IV SA/Gl 318/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, , , po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2010r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy Wyrokiem z dnia 4 listopada 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę S. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego. Skarżący w dniu [...] złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy domagając się ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Przedłożył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w którym wskazał, że przysługuje mu, jako osobie bezrobotnej, zwolnienie od kosztów sądowych oraz przyznanie pełnomocnika. Jednocześnie zadeklarował, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe oraz, że posiada zasoby pieniężne w kwocie 30.000 zł. Zaznaczył również, że nie posiada przedmiotów wartościowych ani nieruchomości oraz, iż nie uzyskuje żadnego dochodu. Przedłożone przez skarżącego dokumenty uznano za niewystarczające dla oceny jego sytuacji materialnej dlatego wezwaniem z dnia [...] zwrócono się do niego o uzupełnienie i uprawdopodobnienie danych, na które się powołał poprzez wskazanie tytułu prawnego do zajmowanego lokalu, wykazania kosztów utrzymania lokalu mieszkalnego oraz kosztów bieżącego utrzymania. W odpowiedzi skarżący nadesłał pismo w którym oświadczył, że nie posiada tytułu prawnego do zajmowanego lokalu oraz nadesłał dowody zakupów artykułów spożywczych w postaci paragonów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. , stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie natomiast z art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym. Odnosząc się do wniosku S.B. należy wskazać, że w myśl zasady sformułowanej w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje wówczas, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i swojej rodziny. O ewentualnym przyznaniu prawa pomocy przesądza zatem przesłanka zobiektywizowana, o czym świadczy słowo "wykazanie" nakładające na stronę nie tylko powinność uprawdopodobnienia ale formułujące obowiązek wskazania przez nią obiektywnie zaistniałych przesłanek stanu rzeczywistego (por. P. Dobosz, Procedury administracyjne, model sądownictwa administracyjnego a "prawo pomocy" praca zbiorowa pod red. J. Stelmasiaka, J. Niczyporuka, S. Fundowicza, Oficyna Wydawnicza VERBA s.c., Lublin 2003, s. 117). Powyższe oznacza, że rozstrzygnięcie wniosku zależy od tego, co zostało udowodnione przez stronę. W tym właśnie kontekście uznano, że okoliczności sprawy nie uzasadniają uwzględnienia zgłoszonego wniosku. W tym miejscu przede wszystkim wskazać należy, że skarżący złożył oświadczenie, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i nie ma żadnych dochodów, posiada natomiast środki pieniężne w kwocie 30.000 zł. Jednocześnie nie wskazał jaki posiada tytuł prawny do zajmowanego lokalu oraz jakie obciążają go z tego tytułu opłaty. Sytuacja rodzinna skarżącego nie jest więc jasna. Jak wynika z dowodów doręczenia skarżącemu pism zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak i sądowym zamieszkuje on ze swoją siostrą oraz jej synem. Osoby te często bowiem odbierają korespondencję skarżącego. Ponadto skarżący mieszka w O. przy ul. [...]. Nie wskazał natomiast, jak już wyżej zaznaczono jaki posiada do tego lokalu tytuł prawny, czy jest jego najemcą, czy też korzysta jedynie z uprzejmości swojej rodziny. Oświadczył jedynie, że nie jest właścicielem zajmowanego lokalu. Dodatkowo nie wskazał, czy ponosi koszty utrzymania zajmowanego lokalu mieszkalnego oraz ewentualnie w jakiej wysokości. Jeżeli bowiem w ogóle ich nie ponosi oznacza, że pozostaje na utrzymaniu osób z nim mieszkających, a więc prowadzi z nimi wspólne gospodarstwo domowe, czego jednak nie wskazał wypełniając urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zauważyć przyjdzie, że skarżący nie wykazał również, czy posiada jakieś zaległości w związku z opłatami za zajmowany przez niego lokal musi zatem uzyskiwać jakieś przychody lub w istocie prowadzić wspólne gospodarstwo z osobą uiszczającą te świadczenia. Stwierdzić więc należy, że skarżący nie złożył prawdziwego oświadczenia w wyżej wskazanych kwestiach, a co za tym idzie nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Godzi się również wskazać, że Sąd wobec wątpliwości, co do oświadczenia skarżącego wezwał go o uzupełnienie danych zawartych w urzędowym formularzu, w odpowiedzi na co skarżący złożył jedynie oświadczenie, że nie jest właścicielem zajmowanego lokalu. Uzyskanie natomiast dodatkowego oświadczenia strony lub dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego w trybie art. 255 P.p.s.a. służy uzupełnieniu wiedzy sądu o sytuacji osobistej i majątkowej strony. Natomiast konsekwencją uchylenia się skarżącego od tego obowiązku lub udzielenie niekompletnych informacji może być odmowa przyznania prawa pomocy. (por. postanowienie NSA z dnia 30 lipca 2009 r., sygn. akt I FZ 180/09 – Lex nr 552208). Ponadto w druku formularza S. B. wskazał, że posiada środki pieniężne w kwocie 30.000 zł. Kwota ta nie pozwala na przyjęcie, że skarżący należy do kręgu osób ubogich, do których kierowana jest pomoc Państwa. Nawet bowiem niewielka cześć wskazanej kwoty wystarczy na pokrycie kosztów postępowania. Prawo pomocy jest kierowane do osób najbiedniejszych nieposiadających w zasadzie środków na bieżące potrzeby życia codziennego, nie można bowiem w każdym przypadku obciążać państwa kosztem prowadzonych we własnym interesie postępowań sądowych. Z sytuacją istnienia zagrożenia utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny mamy do czynienia dopiero wówczas, gdy w skutek uiszczenia kosztów doszłoby do takiego zachwiania sytuacji materialnej i bytowej, które skutkowałoby brakiem możliwości zapewnienia sobie i swoim najbliższym przynajmniej minimum warunków socjalnych (podobnie: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 marca 2005 r., II FZ 137/05). Tymczasem skarżący, jak już wyżej wskazano musi posiadać środki na własne utrzymanie lub też pozostawać na utrzymaniu innych osób, których jednak nie wskazał składając wniosek o przyznanie prawa pomocy. Mając na uwadze wszystkie powołane wyżej okoliczności Sąd postanowił jak w sentencji na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.