IV SA/Gl 631/12
WyrokWSA w Gliwicach2013-08-08
Skład orzekający: Tadeusz Michalik, Stanisław Nitecki, Małgorzata Walentek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy schorzenie układu ruchu, mimo pracy w warunkach stwarzających ryzyko, może zostać uznane za chorobę zawodową, jeśli opinie lekarskie nie potwierdzają związku przyczynowo-skutkowego z wykonywaną pracą?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo postąpiły, odmawiając stwierdzenia choroby zawodowej. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było to, że dwie niezależne placówki medyczne, po przeprowadzeniu badań i analizy dokumentacji, nie stwierdziły związku przyczynowo-skutkowego między schorzeniami układu ruchu skarżącego a wykonywaną pracą, mimo że praca ta była wykonywana w warunkach stwarzających ryzyko. Brak jednoznacznego lub wysoce prawdopodobnego ustalenia zawodowej etiologii schorzenia uniemożliwia uznanie go za chorobę zawodową zgodnie z przepisami Kodeksu pracy i rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych.Stan faktyczny
Skarżący M. K. domagał się stwierdzenia u niego choroby zawodowej – przewlekłego uszkodzenia łąkotki w związku z pracą w pozycji klęczącej lub kucznej. Organy administracji obu instancji odmówiły stwierdzenia choroby zawodowej, opierając się na orzeczeniach lekarskich Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy oraz Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego, które nie potwierdziły zawodowej etiologii schorzenia. Skarżący wniósł skargę do WSA, podtrzymując swoje stanowisko i wskazując na inwalidztwo wynikające z wykonywanej pracy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Walentek Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Rogowska-Bil po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263 ze zm.), art. 2351 i art. 237 Kodeksu pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stwierdził u M. K. choroby zawodowej przewlekłe uszkodzenie łąkotki u osób wykonujących pracę w pozycji klęczącej lub kucznej wymienionej w poz. 19/3 wykazu chorób zawodowych. W uzasadnieniu decyzji organ ten stwierdził, że na podstawie orzeczeń lekarskich o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej – nr [...] z dnia [...] r. wystawionego przez Poradnię Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy oraz o numerze [...] z dnia [...] r. wystawionego przez Przychodnię Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. oraz oceny narażenia zawodowego stwierdzającej pracę w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej w latach 1976-1999 i w latach 2006-2008 – lekarze orzecznicy wskazali, że stwierdzany badaniami lekarskimi stan układu ruchu nie upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej. Organ pierwszej instancji w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia w sposób detalistyczny przeprowadził analizę przebiegu kariery zawodowej strony, jak również okoliczności wykonywanej pracy, które w trakcie prowadzonego postępowania strona zmieniała. Nadto zwrócono uwagę na to, że lekarze orzecznicy Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego pismem z dnia [...] r. podtrzymali dotychczasowe stanowisko i podkreślili, że zmienione przez M. K. informacje na temat sposobu wykonywania pracy jak również przedłożone nowe dowody nie dają podstaw do zmiany wcześniejszego orzeczenia.
Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się M. K., który wniósł odwołanie do [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K.. W odwołaniu tym podtrzymał swoje żądanie rozpoznania u niego choroby zawodowej związanej z wykonywaniem pracy w pozycji kucznej lub na kolanach. Podkreślił, że nie zgadza się z treścią uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji. Ponownie przybliżył przebieg kariery zawodowej i zakres wykonywanych czynności, jak również zwrócił uwagę na wypadek przy pracy, w następstwie którego uległo uszkodzeniu prawe kolano i podlegało długotrwałemu leczeniu i rehabilitacji. W dalszej części odwołania zwrócił również uwagę na znaczny ubytek słuchu wynikający z pracy w hałasie przekraczającym dopuszczalne normy.
[...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ ten przedstawił wpierw dotychczasowy przebieg postępowania oraz przybliżył motywy, którymi kierował się organ pierwszej instancji podejmujący kwestionowaną decyzję, a następnie przytoczono przepisy prawa warunkujące stwierdzenie choroby zawodowej. Odnosząc się do stanu faktycznego w sprawie organ odwoławczy zaakcentował, że strona pracowała w latach 1976-1999 (z wyjątkiem okresu służby wojskowej) oraz w latach 2006-2008 w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej. W tym zakresie organ wymienił zakłady pracy, w których pracowała jak również w jakim charakterze. Strona była badana w uprawnionych placówkach medycznych, które orzeczeniami z dnia [...] r. – Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w S. oraz z dnia [...] r. – Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. nie rozpoznały zawodowej etiologii schorzenia. W dalszej części uzasadnienia zwrócono uwagę na opinię wyrażoną w trakcie prowadzonego postępowania przez prof. T. G., który dokonał konsultacji ortopedycznej i nie rozpoznał choroby zawodowej. Nadto zaznaczono, że zapewniono stronie czynny udział w prowadzonym postępowaniu jak również możliwość wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniósł M. K., uznając decyzję organu odwoławczego za krzywdzącą i z tego powodu wniósł o rozpatrzenie jego skargi. Ponownie podkreślił, że do pracy w Hucie [...] przyjęty został jako pracownik fizyczny i wykonywał pracę w narażeniu na powstanie choroby zawodowej. Zaakcentował, że w następstwie wykonywanej pracy stał się inwalidą z całkowitą niezdolnością do pracy. W podsumowaniu skargi zaznaczył, iż w następstwie schorzeń grozi mu wózek inwalidzki.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. wniósł o oddalenie skargi i przywołał analogiczną argumentację do tej, którą zamieścił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) nie wykazała, by zaskarżona decyzja naruszała wymogi prawa, a zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy jak również naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
W pierwszej kolejności przyjdzie przedstawić stan prawny jaki stanowił podstawę do podjęcia rozstrzygnięć przez organy administracji w przedmiotowej sprawie. W okresie prowadzonego postępowania dowodowego oraz w dniu wydania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji obowiązywało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. nr 105, poz. 869). Stosownie do postanowień art. 2351 Kodeksu pracy za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". W świetle powyższego przepisu z chorobą zawodową spotykamy się jedynie wówczas, gdy wystąpi związek przyczynowo-skutkowy między zdiagnozowaną chorobą wymienioną w wykazie chorób zawodowych a "narażeniem zawodowym", czyli występowaniem szkodliwych dla zdrowia czynników w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Tym samym rozpoznanie choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych, bez występowania narażenia zawodowego, oznaczało będzie, że dana choroba nie została spowodowana czynnikami występującymi w środowisku pracy i nie będzie mogła być uznana za chorobę zawodową. Analogicznie rozstrzygnięcie zapadnie także wówczas, gdy pomimo rozpoznania schorzenia odpowiadającego chorobie zawodowej oraz zatrudnienia w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby uprawnione placówki medyczne wskażą w sposób nie budzący wątpliwości inne powody schorzenia niż związane z wykonywaniem pracy w warunkach narażenia. Dodatkowo przyjdzie zwrócić uwagę na fakt, iż spełnianie norm przewidzianych przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy nie jest równoznaczne z tym, że praca na określonym stanowisku nie jest wykonywana w warunkach narażenia na powstanie choroby zawodowej, ponieważ szereg schorzeń związanych jest z osobniczymi uwarunkowaniami, które powodują, że występująca u danej osoby choroba uznana zostanie za chorobę zawodową.
Przeprowadzone powyżej rozważania były niezbędne z uwagi na specyfikę rozpatrywanej sprawy. Jak wynika z karty oceny narażenia zawodowego M. K. począwszy od 1976 roku do 1999 roku oraz w latach 2006-2008 pracował w warunkach narażenia powstania choroby zawodowej, ponieważ pracował w Hucie [...]. oraz w Przedsiębiorstwie [...] w K. w warunkach wymuszonej pozycji ciała. Według oświadczenia strony w latach 1981-1988 i 1990-1993 pracował w pozycji kucznej i na kolanach, natomiast w pozostałym okresie pracę w takiej pozycji wykonywał w mniejszym zakresie. Natomiast w okresie pracy w Przedsiębiorstwie [...] przepracował 3 miesiące, a w pozostałym zakresie przebywał na zwolnieniach lekarskich. W orzeczeniu Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Poradnia Chorób Zawodowych w S. z dnia [...] r. w następstwie przeprowadzonego wywiadu chorobowego, analizy dokumentacji lekarskiej oraz badań ortopedycznych stwierdzono zmiany zwyrodnieniowe stawów kolanowych i biodrowych oraz stan po wszczepieniu endoprotezy prawego stawu biodrowego. Nadto biorąc pod uwagę opis sposobu wykonywania pracy, a także pourazowe uszkodzenie łąkotki kolana prawego oraz uogólniony charakter zmian zwyrodnieniowo-degeneracyjnych stawów kolanowych i biodrowych, brak jest podstaw do rozpoznania bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem przewlekłego uszkodzenia łąkotki pochodzenia zawodowego. W następstwie wniesionego odwołania przez skarżącego został on przebadany przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S.. Wymieniona placówka medyczna orzeczeniem z dnia [...] r. także nie rozpoznała u skarżącego choroby zawodowej układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy. Dostrzec należy, iż w ramach prowadzonych czynności diagnostycznych zwrócono się o przedłożenie opinii przez prof. dr hab. n. med. T. G. i biorąc pod uwagę wielostanowy charakter dolegliwości i zmian okołostawowych, brak narażenia, stan po przebytym urazie stawu kolanowego prawego nie znaleziono podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.
Przedstawione orzeczenia obu placówek medycznych pozwalają w sposób nie budzący żadnych wątpliwości stwierdzić, że w przypadku M. K. nie została rozpoznana choroba zawodowa układu ruchu wywołanej sposobem wykonywania pracy. Dysponujące takimi orzeczeniami organy administracji zobligowane były do wydania decyzji odmawiającej stwierdzenia występowania u skarżącego choroby zawodowej.
Przeprowadzona z urzędu przez tutejszy Sąd kontrola zaskarżonej decyzji nie wykazała naruszenia przepisów prawa procesowego jak i prawa materialnego w stopniu, który upoważniałby do uwzględnienia wniesionej skargi. Podkreślić przyjdzie, że skarżący w skardze poza wyrazem niezadowolenia z otrzymanej decyzji nie zamieścił żadnych zarzutów, z tego powodu Sąd nie będąc związany granicami skargi we własnym zakresie przeprowadził kontrolę zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. W następstwie tych działań nie stwierdzono naruszenia przepisów prawa materialnego, jak również nie dostrzeżono uchybień w prowadzonym postępowaniu administracyjnym, które uzasadniałyby uwzględnienie wniesionej skargi. Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie działania organów administracji w tym zakresie nie naruszały obowiązujących unormowań prawnych, ponieważ analiza obu orzeczeń wypowiadających się w sprawie placówek medycznych prowadzi do wniosku, że oba orzeczenia są praktycznie jednobrzmiące. Z ich treści nie wynikają rozbieżności, a wnioski są identyczne. Zatem brak jest podstaw do uznania ewentualnego naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.
W konkluzji przeprowadzonych rozważań przyjdzie uznać, że zarzut skarżącego nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym oraz nie posiada umocowania w przepisach prawa.
Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło