IV SA/Gl 719/15

WyrokWSA w Gliwicach2016-04-21

Skład orzekający: Szczepan Prax, Beata Kozicka, Małgorzata Walentek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchylenie przez sąd administracyjny decyzji kasacyjnej organu odwoławczego, na podstawie której organ pierwszej instancji ponownie rozpoznał sprawę, skutkuje koniecznością uchylenia przez sąd administracyjny decyzji wydanych w wyniku ponownego rozpoznania sprawy?
Ratio decidendi
Uchylenie przez sąd administracyjny decyzji kasacyjnej organu odwoławczego, która stanowiła podstawę do ponownego rozpoznania sprawy przez organ pierwszej instancji, powoduje odpadnięcie podstawy prawnej dla decyzji wydanych w wyniku tego ponownego rozpoznania. W takiej sytuacji zachodzi podstawa do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., co z kolei stanowi podstawę do uchylenia przez sąd decyzji wydanych w wyniku ponownego rozpoznania sprawy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) P.p.s.a.
Stan faktyczny
Wnioskodawca złożył wniosek o zasiłek rodzinny i dodatki. Organ pierwszej instancji przyznał zasiłek i jeden dodatek, odmawiając przyznania dodatku z tytułu opieki nad synem w okresie urlopu wychowawczego. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na błąd co do daty przyznania zasiłku. Po ponownym rozpoznaniu organ pierwszej instancji wydał decyzję analogiczną do poprzedniej, a organ odwoławczy utrzymał ją w mocy. Wnioskodawca zaskarżył decyzję organu odwoławczego, zarzucając jej sprzeczność z zaleceniami organu odwoławczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy C.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi W. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy C. z dnia [...] roku nr [...]. Wnioskiem z dnia [...] W. J. zwrócił się do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w C. z prośbą o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego na córkę Z. i syna M. oraz dodatków do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego przez córkę i opieki nad synem. Decyzją z dnia [...] nr [...] Wójt Gminy C. przyznał wnioskodawcy zasiłek rodzinny na córkę i syna od miesiąca marca do października 2015 r. w wysokości odpowiednio 106,- zł. i 77,- zł. miesięcznie i jednorazowy dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia przez córkę roku szkolnego 2015/2016 w wysokości 100,- zł. oraz odmówił przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad synem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego. W. J. złożył odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o przyznanie zasiłków rodzinnych od lutego 2015 r., a nadto o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, gdyż od 1 lutego 2015 r. zawiesił działalność gospodarczą celem sprawowania opieki nad synem . Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] nr [...], na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. 2013 r. poz. 267 z późn. zm., w skrócie: "k.p.a."),uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ wskazał, że zasiłek powinien być przyznany od miesiąca lutego 2015 r., gdyż wniosek z kompletem dokumentów został złożony 6 lutego 2015 r. Natomiast odmowę dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego organ uznał za uzasadnioną. Stwierdził, że w świetle art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych(t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 114 – w skrócie "u.ś.r.") prawo do to tego świadczenia ma wyłącznie osoba, która uprawniona jest do urlopu wychowawczego, ten zaś przewidziany jest tylko dla pracowników wskazanych w art. 2 Kodeksu pracy, a więc nie obejmuje osób, które zawiesiły działalność gospodarczą. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Wójt Gminy C. na skutek ponownego rozpoznania sprawy, po raz kolejny przyznał wnioskodawcy zasiłek rodzinny na córkę i syna od miesiąca marca do października 2015 r. w wysokości odpowiednio 106,- zł. i 77,- zł. miesięcznie i jednorazowy dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia przez córkę roku szkolnego 2015/2016 w wysokości 100,- zł. oraz odmówił przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad synem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego. Organ stwierdził, że zgodnie z art. 24ust. 6 u.ś.r. w przypadku utraty dochodu, przez którą należy rozumieć m.in. utratę dochodu spowodowaną zawieszeniem działalności gospodarczej (art. 3 pkt. 23 lit f u.ś.r. ), prawo do świadczeń rodzinnych ustala się od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła utrata dochodu. Skoro strona działalność gospodarczą zawiesiła w dniu 1 lutego 2015 r., to świadczenia należało przyznać od następnego miesiąca. W. J. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, gdyż w jego ocenie organ I instancji nie zastosował się do zaleceń Kolegium które stwierdziło, że zasiłek rodzinny ma być udzielony od miesiąca lutego 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. nie uwzględniło odwołania i decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymało decyzję organu I instancji w mocy podzielając zawarte w niej ustalenia i wnioski oraz argumentację prawną. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego W. J. zaskarżył powyższą decyzję Kolegium, która w jego ocenie jest sprzeczna z zaleceniami tego organu zawartymi w uprzednio wydanej decyzji z [...] r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r, poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, w świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej w skrócie "P.p.s.a."), że tylko ustalenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji. Przy czym stosownie do postanowień art. 134 § 1 tej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Powyższe oznacza, że Sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sad uwzględnił skargę, jednakże z przyczyn, które wziął pod uwagę z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia z dnia [...] nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy C. z dnia [...] w przedmiocie świadczeń rodzinnych, która została wydana w wyniku decyzji kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. nr [...] Tymczasem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach prawomocnym wyrokiem z dnia 15 stycznia 2016 r. sygn. akt IV SA/Gl 510/15 uchylił wymienioną wyżej decyzję kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], mocą której Kolegium uchyliło decyzję Wójta Gminy C. z dnia [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania temu organowi. Uchylenie przez Sąd decyzji Kolegium oznacza jednocześnie, że odpadła podstawa prawna wydania zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji i poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy C. z dnia [...] Natomiast zgodnie z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję, która następnie została uchylona lub zmieniona wznawia się postępowanie administracyjne zakończone decyzją ostateczną. Wyeliminowanie z obrotu prawnego przez Sąd decyzji kasacyjnej Kolegium z dnia [...], w oparciu o którą w wyniku ponownego rozpoznania sprawy zapadły w sprawie decyzje administracyjne skutkuje koniecznością wyeliminowania tych rozstrzygnięć administracyjnych z obrotu prawnego. Zachodzi bowiem – jak to już wyżej wskazano – przesłanka wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., co stanowi z kolei podstawę do uchylenia przez Sąd decyzji, określoną w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) P.p.s.a. W tym stanie rzeczy Sąd orzekł jak w sentencji. Jednocześnie wymaga podkreślenia, że wobec uchylenia zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej na skutek odpadnięcia podstawy do ich wydania Sąd nie dokonywał merytorycznej ich oceny. Natomiast sprawa będzie ponownie rozpoznana i rozstrzygana przez Kolegium w związku z wyrokiem tut. Sądu z dnia 15 stycznia 2015 r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło