IV SA/Gl 285/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska Sędzia NSA Wiesław Morys (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Alicja Sadowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2007r. sprawy ze skargi L. B. na niewykonanie przez Wojewodę Śląskiego wyroku sądu w przedmiocie statusu bezrobotnego i zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę. Wyrokiem z dnia 22 listopada 2006 r., sygn. akt IV SA/Gl 980/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] nr [...] oraz określił, iż nie może ona być wykonana i orzekł o kosztach postępowania. Wspomniana decyzja utrzymywała w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] uchylającą w wyniku wznowienia postępowania decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia [...] o uznaniu L.B. za osobę bezrobotną i przyznaniu mu prawa do zasiłku dla bezrobotnych oraz odmawiającą uznania go za osobę bezrobotną. Rzeczą właściwego organu było uzupełnienie materiału dowodowego sprawy i jego ocena w naprowadzonych kierunkach. Odpis wyroku doręczono organowi w dniu [...], zaś pełnomocnikowi skarżącego w dniu [...]. Orzeczenie to stało się prawomocne bez zaskarżenia z dniem [...]. W dniu [...] do Wojewody Ś. wpłynęło pismo pełnomocnika skarżącego wzywające go do wykonania tegoż wyroku w zakresie rozstrzygnięcia zawartego w punkcie 2, tj. co do określenia o wykonalności, "pod rygorem skutków przewidzianych w treści art.154 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". W odpowiedzi na to wezwanie organ wyjaśnił, iż w myśl art.286 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu administracyjnego pierwszej instancji akta sprawy zwraca się organowi administracji publicznej załączając odpis orzeczenia ze stwierdzeniem jego prawomocności. Natomiast § 2 cytowanego przepisu stanowi, że termin do załatwienia sprawy przez organ administracji liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Wobec tego, że do dnia złożenia wniosku akta sprawy nie zostały organowi zwrócone przez sąd, nie mógł on wykonać przedmiotowego orzeczenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący, przedstawiając przytoczony stan faktyczny w sprawie, domagał się wymierzenia grzywny Wojewodzie Ś. za bezczynność polegającą na niewykonaniu punktu 2 wyroku tegoż Sądu z dnia 22 listopada 2006 r. na podstawie art.154 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, uważając ją za bezzasadną i podtrzymując argumenty podniesione w toku postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jako chybiona nie mogła odnieść skutku. Powołany jako podstawa prawna przez fachowego pełnomocnika zarówno w piśmie do organu, jak i w skardze do Sądu, przepis art.154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) stanowi, że w razie niewykonania wyroku sądu uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Wymóg poprzedzenia skargi wezwaniem organu został spełniony, przeto można było przystąpić do merytorycznej oceny jej zasadności. Celem przytoczonego przepisu jest wymuszenie na organie administracyjnym działania polegającego na wykonaniu wyroku (w przypadku skargi na bezczynność) albo załatwieniu sprawy (po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności). W niniejszej sprawie może chodzić wyłącznie o drugi przypadek, gdyż obie wskazane powyżej sytuacje dotyczą różnych stanów faktycznych i są rozłączne. We wspomnianej sprawie nie rozpoznawano skargi na bezczynność i nie zobowiązano organu do dokonania konkretnej czynności, a uchylono zaskarżoną decyzję. Zatem grzywna mogłaby zostać wymierzona Wojewodzie Ś. w razie wykazania, że nie załatwił on w terminie sprawy po zapadnięciu przywołanego na wstępie wyroku z dnia 22 listopada 2006 r. Grzywna miałaby wymusić zakończenie sprawy, czyli rozpatrzenie odwołania od decyzji z dnia [...]. Co prawda do dnia orzekania w sprawie żadna ze stron nie podała czy sprawa ta została załatwiona, wszak ocena zasadności żądania przeprowadzona na dzień wezwania do wykonania wyroku przekonuje do jego nietrafności. Wezwanie do wykonania wyroku było bowiem przedwczesne. Jak wynika z akt administracyjnych wpłynęło ono do organu w dniu [...], podczas gdy akta administracyjne zostały mu zwrócone przez Sąd w dniu [...]. Trafnie Wojewoda Ś. powołał się na przepis art.286 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wedle którego termin do załatwienia sprawy rozpoczyna swój bieg od dnia doręczenia akt organowi. W dacie wezwania termin ów nie rozpoczął więc swojego biegu. Stąd żądanie wówczas zgłoszone było niezasadne, co czyni skargę złożoną w sprawie chybioną. Niezależnie od tego istotnego i wystarczającego dla rozstrzygnięcia sprawy argumentu, Sąd zajął się szerszą analizą przedmiotu żądania, który przez fachowego pełnomocnika strony został określony jako żądanie wykonania punktu 2 wspomnianego powyżej wyroku, zresztą bez sprecyzowania konkretnych czynności, jakie organ miałby realizować. Tenże punkt stanowi, że decyzja z dnia [...] (uchylona w punkcie 1) nie może być wykonana. Po myśli art.152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi to rozstrzygnięcie ma moc do czasu prawomocności wyroku, co nastąpiło z dniem [...]. Zatem w ocenie Sądu żądanie wykonania samego tego punktu jest pozbawione sensu, bowiem samoistnie niejako nie podlega on wykonaniu. Przeto organ nie miał obowiązku załatwienia sprawy w tym zakresie. Nie był też zobligowany do domagania się sprecyzowania żądania, bo pochodziło ono od fachowego pełnomocnika. W każdym razie na dzień orzekania przez Sąd punkt 2 wyroku z dnia 22 listopada 2006 r. utracił moc z chwilą prawomocności orzeczenia, co spowodowało usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego i zrodziło konieczność rozpatrzenia odwołania. Idąc dalej, gdyby nawet dopatrzeć się w treści wezwania żądania zaniechania wykonywania decyzji z dnia [...], to należałoby stwierdzić, że od dnia wydania do dnia prawomocności wyroku z dnia 22 listopada 2006 r., a następnie do czasu ostatecznego załatwienia sprawy, skarżący był osobą bezrobotną. Decyzja pozbawiająca go tego statusu zapadła bowiem w trybie nadzwyczajnym i była nieostateczną w tym okresie. Wyrzeczenie w trybie art.152 cytowanej ustawy powoduje, że mimo braku przymiotu prawomocności wyroku, zaskarżona decyzja nie wywołuje skutków prawnych do czasu prawomocności. Niemniej jednak nie zobowiązuje organu administracyjnego do załatwienia sprawy, gdyż to może nastąpić jedynie po uprawomocnieniu się wyroku i zwrocie akt organowi. Z tych przyczyn, mające zdyscyplinować organ do załatwienia sprawy, żądanie wymierzenia grzywny za niewykonanie punktu 2 przedmiotowego orzeczenia, w swym literalnym brzmieniu jako chybione co do zasady, zaś potraktowane jako żądanie załatwienia sprawy z uwagi na przedwczesność w dacie wezwania, nie mogło odnieść zamierzonego skutku. Co mając na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na mocy art.151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji niniejszego wyroku.