IV SA/Gl 480/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik, Sędziowie NSA Adam Mikusiński, NSA Szczepan Prax (spr.), Protokolant asystent sędziego Daniel Dudys, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę P. K. wniósł o uregulowanie przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w K. opłat za mieszkanie. Wnioskodawca podniósł, że na skutek umieszczenia go w Domu Pomocy Społecznej pozbawiony został dodatku mieszkaniowego, część renty zostaje przekazywana na rzecz tego Domu, co powoduje, że nie jest w stanie regulować opłat czynszowych za posiadane mieszkanie. Decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta K. na podstawie art. 39 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593) odmówił przyznania zasiłku celowego za spłatę zaległości czynszowych powstałych w okresie pobierania dodatku mieszkaniowego oraz zasiłku celowego na dofinansowanie do bieżących opłat czynszowych. Organ orzekający stanął na stanowisku, że zapewnienie wnioskodawcy całodobowej opieki w Domu Pomocy Społecznej w B. na czas nieokreślony powoduje, iż pokrywanie opłat za lokal mieszkalny, w którym nie będzie on zamieszkiwał, nie stanowi niezbędnej potrzeby w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. Zaskarżoną decyzją, wydaną na skutek odwołania strony, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w trybie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało w mocy decyzję pierwszoinstancyjną, całkowicie podzielając przedstawione w niej ustalenia i wnioski. Zaakcentowano w szczególności, że żądanie wniosku nie mieści się w celach pomocy społecznej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego P. K. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, domagając się przy tym zasądzenia od MOPS w K. na rzecz [...] Spółdzielni Mieszkaniowej kwoty [...] zł z tytułu zaległych należności czynszowych oraz zobowiązania MOPS do uiszczenia bieżących opłat mieszkaniowych. Skarżący kwestionował legalność umieszczenia go w domu pomocy społecznej, deklarując starania w kierunku powrotu do swojego mieszkania. Zdaniem skarżącego w związku z bezprawnym umieszczeniem go w owym domu poniósł straty, które winne być wyrównane przez MOPS w K.. Powołał się też na wniesienie skargi do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. W piśmie z dnia [...] 2006 r. (data wpływu do Sądu) działający w imieniu skarżącego jego kurator T. D. poinformował, że skarga do powyższego Trybunału została odrzucona. Ponadto mieszkanie skarżącego zostało opróżnione i przekazane Spółdzielni z rozliczeniem wkładu mieszkaniowego. Podtrzymując wniosek o uchylenie zaskarżonej decyzji skarżący domagał się w tym piśmie zasądzenia na jego rzecz kwoty [...] zł z tytułu zadłużenia w opłatach mieszkaniowych. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę postulował jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna. Sądowa kontrola działalności administracji publicznej odbywa się w kryteriach legalności. Tymczasem zaskarżona decyzja odpowiada wymogom prawa materialnego i procesowego. W pierwszym rzędzie należało rozważyć dopuszczalność skargi. Sformułowane w niej, a także w piśmie z dnia [...] 2006 r., żądania zasądzenia określonych sum pieniężnych z tytułu odpowiedzialności za szkodę mają charakter cywilnoprawny i ich rozpoznanie należałoby do sądów powszechnych. Jednocześnie jednak skarga została skierowana przeciwko zaskarżonej decyzji, której kontrola niewątpliwie należy do postępowania sądowoadministracyjnego. Na rozprawie sądowej przedstawiciel skarżącego potwierdził, że kwestionuje tę decyzję. Dlatego też Sąd poddał ją swojej kontroli, odnosząc się wyłączenie do kwestii związanych z przedmiotem postępowania administracyjnego, w którym została ona wydana, a pomijając problematykę wykraczającą poza ten zakres, w tym wskazane żądania odszkodowawcze, nie objęte właściwością sądu administracyjnego. Wyjaśnienia wymaga też kwestia reprezentowania skarżącego. Otóż postanowieniem z dnia [...] r., sygn. akt [...], Sąd Rejonowy w K. ustanowił dla niego, jako osoby ułomnej, kuratora w osobie T. D.. Stosownie do art. 183 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego Sąd ten określił zakres obowiązków i uprawnień kuratora. Zakres ten w wymienionym postanowieniu został określony szeroko, a mianowicie – do prowadzenia jego spraw, przy czym przykładowo wskazano niektóre rodzaje czynności. Wśród nich wymieniono odbieranie korespondencji i składanie oświadczeń w imieniu wnioskodawcy tj. P. K.. Tak więc kurator był upoważniony do odbierania zawiadomień o rozprawie oraz składania oświadczeń w postępowaniu sądowym. Jak już wcześniej stwierdzono zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Można zauważyć, że okoliczności powstałe po wydaniu decyzji potwierdziły prawidłowość ustalenia, że pobyt skarżącego w domu pomocy społecznej ma charakter trwały. Słusznie zatem organy obu instancji przyjęły, że uregulowanie należności mieszkaniowych skarżącego nie mieści się w celach pomocy społecznej, która ma umożliwiać podopiecznym przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych (art. 3 ust. 4, w zw. z art. 2 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej). Z art. 3 ust. 1 tej ustawy wynika, że trudne sytuacje życiowe należy rozpatrywać pod kątem niezbędnych potrzeb i życia w warunkach odpowiadających godności człowieka. Skoro skarżący ma zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe w domu pomocy społecznej, zapewniającego mu całodobowe utrzymanie, to opłacanie innego lokalu mieszkalnego istotnie nie mieści się w pojęciu niezbędnej potrzeby. Tym bardziej dotyczy to spłaty zadłużenia czynszowego, które jedynie wchodzi w grę w aktualnym stanie faktycznym. W ramach niniejszego postępowania nie jest natomiast możliwe ustosunkowanie się do zarzutów skargi odnośnie prawidłowości postępowania w przedmiocie umieszczenia skarżącego w domu pomocy społecznej. Wobec tego, że zgłoszona przez skarżącego potrzeba nie mieściła się w celach pomocy społecznej, to już z tego powodu nie mógł być mu przyznany zasiłek celowy, służący właśnie zaspokojeniu niezbędnej potrzeby bytowej (art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej). Zbędne było zatem wyjaśnienie innych przesłanek, od wystąpienia których uzależnione jest udzielenie tego świadczenia. Z powyższych względów na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 z 2002 r., poz. 1270 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji.