IV SA/Gl 75/12
WyrokWSA w Gliwicach2012-12-06
Skład orzekający: Małgorzata Walentek, Beata Kalaga - Gajewska, Stanisław Nitecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił dochód osoby ubiegającej się o zasiłek celowy, nieuwzględniając dobrowolnie płaconych alimentów i nie badając szczegółowo przesłanek przyznania specjalnego zasiłku celowego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji nieprawidłowo ustaliły dochód skarżącego poprzez nieuwzględnienie dobrowolnie płaconych alimentów oraz przedwcześnie odmówiły przyznania specjalnego zasiłku celowego bez dogłębnego zbadania sytuacji materialno-bytowej skarżącego i jego wydatków. Organy miały obowiązek dokładnego wyjaśnienia sprawy, zebrania wyczerpującego materiału dowodowego i oceny okoliczności faktycznych.Stan faktyczny
Skarżący R. G. ubiegał się o zasiłek celowy na leki i opłaty za media. Organ I instancji odmówił przyznania zasiłku, ustalając jego dochód z renty i ryczałtowo z gospodarstwa rolnego, nieuwzględniając dobrowolnie płaconych alimentów i składek ZUS. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę, podnosząc, że organy nie uwzględniły płaconych alimentów i składek ZUS, a także nie zbadały dogłębnie jego sytuacji, w tym stopnia niepełnosprawności. W trakcie postępowania sądowego skarżący przedstawił ugodę sądową w sprawie alimentów oraz orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędzia WSA Stanisław Nitecki Protokolant Paulina Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi R. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta S. z dnia [...] r., nr [...].
Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w S., działając z upoważnienia Burmistrza Miasta S., decyzją z dnia [...] nr[...] , wydaną m.in. na podstawie art. 2 ust. 1, art. 7 pkt 5, art. 8, art. 9, art. 17 ust. 1 pkt 5, art. 39 ust. 1 i 2, art. 106 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362) odmówił przyznania R. G. pomocy w formie zasiłku celowego na leki oraz opłaty za media.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że R. G. jest osobą samotnie gospodarującą. Pobiera świadczenie rentowe w wysokości 790 zł netto. W listopadzie 2010 r. był właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 1,55 ha przeliczeniowego, dzierżawionego przez osobę trzecią, nie dysponuje jednak umową potwierdzającą ten fakt, a nadto odmówił podania czy z tytułu dzierżawy uzyskiwał dochód i w jakiej wysokości. Powołując się na przepis art. 8 ust. 9 i 10 ustawy o pomocy społecznej, organ wyliczył dochód z tytułu gospodarstwa rolnego w wysokości 320,85 zł., przyjmując za podstawę jej obliczenia kwotę 207 zł z 1 ha przeliczeniowego, zgodnie z § 1 pkt 2 lit a pkt 2 lit e rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z tytułu pomocy społecznej. Jednocześnie organ wskazał, że z pozarolniczej działalności gospodarczej w 2009 r. strona nie uzyskała żadnego dochodu. Ustalając dochód organ nie uwzględnił natomiast alimentów w wysokości 300 (lub 350 zł) na pełnoletnie córki, ze względu na brak nałożonego na stronę obowiązku alimentacyjnego. Nie uwzględnił także składki ZUS w kwocie 330 zł z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Na tej podstawie ustalił, iż dochód strony za miesiąc listopad 2010 r. wyniósł 1 110,87 zł i przekroczył kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej o kwotę 633,87 zł, co uniemożliwia udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego mimo wystąpienia dysfunkcji w postaci niepełnosprawności. Jednocześnie organ uznał, że sytuacja materialna i dochodowa strony umożliwia jej samodzielne przezwyciężenie trudnej sytuacji życiowej, w związku z czym brak jest podstaw do przyznania specjalnego zasiłku celowego.
Od tej decyzji R. G. wniósł odwołanie, w którym stwierdził, iż organ nie uznał płaconych przez niego alimentów oraz składek na ZUS. Uznał natomiast dochód z gospodarstwa rolnego, mimo że było ono dzierżawione, gdyż odwołujący nie miał maszyn i sprzętu do jego uprawy oraz mimo, że dzierżawione gospodarstwo nie przynosiło dochodu.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymano w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
W pierwszej kolejności organ odwoławczy wskazał podstawy i zasady przyznawania zasiłku celowego. W tym zakresie powołał się na treść art. 39 ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którym zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej. Jednocześnie dodał, że pomoc społeczna przyznawana jest osobom i rodzinom w przypadku wystąpienia jednej z dysfunkcji określonych w art. 7 tej ustawy oraz spełnienia kryterium dochodowego, o jakim mowa w jej art. 8. Następnie wskazał, że R. G. w dniu 14 grudnia 2010 r. złożył wniosek o przyznanie pomocy na leki oraz opłaty za media. W związku z czym na podstawie wywiadu środowiskowego ustalono, że jest osobą samotnie gospodarującą, legitymującą się stopniem niepełnosprawności, przy czym nie dostarczył orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Głównym źródłem jego dochodu jest renta w wysokości 790 zł z ubezpieczenia społecznego. Strona jest także właścicielem gospodarstwa rolnego o pow. 1,55 ha przeliczeniowego, co ustalono na podstawie zaświadczenia Burmistrza Miasta S. z dnia 19 sierpnia 2011 r. Nadto na podstawie jej oświadczenia ustalono, że w latach 2004-2010 gospodarstwo to było dzierżawione i nie przynosiło dochodu. Następnie organ odwoławczy przyznał, że składek FUZ i FUS opłacanych przez stronę w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą nie odlicza się od dochodu, gdyż są one uwzględniane przy odliczeniach od przychodu. Zaznaczono także, że przy ustalaniu dochodu nie może być uwzględniona kwota alimentów, gdyż w aktach brak wyroku sądowego, na podstawie którego strona byłaby zobowiązana do ich płacenia. Wobec powyższego organ uznał, że R. G. nie spełnia kryterium dochodowego uprawniającego do przyznania zasiłku celowego. Jednocześnie przyznał, iż w sprawie brak podstaw do przyznania zasiłku celowego specjalnego, gdyż zasiłek ten jest świadczeniem o wyjątkowym charakterze. Może on bowiem być przyznany w "szczególnie uzasadnionych przypadkach". Jednocześnie Kolegium odwołało się do zasady pomocniczości, wskazując, iż wynika z niej zakaz wyręczania jednostki z zadań, które może zrealizować samodzielnie, zaś pomoc społeczna powinna zostać udzielona dopiero wtedy, gdy jednostka w sytuacji kryzysowej przestanie być samowystarczalna. Reasumując Kolegium stwierdziło, że decyzja organu I instancji została podjęta w wyniku dokonania właściwej oceny dowodów i prawidłowych rozważań prawnych, a także bez naruszenia granic uznania administracyjnego.
R. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach pismo nazwane "odwołaniem", w którym zakwestionował między innymi powołaną wyżej decyzję jako wydaną z naruszeniem prawa. Podniósł, że jest osobą schorowaną nie mogąca wykonywać pracy. W roku 2010-2011 nie mógł na siebie zarabiać, gdyż zdecydowaną większość czasu był chory. W związku z zadłużeniem sprzedał część "ojcowizny". Zakwestionował stanowisko w kwestii nieuwzględnienia dobrowolnie płaconych alimentów. Za nieprawdziwe uznał stwierdzenie, że nie okazał dokumentu o niepełnosprawności. Zarzucił, iż jego sytuacja nie została dogłębnie wyjaśniona.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia 28 listopada 2012 r. skarżący podtrzymał argumentację zawartą w skardze. Do pisma załączył min. ugodę sądową, na mocy której zobowiązał się do płacenia alimentów na rzecz córki M. G.w kwocie 300 zł miesięcznie oraz orzeczenie z dnia [...] o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy stwierdzić, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne powołane są do badania zgodności z prawem decyzji, postanowień, czynności i innych aktów administracyjnych. Zatem kontrolują czy organy administracyjne wydające zaskarżone akty nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, i to naruszenia mającego bądź mogącego mieć wpływ na wynik sprawy, albo stanowiącego podstawę wznowienia postępowania, albo wreszcie naruszenia prawa uzasadniającego ich nieważność, albowiem jedynie wówczas jest możliwe uchylenie kwestionowanej decyzji bądź stwierdzenie jej nieważności (p. art.145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.).
Przy czym, co wymaga podkreślenia Sąd dokonuje tej kontroli według stanu prawnego i faktycznego, istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu i tylko w tym zakresie. Natomiast po myśli art. 134 tej ustawy, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przeprowadzone w tych ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji oraz decyzji utrzymanej nią w mocy, wykazało, że uchybiają one przepisom prawa w stopniu uzasadniającym ich wzruszenie, co skutkować musiało uwzględnieniem skargi.
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji o odmowie przyznania R. G. zasiłku celowego na leki oraz opłaty za media.
Podstawą materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) - zwanej dalej "ustawą". Zgodnie z przepisem art. 7 tej ustawy, pomocy udziela się osobom i rodzinom w szczególności z powodu ubóstwa, sieroctwa, bezdomności, bezrobocia, niepełnosprawności, długotrwałej lub ciężkiej choroby, przemocy w rodzinie, potrzeby ochrony macierzyństwa lub wielodzietności, bezradności w sprawach opiekuńczo-wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego, zwłaszcza w rodzinach niepełnych lub wielodzietnych, braku umiejętności w przystosowaniu do życia młodzieży opuszczającej placówki opiekuńczo-wychowawcze, trudności w integracji osób, które otrzymały status uchodźcy, trudności w przystosowaniu do życia po zwolnieniu z zakładu karnego, alkoholizmu lub narkomanii, zdarzenia losowego i sytuacji kryzysowej, klęski żywiołowej lub ekologicznej.
Mając powyższe na względzie należy uznać, że skarżący jako osoba niepełnosprawna oraz samotnie gospodarująca był uprawniony do ubiegania się o przyznanie pomocy społecznej. Stosownie jednak do treści art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy oraz § 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 127, poz. 1055), prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, 41, 78 i 91 ustawy przysługuje osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 477 zł, - przy jednoczesnym wystąpieniu, co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej.
Ustawa o pomocy społecznej reguluje precyzyjnie, w jaki sposób organy obowiązane są ustalać dochód osób ubiegających się o przyznanie świadczenia, wskazując w art. 8 ust. 3 ogólną definicję dochodu dla celów pomocy społecznej, zgodnie z którą dochód stanowi sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o: miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach, jak również kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób.
Natomiast zgodnie z art. 8 ust. 5 pkt 1 ustawy w stosunku do osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą opodatkowaną podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w przepisach o podatku dochodowym od osób fizycznych - za dochód przyjmuje się przychód z tej działalności pomniejszony o koszty uzyskania przychodu, obciążenie podatkiem należnym określonym w przepisach o podatku dochodowym od osób fizycznych i składkami na ubezpieczenie zdrowotne określonymi w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, związane z prowadzeniem tej działalności oraz odliczonymi od dochodu składkami na ubezpieczenia społeczne niezaliczonymi do kosztów uzyskania przychodów, określonymi w odrębnych przepisach, z tym że dochód ustala się, dzieląc kwotę dochodu z działalności gospodarczej wykazanego w zeznaniu podatkowym złożonym za poprzedni rok kalendarzowy przez liczbę miesięcy, w których podatnik prowadził działalność, a jeżeli nie prowadził działalności, za dochód przyjmuje się kwotę zadeklarowaną w oświadczeniu tej osoby.
Ponadto zgodnie z art. 8 ust. 9 ustawy w związku z § 1 pkt 2 lit. e rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, przyjmuje się że z 1 ha przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny w wysokości 207 zł.
W art. 8 ust. 10 ustawy wskazano natomiast, że dochody z pozarolniczej działalności gospodarczej i z ha przeliczeniowych oraz innych źródeł sumuje się.
Bezspornym jest, że skarżący w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku uzyskiwał dochód z tytułu renty w wysokości 790 zł. Natomiast z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej nie uzyskał dochodu.
Rozważenia wymaga natomiast, czy dochód z gospodarstwa rolnego, którego, na dzień składania wniosku skarżący był właścicielem, winien być uwzględniony w jego ogólnym dochodzie i to pomimo, iż gospodarstwo to, jak wynika z oświadczenia skarżącego, wydzierżawiane było osobie trzeciej.
W tym zakresie Sąd podziela ugruntowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego pogląd, że art. 8 ust. 9 ustawy określa tzw. ryczałtowy tryb ustalania dochodu osiąganego z gospodarstwa rolnego. Jest on wyliczany jako wartość dochodu odpowiadającego powierzchni gospodarstwa z uwzględnieniem ha przeliczeniowych i kwoty dochodu ustalonej dla 1 ha przeliczeniowego niezależnie od faktycznej dochodowości konkretnego gospodarstwa. Przy czym przepis ten przyjmuje dla celów udzielania świadczeń z pomocy społecznej, że z 1 ha przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny. Nie przewiduje on jakichkolwiek wyjątków od przyjętej w nim zasady wyliczenia dochodu z gospodarstwa rolnego. Oznacza to, że z punktu widzenia tego przepisu bez znaczenia jest okoliczność, czy gospodarstwo rolne jest uprawiane czy też nie i z jakiego powodu oraz czy rzeczywiście przynosi ono dochody (por. wyroki NSA z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. akt I OSK 724/09, Lex nr 582495 i z dnia 17 lutego 2010 r., sygn. akt I OSK 1292/09, Lex nr 595043). Uznać tym samym należy, że ustawodawca przyjął domniemanie, że z gospodarstwa rolnego uzyskuje się dochód niezależnie od tego, czy się na nim pracuje, czy się je wydzierżawia. O włączeniu dochodów z gospodarstwa rolnego do uzyskanych w danym okresie dochodów nie przesądza bowiem rzeczywista wartość osiąganych z niego pożytków, ale wyłącznie fakt umieszczenia gruntów w ewidencji, jako gruntów o stosownym przeznaczeniu. Już samo rolnicze przeznaczenie gruntów oraz ich powierzchnia automatycznie przesądzają, że osoba lub rodzina czerpie dochody z tego gospodarstwa. W związku z tym, nawet gdyby faktycznie dochody z gospodarstwa rolnego nie były czerpane, to i tak względem zainteresowanego będzie działać domniemanie, co do osiągania z tych gruntów określonych dochodów (tak NSA w wyroku z dnia 23 października 2009 r., sygn. akt I OSK 302/09, dostępne w Internecie – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
W tej sytuacji twierdzenie skarżącego o nieosiąganiu dochodów z gospodarstwa rolnego z uwagi na jego wydzierżawienie, nie zasługiwało na uwzględnienie, gdyż przepisy ustawy nie uzależniają dochodu z gospodarstwa rolnego od faktycznego sposobu jego wykorzystania.
Skoro zatem ustalono, że R. G. jest właścicielem gospodarstwa rolnego na terenie Gminy S. o powierzchni 1,55 ha przeliczeniowych, to na podstawie art. 8 ust. 9 ustawy prawidłowo przyjęto, że miesięczny dochód skarżącego z gospodarstwa rolnego wynosił 320,85 zł, co po zsumowaniu ze świadczeniem rentowym w kwocie 790,02 zł daje w rezultacie kwotę 1 110, 87 zł.
Prawidłowo natomiast organy od tak ustalonej kwoty dochodu nie odliczyły składek odprowadzanych przez skarżącego z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, gdyż te, jak stanowi przywołany wyżej art. 8 ust. 5 pkt 1 ustawy mogą być odliczane od przychodu osiągniętego z działalności gospodarczej, bądź od dochodu uzyskanego z takiej działności.
Sąd nie podziela natomiast stanowiska, iż odliczeniu od dochodu podlegają wyłącznie alimenty, których obowiązek płacenia został stwierdzony w wyroku sądowym, czy też w ugodzie sądowej bądź w umowie zatwierdzonej przez sąd. Jak podkreśla się w orzecznictwie – wypełnianie obowiązku alimentacyjnego może przybrać postać zarówno świadczeń dobrowolnych, jak i – następstwa dochodzenia ich przed sądem. Przepis art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej również nie określa (nawet dla celów dowodowych), w jakiej formie mają być ustalone alimenty, które odlicza się od dochodu (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lipca 2008 r. sygn. akt I OSK 1400/07). Obowiązkiem organów było zatem dokładne wyjaśnienie, czy wskazane przez stronę okoliczności dają podstawę do odliczenia od dochodu – jako alimentów – określonych przez nią kwot, a tym samym czy i w jakim zakresie skarżący zobowiązał się do świadczeń alimentacyjnych i na rzecz których z córek, czy w przedmiocie tym zawarta została umowa oraz czy kwoty alimentów były przekazywane. W tym zakresie organ może dopuścić każdy dowód, który przyczyni się do wyjaśnienia sprawy (art. 75 § 1 k.p.a.), w tym dowód z przesłuchania osoby, na rzecz której alimenty miały być przekazywane.
Niemniej jednak nawet przy odliczeniu od dochodu wskazanej przez skarżącego kwoty alimentów i tak dochód skarżącego po odliczeniu z tego tytułu przekraczałby kryterium dochodowe wynoszące 477 zł. Skoro zatem skarżący przekroczył kryterium dochodowe odpadła przesłanka do przyznania zasiłku celowego z art. 39 ust. 1 i 2 ustawy. Prawidłowo zatem organy odmówiły przyznania skarżącemu tego świadczenia.
Natomiast, zdaniem Sądu, przedwczesne było stanowisko organów, co do uznania, iż nie zaistniały podstawy do przyznania skarżącemu zasiłku celowego specjalnego. Przesłanki przyznania tej formy świadczenia pieniężnego uregulowane zostały w art. 41 tej ustawy. Przepis ten stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi. Ze wskazanej normy prawnej wynika, iż aby możliwym było przyznanie przedmiotowego zasiłku, zaistnieć musi szczególnie uzasadniony przypadek. Przesłanka ta jest pojęciem nieostrym, wymagającym w każdorazowym przypadku dokonania stosownej oceny przez właściwy organ administracji. Ponadto z wyrażenia "może być przyznany" zawartego w przytoczonym przepisie wynika, że decyzja w przedmiocie zasiłku wydawana jest w ramach uznania administracyjnego. Oznacza to, że nawet przy zaistnieniu przesłanki szczególnie uzasadnionego przypadku organ może zasiłku nie przyznać. Wola organu nie jest jednak w takim przypadku niczym nieograniczona. Przeciwnie, uznanie administracyjne wymaga szczególnej staranności w przedstawieniu przesłanek i wniosków, jakie legły u podstaw jego zastosowania. Prawidłowe rozstrzygnięcie na podstawie art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej będzie zatem możliwe wtedy, gdy organy administracji precyzyjnie ustalą sytuację materialno - bytową wnioskodawcy. Dopiero takie ustalenia pozwolą na podjęcie odpowiedniej decyzji, która zawierać musi wyczerpujące i szczegółowe uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia. Podkreślić należy, iż postępowanie organów administracji musi odpowiadać zasadom postępowania administracyjnego określonym w Kodeksie postępowania administracyjnego. W szczególności zaś organy mają obowiązek dokładnego wyjaśnienia sprawy, zebrania i rozpatrzenia wyczerpującego materiału dowodowego (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.) oraz dokonania oceny okoliczności faktycznych na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.). Motywy rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o tak ustalony stan faktyczny powinny zostać zawarte w uzasadnieniu podjętej decyzji (art. 107 § 3 k.p.a.).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że organy wymogom tym nie sprostały. Odmawiając przyznania tego świadczenia ogólnie wskazano, iż sytuacja materialna i dochodowa skarżącego umożliwia mu samodzielne przezwyciężenie trudnej sytuacji życiowej. Tymczasem nawet nie ustalono oraz nie odniesiono się do miesięcznych wydatków ponoszonych przez skarżącego, nie wzięto pod uwagę sytuacji, że skarżący (jak wynika z akt) w sierpniu 2010 r. uległ wypadkowi i z tego powodu musiał czasowo zaprzestać prowadzenia działalności gospodarczej, nie ustalono czy i jakie koszty skarżący musiał ponieść w związku z rehabilitacją oraz leczeniem. Natomiast skarżący występował o zasiłek na leki oraz opłaty za media. W aktach brak jakichkolwiek rachunków czy też wystawionych recept. Znajduje się natomiast wezwanie do zapłaty zaległości za energię elektryczną obejmujące okres od września 2010 do grudnia 2010 r. Brak prawidłowych ustaleń i ich oceny czyni zatem przedwczesnym rozstrzygnięcie w trybie art. 41 ustawy.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy właściwy organ winien uwzględnić wskazówki Sądu przy podejmowaniu rozstrzygnięcia. Organ zobowiązany więc będzie, mając na uwadze powyższe rozważania sądu, ustalić sytuację materialno – bytową skarżącego z jego czynnym udziałem. Dopiero zebranie całego materiału dowodowego pozwoli na jego prawidłową, zgodną z regułami art. 77 § 1 i 80 k.p.a. ocenę i ustalenie prawidłowo stanu faktycznego sprawy. Na tej podstawie organ wyda rozstrzygnięcie zgodnie z zasadami ustawy o pomocy społecznej, które uzasadni zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a.
Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło