IV SA/Gl 672/06
WyrokWSA w Gliwicach2006-09-07
Skład orzekający: Szczepan Prax, Beata Kalaga-Gajewska, Stanisław Nitecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy choroba zawodowa może zostać stwierdzona, jeśli mimo narażenia na czynniki szkodliwe w środowisku pracy, kompetentne placówki medyczne nie rozpoznały tej choroby?Ratio decidendi
Do stwierdzenia choroby zawodowej niezbędne jest nie tylko narażenie na czynniki szkodliwe w środowisku pracy, ale przede wszystkim rozpoznanie tej choroby przez uprawnioną placówkę medyczną, która stwierdzi związek przyczynowy między pracą a schorzeniem. Brak takiego rozpoznania przez placówki medyczne wyklucza możliwość stwierdzenia choroby zawodowej, nawet jeśli pracownik był narażony na szkodliwe czynniki.Stan faktyczny
E. K. złożył skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K., która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji o nie stwierdzeniu u niego choroby zawodowej. Mimo że pracował w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej, dwie placówki medyczne wykluczyły zawodową etiologię jego schorzenia. Skarżący domagał się uchylenia decyzji i stwierdzenia choroby zawodowej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV SA/Gl 672/06 | | WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 września 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.) Sędzia WSA Stanisław Nitecki Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Wita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2006 r. sprawy ze skargi E. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę
Sygn. akt IV SA/Gl 672/06 | |
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. nie stwierdził u E. K. choroby zawodowej [...] wywołanej sposobem wykonywania pracy - [...], wymienionej w pozycji [...] wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115). W podstawie prawnej tego rozstrzygnięcia powołano art. 104 Kpa oraz art. 5 pkt 4 a ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jednolity Dz. U. z 1998r. nr 90, poz. 106 ze zm.). W jego uzasadnieniu stwierdzono, iż z orzeczeń lekarskich wystawionych przez Poradnię Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w S. oraz Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. wynika, że u E. K. nie znaleziono podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Wskazano też, że w latach [...] E.K. pracował w Firmie A w M. kolejno na stanowiskach [...]. Oceniając zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i kartę oceny narażenia zawodowego organ pierwszej instancji uznał, że na tych stanowiskach E. K. pracował w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej. Jednak z uwagi na nie rozpoznanie choroby zawodowej przez dwie placówki diagnostyczne nie było podstaw do jej stwierdzenia.
W odwołaniu E. K. domagał się ponownego rozpatrzenia jego sprawy i stwierdzenia u niego choroby zawodowej. Akcentował, że jego obecny stan zdrowia jest następstwem [...] w Firmie A oraz powołał się na stwierdzone [...] i szpitalne jej leczenie w okresie od [...] do [...]r. ([...]).
Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędnym jest rozpoznanie przez kompetentną placówkę diagnostyczną jednostki chorobowej ujętej w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach oraz wykazanie związku przyczynowego między środowiskiem pracy, a rozpoznaną chorobą zawodową.
Podtrzymał ustalenia faktyczne dokonane przez organ I instancji, a dotyczące przebiegu pracy E. K. i zajmowanych przez niego stanowisk. Uznał również, ze jako [...] okresowo wykonywał pracę w [...], czyli pracował w warunkach stwarzających [...]. Zaakcentował, iż lekarze specjaliści obu placówek diagnostycznych w orzeczeniach z dnia [...] r. i z dnia [...] r. oraz w wyniku [...] dokonanej w dniach [...] r., jak również w oparciu o wyniki przeprowadzonych badań i konsultacji w zakresie [...] wykluczyli u E. K. zawodową [...]. Dodatkowo wyjaśnił, iż skoro dwie kompetentne placówki diagnostyczne ( I i II szczebla) w konkluzjach swoich orzeczeń nie rozpoznały zawodowego [...] i wykluczyły istnienie u E. K. choroby zawodowej [...] wymienionej w pozycji [...], to nie można było uwzględnić jego odwołania i stwierdzić choroby zawodowej. Dlatego, chociaż E. K. pracował w narażeniu go na [...], a więc w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej [...], to jednak rozpoznane u zmiany chorobowe są spowodowane [...], a nie chorobą zawodową wywołaną sposobem wykonywania pracy.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach E. K. nie zgodził się z rozstrzygnięciem Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. i domagał się jego uchylenia oraz stwierdzenia u niego choroby zawodowej, [...].
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany zajętego w sprawie stanowiska, wobec zgromadzonego materiału dowodowego i braku rozpoznania choroby zawodowej oraz powtórzył argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy stwierdzić, iż zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Tylko w przypadku naruszeń prawa, określonych w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), powoływanej dalej jako ustawa p.p.s.a., Sąd może zaskarżoną decyzję uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem.
Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik, a ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Dodatkowo w oparciu o art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. sąd dokonuje z urzędu kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem i nie jest związany w tym zakresie zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze.
Z dniem 2 września 2002 r. weszło w życie, wydane w oparciu o delegację zawartą w art. 237 § 1 pkt 2 i 3 Kodeksu Pracy, rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115), powoływane dalej w skrócie jako rozporządzenie, które ma zastosowanie do wszystkich postępowań administracyjnych w sprawach chorób zawodowych wszczętych w dniu jego wejścia w życie lub później.
Stosownie do treści § 2 tego rozporządzenia chorobą zawodową jest choroba ujęta w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanymi "narażeniem zawodowym". Zatem o uznaniu schorzenia za chorobę zawodową decydują dwa czynniki - zamieszczenie schorzenia w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia, czyli rozpoznanie choroby ujętej w wykazie chorób zawodowych przez upoważnioną placówkę służby zdrowia i ustalenie, że schorzenie zostało spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy, czyli potwierdzenie związku przyczynowego rozpoznanej choroby z wykonywaną pracą zawodową.
Jednocześnie przy ocenie działania czynnika szkodliwego należy uwzględnić okoliczności wymienione w § 2 ust. 3 rozporządzenia. Konstrukcja tego przepisu przemawia za tym, że w przypadku pozytywnego ustalenia obu przesłanek, nie istnieje domniemanie związku przyczynowego między chorobą zawodową, a warunkami narażającymi na jej powstanie. Bowiem choroba musi zostać spowodowana bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem przez szkodliwe czynniki w środowisku pracy lub w sposób wykonywania pracy.
Z powyższego wynika, iż pojęcie "choroba zawodowa" jest pojęciem prawnym oznaczającym zachorowanie, kalectwo lub śmierć, które pozostają w związku przyczynowym z pracą. Jednakże wyłączną przyczyną jej wystąpienia jest sama praca, jej rodzaj, warunki jej wykonywania. W związku z tym warunkiem stwierdzenia choroby zawodowej jest jej uprzednie rozpoznanie przez kompetentną placówkę diagnostyczną w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych z jednoczesnym ustaleniem, iż bezspornie lub wysokim prawdopodobieństwem została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych w środowisku pracy lub sposobem wykonywania pracy.
W pozycji [...] wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia wymieniono [...] wywołane sposobem wykonywania pracy, w tym również [...].
Jednakże w rozpoznawanej sprawie lekarze orzecznicy, po uprzedniej [...] skarżącego, wykluczyli zawodową etiologię rozpoznanego u niego schorzenia z uwagi na jego [...]. Zatem w "sposób bezsporny lub z wysokim prawdopodobieństwem" nie znaleźli podstaw do rozpoznania choroby zawodowej [...]. Tym samym wyczerpany został dwustopniowy tryb orzeczniczy i wbrew zarzutom skarżącego w obu wydanych orzeczeniach nie rozpoznano choroby zawodowej.
Przeprowadzone w tym zakresie przez organy administracyjne postępowanie wyjaśniające nie naruszało obowiązujących regulacji prawa. Słusznie też organy administracji obu instancji uznały, że do stwierdzenia choroby zawodowej nie jest wystarczające samo występowanie narażenia zawodowego pracownika, lecz konieczne jest rozpoznanie u pracownika choroby przewidzianej w wykazie, o którym była wcześniej mowa, a wobec braku tej drugiej przesłanki musiało zapaść negatywne rozstrzygnięcie.
W tym stanie sprawy Sąd nie dopatrzył się podstaw do zakwestionowania opinii kompetentnych placówek diagnostycznych organów medycznych I i II szczebla - Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., podobnie jak i opinii Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w S., bowiem obie te placówki wydały jednobrzmiące orzeczenia wykluczające istnienie u skarżącego choroby zawodowej [...] wymienionej w pozycji [...] wykazu chorób zawodowych. Dlatego chociaż w środowisku pracy skarżący był narażony na [...], a więc w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej [...], to jednak nie rozpoznanie z pewnością lub prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością choroby zawodowej przez lekarzy orzeczników, wykluczało jej stwierdzenie.
Wobec powyższego, skoro organ odwoławczy prawidłowo zastosował przepis § 2 ust. 1 rozporządzenia i nie naruszył przepisów prawa procesowego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, a w szczególności nie przekroczył granic swobodnej oceny dowodów, brak było podstaw do podważenia legalności zaskarżonej decyzji, opartej na prawidłowych orzeczeniach lekarskich, które nie rozpoznały u skarżącego choroby zawodowej.
Reasumując, skoro zaskarżona decyzja odpowiada wymogom prawa, to skarga nie jest uzasadniona.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło