IV SA/Gl 374/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska Sędziowie Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Magdalena Nowacka-Brzeźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej uchyla zaskarżoną decyzję. Powiatowy Inspektor Sanitarny w R. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 ze zm.) i art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stwierdził u Z.K. przewlekłej choroby narządu głosu spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym trwającym co najmniej 15 lat, wymienionej w poz. 15 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawie zgłoszenia podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). W uzasadnieniu decyzji wskazał, że Z.K. zatrudniony był w warunkach narażenia na wystąpienie choroby zawodowej, jednak uprawnione do przeprowadzenia badań placówki medyczne: Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy Poradnia Chorób Zawodowych w S. oraz Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. nie rozpoznały u niego choroby zawodowej, ponieważ nie stwierdzono patologicznych zmian upoważniających do rozpoznania choroby zawodowej w postaci: guzków głosowych twardych, wtórnych zmian przerostowych fałdów głosowych, niedowładu mięśni przywodzących i napinających fałdy głosowe z niedomykalnością fonacyjną i trwałą dysfonią. Rozpoznano natomiast u strony prosty przewlekły nieżyt błony śluzowej gardła i krtani. Tym samym zdaniem organu nie został spełniony podstawowy warunek, niezbędny do stwierdzenia choroby zawodowej, a mianowicie badania kliniczne wykluczyły jej istnienie. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł skarżący, który uznał ją za krzywdzącą. W odwołaniu tym podniósł, że przedmiotowa decyzja wydana została w oparciu o rozporządzenie, które mocą wyroku Trybunału Konstytucyjnego uznane zostało za niezgodne z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej. Nadto zaznaczył, że decyzja ta jest nieuzasadniona merytorycznie, albowiem okres narażenia zawodowego wynosi 32 lata i jest to taki długi okres, że obecnie odczuwa stałe problemy zdrowotne z gardłem. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tegoż rozstrzygnięcia przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania jak również przywołał obowiązujące przepisy w zakresie stwierdzenia choroby zawodowej. Organ ten podzielił ustalenia faktyczne organu pierwszej instancji dotyczące przebiegu pracy zawodowej Z.K., jak również przyznał, że pracował on w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej narządu głosu. Jednocześnie wskazał, że orzeczenia obu uprawnionych placówek medycznych wypowiadających się w sprawie wykluczyły u wyżej wymienionego chorobę zawodową i nie stwierdziły zmian mających cechy organicznej patologii związanej z nadmiernym wysiłkiem głosowym, a tym samym nie zakwalifikowali rozpoznanego schorzenia do poz. 15 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawie zgłoszenia podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115), a tym samym brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Organ ten odnosząc się do podstawowego zarzutu sformułowanego w skardze uznał, że nie jest on zasadny, albowiem Trybunał Konstytucyjny faktycznie orzekł o niezgodności przedmiotowego rozporządzenia z Konstytucją RP, jednakże wskazał, że traci ono moc obowiązującą z upływem 12 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw. Oznacza to, że przez wskazany okres organy administracji mogą na podstawie wskazanego rozporządzenia podejmować rozstrzygnięcia. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniósł Z.K., który domagał się uchylenia tej decyzji podnosząc analogiczne zarzuty do tych, jakie sformułował w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, a zatem uznał, że przedmiotowa decyzja wydana została w oparciu o rozporządzenie, które mocą wyroku Trybunału Konstytucyjnego uznane zostało za niezgodne z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej. Nadto zaznaczył, że decyzja ta jest nieuzasadniona merytorycznie, albowiem okres narażenia zawodowego wynosi 32 lata i jest to tak długi okres, że obecnie odczuwa stałe problemy zdrowotne z gardłem. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i przywołał analogiczną argumentację do tej, którą zamieścił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Sąd administracyjny stosownie do postanowień art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Kontrola ta przeprowadzana jest pod względem legalności, a zatem w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 wyżej wymienionej ustawy sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd, stosownie do postanowień art. 134 cytowanej ustawy rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W rozpatrywanej sprawie w pierwszej kolejności przyjdzie zwrócić uwagę na unormowania prawne stanowiące podstawę wydania zaskarżonej decyzji, otóż decyzja ta podjęta została w oparciu o postanowienia rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawie zgłoszenia podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). Podniesiona okoliczność posiada znaczenie w rozpatrywanej sprawie, albowiem Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 19 czerwca 2008 r. sygn. akt P 23/07 orzekł, że art. 237 § 1 pkt 2 i 3 Kodeksu pracy w zakresie w jakim określa wytyczne dotyczące treści rozporządzenia oraz wymienione powyżej rozporządzenie Rady Ministrów są niezgodne z art. 92 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Co prawda wskazany wyrok zakładał, że przepisy te utracą moc po upływie 12 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku, co nastąpiło w dniu 2 lipca 2008 r. Zatem zdaniem Sądu z dniem 3 lipca 2009 r. nastąpiła utrata wskazanych przepisów i z tą chwilą orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją aktu normatywnego, na podstawie którego wydana została ostateczna decyzja administracyjna, stanowi podstawę do wznowienia postępowania w sprawie. Wskazane stanowisko znajduje umocowanie w treści art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, który zawiera zasadę wzruszenia ostatecznych rozstrzygnięć, jakie zapadły na podstawie przepisów uznanych za niezgodne z Konstytucją RP. Stosownie do postanowień art. 145a Kodeksu postępowania administracyjnego, w sytuacji gdy decyzja wydania została na podstawie przepisów uznanych przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodne z Konstytucją RP, umową międzynarodową lub ustawą strona może żądać wznowienia postępowania administracyjnego. Natomiast po myśli art. 145 § 1 pkt 1 lit. "b" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd uwzględnia wniesioną skargę jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W niniejszej sprawie Sąd nie orzekał o wykonalności zaskarżonej decyzji, stosownie do postanowień art. 152 wyżej wymienionej ustawy, ponieważ mocą zakwestionowanej decyzji organy odmówiły rozpoznania u strony choroby zawodowej. Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "b" i "c": ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylono zaskarżoną decyzję. SW