IV SA/Gl 430/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Adam Mikusiński Sędziowie Sędzia WSA (del.) Teresa Cisyk Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Janecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2008 r. sprawy ze skargi D. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. – B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie usług opiekuńczych oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Nr [...] p.o. Zastępca Kierownika Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w Ż., działając z upoważnienia Starosty Ż., odmówił D. J. zwolnienia z ponoszenia odpłatności za pobyt w Domu Pomocy Społecznej w Ż. Decyzję doręczono stronie w dniu [...]. W piśmie z dnia [...] D. J. wniosła odwołanie od tej decyzji zarzucając, że przy jej wydaniu nie zostały uwzględnione ustalenia dokonane w trakcie przeprowadzonego w dniu [...] wywiadu środowiskowego oraz dowody dołączone przez nią do wniosku o zwolnienie z opłaty za pobyt w DPS. Strona zwróciła się wcześniej, pismem z dnia [...] do Starosty Ż. z prośbą o usprawiedliwienie, iż odwołanie od powyższej decyzji, doręczonej jej w dniu [...] zostanie przez nią wniesione po dniu [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B.-B., decyzją z dnia [...] nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W wyniku skargi D. J. wniesionej na powyższą decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 31 października 2007 r. sygn. akt IV SA/Gl 156/07 stwierdził jej nieważność. Wyrok ten nie został zaskarżony. W motywach rozstrzygnięcia wskazano, że zgodnie z brzmieniem art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Tymczasem skarżąca wniosła odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji po upływie rzeczonego terminu. Decyzję organu pierwszej instancji doręczono jej bowiem prawidłowo w dniu [...] zatem termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...] D. J. wniosła natomiast przedmiotowe odwołanie w dniu [...] przy czym nie wniosła równocześnie o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej. Następnie wskazano, że pismo skarżącej z dnia [...] jako wniesione w terminie otwartym do wniesienia odwołania, nie mogło być potraktowane jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W tym stanie rzeczy orzekający w sprawie Sąd uznał, że wydane w postępowaniu odwoławczym rozstrzygnięcie w przedmiocie decyzji, od której strona nie wniosła w terminie odwołania, stanowiło o wadliwości decyzji organu odwoławczego, bowiem zgodnie z art. 16 § 1 k.p.a. decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji są ostateczne. Sąd wyjaśnił również, iż w razie upływu terminu do wniesienia odwołania, od decyzji nie służy odwołanie, a sama decyzja staje się ostateczna. W takiej zaś sytuacji organ odwoławczy na podstawie art. 134 k.p.a. powinien stwierdzić w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do jego wniesienia. Konkludując, orzekający w sprawie Sąd uznał, że rozpoznanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B.-B. odwołania od ostatecznej decyzji Starosty Ż. stanowiło rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., co skutkowało stwierdzeniem nieważności decyzji drugoinstancyjnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B.-B. postanowieniem z dnia [...] Nr [...] wydanym na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty Ż. z dnia [...] Nr [...]. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy stwierdził, że wyżej wskazana decyzja Starosty Ż. zawierała prawidłowe pouczenie strony o możliwości wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B.-B. (za pośrednictwem organu pierwszej instancji), w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Następnie organ wskazał, iż decyzja z [...] została doręczona stronie w dniu [...] zatem termin do wniesienia odwołania rozpoczął bieg w dniu następnym i upłynął w dniu[...] Tymczasem D. J. złożyła odwołanie w biurze podawczym Starostwa Powiatowego w Ż. w dniu [...] Równocześnie nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. W tym stanie rzeczy wniesienie odwołania po terminie skutkowało wydaniem postanowienia o uchybieniu terminu do jego wniesienia. W dniu [...] D. J. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na to postanowienie, wskazując, iż dotyczy ono jej wniosku z dnia [...] o całkowite zwolnienie z opłat za pobyt w Domu Pomocy Społecznej w Ż. W uzasadnieniu skargi wskazała, że nie posiada wykształcenia prawniczego, wobec tego jest usprawiedliwiona. Podniosła również, iż w dniu [...] złożyła pismo, z którego treści wynika, że zamierzała wnieść odwołanie, lecz po dniu [...] Pozostałe podniesione w skardze zarzuty nie pozostawały w związku z niniejszą sprawą. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B.-B., powtarzając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei z treści art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. Zwanej dalej P.p.s.a.) wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania bądź inne naruszenie przepisów postępowania jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję w całości lub w części, albo stwierdza jej nieważność bądź niezgodność z prawem. Ponadto, co wymaga podkreślenia, wojewódzkie sądy administracyjne rozstrzygają w granicach danej sprawy nie będąc jednak związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 §1 P.p.s.a ). Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów uznać należy, że skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Stosownie do regulacji art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem skargi. Przyjdzie stwierdzić, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach prawomocnym wyrokiem z dnia 31 października 2007 r., sygn. akt IV SA/Gl 156/07 stwierdził nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B.-B. z dnia z dnia [...] nr [...] wydanej w wyniku odwołania strony od decyzji organu I instancji z dnia [...] z tego powodu, że odwołanie to zostało złożone z uchybieniem ustawowego terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd stwierdził, iż decyzja organu pierwszej instancji została doręczona skarżącej w dniu [...] a termin wniesienia odwołania upłynął w dniu [...] Tymczasem, co podkreślił Sąd, odwołanie zostało złożone w biurze podawczym Starostwa Powiatowego w Ż. w dniu [...] i nie został równocześnie złożony wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Dokonując oceny prawnej zaistniałej sytuacji, Sąd przesądził również, iż pismo skarżącej z dnia [...] nie mogło być uznane za wniosek o przywrócenie terminu, a to z tej przyczyny, że zostało wniesione w terminie otwartym do złożenia odwołania, a więc wyprzedzało upływ terminu. Jak następnie wskazał Sąd w razie upływu terminu do wniesienia odwołania , od decyzji nie służy odwołanie, a wobec tego decyzja jest ostateczna. W związku z tym – jak stanowi art. 134 k.p.a.- organ odwoławczy winien był stwierdzić w drodze postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Wobec powyższego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B.-B., związane oceną prawną wyrażoną w wyżej przywołanym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, nie miało podstaw do rozpoznania odwołania oraz wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie. Jednocześnie wskazać przyjdzie, iż z treści znajdujących się w aktach sprawy pism skarżącej, jak również z akt administracyjnych nie wynika, by skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] a zatem nie wystąpiły w sprawie nowe okoliczności pozwalające na odmienną ocenę sprawy. W tym stanie rzeczy przyszło stwierdzić, że zaskarżone postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty Ż. z dnia [...]. nie narusza prawa. Mając na względzie powyższe ustalenia, orzekający w niniejszej sprawie Sąd będąc również związanym wskazanym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 października 2007 r., na mocy art. 151 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.