IV SA/Gl 884/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz (spr.) Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2014 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 10 listopada 2011 r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Gl 131/11 uchylił decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] o odmowie przyznania M.D. zasiłku celowego na pokrycie kosztów leczenia zębów w [...] w B. oraz decyzję organu odwoławczego utrzymującą w mocy wymienione rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał przede wszystkim, że organy obydwu instancji nie ustaliły, czy akt administracyjny, którym przyznano skarżącemu rentę [...], nadal pozostaje w obrocie prawnym, a w konsekwencji, czy przysługuje mu renta. Ponadto stwierdził, że organy nie ustaliły, czy skarżący ma oszczędności w Banku [...], a w razie odpowiedzi twierdzącej, czy jest możliwe ich przekazanie do Polski. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta B. na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 39 i art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.), odmówił przyznania skarżącemu, wyżej wymienionego zasiłku celowego. W uzasadnieniu wskazał, że dysponuje niewielką ilością środków i wobec tego jest zmuszony stosować ograniczenia w zakresie udzielania świadczeń. Podniósł, że w bieżącym roku budżetowym, dysponuje kwotą [...] zł. na zasiłki celowe i przeliczając na liczbę rodzin korzystających z pomocy – powyższa kwota pozwala na wypłacenie jednego zasiłku celowego rocznie w wysokości [...] zł. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący podniósł zarzut naruszenia przez organ art. 3 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej. Ponadto zarzucił, że organ nie wykonał wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach i w konsekwencji nie przyznał mu zasiłku w kwocie [...] zł. Podniósł również, że przy rozpoznaniu sprawy doszło do naruszenia art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego. W związku z tymi zarzutami, wniósł o wydanie przez organ odwoławczy decyzji reformatoryjnej poprzez przyznanie zasiłku w kwocie określonej w złożonym przez niego wniosku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] nr [...], wydaną na podstawie art. 2, art. 17 art. 18 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 z późn. zm.) i art. 138 § 2 K.p.a. uchyliło powyższą decyzję w całości i przekazało sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł przede wszystkim, że według wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach (sygn. akt IV SA/Gl 131/11), w niniejszej sprawie konieczne było wyjaśnienie, czy skarżący ma możliwość pobierania renty inwalidzkiej przyznanej w [...] i czy ma możliwość ubiegania się o rentę w ZUS z uwagi na orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności oraz czy ma oszczędności w Banku [...]. Organ odwoławczy podkreślił, że z notatki urzędowej sporządzonej w dniu [...] wynika, że MOPR w B. wystosował odpowiednie pisma do właściwych instytucji i nadal oczekuje na odpowiedzi. Wobec tego, decyzję wydaną przez wymieniony organ – uznał za przedwczesną, wydaną bez należytego wyjaśnienia i rozważenia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a przez to naruszającą w istotnym stopniu przepisy postępowania administracyjnego, w tym art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. W skardze wniesionej od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, M.D. podniósł zarzut nieważności zaskarżonej decyzji z uwagi na zaistnienie wątpliwości, czy decyzja została podpisana zgodnie z obowiązującymi przepisami, gdyż forma pieczątki członka Samorządowego Kolegium Odwoławczego – G. H. różni się od pieczątki pozostałych dwóch członków składu orzekającego. Ponadto skarżący podniósł zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 138 § 2 K.p.a. poprzez wydanie decyzji kasatoryjnej zamiast decyzji reformatoryjnej, o którą wnosił w odwołaniu. Wskazał, że nie została spełniona przesłanka zastosowania art. 138 § 2 K.p.a., gdyż konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy nie miał istotnego wpływu na nieprzyznanie świadczenia pieniężnego w kwocie [...] zł. w ramach decyzji reformatoryjnej. Zarzucił również naruszenie art. 136 K.p.a., polegające na tym, że organ odwoławczy – odstępując od uzupełnienia postępowania dowodowego i wydając decyzję kasatoryjną – powinien wskazać przyczyny niezastosowania art. 136 k.p.a. W związku z powyższymi zarzutami, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie skarżący podtrzymał skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli przepisy nie stanowią inaczej. Natomiast zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji – w zakresie i według kryteriów określonych cytowanymi wyżej przepisami - stwierdzić należało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy uchylił rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji z dnia [...] o odmowie przyznania skarżącemu świadczenia z pomocy społecznej w postaci zasiłku celowego i przekazał sprawę wymienionemu organowi do ponownego rozpoznania. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, według którego organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W ramach oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji podkreślenia wymagało, że sprawa, której dotyczy niniejsze postępowanie, stanowiła już przedmiot oceny sądowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, wyrokiem z dnia 10 listopada 2011 r. w sprawie o sygn. akt IV SA/Gl 131/11 uwzględnił poprzednią skargę M.D. i uchylił wcześniejszą decyzję organu odwoławczego oraz organu pierwszej instancji. Wobec tego uwzględnić należało, że zgodnie z art. 153 P.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. W treści wyżej wymienionego wyroku, Wojewódzki Sąd Administracyjny zawarł wytyczne dotyczące konieczności przeprowadzenia przez organ pierwszej instancji, ustaleń w zakresie okoliczności o istotnym znaczeniu dla rozstrzygnięcia sprawy. Jak stwierdził w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy, według tego wyroku, w niniejszej sprawie konieczne było wyjaśnienie, czy skarżący ma możliwość pobierania renty inwalidzkiej przyznanej w [...] i czy ma możliwość ubiegania się o rentę w ZUS z uwagi na orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności oraz czy ma oszczędności w Banku [...]. W tym zakresie organ odwoławczy wskazał, że z notatki urzędowej sporządzonej w dniu [...] wynika, iż MOPR w B. wystosował odpowiednie pisma do właściwych instytucji, jednakże wydał rozstrzygnięcie przed uzyskaniem odpowiedzi. Podkreślenia przy tym wymaga, że – wbrew błędnemu przekonaniu zawartemu w skardze - okoliczności, których ustalenie zostało pominięte przez organ pomocy społecznej, miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż dotyczyły podstaw oceny, czy występują przesłanki przyznania skarżącemu świadczenia z pomocy społecznej. Wobec tego, prawidłowe było stwierdzenie przez organ odwoławczy, że decyzja organu pierwszej instancji, została wydana bez należytego wyjaśnienia i rozważenia okoliczności sprawy, a przez to doszło do naruszenia w istotnym stopniu przepisów postępowania administracyjnego, w tym art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. Przede wszystkim jednak – jak już była o tym mowa wyżej – decyzja organu pierwszej instancji, została wydana z naruszeniem art. 153 P.p.s.a. W związku ze stwierdzonymi wyżej naruszeniami przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji - jako zgodną z prawem ocenić należało zaskarżoną decyzję - uchylającą rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji i przekazującą sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania. W konsekwencji podkreślenia wymagało, że wbrew zarzutom skargi, przy wydaniu wymienionej decyzji nie doszło do naruszenia art. 138 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego. Wydanie przez organ odwoławczy decyzji kasatoryjnej, było bowiem wynikiem stwierdzenia, że organ I instancji całkowicie pominął przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego co do wskazanych wyżej okoliczności mających kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Bezpodstawny był zatem również zarzut naruszenia art. 136 k.p.a. – uzupełnienie bowiem przez organ odwoławczy postępowania dowodowego w tak znaczącej części – sprowadzałoby się w istocie, do pominięcia rozpatrzenia sprawy przez organ pierwszej instancji, a to byłoby sprzeczne z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Nie zasługiwały również na uwzględnienie pozostałe zarzuty skargi, dotyczące nieważności zaskarżonej decyzji. Podkreślenia bowiem wymaga, że decyzja ta została podpisana przez wszystkich członków składu organu odwoławczego, uczestniczących w jej wydaniu, a brak imiennej pieczęci jednego z nich, nie stanowi uchybienia, zwłaszcza wobec wskazania w części wstępnej decyzji, jego imienia i nazwiska. W konsekwencji przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem, Sąd – nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi – stwierdził, że przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy postępowania, a wobec tego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W związku z tym - na podstawie art. 151 P.p.s.a. - skargę powyższą należało oddalić.