IV SA/Gl 303/16

PostanowienieWSA w Gliwicach2017-05-04

Skład orzekający: Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Jakie przepisy regulują zasady przyznawania wynagrodzenia i zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez radcę prawnego w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w szczególności w kontekście zmiany przepisów rozporządzenia?
Ratio decidendi
Sąd przyznał radcy prawnemu P. B. kwotę 313,34 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. Wynagrodzenie to zostało ustalone na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r., które ma zastosowanie mimo zainicjowania sprawy przed jego wejściem w życie, gdyż zakończenie postępowania pierwszej instancji nastąpiło po tej dacie. Kwota obejmuje wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz zwrot kosztów dojazdu do sądu.
Stan faktyczny
Skarżąca J.G. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. dotyczącą dodatku mieszkaniowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 8 listopada 2016 r. oddalił skargę. Następnie, postanowieniem z dnia 9 lutego 2017 r. skarżącej przyznano prawo pomocy i ustanowiono pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego P. B. Pełnomocnik sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej i wniósł o przyznanie wynagrodzenia oraz zwrot kosztów dojazdu. Sąd rozpoznawał wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu P. B. kwotę 313,34 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 4 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego w kwestii wniosku pełnomocnika skarżącej o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej postanawia: przyznać radcy prawnemu P. B. kwotę 313,34 zł (trzysta trzynaście zł 34/100) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu; Wyrokiem z dnia 8 listopada 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach orzekł o oddaleniu skargi. Następnie, postanowieniem z dnia 9 lutego 2017 r. starszy referendarz sądowy uwzględnił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy ustanawiając dla niej pełnomocnika z urzędu, na którego Okręgowa Izba Radców Prawnych w K. wyznaczyła radcę prawnego P. B. W dniu 17 marca 2017 r. wspomniany pełnomocnik przeglądał akta niniejszej sprawy, z kolei w dniu 3 kwietnia 2017 r. nadał do Sądu opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wskazanego wyżej wyroku wywodząc, iż orzeczenie to jest prawidłowe oraz popierając swoje stanowisko stosowną argumentacją. Równocześnie wniósł o przyznanie wynagrodzenia według norm prawem przepisanych składając oświadczenie, iż nie zostało ono uiszczone w całości ani w części, a także zwrotu niezbędnych, udokumentowanych wydatków, w kwocie 91,93 zł stanowiącej koszt dojazdu do Sądu celem zapoznania się z aktami sprawy. Zarządzeniem z dnia 19 kwietnia 2017 r. sędzia sprawozdawca uznał, iż przedmiotowa opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej sporządzona została w sposób rzetelny. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje. Artykuł 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - dalej p.p.s.a. stanowi, że pełnomocnik procesowy wyznaczony w ramach przyznanego prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W rozpoznanym przypadku zastosowanie mają przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. poz. 1715). Jakkolwiek bowiem niniejsza sprawa została zainicjowana przed wejściem w życie tego aktu wykonawczego (czyli przed 1 listopada 2016 r.), to już zakończenie postępowania sądowego pierwszej instancji (czyli wydanie przez tutejszy Sąd wyroku oddalającego skargę) nastąpiło po tej dacie, a mianowicie 8 listopada 2016 r. W rezultacie, norma intertemporalna wyrażona w § 22 rzeczonego rozporządzenia, nakazująca stosowanie przepisów dotychczasowych (to jest wcześniejszych rozporządzeń) nie ma tu zastosowania. Jak wynika z § 2 przywołanego rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r., koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego ustanowionego z urzędu. W treści § 4 ust. 1 sformułowano zasadę, zgodnie z którą opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4 tego aktu. Z kolei ustęp 2 przywołanego przepisu umożliwia ustalenie opłaty w wysokości wyższej, a nieprzekraczającej 150 % opłaty ustalonej w ust. 1 uzależniając to od uwzględnienia nakładu pracy radcy prawnego, w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu; wartości przedmiotu sprawy; wkładu radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie oraz od stopnia zawiłości sprawy, w szczególności trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Mając na uwadze treść przywołanych wyżej unormowań, w tym oceniwszy działanie pełnomocnika strony przez pryzmat kryteriów wskazanych w cytowanym § 4 ust. 2 rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r., przyznano mu wynagrodzenie, w kwocie 313,34 zł, na którą składa się: - wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej ustalone na podstawie § 4 ust. 1 wspomnianego rozporządzenia, w kwocie 180 zł, określonej w § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b tego aktu (odpowiadającej 75 % opłaty wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) podwyższone - stosownie do § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia - o podatek od towarów i usług obliczony według stawki 23 %, wynoszący 41,40 zł; W tym miejscu przyjdzie należy wyjaśnić, iż wbrew wywodom wnioskującego, wynagrodzenie to nie może być ustalone na zasadzie § 21 ust. 1 pkt 1 lit. a) rzeczonego rozporządzenia, albowiem w niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna w rozumieniu art. 216 p.p.s.a., czy też jej wysokość, lecz sama kwestia ustalenia uprawnień do świadczenia w postaci dodatku mieszkaniowego. - kwota 91,94 zł tytułem zwrotu kosztów dojazdu - z O. (siedziba kancelarii radcy prawnego P.B) do tutejszego Sądu, w dniu 17 marca 2017 r., celem przejrzenia akt niniejszej sprawy (fakt potwierdzony notatką służbową stanowiącą kartę nr 60 akt sprawy). W tym miejscu przyjdzie zauważyć, że art. 250 p.p.s.a. wskazując na "niezbędne, udokumentowane wydatki" nie określa formy ich udokumentowania ani też nie ogranicza pełnomocnika co do sposobu obliczania poniesionych wydatków zwłaszcza, gdy chodzi o koszt podróży prywatnym samochodem (vide: postanowienie NSA z dnia 22 lutego 2011 r., sygn. akt I OZ 117/11 - dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W konsekwencji, podczas przyznawania zwrotu tego rodzaju wydatków nie można przejawiać nadmiernego rygoryzmu, jeżeli chodzi o sposób ich udokumentowania. Pełnomocnik przedstawił wyliczenie odległości na podstawie liczby przejechanych kilometrów (110 km w obie strony), co trzeba uznać za dostatecznie wiarygodne i wystarczające. Wspomnianą wyżej kwotę 91,93 zł przyznano zgodnie z żądaniem wnioskodawcy uwzględniwszy fakt, iż jest to wartość wynikająca z zastosowania stawki za przejechany kilometr, określonej w § 2 pkt 1 lit. b) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy (Dz. U. nr 27, poz. 271 ze zm.). Stawka ta (wynosząca 0,8358 zł dla samochodów o pojemności skokowej pow. 900 cm3 - jak w przypadku pojazdu wnioskodawcy o pojemności 1900 m3) ma bowiem walor zobiektyzowany i należy się nią posiłkować także w przypadku zasądzania kosztów przejazdu stron, co wynika z art. 205 § 3 p.p.s.a., który odsyła do zasad określonych w przepisach działu tytułu III ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2010 r., nr 90, poz. 594 ze zm.). Mając na względzie powyższe postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło