IV SA/Gl 605/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia NSA Adam Mikusiński Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz-Kunicka (spr.) Protokolant Paulina Kowalczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2011 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S., na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej K.p.a., art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. Nr 122, poz. 851), art. 235¹ i art. 235² ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. Nr 21 z 1998 r., poz. 94), zwanej dalej K.p., oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), zwanego dalej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r., nie stwierdził u J. D. choroby zawodowej – obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo nerwowego spowodowanego hałasem, wymienionego w poz. 21 wykazu chorób zawodowych, określonego w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że skarżący pracował w warunkach narażenia na hałas w okresie zatrudnienia w latach [...]–[...] w Fabryce A w S. jako [...], a następnie [...], w latach [...] – [...],[...] – [...] w KWK B w S. (następca prawny: C S.A. w B. – Oddział w S.) jako [...] i [...] i [...], w latach [...] – [...] w D Sp. z o.o. w S. (zakład zlikwidowany) jako [...], w okresie od [...] r. do [...] r. w E Sp. z o.o. w S. (obecnie F Sp. z o.o.) jako [...], w okresie od [...] r. – do [...] r. i od [...] r. do [...] r. w G S.A. w S. (obecnie H S.A. Oddział w S.) jako [...], [...], [...] [...]. Następnie organ podniósł, że J. D. został poddany badaniom w Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S.. Według orzeczenia z dnia [...] r., na podstawie przeprowadzonych badań: audiometrii tonalnej, audiometrii impedancyjnej oraz prób lokalizacyjnych SISI rozpoznano u niego niedosłuch odbiorczy obustronny o cechach lokalizacji ślimakowej, który nie spełniał określonego w przepisach rozporządzenia kryterium wielkości ubytku słuchu, wynoszącego co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący podniósł, że we wnioskach orzeczeń Poradni Chorób Zawodowych w S. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. oraz Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. występują niewielke rozbieżności w zakresie wyników badań, które dotyczą wielkości ubytku słuchu. Jednocześnie wniósł o przeprowadzenie kolejnych badań oraz o ponowne rozpatrzenie sprawy. [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 235¹ K.p. oraz § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r., w wyniku rozpatrzenia odwołania, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu przedstawił sprawozdanie z dotychczasowego postępowania i wskazał, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędne jest rozpoznanie przez kompetentną placówkę diagnostyczną służby zdrowia choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych oraz wykazanie, że narażenie na czynnik szkodliwy, który wywołał rozpoznaną chorobę wystąpiło w czasie i miejscu pracy w związku z wykonywanym zawodem. W związku z tym organ podniósł, że J. D. pracował w warunkach narażenia na hałas w latach [...] – [...] w Fabryce A w S. jako [...], [...], w latach [...] – [...], [...] – [...] w KWK B w S. (następca prawny: C S.A. w B. – Oddział w S.) jako [...] i [...] i [...], w latach [...] – [...] w D Sp. z o.o. w S. (zakład zlikwidowany) jako [...], w okresie od [...] do [...] r. w E Sp. z o.o. w S. (obecnie F sp. z o.o.) jako [...] oraz w latach [...] - [...] w G S.A. w S. (obecnie H S.A. Oddział S.) jako [...], [...], [...] [...]. Podkreślił jednak, że lekarze specjaliści Poradni Chorób Zawodowych w S. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. oraz Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., orzeczeniami z dnia [...] r. oraz [...] r. orzekli o braku podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej narządu słuchu. Według orzeczenia Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy z dnia [...] r., badania audiologiczne wykazały przesunięcie progu słuchu w uchu prawym – [...] dB, w uchu lewym – [...] dB, nie spełniające kryterium podwyższenia progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym. Podobnie - zgodnie z orzeczeniem lekarskim Instytutu Medycyny Pracy z dnia [...] r. stan narządu słuchu J. D. nie upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej, gdyż nie spełnia kryterium wielkości ubytku słuchu, wynoszącego co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym. Niedosłuch odbiorczy w kolejnych badaniach wynosił w uchu prawym – [...] dB, w uchu lewym – [...] dB; w uchu prawym – [...] dB, w uchu lewym – [...] dB. Organ odwoławczy podniósł, że powyższe orzeczenia lekarskie były spójne. W wyniku badań audiologicznych (audiometria tonalna, audiometria impedancyjna, próby lokalizacyjne SISI, objaw Metza), rozpoznano niedosłuch odbiorczy obustronny o cechach lokalizacji ślimakowej. Jednakże lekarze orzecznicy nie znaleźli podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, gdyż rozpoznany niedosłuch nie spełnił określonego w wykazie chorób zawodowych rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r. kryterium wielkości ubytku słuchu, wynoszącego co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym. Ponadto organ odwoławczy podniósł, że J. D., poinformowany pismem z dnia [...] r. w trybie art. 10 K.p.a. o prawie do zajęcia stanowiska wobec całości dowodów i żądań zawartych w aktach sprawy przed wydaniem decyzji, zgłosił się w dniu [...] r., podtrzymał stanowisko zawarte w odwołaniu oraz dołączył zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia wydane dla potrzeb Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] r. oraz orzeczenie o stopniu niepełnosprawności mającej charakter okresowy obejmujący okres od [...] r. do [...] r. W końcowej części uzasadnienia organ podkreślił, że dostępna dokumentacja medyczna (w tym badania audiometryczne od [...] r.), potwierdzająca występowanie obustronnego niedosłuchu w okresie zatrudnienia skarżącego były znane orzecznikom IMPiZŚ w S., co wynika z treści uzasadnienia wydanego orzeczenia. Odnośnie zawartego w odwołaniu wniosku J. D. o przeprowadzenie ponownych badań lekarskich, organ wskazał, że w toku postępowania administracyjnego w przedmiocie choroby zawodowej został wyczerpany dwustopniowy tryb diagnostyczno – orzeczniczy przewidziany przepisami rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r. Ponadto podniósł, że w wyniku analizy całości zebranego materiału dowodowego, w tym zwłaszcza orzeczeń lekarskich – nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania. W skardze wniesionej od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, J. D. ponownie podniósł, że we wnioskach orzeczeń Poradni Chorób Zawodowych w S. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. oraz Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. występują niewielkie rozbieżności w zakresie wyników badań, które dotyczą wielkości ubytku słuchu. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie skarżący wnosił i wywodził jak w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Na wstępie wskazać należało, iż sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Oceniając legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia Sąd miał na uwadze przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz.U. Nr 105 z 2009 r. poz. 869). Ponadto podkreślenia wymaga, że materialnoprawne przesłanki stwierdzenia choroby zawodowej określa definicja zawarta w art. 235¹ Kodeksu pracy, zgodnie z którą, za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". O stwierdzeniu choroby zawodowej decyduje zatem zrealizowanie dwóch warunków: rozpoznanie schorzenia wymienionego w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do cytowanego wyżej rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych oraz ustalenie, że zostało ono spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy. W przedmiotowej sprawie nie wystąpiły łącznie przesłanki określone w cytowanym wyżej art. 235¹ K.p. Według organów obydwu instancji skarżący wykonywał pracę w warunkach narażenia zawodowego. Jednakże nie został rozpoznany u niego obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz, wymieniony w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. W tym zakresie trafnie bowiem podkreślił organ odwoławczy, że lekarze specjaliści Poradni Chorób Zawodowych w S. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K., w orzeczeniu z dnia [...] r. orzekli o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu, gdyż po przeprowadzeniu diagnostyki audiologicznej, stwierdzili przesunięcie progu słuchu ucha prawego – [...] dB i ucha lewego – [...] dB, a więc nie spełniające kryterium podwyższenia progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB. w uchu lepiej słyszącym, określonego w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych. Następnie – na potwierdzenie powyższych ustaleń - organ odwoławczy podniósł, że lekarze specjaliści Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., w orzeczeniu z dnia [...] r. również nie stwierdzili podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej narządu słuchu, bowiem badania audiologiczne wykazały przesunięcie progu słuchu, niespełniające kryterium wielkości ubytku słuchu – obustronnie poniżej 45 dB. Prawidłowo zatem organy obydwu instancji przyjęły, że okoliczności sprawy nie uzasadniają wydania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej. Nie ulega bowiem wątpliwości, że nie ma podstaw do rozstrzygania wbrew wnioskom zawartym w orzeczeniach lekarskich, które w sposób jednoznaczny wykluczają rozpoznanie choroby wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych. Orzeczenia lekarskie obydwu jednostek orzeczniczych, zgodnie bowiem potwierdzają, że niedosłuch występujący u skarżącego – nie spełnił kryterium podwyższenia progu słuchu o wielkości określonej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych, co stanowi wystarczającą podstawę odmowy rozpoznania choroby zawodowej. W tym zakresie trafna była zatem ocena organu odwoławczego, że orzeczenia lekarskie obydwu jednostek medycznych są ze sobą spójne. Na podstawie prawidłowej oceny powyższych dowodów, organ – zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego - przeprowadził ustalenia w rozpoznawanej sprawie i w oparciu o te ustalenia wydał rozstrzygnięcie. Odnośnie zawartego w odwołaniu wniosku J. D. o przeprowadzenie kolejnych badań, wskazać należało, że zgodnie z § 8 ust. 2 w zw. z ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, organ może zażądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia lub wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację tylko wówczas, gdy są podstawy do oceny, że dane zawarte w orzeczeniu lekarskim są niewystarczające do wydania decyzji. Natomiast w przedmiotowej sprawie organ odwoławczy dysponował wnioskami orzeczeń lekarskich, które w sposób jednoznaczny wykluczyły rozpoznanie choroby wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych. Wobec tego uznać należało, że wydanie decyzji na podstawie wymienionych orzeczeń było konsekwencją prawidłowej oceny przez organ materiału dowodowego zebranego w sprawie. Jednocześnie nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty skargi dotyczące rozbieżności występujących w treści orzeczeń lekarskich. Wnioski obydwu orzeczeń – jak już była o tym mowa – są ze sobą spójne - zgodnie bowiem potwierdzają, że niedosłuch występujący u skarżącego – nie spełnił kryterium podwyższenia progu słuchu o wielkości określonej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych. Nie ma przy tym znaczenia, w jakim stopniu rozpoznany niedosłuch nie spełnił powyższego kryterium. Przepis art. 235¹ Kodeksu pracy określa bowiem, że za chorobę zawodową uważa się wyłącznie chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, natomiast kryteria zawarte w poz. 21 tego wykazu nie mają charakteru ocennego, lecz w sposób ścisły określają cechy niedosłuchu stanowiącego chorobę zawodową. W podsumowaniu stwierdzić zatem należało, że w zakresie ustaleń stanowiących podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, ani też pominięcia rozpoznania przez organ zarzutów odwołania. Na podstawie prawidłowej analizy orzeczeń lekarskich obydwu jednostek medycznych oraz karty oceny narażenia zawodowego organ odwoławczy – zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego - przeprowadził ustalenia w rozpoznawanej sprawie i w oparciu o te ustalenia wydał rozstrzygnięcie. W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem Sąd - na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a., nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną – stwierdził zatem, że przy wydaniu decyzji nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego ani też nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a wobec tego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W konsekwencji – na podstawie art. 151 P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach skargę oddalił.