IV SA/Gl 474/13
WyrokWSA w Gliwicach2014-03-05
Skład orzekający: Sędzia NSA Szczepan Prax, Sędzia WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik, Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy dotycząca zmian w statucie związku międzygminnego, podjęta bez bezwzględnej większości ustawowego składu rady, jest ważna?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy dotycząca zmian w statucie związku międzygminnego wymaga bezwzględnej większości głosów ustawowego składu rady. Brak osiągnięcia tej większości oznacza, że uchwała nie została ważnie podjęta i należy stwierdzić jej nieważność lub orzec o niezgodności z prawem.Stan faktyczny
Wojewoda zaskarżył uchwałę Rady Miasta R. dotyczącą zmian w statucie Związku Metropolitalnego, wskazując, że uchwała została podjęta bez wymaganej bezwzględnej większości ustawowego składu rady (12 głosów za przy wymaganej liczbie 13). Rada Miasta liczy 25 radnych, a w głosowaniu brało udział 17 radnych. Prezydent Miasta wniósł o umorzenie postępowania z powodu podjęcia nowej uchwały zastępującej zaskarżoną.Rozstrzygnięcie
Stwierdził, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2014 r. sprawy ze skargi Wojewody [...] na uchwałę Rady Miasta R. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie statutu stwierdza, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa.
Wojewoda [...] w piśmie datowanym na dzień 1 marca 2013 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na uchwałę Rady Gminy R. z dnia [...]r. nr [...] w sprawie zmian w Statucie [...] Związku Metropolitalnego w całości, jako sprzeczną z art. 67 ust. 1 w zw. z art. 67 ust. 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) oraz z § 36 ust. 1 lit. c załącznika do Statutu [...] Związku Metropolitalnego (Dz. Urz. Województwa [...] z 2007 r. nr 108, poz. 2163).
W motywach uzasadnienia skargi Wojewoda wskazał, że przyjęcie zmian w statucie związku następuje bezwzględną większością ustawowego składu rady gminy (art. 67 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym). W przypadku wyżej wymienionej uchwały podejmowanej przez Radę Miasta R. ustawowy skład rady wynosi
25 radnych, w związku z czym bezwzględna większość ustawowego składu Rady Miasta R. w dniu podjęcia uchwały powinna wynosić co najmniej
13 radnych. Tymczasem, jak informuje Wojewoda, z wyciągu z elektronicznego systemu głosowania wynika, że w sesji uczestniczyło 24 radnych, natomiast
w głosowaniu brało udział 17 radnych, a za przyjęciem uchwały opowiedziało się
12 radnych.
Powyższe doprowadziło do stwierdzenia przez organ nadzoru, że uchwała nie została podjęta wymaganą, bezwzględną większością ustawowego składu rady, co stanowi rażące naruszenie przepisu art. 67 ust. 1 w zw. z art. 67 ust. 3 ustawy
o samorządzie gminnym.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta R. wniosła o umorzenie postępowania sądowego z uwagi na podjęcie w dniu [...]r. uchwały nr [...] Rady Miasta R. w sprawie przystąpienia Miasta R. do związku międzygminnego pod nazwą [...] Związek Metropolitalny i przyjęcia jego statutu. W związku z uznaniem zasadności zarzutów organów nadzoru, w myśl § 3 powyższej uchwały utraciła moc uchwała nr [...] Rady Miasta R. z dnia [...]r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Stosownie do art. 91 ust. 1 i 4 ustawy o samorządzie gminnym organ nadzoru winien stwierdzić nieważność uchwały organu gminy, w razie istotnego naruszenia prawa – w terminie nie dłuższym niż 30 dni od doręczenia uchwały w trybie określonym w art. 90 tej ustawy. Po upływie tego terminu organ nadzoru może już tylko zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego (art. 93 ust. 1). O ile w grę nie wchodzi akt prawa miejscowego, to po upływie roku od dnia podjęcia uchwały Sąd nie stwierdza nieważności uchwały, ale gdy istnieją przesłanki stwierdzenia nieważności, to orzeka o niezgodności uchwały z prawem (art. 94 cyt. ustawy). Ta ostatnia okoliczność zachodzi w rozpatrywanej sprawie. Otóż z art. 67 ust. 1 i 3 powoływanej ustawy wynika jednoznacznie, że przyjęcie zmian statutu związku międzygminnego wymaga bezwzględnej większości głosów ustawowego składu rady gminy.
Ponieważ Rada Miasta w R. liczy 25 radnych, to bezwzględna większość wynosi co najmniej 13 głosów, która to wielkość nie została osiągnięta w czasie głosowania w dniu 30 grudnia 2011 r. Nieuzyskanie w głosowaniu wymaganej ustawowo większości głosów oznacza, że nie doszło do ważnego podjęcia projektowanej uchwały. Należało zatem poprzestać na odnotowaniu wyniku głosowania w protokole z sesji Rady Miasta. Tymczasem wbrew negatywnemu wynikowi głosowania Rada uznała uchwałę za przyjętą i wprowadziła ją do obrotu prawnego. Wystąpienie istotnego naruszenia prawa, a w konsekwencji i przesłanki stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały jest zatem oczywiste. Ponieważ z uwagi na ów brak wymaganej większości głosów w sensie materialnym uchwała nie została podjęta, dlatego zbędne jest ocenianie zawartości treściowej aktu, któremu Rada Miasta formalnie nadała cechy uchwały. W odniesieniu do zarzucanego w skardze naruszenia przepisu statutowego można jedynie zauważyć, że w dniu głosowania uczestnictwo Gminy w Związku jeszcze nie ustało, a więc formalnie Rada Miasta mogła podejmować uchwały związane z tym uczestnictwem. Natomiast ocena skutków hipotetycznie ważnie podjętej uchwały w sprawie przyjęcia zmian statutu Związku, ale już po upływie terminu określonego w § 36 ust. 1 lit. c załącznika do statutu Związku, dla zachowania przez Gminę przymiotu uczestnika Związku, wykracza poza przedmiot niniejszego postępowania sądowego.
Mając na uwadze wcześniej podniesione okoliczności, na podstawie art. 147 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), w zw. z art. 94 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło