchniowe. Tak wiec podczas wykonywania tego rodzaju prac, pracodawca powinien wyposażyć pracowników w rękawice spełniające wymagania normy PN-EN 388:2006 i oznaczonych znakiem graficznym, wskazujących rodzaj zagrożeń. Tak więc, mając na względzie występujące zagrożenia oraz ich skutki, należy dobrać takie rękawice, które będą się charakteryzowały odpowiednim poziomem skuteczności w zakresie danego czynnika materialnego. W ocenie Okręgowego Inspektora Pracy w K. argumenty te stanowiły podstawę do uchylenia tej decyzji nakazowej inspektora pracy.
Odnośnie decyzji nr[...] wskazano, że decyzja ta ma na celu wyeliminowania zagrożeń wypadkowych i jest w pełni zasadna. Okręgowy Inspektor Pracy w K. postanowił jednak uwzględnić wniosek pracodawcy i zmienić termin wykonania tej decyzji na dzień [...]
Odnośnie decyzji nr [...] podkreślono, iż w trakcie przeprowadzonej kontroli inspektor pracy stwierdził, że pracownice zatrudnione na stanowiskach operatora bobiniarki wykonują ręczne prace, transportowe polegające na unoszeniu, podnoszeniu, układaniu, pchaniu, ciągnięciu, przenoszeniu, przesuwaniu, przetaczaniu lub przewożeniu zwoi tektury. Wymagania w zakresie prawidłowego sposobu podnoszenia i przenoszenia oraz zasady zapobiegania ryzyku zawodowemu przy ręcznych pracach transportowych, określone zostały w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 marca 2000 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy ręcznych pracach transportowych (Dz. U. 2000 nr 26 poz. 313 ze zm.). Natomiast w przypadku kobiet ograniczenia dotyczące wykonywania ręcznych prac transportowych zostały określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 10 września 1996 r. w sprawie wykazu prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet (Dz. U. 1996 nr 114 poz. 545 ze zm). Z przepisów tych wynika, że pracodawca jest obowiązany dokonać oceny ryzyka zawodowego oraz stosować odpowiednie rozwiązania techniczne i organizacyjne, zmierzające do wyeliminowania ręcznych prac transportowych. Organ zaznaczył, że wielkość obciążenia fizycznego podczas pracy zależy bezpośrednio od rodzaju wysiłku fizycznego, jego intensywności i czasu trwania. W przypadku kobiet, wydatek energetyczny netto jest podstawowym kryterium oceny obciążenia fizycznego. Prace fizyczne, w których wydatek energetyczny przekracza 5000 kJ (1200kcal), są kobietom zabronione. Przedmiotowe decyzje byłyby prawidłowe pod warunkiem jednak, że w trakcie postępowania kontrolnego inspektor pracy ustaliby i udokumentował fakt przekroczone normy przy wykonywania ręcznych prac transportowych. Mając powyższe na względzie uchylono ww. decyzje.
Odnośnie decyzji nr [...] wskazano, że w trakcie postępowania wyjaśniającego pracodawca zwrócił się o zmianę terminu wykonania wskazanych wyżej decyzji. Decyzje te dotyczyły w szczególności doprowadzenia pomieszczeń higieniczno-sanitarnych do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami. Organ odwoławczy podniósł, że pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom odpowiednie pomieszczenia i urządzenia higieniczno-sanitarne, do których zalicza się m.in. szatnie, umywalnie, ustępy oraz pomieszczenia do spożywania posiłków. Pomieszczenia te muszą być dostosowane do liczby zatrudnionych pracowników, stosowanych technologii i rodzajów pracy oraz warunków, w jakich ta praca jest wykonywana oraz, co wynika z § 2 ust 1 zał. nr 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, maja być utrzymywane w stanie zapewniającym bezpieczne i higieniczne korzystanie z nich przez pracowników. Stąd też mając powyższe na względzie Okręgowy Inspektor Pracy w K. postanowił zmienić terminy wykonania tych decyzji i ustalić nowy na dzień [...]
Organ odwoławczy zaznaczył, że w trakcie postępowania wyjaśniającego stwierdzono, że decyzje [...] zostały wykonane, natomiast w przypadku decyzji[...] pracodawca nie wniósł odwołania, potwierdzając, iż zostaną one wykonane w ustalonych terminach.
Reasumując Okręgowy Inspektor Pracy w K. stwierdził, że uwzględnił wszystkie aspekty sprawy w tym fakt, że jest to "stary" zakład, w którym zarówno obiekty budowlane jak i maszyny i urządzenia techniczne wykazują wysoki stopień zużycia. Wychodząc naprzeciw przedstawionym przez stronę argumentom, uwzględniono wnioski pracodawcy w zakresie prolongaty terminu wykonania niektórych decyzji, celem dostosowania ich do wymagań obowiązujących przepisów, w tym w zakresie spełnienia wymagań minimalnych dla maszyn.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca firma "A" Sp.z o.o. w B. zaskarżyła decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w K. z dnia w części uchylającej decyzję nr [...] nakazu z dnia [...] w części dotyczącej terminu wykonania decyzji.
Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności powyższych decyzji lub ich uchylenie w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżonym decyzji zarzucił naruszenie:
- art. 156 k.p.a. poprzez wydanie decyzji, która w dniu jej wydania miała charakter decyzji niewykonalnej i jej niewykonalność ma charakter trwały,
- art. 7, 75, 77, 84 k.p.a. poprzez nie zebranie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, w szczególności całkowite pominięcie dowodu z opinii biegłego na okoliczność ustalenia, czy działające w ciągu technologicznym inne urządzenie pomiarowe, jak również stosowana przez skarżącego metoda zwalniania prędkości maszyny są wystarczające i spełniają wymagania stawiane pracodawcy w zakresie obowiązku ochrony zdrowia i życia pracownika przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki,
- art. 80 k.p.a. przez przekroczenia granicy swobodnej oceny dowodów,
- § 39 ust. 1 i 2 pkt. 4-6 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. z 2003r. Nr 169, poz. 1650) poprzez przyjęcie, iż skarżący nie wykonuje obowiązku zapewnienia pracownikom bezpieczeństwa i higieny pracy,
- § 2 ust. 1, 3 oraz § 15 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 października 2002 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy (Dz. U. 2002, Nr 191, poz. 1596) przez przyjęcie, że skarżący nie podejmuje działań mających na .::elu zapewnienie, że maszyny udostępnione pracownikom są właściwe do wykonywania pracy lub przystosowane do wykonywania pracy oraz, że skarżący nie stosuje odpowiednich rozwiązań mających na celu zminimalizowanie ryzyka związanego z użytkowaniem maszyn oraz, że skarżący w przypadku wystąpienia ryzyka bezpośredniego kontaktu z ruchomymi częściami maszyn, mogącego powodować wypadki, nie stosuje urządzeń ochronnych, które zatrzymywałyby ruch części niebezpiecznych,
- § 1 i 20 rozporządzenia ministra gospodarki z dnia 29 maja 2001r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy produkcji masy celulozowej papieru i wyrobów z papieru (Dz.U.2001, Nr 64, poz. 651) przez jego niezastosowanie w sprawie.
W uzasadnieniu skarżąca wskazała, iż zarówno decyzja organu I instancji jak i decyzja organu odwoławczego są dotknięte jedną z przesłanek nieważności decyzji administracyjnej, a mianowicie obie decyzje były niewykonalne w dniu ich wydania i ich niewykonalność ma charakter trwały. Podniosła, że wykonanie decyzji nr [...] nakazu miałoby polegać na "Zapewnieniu środków technicznych i organizacyjnych eliminujących konieczność ręcznego zaprowadzania wstęgi podczas ruchu ciągu technologicznego do produkcji papieru, wymagającego od pracowników bezpośredniego dostępu do stref niebezpiecznych urządzenia tj. w obszar obracających się walców i cylindrów i jednoczesnego szybkiego przemieszczenia się wzdłuż ww. ciągu". W tej mierze podkreślono, że całkowite wyeliminowanie ręcznego zaprowadzania wstęgi podczas ruchu ciągu technologicznego do produkcji papieru nie jest na obecnym etapie rozwoje technicznego po prostu możliwe. Strona skarżąca oświadczyła, iż nie zna takich rozwiązań technologicznych, a przeprowadzona przez niego orientacja na rynku potwierdziła jedynie to, że całkowite wyeliminowanie ręcznego zaprowadzania jest po prostu niemożliwe. Wskazano, że w odniesieniu do maszyny papierniczej liczącej ponad 50 lat, obecny poziom wiedzy technicznej i technologicznej nie pozwala na wprowadzenie do niej rozwiązań, które wyeliminowałyby ręczną pracę ludzi, a zatem nie ma możliwości faktycznego wykonania decyzji, co w konsekwencji oznacza, iż decyzja tak jako wadliwa powinna być wyeliminowana z obrotu prawnego poprzez stwierdzenie jej nieważności. Strona skarżąca wskazała, że w myśl art. 7 oraz art. 77 k.p.a. organ administracji jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Zdaniem strony skarżącej Inspektor Pracy, osoba przygotowana merytorycznie do pełnienia swych funkcji zawodowych, nie jest i nie może być traktowana jako specjalista w zakresie budowy maszyn i technik stosowanych przy ich obsłudze. Podniosła, iż Inspektor Pracy oparł swoją ocenę co do istnienia realnego zagrożenia wypadkami, tylko i wyłącznie na trzech protokołach powypadkowych. Podkreślono, iż te trzy wypadki miały miejsce w okresie 20 miesięcy, a zatem lansowane przez Inspektora Pracy założenie, że trzy wypadki w przeciągu 20 miesięcznego okresu są podstawą do przyjęcia oceny, że ręczne zaprowadzanie wstęgi stwarza realne zagrożenie powstania wypadku i w związku z tym konieczne jest wyeliminowanie ręcznego zaprowadzania wstęgi, co niewątpliwie, zdaniem Inspektora Pracy, zmniejszy realne zagrożenie wypadkiem, nie wytrzymuje krytyki i nie zasługuje na uwzględnienie. Przyjęcie takiego założenia nie znajduje uzasadnienia w materiale dowodowym, który sprowadza się do trzech protokołów powypadkowych i własnej subiektywnej oceny dokonanej przez Inspektora Pracy. Strona skarżąca podkreśliła, iż wszystkie wypadki były następstwem niewłaściwych zachowań pracowników, a nie nieprawidłowo pracującej maszyny. Efektem tych wypadków było stłuczenie ręki czy też uraz kciuka prawego, w jednym przypadku uraz miał charakter poważniejszy. Podniesiono, iż w tej materii winien wypowiedzieć się biegły z zakresu budowy maszyn papierniczych, specjalista w zakresie technologii produkcji papieru, który bezsprzecznie potwierdziłby stanowisko skarżącego, iż po pierwsze nie jest możliwe na obecnym etapie rozwoju technologicznego wprowadzenie do maszyny ponad 50 letniej, rozwiązań które wyeliminowałyby całkowicie ręczną pracę przy częściach ruchomych maszyny, a nadto stwierdziłby, że zagrożenie wypadkiem istnieje zawsze i w żadnej mierze nie da się go wyeliminować przy wykonywaniu prac przy maszynie do produkcji papieru. Zdaniem skarżącego, w niniejszej sprawie zachodziła konieczność wykorzystania wiadomości specjalnych, których organ nie posiada, a to oznacza, że koniecznym było powołanie biegłego, czego jednak organ nie uczynił i tym samym naruszył przepis postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zarzucono, że organ nie przedstawił jednak wystarczającego uzasadnienia faktycznego jak i prawnego swego rozstrzygnięcia, albowiem w decyzji I instancji brak w ogóle uzasadnienia faktycznego decyzji (co bezsprzecznie narusza art. 107 § 3 k.p.a.), natomiast w uzasadnieniu decyzji organu II instancji dochodzi do sytuacji w której organ publiczny obowiązany przecież do działania na podstawie i w granicach prawa (art. 7 Konstytucji RP, art. 6 k.p.a.) stawia ponad prawem powszechnie obowiązującym, subiektywną ocenę inspektora pracy w zakresie dotyczącym wymagań jakie winny spełniać maszyny służące do produkcji masy celulozowej, papieru i wyrobów z papieru, i kierując się niezrozumiałą i niedającą się zaakceptować zasadą, daje prymat subiektywnej ocenie inspektora pracy nad przepis powszechnie obowiązującego prawa. Rozstrzygnięcie to stoi w jaskrawej sprzeczności z przepisem § 20 Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 29 maja 2001 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy produkcji masy celulozowej, papieru i wyrobów z papieru.
Zdaniem strony skarżącej organ wydając swoją decyzje niewątpliwie naruszył przepis art. 80 k.p.a., albowiem nie uwzględnił całego materiału dowodowego, pomijając okoliczność, iż skarżący posiada i posiadał również w trakcie kontroli inne w pełni sprawne urządzenie dokonujące pomiaru prędkości maszyny, które wykazywało nie przekraczanie przez maszynę prędkości 90 m/min. Pokreślenia wymaga również okoliczność, iż skarżący jest w posiadaniu tzw. głównego urządzenia monitorującego (wskazuje poziomy masy w kadziach, zużycie pary technologicznej, prędkość ciągu technologicznego), które jednak w obecnej chwili poddawane jest naprawie z uwagi na jego uszkodzenie powstałe na skutek wyładowań atmosferycznych (uderzenie pioruna). Okoliczność ta również nie została wzięta pod uwagę przez organ, mimo, że pokazuje, iż skarżący nie poprzestał li tylko na korzystaniu z innego urządzenia (niejako dodatkowego), które w zupełności wystarcza, gdyż spełnia wszelkie normy w tym zakresie, lecz podejmuje działania, oczywiście w miarę posiadanych środków finansowych, zmierzające do naprawienia także pozostałych urządzeń pomiarowych. Organ w swej decyzji ograniczył się tylko do stwierdzenia, że tzw. urządzenie pomiarowe jest niesprawne, a to w konsekwencji powoduje realne zagrożenia wystąpienia wypadków. Organ pominął fakt, że skarżący korzysta z innych urządzeń pomiarowych w pełni sprawnych i wystarczających dla zachowania bezpieczeństwa.
Strona skarżąca wskazała, że podczas procesu produkcyjnego stosuje rozwiązanie polegające na tym, że w czasie ręcznego zaprowadzania wstęgi inny pracownik włączając odpowiednie urządzenie powoduje spadek prędkości maszyny, co w zupełności pozwala na zapewnienie bezpieczeństwa dla osoby dokonującej ręcznego naprowadzenia wstęgi. Stąd tez zarzut, iż oceniając zatem zgromadzony w sprawie materiał dowodowy organ pominął okoliczności podnoszone przez stronę (np. inne urządzenia pomiarowe, urządzenie zwalniające prędkość maszyny).
Strona skarżąca zarzuciła, że organ w sposób nieprawidłowy dokonał subsumcji § 39 ust. 1 i 2 pkt. 4-6 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. z 2003r. Nr 169, poz. 1650) do zachodzących w sprawie stanów faktycznych. Organ przyjął bowiem, że skarżący nie wykonuje swojego obowiązku zapewnienia pracownikom bezpieczeństwa i higieny pracy. W tej mierze wskazał, że realizuje ogólne zasady dotyczące zapobiegania wypadkom i chorobom związanym z pracą, w szczególności czyni to poprzez: stosowanie nowych rozwiązań technicznych, zastępowanie niebezpiecznych procesów technologicznych mniej niebezpiecznymi (np. istniejące dodatkowe urządzenie pomiarowe, urządzenie służące do zwalniania prędkości maszyny do poziomu prawie zerowego). W tym zakresie organ w sposób nieprawidłowy zastosował powołaną wyżej normę prawną do stanów faktycznych zachodzących w sprawie, co bez cienia wątpliwości miało wpływ na wynik sprawy.
Odnosząc się do naruszenia przez organ dalszych przepisów prawa materialnego tj. § 2 ust. 1, 3 oraz § 15 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 października 2002 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy (Dz. U. 2002, Nr 191, poz. 1596) strona skarżąca stwierdziła że, wbrew twierdzeniom organu, stosuje odpowiednie rozwiązania mające na celu zminimalizowanie ryzyka związanego z użytkowaniem maszyn oraz w przypadku wystąpienia ryzyka bezpośredniego kontaktu z ruchomymi częściami maszyn, mogącego powodować wypadki, stosuje urządzenia ochronne, które zatrzymują ruch części niebezpiecznych (np. wspomniane już urządzenie do zwalniania, a także całkowitego zatrzymania maszyny papierniczej). Podkreślono, że konstrukcja przepisu ma charakter alternatywy łącznej, albowiem z brzmienia § 15 ust. 1 w/wym. rozporządzenia wynika, iż: w przypadku wystąpienia ryzyka bezpośredniego kontaktu z ruchomymi częściami maszyn, mogącego powodować wypadki, stosuje się osłony lub inne urządzenia ochronne, które zapobiegałyby dostępowi do strefy zagrożenia lub zatrzymywałyby ruch części niebezpiecznych, a to oznacza, że ustawodawca wymaga aby pracodawca zastosował osłonę lub inne urządzenie ochronne. Pracodawca może mieć oczywiście oba te urządzenie, jednakże wykonanie obowiązku nałożonego przez prawodawcę będzie zrealizowane także w przypadku, gdy pracodawca zastosuje jedno z rozwiązań, w przypadku skarżącego są to właśnie inne urządzenia ochronne które zatrzymują ruch części niebezpiecznych. Nie może zatem organ powoływać podstawy prawnej uzasadniającej swoje rozstrzygnięcie, która to podstawa nie może mieć w sprawie zastosowania, albowiem skarżący wykonuje obowiązki nałożone na niego przez tę właśnie normę prawną. W tym zakresie zarzucam zatem naruszenie przez organ powyższego przepisu prawa materialnego, co niewątpliwie miało wpływ na wynik sprawy.
Zdaniem strony skarżącej organ nieprawidłowo dokonał wykładni § 20 rozporządzenia ministra gospodarki z dnia 29 maja 2001 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy produkcji masy celulozowej, papieru i wyrobów z papieru (Dz.U.2001, Nr 64, poz. 651) przez przyjęcie, że pomimo nie łamania przez skarżącego zakazu wynikającego z tej normy, organ jest uprawniony do własnej oceny sytuacji w oparciu o subiektywne przekonanie inspektora pracy a także wbrew powszechnie obowiązującemu prawu, czy określona maszyna, której prędkość nie przekracza 90 m/min. i przy której ręcznie nakłada się zwoje papieru, spełnia wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy przy tejże produkcji papieru. Przeto też organu , wbrew dyspozycji normy prawnej, samodzielnie ocenił, czy dana maszyna spełnia minimalne wymagania w zakresie bezpieczeństwa czy nie. Przepis § 20 w/wym. rozporządzenia stanowi, że jeżeli prędkość maszyny nie przekracza 90 m/min. dopuszczalne jest ręczne zaprowadzanie wstęgi papieru (a contrario), a zatem jest oczywiste, iż jeżeli skarżący wykorzystuje maszyny których prędkość nie przekracza 90 m/min. to może stosować rozwiązanie technologiczne polegające na ręcznym zaprowadzaniu wstęgi papieru i w tym zakresie spełnia wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy przy produkcji mas włóknistych, papieru i tektury oraz wyrobów z papieru, zwanej dalej "produkcją" (§ 1 rozporządzenia). Stąd też zdaniem skarżącego nie działa on w tym przypadku niezgodnie z prawem, a zatem nie może być na niego nałożona sankcja.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując przy tym wcześniej zaprezentowaną argumentację. Odpowiadając na zarzuty skargi wskazał, że powodem niewykonalności decyzji administracyjnej może być to, że jej realizacja mogłaby nastąpić tylko w wyniku dokonania czynu niedozwolonego w rozumieniu przepisów prawa cywilnego. Podniósł, iż wyroku z 12 lutego 1985 r. Naczelny Sąd Administracyjny (SA/Kr 1260/84) wskazał, że "nawet znaczny stopień trudności przy wykonywaniu przez zakład pracy obowiązku zapewnienia pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, a w szczególności aktualna konieczność obsługi przestarzałych urządzeń technicznych nie usprawiedliwia twierdzenia o niewykonalności decyzji organu Państwowej Inspekcji Pracy nakazującej w indywidualnej sprawie wykonanie tego obowiązku". Stąd też odległa data produkcji maszyny nie zwalnia jednak z obowiązku zapewnienia tego, by maszyna odpowiadała zmienionym, zaostrzonym wymaganiom, który spoczywa wyłącznie na użytkowniku. Organ podniósł, że minimalne wymagania dla sprzętu roboczego, w tym dla maszyn zostały wprowadzone do polskiego prawa rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 30 października 2002 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowa- nia maszyn przez pracowników podczas pracy (Dz. U. Nr 191, poz. 1596 z późno zm.). Stąd treść decyzji nr 50 inspektora pracy dotyczy zobowiązania pracodawcy do zapewnienia "środków technicznych i organizacyjnych eliminujących konieczność ręcznego zaprowadzania wstęgi podczas ruchu ciągu technologicznego do produkcji papieru. Organ wskazał, że materiał dowodowy w postaci protokołów powypadkowych z ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy sporządzonych przez zespoły powypadkowe w składzie powołanym przez pracodawcę nie potwierdza argumentu, jakoby wszystkie wypadki były następstwem niewłaściwych zachowań pracowników, gdyż w treści każdego z ww. protokołów znajduje się jednoznacznie brzmiący zapis "Stwierdzono nieprzestrzeganie przez pracodawcę art. 207 § 2 ust. 1 Kodeksu pracy. Kontrola wykazała, że żaden z wniosków powypadkowych nie został zrealizowany, co jednoznacznie świadczy nie tylko o niespełnieniu obowiązku wynikającego z powszechnie obowiązującego prawa, ale przede wszystkim o nie podjęciu przez pracodawcę działań mających na celu wyeliminowanie zagrożeń dla zdrowia i życia pracowników.
Zdaniem organu arbitralna ocena skarżącego, jakoby nie było możliwe na obecnym etapie rozwoju technologicznego wprowadzenie do 50-letniej maszyny rozwiązań, które całkowicie wyeliminowałyby ręczną pracę przy częściach ruchomych maszyny oraz przyjmuje założenie o braku możliwości wyeliminowania zagrożeń wypadkowych, nie uzasadnia niepodjęcia przez pracodawcę jakichkolwiek działań w kierunku zapewnienia pracownikom bezpiecznych warunków pracy.
Co okoliczności podnoszonej przez stronę skarżącą, iż inspektor pracy nie uwzględnił całego materiału dowodowego, pomijając okoliczność, że pracodawca posiada i posiadał w trakcie kontroli inne sprawne technicznie urządzenie dokonujące między innymi pomiaru prędkości maszyny -co w istocie nie odzwierciedla ustaleń dokonanych podczas kontroli wskazano, że fakt posiadania innego urządzenia monitorującego nie został podniesiony przez pracodawcę na żadnym z etapów kontroli, ani w zastrzeżeniach do protokołu kontroli, którego zapisy stanowią przecież podstawę do wydania decyzji. Sam fakt podjęcia działań, jak twierdzi skarżący, w miarę posiadanych środków finansowych, zmierzających do naprawienia głównego urządzenia monitorującego nie stanowi jeszcze o realizacji ww. celu, a tym samym nie powoduje dotrzymania parametrów technologicznych niezbędnych do bezpiecznego wykonywania pracy. Pomimo, że § 20 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 29 maja 2001 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy produkcji masy celulozowej, papieru i wyrobów z papieru (Dz. U. Nr 64, poz. 651) stanowi, że niedopuszczalne jest ręczne zaprowadzanie wstęgi papieru w maszynie papierniczej, dopiero jeżeli prędkość maszyny przekracza 90 m/min, a odległość wałków prowadzących suszniki od cylindrów suszących w miejscach wejścia wynosi mniej niż 0,12 m., to jednak przy niesprawnym technicznie systemie monitorującym prędkość przesuwu wstęgi, ręczny sposób jej zaprowadzania stwarza realne zagrożenia powstania wypadku.
Organ odwoławczy podniósł, iż odnosząc się do rzekomych naruszeń przepisów prawa materialnego wyjaśnić należy, że organ powołując się na § 39 ust. 1 i 2 pkt 4-6 rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650 ze zmianami oraz z 2008 r. Nr 108, poz. 690) dowiódł jednoznacznie, że pracodawca poprzez stosowanie ręcznego sposobu zaprowadzania wstęgi przez poszczególne etapy ciągu technologicznego do produkcji papieru w sposób umożliwiający, a wręcz przez wzgląd na stosowaną technologię -wymuszający bezpośredni dostęp pracowników w strefę niebezpieczną elementów ruchomych urządzenia nie zapewnił pracownikom bezpiecznych warunków pracy, nie zapobiegł bowiem zagrożeniom związanym z wykonywaną pracą (dostęp w strefę niebezpieczną) oraz nie zapewnił właściwej organizacji pracy (konieczność szybkiego, naprzemiennego przemieszczania się pracowników wzdłuż ciągu technologicznego). Nie zastosował także koniecznych środków profilaktycznych (wskazanych np. w protokołach powypadkowych: remonty, dostosowanie do wymagań minimalnych), których realizacja ma na celu zapobiegnięcie wypadkom przy pracy. Przywoływane przez skarżącego dodatkowe urządzenie pomiarowe, przy niesprawnym głównym urządzeniu monitorującym lub urządzenie służące do zwalniania prędkości maszyny nie stanowią realizacji obowiązku polegającego na stosowaniu nowych rozwiązań technicznych, czy zastępowaniu procesów technologicznych mniej niebezpiecznymi.
Organ odwoławczy uznał za bezpodstawne kwestionowanie zasadności powoływania się przez organ na § 2 ust. 1 i ust. 3 oraz § 15 ust. 3 rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 30 października 2002 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy (Dz. U. Nr 191, poz. 1596 ze zmianami z 2003 r. Nr 178, poz. 1745). Skarżący wskazuje, że urządzenie do zwalniania maszyny, a także całkowitego zatrzymania maszyny papierniczej stanowią o realizacji obowiązku stosowania urządzeń ochronnych zatrzymujących ruch części niebezpiecznych. Zdaniem organu nie chodzi tu o urządzenie do awaryjnego zatrzymania, tzw. wyłącznik awaryjny, lecz o takie rozwiązanie, które działając automatycznie, niezależnie od woli i uwagi obsługującego pracownika wyłącza ruch maszyny w razie przedostania się pracownika w strefę elementów ruchomych urządzenia, z którymi zetknięcie stwarza zagrożenie pochwyceniem, a co za tym idzie powstaniem urazu. przy stosowaniu ręcznego przewijania wstęgi.
Organ odwoławczy wskazał, że w toku wydawania decyzji uwzględniono także przytaczaną przez skarżącego tzw. alternatywę łączną, tj. że wymóg wynikający z § 15 ust. 1 ww. rozporządzenia, który dotyczy obowiązku zastosowania przez pracodawcę osłony lub innych urządzeń ochronnych. Wykonanie obowiązku nałożonego przez pracodawcę byłoby zrealizowane także w przypadku, gdy pracodawca zastosowałby jedno z ww. rozwiązań, jednakże sytuacja taka jednakże nie ma miejsca w przypadku ciągu technologicznego do produkcji papieru eksploatowanego przez "A" sp. z o. o., gdyż żadne z możliwych rozwiązań nie zostało zrealizowane, a wskazane przez pracodawcę urządzenia w istocie nie stanowią urządzeń ochronnych.
Kwestionowana przez skarżącego wykładnia § 20 rozporządzenia Ministra Go- spodarki z dnia 29 maja 2001 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy produkcji masy celulozowej, papieru i wyrobów z papieru (Dz. U. Nr 64, poz. 651) stanowiącego, że dopuszczalne jest ręczne zaprowadzanie wstęgi papieru w maszynie papierniczej, jeżeli prędkość maszyny nie przekracza 90 m/min, a odległość wałków prowadzących suszniki od cylindrów suszących w miejscach wejścia wynosi mniej niż 0,12 m, opiera się na założeniu, że przy niesprawnym technicznie głównym systemie monitorującym prędkość przesuwu wstęgi, ręczny sposób jej zaprowadzania stwarza realne zagrożenia powstania wypadku, co potwierdza omawiana wcześniej analiza dokumentacji powypadkowych sporządzanych w zakładzie za okres od [...] do [...].
Organ odwoławczy nadmienił, że wprowadzenie przez ustawodawcę w życie ww. regulacji miało miejsce na długo przed zakończeniem w dniu 31.12.2005 r. okresu dostosowawczego w zakresie minimalnych wymagań technicznych określonych w Załączniku nr 3 do rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 października 2002 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy (Dz. U. Nr 191, poz. 1596 z późno zm.). Uznanie zatem, jakoby ustawodawca pośrednio przyznał, iż nie ma możliwości na obecnym etapie rozwoju techniki wprowadzenia we wszystkich maszynach papierniczych takich rozwiązań, które całkowicie eliminuje ręczne zaprowadzanie wstęgi, stanowi nadto swobodną interpretację celowości regulacji zawartych w pierwszym z ww. aktów prawnych. Na zakończenie Okręgowy Inspektor Pracy w K. wskazał, że nie podziela zarzutu dotyczącego braku uzasadnienia faktycznego decyzji inspektora pracy i przeprowadził w tym zakresie szeroki wywód.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Sąd nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony orzeczeniem, czy rozstrzygnięcie wiąże się z negatywnymi skutkami dla strony i im podobnych.
Sąd związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu , nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przepis art. 11 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz.U. Nr 89, poz. 589) stanowi, że w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa pracy lub przepisów dotyczących legalności zatrudnienia właściwe organy Państwowej Inspekcji Pracy są uprawnione miedzy innymi do :
1) nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień w ustalonym terminie w przypadku, gdy naruszenie dotyczy przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy;
2) nakazania: wstrzymania prac lub działalności, gdy naruszenie powoduje bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia pracowników lub innych osób wykonujących te prace lub prowadzących działalność; skierowania do innych prac pracowników lub innych osób dopuszczonych do pracy wbrew obowiązującym przepisom przy pracach wzbronionych, szkodliwych lub niebezpiecznych albo pracowników lub innych osób dopuszczonych do pracy przy pracach niebezpiecznych, jeżeli pracownicy ci lub osoby nie posiadają odpowiednich kwalifikacji; nakazy w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu;
3) nakazania wstrzymania eksploatacji maszyn i urządzeń w sytuacji, gdy ich eksploatacja powoduje bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi; nakazy w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu;
4) zakazania wykonywania pracy lub prowadzenia działalności w miejscach, w których stan warunków pracy stanowi bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi; nakazy w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu;
Z kolei art. 33 ust. 1 pkt 1 tej ustawy stanowi, że wyniku ustaleń dokonanych w toku kontroli właściwy inspektor pracy: wydaje decyzje, o których mowa w art. 11 pkt 1-4 (...).
Po przeprowadzeniu w miesiącu [...] kontroli w skarżącym zakładzie organ I instancji powołując się na wyżej naprowadzoną podstawę prawną wydał skierowany do skarżącego nakaz obejmujący 83 decyzje.
Strona skarżąca w swojej skardze kwestionuje w istocie jedynie część rozstrzygnięcia organu odwoławczego odnoszącą się decyzji nr 50 zawartej w nakazie inspektora pracy.
W punkcie tym organ I instancji nakazał stronie skarżącej zapewnić środki techniczne i organizacyjne eliminujące konieczność ręcznego zaprowadzania wstęgi podczas ruchu ciągu technologicznego do produkcji papieru, wymagającego od pracowników bezpośredniego dostępu do stref niebezpiecznych urządzenia tj. w obszar obracających się walców i cylindrów i jednoczesnego szybkiego przemieszczania się wzdłuż linii ww. ciągu. Określił, że decyzja podlega wykonaniu do dnia [...]
Organ odwoławczy uchylił tą decyzję jedynie w części dotyczącej terminu jej wykonania i w tym zakresie wskazał nowy termin wykonania decyzji.
Wskazując podstawę prawną tego rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał na przepisy art. 11 pkt 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U Nr 89, poz. 589), art. 207 § 2, art. 215 § 1, w związku z art. 216 § 1 i § 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974..1. Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zmianami oraz z 2008 r; Nr 116, poz. 740), § 39 ust. 1 i 2 pkt 4 - 6, § 45 ust. 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650 ze zmianami oraz z 2008 r. Nr 108, poz. 690) oraz § 2 ust. 1 i ust. 3 oraz § 15 ust. 3 i ust. 4, § 18 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 października 2002 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy (Dz. U. Nr 191, poz. 1596 ze zmianami z 2003 r. Nr 178, poz. 1745).
Analiza zapisu treści decyzji nr 50 wskazuje – zdaniem Sądu – w sposób jednoznaczny, iż organ w istocie wydał decyzję nakazującą stronie skarżącej, aby ta zastosowała środki eliminujące konieczność ręcznego zaprowadzania wstęgi podczas ruchu ciągu technologicznego do produkcji papieru, wymagającego od pracowników bezpośredniego dostępu do stref niebezpiecznych urządzenia. Innymi słowy decyzja ta zakazuje stronie skarżącej w ogóle używania danego urządzenia w przypadku nie wyeliminowania przez stronę skarżącą konieczności ręcznego zaprowadzania wstęgi podczas ruchu ciągu technologicznego do produkcji papieru.
Tymczasem obowiązujący nadal (tak też w momencie wydania zaskarżonej decyzji jak i decyzji organu I instancji) - aczkolwiek pominięty w podstawie prawnej decyzji - przepis § § 20 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 29 maja 2001 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy produkcji masy celulozowej, papieru i wyrobów z papieru (Dz.U. z 2001 r. nr 64 , poz. 651) wprost stanowi, że niedopuszczalne jest ręczne zaprowadzanie wstęgi papieru w maszynie papierniczej, jeżeli prędkość maszyny przekracza 90 m/min, a odległość wałków prowadzących suszniki od cylindrów suszących w miejscach wejścia wynosi mniej niż 0,12 m.
Z analizy treści tego przepisu wynika zatem oczywisty wniosek, że dopuszczalne jest ręczne zaprowadzanie wstęgi papieru w maszynie papierniczej, jeżeli prędkość maszyny nie przekracza 90 m/min, a odległość wałków prowadzących suszniki od cylindrów suszących w miejscach wejścia wynosi co najmniej 0,12 m.
Stąd też wydanie przez inspektora pracy nakazu zakazującego w istocie w swojej treści skarżącemu ręcznego zaprowadzania wstęgi papieru w maszynie papierniczej– której działanie nie przekracza parametrów wymienionych w przepisie - musi być uznane za sprzeczne z prawem.
Stąd też omawiana decyzja, skoro wprost narusza wyżej wymieniony przepis prawa materialnego ostać się nie może.
W tej mierze (naruszonego przepisu prawa) bez znaczenia pozostają argumenty wskazane przez organ odwoławczy, że pomimo, że § 20 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 29 maja 2001 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy produkcji masy celulozowej, papieru i wyrobów z papieru stanowi, że niedopuszczalne jest ręczne zaprowadzanie wstęgi papieru w maszynie papierniczej, dopiero jeżeli prędkość maszyny przekracza 90 m/min, a odległość wałków prowadzących suszniki od cylindrów suszących w miejscach wejścia wynosi mniej niż 0,12 m., to jednak w ocenie inspektora pracy, przy niesprawnym technicznie systemie monitorującym prędkość przesuwu wstęgi ręczny sposób jej zaprowadzania stwarza realne zagrożenia powstania wypadku, co potwierdza analiza dokumentacji powypadkowych sporządzanych w zakładzie za okres od [...] do [...], gdzie przy eksploatacji ciągu technologicznego do produkcji papieru w okresie od [...] do dnia rozpoczęcia kontroli w dniu [...] miało miejsce 5 wypadków, z czego 3 dotyczyły ręcznego przeprowadzania wstęgi przez poszczególne etapy urządzenia.
Powyższe – w samej rzeczy godne uwagi - względy natury słusznościowej nie mogą wszakże uzasadniać nieprzestrzegania przez organ obwiązujących przepisów prawa, a to § 20 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 29 maja 2001 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy produkcji masy celulozowej, papieru i wyrobów z papieru (Dz.U. z 2001 r. nr 64 , poz. 651).
Sąd nie podzielił przy tym zarzutów strony skarżącej dotyczących naruszenia przepisów § 39 ust. 1 i 2 pkt 4-6 rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. W istocie bowiem pracodawca przy stosowanie ręcznego sposobu zaprowadzania wstęgi przez poszczególne etapy ciągu technologicznego do produkcji papieru w sposób umożliwiający, bezpośredni dostęp pracowników w strefę niebezpieczną elementów ruchomych urządzenia nie zapewnił pracownikom bezpiecznych warunków pracy, nie zapobiegł bowiem zagrożeniom związanym z wykonywaną pracą. Nie zastosował także koniecznych środków profilaktycznych wskazanych np. w protokołach powypadkowych: remonty, dostosowanie do wymagań minimalnych), których realizacja ma na celu zapobiegnięcie wypadkom przy pracy. Nie wyeliminowano bowiem głównych zagrożeń polegających na możliwości pochwycenia pracownika przez ruchome elementy maszyny.
Prawidłowo też organ powołał się na § 2 ust. 1 i ust. 3 oraz § 15 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 października 2002 r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy (Dz. U. Nr 191, poz. 1596 ze zmianami z 2003 r. Nr 178, poz. 1745). Należy tu podzielić pogląd organu odwoławczego zaprezentowany w odpowiedzi na skargę, że w razie wystąpienia ryzyka bezpośredniego kontaktu z ruchomymi częściami maszyn mogącego powodować wypadki, stosuje się osłony lub inne urządzenia ochronne, które zapobiegałyby dostępowi do strefy zagrożenia lub zatrzymywałyby ruch części niebezpiecznych i nie chodzi tu o urządzenie do awaryjnego zatrzymania, tzw. wyłącznik awaryjny, lecz o takie rozwiązanie, które działając automatycznie, niezależnie od woli i uwagi obsługującego pracownika wyłącza ruch maszyny w razie przedostania się pracownika w strefę elementów ruchomych urządzenia, z którymi zetknięcie stwarza zagrożenie pochwyceniem, a co za tym idzie powstaniem urazu. przy stosowaniu ręcznego przewijania wstęgi przez poszczególne etapy ciągu technologicznego do produkcji papieru. Zaś dostęp w strefę niebezpieczną jest nie tyle możliwy, co z założenia funkcjonującego w zakładzie tzw. Instruktażu konieczny przy niezastosowaniu innych rozwiązań technicznych i organizacyjnych.
Co do wymogu wynikającego z § 15 ust. 1 w/wym. rozporządzenia, który dotyczy obowiązku zastosowania przez pracodawcę osłony lub innych urządzeń ochronnych. Należy wskazać, że z materiału sprawy wynika, że w istocie żadne z możliwych rozwiązań nie zostało zrealizowane, a wskazane przez pracodawcę urządzenia w istocie nie stanowią urządzeń ochronnych.
Sąd nie podzielił również poglądu skarżącej, iż przedmiotowa decyzja jest niewykonalna. W orzecznictwie podkreśla się, że nie stanowią powodu niewykonalności ani przeszkody ekonomiczne, ani finansowe albo też trudności techniczne (na które powołuje się strona skarżąca) czy też negatywne nastawienie adresatów decyzji i innych podmiotów do wykonania decyzji (por. wyrok NSA z dnia 20 grudnia 1984 r., I SA 804/84, ONSA 1984,
Przeprowadzona przez Sąd, z urzędu, kontrola decyzji organu odwoławczego dotycząca pozostałych - nie kwestionowanych przez stronę skarżącą - rozstrzygnięć zawartych zaskarżonej prowadzi do wniosku, że oceniając w wyżej nakreślonych granicach legalność pozostałych orzeczeń (decyzji) nie sposób dostrzec naruszenia przepisów prawa. W tej mierze organ wydając zaskarżona decyzję działał zgodnie z przepisami procedury administracyjnej. W szczególności wyjaśnił sprawę w stopniu umożliwiającym jej rozstrzygnięcie. Dokonał poprawnych ustaleń stanu faktycznego, poczynił prawidłowe rozważania faktyczne i prawne, trafnie rozstrzygając występujące w sprawie zagadnienie, a swe stanowisko przekonująco umotywował. Uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia w tej części nie pozostawia też wątpliwości co do jego zgodności z powołanymi przepisami prawa.
Na zakończenie wskazać wszakże przyjdzie, iż błędny jest pogląd strony skarżącej, iż dotyczący naruszenia przepisów postępowania z uwagi na brak uzasadnienia faktycznego nakazu z dnia [...] Pojęcie "treść" użyte w art. 34 ust. 2 obecnie obowiązującej ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy nie obejmuje uzasadnienia faktycznego i uzasadnienia prawnego (które to elementy wymienia art. 107 § 3 k.p.a. jako obligatoryjne elementy decyzji administracyjnej), gdyż sprawa składników nakazu wydawanego w formie decyzji pisemnej została kompleksowo uregulowana w ustawie o Państwowej Inspekcji Pracy. w wyżej wskazanym przepisie tej ustawy. Sąd w tej mierze w całej rozciągłości podziela pogląd zawarty w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lutego 2009 r. , sygn. I OSK 381/08 (baza orzeczeń CBOSA – dostępna w internecie).
Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz nakaz ja poprzedzający w zakresie wskazanym w sentencji wyroku, a to podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 a w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), jako wydaną z naruszeniem prawa materialnego, a to § 20 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 29 maja 2001 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy produkcji masy celulozowej, papieru i wyrobów z papieru. Ponieważ zaskarżona decyzja została wyeliminowana z obrotu prawnego, a wyrok sądu jest nieprawomocny, w oparciu o art. 152 cyt. ustawy stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. O kosztach orzeczono po myśli art. 200 cyt. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło