IV SA/Gl 811/11
WyrokWSA w Gliwicach2012-09-04
Skład orzekający: Teresa Kurcyusz-Furmanik, Beata Kalaga-Gajewska, Edyta Żarkiewicz-Kunicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przy obliczaniu dodatku mieszkaniowego należy uwzględniać dochód netto wnioskodawcy, pomniejszony o potrącenia nieprzewidziane w ustawie o dodatkach mieszkaniowych, oraz czy kwestionowanie tytułu prawnego do lokalu na etapie skargi do sądu administracyjnego może być podstawą do uwzględnienia tej skargi?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że przy obliczaniu dodatku mieszkaniowego należy stosować definicję dochodu zawartą w art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, która nie przewiduje odliczania potrąceń innych niż koszty uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Ponadto, sąd stwierdził, że kwestionowanie tytułu prawnego do lokalu na etapie skargi do sądu administracyjnego, podczas gdy we wniosku o dodatek wskazano umowę najmu jako tytuł prawny, nie stanowi podstawy do uwzględnienia skargi, gdyż organ administracji rozpatruje sprawę na podstawie stanu faktycznego i prawnego z dnia wydania decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego J. K. Organ pierwszej instancji przyznał dodatek w określonej wysokości, opierając się na danych z wniosku i deklaracji dochodów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Skarżący kwestionował wysokość przyjętego dochodu, twierdząc, że otrzymuje niższą kwotę, oraz podważał istnienie umowy najmu jako tytułu prawnego do lokalu. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz-Kunicka Protokolant Paulina Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2012 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę.
Prezydent Miasta B. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 2 - 8 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 z późn. zm.) oraz art. 104 k.p.a przyznał J.K. dodatek mieszkaniowy w wysokości [...] zł miesięcznie na okres od [...] do dnia [...].
W uzasadnieniu opisanej decyzji stwierdzono, iż wnioskodawca spełnia kryteria określone w ustawie o dodatkach mieszkaniowych. Miesięczne wydatki mieszkaniowe strony wynoszą po przeliczeniu kwotę [...] zł, wydatki z tytułu braku CO wynoszą [...] zł ([...]m² x [...]gr x 5 kWh), wydatki z tytułu braku centralnie ogrzewanej ciepłej wody (CCW) wynoszą [...] zł (1 osoba x [...] gr x 20 kWh), a wydatki z tytułu braku instalacji gazu przewodowego wynoszą [...] zł (10 kWh x 57,08 gr). Ogólne wydatki mieszkaniowe strony wyliczono na kwotę [...] zł, a procentowy udział w nich wydatków z tytułu braku CO, CCW i instalacji gazu przepływowego wyniósł 36,55 %. Na podstawie art. 6 ust. 10 ustawy o dodatkach mieszkaniowych obliczono maksymalną wysokość dodatku mieszkaniowego, przy uwzględnieniu 70 % wydatków przypadających na normatywną powierzchnię zajmowanego lokalu mieszkalnego, co wyniosło kwotę [...] zł. Wskazując, iż dochód wnioskodawcy nie przekracza maksymalnego dopuszczalnego dochodu, jakim jest 175% najniższej emerytury na dzień złożenia wniosku (1236,01 zł) uznano, biorąc pod uwagę różnicę pomiędzy jego wydatkami na mieszkanie, a 15% łącznego jego dochodu, iż dodatek mieszkaniowy przysługuje stronie w wysokości [...] zł. Przyjęto przy tym, iż wnioskodawca uzyskuje miesięcznie [...] zł dochodu.
Organ poczynił swoje ustalenia na podstawie danych zawartych we wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Z wniosku tego wynikało, iż tytułem prawnym do lokalu zajmowanego przez wnioskodawcę, położonego w B. przy ul. [...] jest umowa najmu. Nadto przeprowadzono dowód z deklaracji o wysokości dochodów złożonej przez stronę, z której wynikało, iż za okres od [...] do [...] J.K. uzyskał [...] zł tytułem renty, a także dowód z zaświadczenia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia [...], w którym stwierdzono, iż J.K. uzyskał w miesiącu [...] tytułem renty kwotę brutto [...] zł, od kwoty tej odprowadzono zaliczkę na podatek w wysokości [...] zł, składkę na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości [...] zł, a świadczenie objęte jest miesięcznym potrąceniem w kwocie [...] zł.
W odwołaniu złożonym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. J.K. domagał się wskazania w oparciu o jaki tytuł prawny do lokalu mieszkalnego został mu przyznany dodatek mieszkaniowy i przywołał w całości treść art.2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Zakwestionował nadto wysokość dochodu przyjętą przez organ do obliczenia wysokości przyznanego mu dodatku mieszkaniowego twierdząc, że nie otrzymuje miesięcznie kwoty [...] zł lecz wyłącznie [...] zł.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji.
Dokonano analizy stanu prawnego stanowiącego podstawę prawnomaterialną wydanej decyzji. Podniesiono, iż dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom mieszkającym w lokalach, do których mają tytuł prawny lub nie posiadającym takiego tytułu ale oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. Organ odwoławczy przywołał treść przepisów art. 3 ust. 1 i ust. 3, a także art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych i stwierdził, iż obliczenie wysokości dodatku mieszkaniowego zostało wykonane prawidłowo na podstawie danych liczbowych podanych we wniosku oraz deklaracji o dochodach. Wskazano, iż przy obliczaniu dodatku mieszkaniowego bierze się pod uwagę dochód brutto. Przepis art. 3 ust. 3 zdanie drugie ustawy o dodatkach mieszkaniowych nie upoważnia do odliczenia z dochodu świadczeń alimentacyjnych i innych potrąceń.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący, tak jak w odwołaniu od decyzji organu I instancji, zakwestionował przyjętą przez organ wysokość jego dochodu stwierdzając, iż pieniądze, których nie otrzymuje nie powinny być uwzględniane przy obliczaniu dodatku mieszkaniowego.
Ponadto ponownie domagał się wskazania przepisu, na podstawie którego przyznano mu dodatek mieszkaniowy zaznaczając, iż umowy najmu lokalu położonego pod adresem, jaki jest wskazany w decyzji nie podpisywał, a na tę okoliczność załączył do skargi opinie pismoznawcy. Tym samym, zdaniem skarżącego, umowa taka nie może stanowić dokumentu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o oddalenie skargi i przywołało analogiczną argumentację do tej, którą zamieściło w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.
Kontrola legalności decyzji administracyjnych przeprowadzana jest przez sądy administracyjne w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie tylko wtedy, gdy stwierdzi uchybienia, o których mowa w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tj. Dz. U. z 2012r. poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, poddając kontroli zaskarżoną decyzję, zgodnie z przypisanymi mu kompetencjami, nie stwierdził naruszenia prawa uzasadniającego uwzględnienie skargi biorąc pod uwagę zawarte w niej zarzuty, a także kontrolując sprawę z urzędu w ramach nadanych mu treścią art. 134 § 1 P.p.s.a uprawnień.
Prawem materialnym w randze ustawy, jakie powinno być brane pod uwagę przy rozpatrywaniu spraw w przedmiocie dodatku mieszkaniowego jest ustawa z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 z późn. zm.). Obowiązkiem organu, było zatem ustalić po myśli zawartej tam regulacji, czy wnioskodawca spełnia warunki do przyznania mu żądanego świadczenia, a więc czy posiada tytuł do lokalu, jaka jest powierzchnia tego lokalu i wysokość wydatków ponoszonych z tytułu jego zajmowania, a także jaki jest dochód wnioskodawcy. Ustalając dochód wnioskodawcy organ związany jest treścią art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Zawarta tam regulacja wyraźnie stanowi, iż dochód obliczony na potrzeby obliczenia dodatku mieszkaniowego to wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe określonych w systemie o ubezpieczeniach społecznych. Zapis ten nakazuje przede wszystkim organowi, aby wziął pod uwagę wszelkie przychody strony i z całą stanowczością nie uprawnia organu do dokonywania od nich jakichkolwiek innych odliczeń niż te, które wyraźnie wskazane zostały w definicji legalnej dochodu.
Stanowisko skarżącego, który domagał się przy obliczaniu przysługującego mu dodatku mieszkaniowego wzięcia pod uwagę jego dochodu netto, w dodatku pomniejszonego o płatności, o których nie ma mowy w definicji legalnej dochodu przedstawionej przez ustawodawcę w ustawie o dodatkach mieszkaniowych, pozostaje w sprzeczności z obowiązkami organu wynikającymi z zasady praworządności. Na podstawie art. 6 k.p.a. organu administracji zobowiązane są do działania wyłącznie na podstawie obowiązującego prawa. Nie są zatem uprawnione do obliczania dochodu stron w postępowaniu administracyjnym toczącym się w przedmiocie dodatków mieszkaniowych w sposób dowolny, pozostający w sprzeczności z treścią art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych.
Odnosząc się natomiast do tej części skargi, w której skarżący zaprzecza ważności umowy najmu, na podstawie której zajmuje lokal przy ul. [...] w B. zauważyć przyjdzie, iż we wniosku inicjującym postępowanie administracyjne, podpisanym osobiście przez skarżącego, zaznaczone zostało, iż tytułem prawnym do zajmowanego przez niego lokalu jest umowa najmu. Złożony przez skarżącego pod tym wnioskiem podpis wskazuje na potwierdzenie tej informacji. Zważyć przyjdzie, iż organ administracji rozpatruje sprawę biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny na dzień wydania decyzji. Kwestionowanie przez skarżącego tytułu prawnego do lokalu nastąpiło dopiero na etapie skargi skierowanej do Sądu, a więc argument ten nie mógł być przedmiotem rozważań w toku postępowania poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał nadto za stosowne wskazać, iż stanowisko skarżącego w sytuacji, gdy organ nie kwestionuje jego tytułu do lokalu, stanowi działanie na własną niekorzyść. Odmienny stan faktyczny występujący w sprawach o sygn. akt IV SA/Gl 759/09 oraz IV SA/Gl 82/10 prowadzonych przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach nie może upoważniać do wydania analogicznego rozstrzygnięcia w sprawie rozpoznawanej obecnie. W sprawach tych Sąd nakazywał organom administracji dokładne wyjaśnienie tytułu u skarżącego do mieszkania przy ul. [...] w B., gdyż zdaniem Sądu organu odmawiały stronie przyznania dodatku mieszkaniowego z powołaniem na brak tego tytułu, mimo, iż okoliczności sprawy wskazywały na legalność pobytu skarżącego w zajmowanym lokalu. Jak wynika z uzasadnień wskazanych wyroków organy nie odniosły się w sposób pogłębiony do twierdzeń skarżącego, a dotyczących charakteru prawnego jego pobytu w lokalu nr [...] położonym w B. przy ul. [...], który twierdził, ze zajmowane przez niego mieszkanie miało być lokalem zastępczym na czas remontu lokalu spalonego. Stosownie do postanowień art. 2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych dodatek mieszkaniowy przysługuje także osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny.
W niniejszej sprawie, zdaniem składu orzekającego, organy administracji podjęły decyzje wyjaśniając w sposób należyty wszystkie okoliczności mogące mieć wpływ na wynik sprawy, a częściowe nieustosunkowanie się organu do treści odwołania skarżącego, w której domagał się przedstawienia podstawy prawnej, pozwalającej na przyznanie mu uprawnienia do dodatku mieszkaniowego nie stanowi uchybienia, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a,, a więc uchybienia stanowiącego o konieczności uwzględnienia skargi.
W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji na mocy art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło