IV SA/Gl 298/11

WyrokWSA w Gliwicach2012-01-27

Skład orzekający: Adam Mikusiński, Tadeusz Michalik, Stanisław Nitecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy opłacanie przez pełnomocnika czynszu za mieszkanie należące do osoby przebywającej w domu pomocy społecznej stanowi dochód tej osoby w rozumieniu ustawy o pomocy społecznej, wpływający na prawo do zasiłku stałego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy błędnie ustaliły prawo do zasiłku stałego. Organy oparły swoje rozstrzygnięcia na danych dotyczących dochodu z okresu znacznie wcześniejszego niż miesiąc poprzedzający miesiąc, od którego pozbawiono skarżącego świadczeń, co narusza przepisy ustawy o pomocy społecznej dotyczące ustalania dochodu i przyznawania świadczeń. Ponadto, decyzja zmieniająca świadczenie bezterminowe na okres do daty ostateczności była wadliwa, gdyż w istocie stanowiła uchylenie świadczenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania zasiłku stałego T. B.-R., który przebywa w domu pomocy społecznej. Organy uznały, że dochód skarżącego, powiększony o czynsz za jego mieszkanie opłacany przez pełnomocnika, przekroczył kryterium dochodowe. Pełnomocnik skarżącego kwestionował takie podejście, wskazując na specyficzny stosunek prawny z art. 518 §1 pkt 3 Kodeksu cywilnego i brak przysporzenia po stronie skarżącego. Po decyzji organu pierwszej instancji zmieniającej świadczenie do daty ostateczności i utrzymującej ją decyzji SKO, sprawa trafiła do WSA.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Adam Mikusiński (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędzia WSA Stanisław Nitecki Protokolant Paulina Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi T. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. nr [...]. Decyzją z dnia [...] r., nr [...], wydaną po ponownym rozpoznaniu sprawy, Zastępca Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B., działając z upoważnienia Prezydenta Miasta B. zmienił decyzję własną nr [...] z dnia [...] r. o przyznaniu T. B.-R. zasiłku stałego i składki na ubezpieczenie zdrowotne w ten sposób, że określił, iż wymienione świadczenia przysługują do miesiąca, w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna. Przedmiotowa decyzja z dnia [...] r. wydana została w oparciu o art. 106 ust. 5 w związku z art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r., Nr 175, poz. 1362 ze zm.) oraz w oparciu o art. 66 ust. 1 pkt 26, art. 75 ust. 10, art. 79 ust. 1, art. 81 ust. 8 pkt 7, art. 86 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r., Nr 164, poz. 1027 ze zm.). W uzasadnieniu organ pierwszej instancji podkreślił, że zgodnie z przywołanym art. 37 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej, zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, z kolei wysokość tego świadczenia ustala się jako różnicę pomiędzy kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być niższa niż 30 zł. Zastępca Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. podniósł, iż strona jest osobą niepełnosprawną i przebywa w domu pomocy społecznej. Wskazał jednak, że - jak ustalono w wyniku wywiadów środowiskowych przeprowadzonych w dniach: [...] r. i [...] r., a także działań podjętych przez pracownika socjalnego oraz informacji udzielonej przez Śródmiejską Spółdzielnię Mieszkaniową w B. - wyżej wymieniony posiada mieszkanie spółdzielcze własnościowe położone w B. przy ul. [...], zaś czynsz za ten lokal jest na bieżąco regulowany. Dochód strony, na który składa się zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł należało zatem powiększyć o kwotę wspomnianego czynszu (445,59 zł - wartość należna od maja 2010 r.), co spowodowało, że wyniósł on 598,59 zł, a tym samym przekroczył wartość kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej, w wysokości 477 zł, która to okoliczność skutkuje utratą prawa do zasiłku stałego. W tym miejscu organ pierwszej instancji zaakcentował, że opłacany przez inną osobę czynsz za mieszkanie należące do strony stanowi formę przekazywanej na jej rzecz pomocy finansowej, a w rezultacie jest jej dochodem w świetle definicji określonej w art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej. Dochód w rozumieniu tego przepisu obejmuje bowiem środki pieniężne stanowiące źródło utrzymania bez względu na tytuł czy źródło ich uzyskania, a więc także wówczas, gdy zostały przekazane w ramach darowizny, kredytu lub pożyczki. W odwołaniu do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. pełnomocnik strony - radca prawny M.M. domagał się uchylenia decyzji wydanej w pierwszej instancji i umorzenia postępowania administracyjnego podnosząc zarzut naruszenia art. 888 §1 Kodeksu cywilnego polegającego na błędnym potraktowaniu środków przeznaczanych przezeń na zapłatę czynszu za mieszkanie swojego mandanta, jako darowizny. Podkreślił bowiem, że pomiędzy nim a stroną zachodzi stosunek prawny, o którym mowa w art. 518 §1 pkt 3 tego Kodeksu, a mianowicie spłacając omawiany czynsz wstąpił w miejsce spółdzielni mieszkaniowej będącej wierzycielem T. B.-R. , zaś w takim przypadku nie sposób mówić o istnieniu przysporzenia po stronie dłużnika, skoro każda zapłata czynszu, jakkolwiek zmniejsza jego dług wobec spółdzielni, to jednak powoduje zwiększenie długu wobec przejmującego (to jest pełnomocnika), który to dług, zgodnie z porozumieniem jakie zawarli w dniu [...] r. ma zostać spłacony z kwoty uzyskanej ze sprzedaży tego lokalu lub z ewentualnych dochodów z rzeczonej nieruchomości. Mając na względzie powyższe reprezentujący stronę radca prawny zarzucił organowi pierwszej instancji naruszenie art. 8 ust. 3, art. 100 ust. 1 i art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej kwestionując prawidłowość doliczenia kwot wspomnianego czynszu do jej dochodu. Zaznaczył przy tym, że przywołany art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej stanowi podstawę do zmiany decyzji o przyznaniu świadczenia między innymi z powodu zmiany sytuacji dochodowej strony, zaś orzekający w sprawie organ nie sprecyzował, na czym zmiana ta miała polegać ani też kiedy miała nastąpić. Równocześnie pełnomocnik skarżącego wskazał na obrazę art. 7, art. 77 §1, art. 80 K.p.a. polegającą na braku wszechstronnej analizy wszystkich czynności sprawy i pominięcie istoty stosunku prawnego łączącego go ze stroną, a nadto art. 10 tego kodeksu poprzez pozbawienie strony możliwości końcowego wypowiedzenia się w sprawie i wydanie decyzji przed upływem wyznaczonego dla niej terminu do zajęcia stanowiska. Decyzją nr [...] z dnia [...] r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję stanowiącą przedmiot odwołania. Kolegium podniosło, że w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające zmianę decyzji o przyznaniu stronie zasiłku stałego w trybie art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej. Podkreśliło bowiem, iż doszło do zmiany jej sytuacji dochodowej, która polegała na uzyskaniu przychodu w postaci pomocy finansowej na spłatę zadłużenia wobec Śródmiejskiej Spółdzielni Mieszkaniowej w B. z tytułu opłat za mieszkanie. Ze zgromadzonego materiału dochodowego wynika, że reprezentujący T. B.-R. radca prawny, na mocy zawartej z tą Spółdzielnią ugody spłacił dług strony z tytułu tych należności i począwszy od [...] r. pokrywa wszelkie zobowiązania w ramach comiesięcznych opłat eksploatacyjnych. Zdaniem organu drugiej instancji, środki pieniężne przekazywane w powyższym zakresie na rzecz Spółdzielni stanowią dochód strony w rozumieniu art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej. Przepis ten uznaje bowiem za dochód sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku (lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony), bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, pomniejszoną o miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych oraz o składki na ubezpieczenie zdrowotne i składki na ubezpieczenie społeczne. Do dochodu nie wlicza się jedynie świadczeń wymienionych w ust. 4 omawianego unormowania, których katalog ma charakter zamknięty i dlatego brak jest możliwości stosowania innych wyłączeń. Określając definicję dochodu ustawodawca nie odniósł się przy tym do przepisów innych ustaw, w tym ustawy o podatku od spadków i darowizn czy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, co powoduje, że przepisy tych aktów prawnych nie mają zastosowania przy obliczaniu dochodu uwzględnianego przy ustalaniu uprawnień do świadczeń przewidzianych w ustawie o pomocy społecznej. W świetle powyższego Kolegium wywiodło, że dochód T. B.-R. , w rozumieniu art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej, do którego słusznie wliczono uiszczany przez jego pełnomocnika czynsz, wyniósł 598,59 zł, a tym samym przekroczył kryterium ustawowe dla osoby samotnie gospodarującej, co uzasadniało zmianę decyzji o przyznaniu mu spornego zasiłku. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach pełnomocnik strony wniósł o uchylenie decyzji organu odwoławczego ponownie wskazując na naruszenie art. 518 §3 pkt 3 Kodeksu cywilnego poprzez brak rozważenia stosunku prawnego opartego na tym przepisie, istniejącego pomiędzy nim a T. B.-R. oraz błędne przyjęcie, jakoby uiszczane przezeń w ramach tego stosunku opłaty czynszowe stanowiły dochód skarżącego. W ocenie reprezentującego stronę radcy prawnego podjęte w sprawie rozstrzygnięcie koliduje także z art. 7, art. 10, art. 77 §1 art. 80 K.p.a., zaś stanowisko w nim wyrażone narusza art. 8 ust. 3, art. 100 ust. 1 i art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej, jako że wbrew twierdzeniom Kolegium, po stronie skarżącego nie nastąpiło żadne przysporzenie, zaś bezzasadne doliczenie kwoty wspomnianego czynszu do jego dochodu doprowadziło do sytuacji, w której został on pozbawiony jedynego źródła utrzymania, jakie stanowił pobierany zasiłek stały. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik strony dodał, że czynsz, który uiszcza za mieszkanie skarżącego nie może być utożsamiany nie tylko z darowizną lecz również z pożyczką, gdyż pożyczkobiorca uzyskuje zawsze przysporzenie majątkowe z tytułu otrzymanych środków pieniężnych. Tymczasem w niniejszej sprawie ma miejsce stosunek prawny podlegający regulacji art. 518 §1 pkt 3 Kodeksu cywilnego, w którym osoba trzecia (radca prawny M.M.), spłaca wierzyciela skarżącego (Spółdzielnię Mieszkaniową) nabywając w ten sposób spłaconą wierzytelność do wysokości dokonanej zapłaty i wstępuje w tym zakresie w prawa wierzyciela. Skarżący nie otrzymuje zatem z omawianego tytułu żadnych środków pieniężnych, które wpływają bezpośrednio na rachunek Spółdzielni, zaś uiszczone w tych ramach środki powiększają jego dług wobec pełnomocnika, który osiągnął już poziom około 74.000 zł. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany zajętego w sprawie stanowiska. Organ odwoławczy powtórzył argumentację zawartą w uzasadnieniu swojej decyzji podkreślając, iż zmiana rozstrzygnięcia o przyznaniu zasiłku stałego była uzasadniona albowiem środki uzyskane przez stronę w ramach czynszu opłacanego przez reprezentującego ją radcę prawnego stanowiły jej dochód, gdyż mieściły się w definicji sformułowanej w art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej. Dodatkowo Kolegium zaakcentowało, że zgodnie z utrwalonym stanowiskiem judykatury, kwoty otrzymanych darowizn, zaciągniętych pożyczek czy spłat kredytu nie mogą zostać pominięte przy ustalaniu ogólnej kwoty jej dochodu. Ustawa o pomocy społecznej określa bowiem w sposób ścisły, co należy uznać za dochód i brak jest powodów, aby w sposób rozszerzający interpretować przepisy o charakterze wyjątku. W tym stanie rzeczy, wywody pełnomocnika skarżącego o tym, że spłaty czynszu dokonywane są przezeń w ramach stosunku prawnego uregulowanego w art. 518 Kodeksu cywilnego, nie mają znaczenia dla sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. W myśl art. 3 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Stosownie zaś do treści art. 134 §1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z brzmienia art. 145 §1 przywołanej ustawy wynika natomiast, że w przypadku gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą zatem ulec wzruszeniu jedynie wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy też procesowego, jeżeli miało ono, bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym kontekście uznano, że skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek zasadniczo nie z przyczyn które zostały w niej podniesione lecz z powodów, które Sąd wziął pod uwagę z urzędu, nie będąc związanym zarzutami skargi (art. 134 §1 p.p.s.a.). Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) wykazała bowiem, iż zarówno zaskarżone rozstrzygnięcie jak i poprzedzająca je decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a zatem nie mogą one pozostać w obrocie prawnym. Przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r., o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) przewidują różne formy i rodzaje pomocy udzielanej przez gminy osobom i rodzinom takiej pomocy oczekującym. Zasadniczy cel pomocy społecznej został zdefiniowany jako zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych uprawnionych osób i rodzin, przy jednoczesnym umożliwieniu im przezwyciężenia trudnych sytuacji, których nie są w stanie same pokonać. Jednym ze świadczeń przewidzianych w cytowanej ustawie jest zasiłek stały, który stosownie do treści art. 37 ust. 1 przywołanej regulacji, przysługuje między innymi osobie pełnoletniej, samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, wynikającego z art. 8 ust. 1 pkt 1 tego aktu. Wysokość przysługującego zasiłku ustala się tu jako różnicę pomiędzy wskazanym wyżej kryterium dochodowym a dochodem danej osoby (art. 37 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej). W tym miejscu należy odnotować, że zgodnie z art. 106 ust. 5 wskazanej ustawy, decyzja o przyznaniu świadczenia z pomocy społecznej może zostać przez organ administracyjny uchylona lub zmieniona na niekorzyść strony, bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej strony, pobrania nienależnego świadczenia, a także w sytuacji wystąpienia przesłanek, o których mowa w art. 11, 12 i 107 ust. 5 tej regulacji. W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji zastosował przywołany art. 106 ust. 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. zmieniając decyzję własną z dnia [...] r. przyznającą T. B.-R. zasiłek stały oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne w ten sposób, że określił, iż świadczenia te przysługiwać mu będą do dnia, w którym omawiana decyzja zmieniająca stanie się ostateczna. Zdaniem Sądu rozstrzygnięcie tej treści należy uznać za wadliwe. Trzeba zaakcentować, że mocą wspomnianej decyzji z dnia [...] r. skarżącemu przyznano zasiłek stały "do odwołania" czyli bezterminowo. Tym samym, rzeczywistą konsekwencją rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego z dnia [...] r. wcale nie była zmiana, lecz uchylenie wcześniejszej decyzji. Konsekwencja ta polegała bowiem na pozbawieniu strony prawa do pobierania powyższych świadczeń w następstwie poczynionych w toku postępowania ustaleń, iż jej dochód przekroczył kryterium dla osoby samotnie gospodarującej wskazane w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. Orzekające w sprawie organy przyjęły, że w skład dochodu skarżącego, przebywającego aktualnie w Domu Pomocy Społecznej, poza zasiłkiem pielęgnacyjnym wchodzi czynsz za należący do niego lokal mieszkalny, który jest na bieżąco regulowany przez jego pełnomocnika. Z akt sprawy wynika, że radca prawny M.M. uiszcza te należności w wykonaniu "porozumienia" zawartego z T. b.-R. w dniu [...] r. Abstrahując od zagadnienia, czy wspomniane kwoty czynszu należało traktować jako dochód strony w rozumieniu art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej, nie budzi wątpliwości, że decyzje zapadłe w obydwu instancjach naruszają obowiązujące prawo. Trzeba bowiem podkreślić, że rozstrzygnięcia te oparto o ustalenia dotyczące wysokości dochodu skarżącego z okresu pomiędzy wrześniem 2009 r. a lipcem 2010 r., rozstrzygając równocześnie o pozbawieniu skarżącego uprawnień do spornych świadczeń począwszy od miesiąca następującego po miesiącu, w którym decyzja pierwszoinstancyjna stała się ostateczna. Pozbawienie to nastąpić miało więc począwszy od stycznia 2011 r., jako że wydanie decyzji ostatecznej organu odwoławczego miało miejsce w [...] r. Tymczasem rozstrzygnięcie takie nie może być uznane za prawidłowe w świetle art. 8 ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 3 tego przepisu. Unormowania te stanowią, że prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługują, jeżeli ustawowe kryterium dochodowe wskazane w pierwszym z tych unormowań nie jest przekroczone przez dochód strony rozumiany jako sumę jej miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku. Zgodnie przy tym z art. 106 ust. 3 omawianej ustawy, świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Z treści przywołanych uregulowań wynika, że przy ustalaniu uprawnień do świadczeń z pomocy społecznej, w tym do zasiłku stałego znaczenie ma dochód z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku o przyznanie danego świadczenia. Oznacza to, że analogicznie - również przy orzekaniu o utracie przez stronę strony prawa do tych świadczeń w trybie art. 106 ust. 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. z uwagi na wystąpienie zmian w jej sytuacji dochodowej - należy brać pod uwagę wysokość jej dochodu z miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego organ pozbawia ją tych uprawnień. Innymi słowy, pozbawienie skarżącego prawa do zasiłku stałego od stycznia 2011 r. mogłoby nastąpić jedynie w sytuacji, gdyby kryterium wskazane w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej zostało przekroczone przez jego dochód uzyskany w miesiącu poprzedzającym, czyli w grudniu 2010 r. Dokumenty dołączone do akt niniejszej sprawy potwierdzają jednak w sposób nie budzący wątpliwości, że sytuacja taka nie miała miejsca. Zarówno bowiem z pisma Śródmiejskiej Spółdzielni Mieszkaniowej w B. (karta nr 111 akt administracyjnych pierwszej instancji) jak i w stosownym wydruku księgowym dotyczącym należności z tytułu czynszu za mieszkanie należące do T. B.-R. (karta nr 110 tych akt) wynika jednoznacznie, że czynsz był uiszczany jedynie do lipca 2010 r. (ostatnia zapłata w kwocie 462,70 zł została dokonana [...] lipca 2011 r.). Nawet więc gdyby przyjąć, że czynsz ten należy zakwalifikować jako dochód skarżącego, to nie był on uzyskiwany już od sierpnia 2010 r. i dlatego począwszy od tego miesiąca jedynym źródłem dochodu był dla wyżej wymienionego zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153 zł, która nie przekraczała kryterium warunkującego prawo do pobierania zasiłku stałego. Skarżący zachowywał zatem to kryterium nie tylko w miesiącu poprzedzającym miesiąc, od którego zaskarżona decyzja pozbawiała go prawa do spornych świadczeń, lecz co więcej - także już w dacie wydania decyzji pierwszoinstancyjnej z dnia [...] r. Wydając swoje decyzje zarówno Prezydent Miasta B. jak i Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. orzekły w istocie rzeczy o pozbawieniu skarżącego prawa do zasiłku stałego od stycznia 2011 r. opierając się na ocenie jego sytuacji dochodowej z lipca 2010 r., co zważywszy zaprezentowane wyżej rozważania prawne nie może zostać uznane za prawidłowe. Brak jest bowiem jakiejkolwiek korelacji pomiędzy wskazanym w zaskarżonej decyzji terminem pozbawienia skarżącego spornych świadczeń, a momentem, w którym zaistniała okoliczność leżąca u podstaw tego pozbawienia. Stanowi to efekt wadliwego sformułowania użytego w sentencji decyzji pierwszoinstanycjnej, zgodnie z którym sporne świadczenia miały przysługiwać stronie "do miesiąca w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna". Wyrażony w orzecznictwie sądowym pogląd, zgodnie z którym pozbawienie strony świadczeń z pomocy społecznej w trybie art. 106 ust. 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. może nastąpić wyłącznie ex nunc, nie upoważniał bowiem organu do określania daty pozbawienia prawa do świadczeń bez jakiegokolwiek powiązania jej z datą wystąpienia okoliczności, które stanowiły przyczynę uchylenia lub zmiany decyzji o ich przyznaniu, co Prezydent Miasta B. uczynił "zmieniając" decyzję o przyznaniu zasiłku stałego i składki zdrowotnej ze skutkiem od stycznia 2011 r., opierając się na danych dotyczących wysokości dochodu strony uzyskiwanego w okresie do lipca 2010 r. (czyli sprzed pół roku). Marginalnie warto jednak zwrócić uwagę, że późniejszą decyzją z dnia [...] r. nr [...] (której egzemplarz stanowi kartę nr 114 akt administracyjnych pierwszej instancji) Prezydent Miasta B. rozstrzygnął, iż skarżący spełnia wymogi warunkujące nabycie prawa do zasiłku stałego oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne, przyznając mu te świadczenia począwszy od 1 stycznia 2011 r. W tym stanie rzeczy, ponownie rozpoznając sprawę organ pierwszej instancji powinien uwzględnić wnioski płynące z treści niniejszego wyroku i ewentualnie rozważyć kwestię umorzenia postępowania administracyjnego, które wszczął w trybie art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej. Zważywszy wszystkie podniesione wyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach orzekł jak w sentencji wyroku, działając na podstawie art. 132, art. 135 i art. 145 §1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Sąd nie orzekł o wykonaniu zaskarżonej decyzji w trybie art. 152 p.p.s.a., jako że jej wykonanie w ogóle nie doszło do skutku. Omawiany akt miał bowiem pozbawić stronę prawa do pobierania spornych świadczeń począwszy od stycznia 2011 r., gdy tymczasem od 1 stycznia 2011 r. skarżącemu przyznano te świadczenia mocą nowej, odrębnej decyzji wydanej w dniu [...] r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło