IV SA/Gl 577/07
PostanowienieWSA w Gliwicach2007-10-23
Skład orzekający: Referendarz sądowy Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej usług opiekuńczych jest bezprzedmiotowy, jeśli strona jest z mocy prawa zwolniona z tych kosztów na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a PPSA?Ratio decidendi
Postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych zostało umorzone jako bezprzedmiotowe, ponieważ strona skarżąca, działając w sprawie dotyczącej pomocy społecznej, jest z mocy prawa zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a PPSA. Wniosek o ustanowienie radcy prawnego został uwzględniony, ponieważ sytuacja majątkowa i zdrowotna strony uzasadnia przyznanie prawa pomocy w tym zakresie.Stan faktyczny
Skarżący K.W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie usług opiekuńczych. Skarżący wskazał na zły stan zdrowia, samotność, posiadanie mieszkania komunalnego, brak wartościowych przedmiotów i zasobów pieniężnych, a także niską emeryturę i wysokie koszty leków. Wcześniej postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych zostało umorzone.Rozstrzygnięcie
1. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jako bezprzedmiotowe, 2. ustanowić radcę prawnego dla skarżącego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 23 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie usług opiekuńczych, w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego postanawia: 1. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jako bezprzedmiotowe, 2. ustanowić radcę prawnego dla skarżącego.
W piśmie procesowym datowanym na [...] K. W. zażądał ustanowienia radcy prawnego z urzędu powołując się na okoliczność, iż jest [...], uskarża się na zły stan zdrowia i w związku tym nie będzie mógł stawić się na rozprawie osobiście.
Ponieważ powyższe żądanie nie zostało wyrażone w wymaganej przepisami formie, zarządzeniem z dnia [...] skarżącego wezwano do nadesłania wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru.
K. W. złożył rzeczony formularz w dniu [...] precyzując, iż zakres jego żądania obejmuje nie tylko ustanowienie radcy prawnego lecz nadto także zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu podał, że udział profesjonalnego pełnomocnika w sprawie uważa za konieczny celem należytej obrony jego interesów związanych z kwestią skierowania go do [...].
Równocześnie oświadczył, że jest osobą samotną i posiada mieszkanie komunalne o powierzchni [...]. Nie dysponuje natomiast żadnymi przedmiotami wartościowymi ani zasobami pieniężnymi.
W dalszej części wniosku skarżący wskazał, że jest osobą [...] i osiąga dochód z tytułu emerytury w kwocie [...]. Jest jednak osobą [...], i ponosi wydatki na leki w miesięcznej wysokości [...].
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje.
Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym.
Na wstępie należy odnotować, że skarga w niniejszej sprawie złożona została na decyzję wydaną w przedmiocie usług opiekuńczych a zatem dotyczy materii podlegającej unormowaniom ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.).
Zgodnie zaś z art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Wnioskujący korzysta więc w niniejszej sprawie ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa a w rezultacie postępowanie w kwestii zwolnienia go od rzeczonych kosztów było bezprzedmiotowe i z tego powodu należało je umorzyć działając na podstawie art. 161 §1 pkt 3 i §2 p.p.s.a. w związku z art. 258 §1 i §3 tej ustawy.
Na marginesie warto odnotować, że skarżący występował już w niniejszej sprawie z wcześniejszym wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych i postępowanie w tym zakresie również zostało umorzone postanowieniem referendarza sądowego z dnia 6 czerwca 2007 r.
Odnosząc się natomiast do wniosku K. W. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dokonana w tym kontekście analiza stanu majątkowego i sytuacji życiowej strony doprowadziła do konkluzji, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania.
Skarżący osiąga bowiem wprawdzie dochód z tytułu emerytury w kwocie [...]. Nie sposób jednak tracić z pola widzenia, że jest on osobą [...] i uskarżającą się na [...] choroby (okoliczność ta znajduje potwierdzenie w dołączonych do akt administracyjnych niniejszej sprawy zaświadczeniach lekarskich, w kwestionariuszu wywiadu środowiskowego przeprowadzonego z nim w dniu [...] oraz w wypisie z treści orzeczenia [...] z dnia [...]), co niewątpliwie może wiązać się z koniecznością ponoszenia znacznych kosztów związanych z bieżącym utrzymaniem i leczeniem.
W tym stanie rzeczy uznano, iż wyżej wymieniony wykazał w sposób dostatecznie przekonujący, że opłacenie wydatków, jakie mogą wiązać się z udziałem w sprawie profesjonalnego pełnomocnika procesowego przekracza jego możliwości płatnicze. Dlatego ustanowiono dla niego radcę prawnego, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 258 §3 oraz z art. 246 §1pkt 2 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło