IV SA/Gl 900/15
WyrokWSA w Gliwicach2016-04-13
Skład orzekający: Beata Kozicka, Beata Kalaga - Gajewska, Edyta Żarkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ubytek słuchu w jednym uchu, który spełnia kryterium podwyższenia progu słuchu, jest wystarczający do stwierdzenia choroby zawodowej, jeśli w uchu lepiej słyszącym próg słuchu jest niższy niż wymagane 45 dB?Ratio decidendi
Dla stwierdzenia choroby zawodowej w postaci obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu spowodowanego hałasem, konieczne jest, aby ubytek słuchu wynosił co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym. Ubytek słuchu w jednym uchu, nawet jeśli spełnia to kryterium, nie jest wystarczający, jeśli w uchu lepiej słyszącym próg słuchu jest niższy.Stan faktyczny
Skarżący P. M. domagał się stwierdzenia choroby zawodowej w postaci ubytku słuchu spowodowanego hałasem. Organy administracji obu instancji odmówiły stwierdzenia choroby zawodowej, wskazując, że choć skarżący był narażony na hałas, to wyniki badań audiologicznych nie spełniały kryteriów diagnostycznych, a mianowicie próg słuchu w uchu lepiej słyszącym był niższy niż wymagane 45 dB. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając niepełne postępowanie dowodowe i nieuwzględnienie specyfiki jego pracy.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kozicka Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz (spr.) Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi P. M. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T., na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), zwanej dalej w skrócie K.p.a., art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263 ze zm.), orzekł, że wobec P. M. brak jest podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej – obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 kHz, wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. W uzasadnieniu organ wskazał, że stwierdzony na podstawie przeprowadzonej diagnostyki audiologicznej stan narządu słuchu P. M. nie spełnia określonych w obowiązującym wykazie chorób zawodowych kryteriów diagnostyczno – orzeczniczych zawodowego, obustronnego, trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo – nerwowego spowodowanego hałasem, ze względu na wielkość ubytku słuchu w uchu lepiej słyszącym, lewym – poniżej 45 dB. W związku z tym stwierdził, że brak jest podstaw do rozpoznania wymienionej choroby zawodowej. Dodał, że z oceny narażenia zawodowego wynika, iż podczas zatrudnienia w [...] Spółce A skarżący pracował w warunkach narażenia na hałas stwarzający ryzyko uszkodzenia słuchu.
W odwołaniu od powyższej decyzji P. M. podniósł zarzut, że organ nie uwzględnił wszystkich istotnych okoliczności, przede wszystkim specyfiki jego pracy i wymogu pełnej sprawności ucha prawego, w którym uchu ubytek słuchu jest taki, że wyklucza zdolność do pracy na jego stanowisku. Podniósł, że wyniki badań nie są w pełni wiarygodne i konieczna jest ich weryfikacja.
[...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 235¹ Kodeksu pracy oraz § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. z 2013 r. poz. 1367), w wyniku rozpatrzenia odwołania P. M., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że skarżący pracował w warunkach narażenia na hałas o natężeniach stwarzających ryzyko uszkodzenia słuchu w latach [...] - [...] w [...] Spółce A w P. jako ślusarz pod ziemią. Organ podkreślił jednak, że lekarze specjaliści Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. - Poradni Chorób Zawodowych w S. , w orzeczeniu z dnia [...] orzekli o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu, gdyż po przeprowadzeniu diagnostyki audiologicznej, stwierdzili obustronne odbiorcze uszkodzenie słuchu, z przesunięciem progu słuchu określonym jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1,2,3 kHz wynoszącym w dla ucha prawego 50 dB, a dla ucha lewego 30 dB.
Organ wskazał, że stwierdzone obecnie trwałe podwyższenie progu słuchu ucha lewego, nie spełniające kryterium podwyższenia progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, zgodnie z obowiązującymi przepisami rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych – nie uzasadnia rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu. Organ odwoławczy podniósł, że lekarze specjaliści Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., w orzeczeniu z dnia [...], wydanym na podstawie obserwacji w oddziale chorób zawodowych w dniach [...] – [...] r., również nie stwierdzili podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu, wymienionej w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych. Przeprowadzona w Instytucie diagnostyka audiologiczna wykazała u skarżącego niedosłuch obustronny czuciowo – nerwowy z podwyższeniem progu słuchu, obliczonym jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2,3 kHz wynoszącym w kolejnych badaniach; dla ucha prawego - 56 dB, 57 dB, a dla ucha lewego - 30 dB, 29 dB. Organ podkreślił, że stwierdzony na podstawie diagnostyki audiologicznej przeprowadzonej w Instytucie, stan narządu słuchu skarżącego, nie spełnia określonych w obowiązującym wykazie chorób zawodowych, kryteriów diagnostyczno – orzeczniczych zawodowego, obustronnego, trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo- nerwowego spowodowanego hałasem ze względu na wielkość ubytku słuchu w uchu lepiej słyszącym – poniżej 45 dB. Następnie podniósł, że orzeczenia lekarskie WOMP w S. oraz IMPiZŚ uznał za uzasadnione w stopniu pozwalającym na przyjęcie ich za podstawę rozstrzygnięcia i dodał, że opinie placówek diagnostycznych są spójne i merytorycznie uzasadnione. Ponadto wskazał, że P. M., poinformowany w trybie art. 10 K.p.a. o prawie ustosunkowania się do dowodów zawartych w aktach sprawy, przed wydaniem decyzji nie udzielił odpowiedzi. Odpowiadając na zarzuty odwołania podkreślił, że nie kwestionuje istnienia narażenia zawodowego skarżącego na hałas stwarzający ryzyko uszkodzenia słuchu, jak również nie podważa okresu jego trwania, lecz wobec treści orzeczeń lekarskich wydał decyzję odmawiającą stwierdzenia choroby zawodowej.
W skardze wniesionej od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący zarzucił, że postępowanie dowodowe nie zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący i nie uwzględniono wszystkich istotnych okoliczności, a także zarzutów podniesionych przez niego w odwołaniu. Podniósł, że podtrzymuje zarzut odwołania dotyczący tego, że nie uwzględniono specyfiki i warunków jego pracy, które wymagały pełnej sprawności ucha prawego. Podkreślił, że upośledzenie ucha prawego zostało stwierdzone, a to - w jego ocenie - powinno skutkować rozpoznaniem u niego choroby zawodowej oraz przyjęciem, że wyniki badań uzyskane w toku dotychczasowego postępowania, wymagają weryfikacji.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należało, że sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Natomiast na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zaskarżonym rozstrzygnięciem organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji o odmowie stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej narządu słuchu wymienionej w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1367), zwanego dalej również rozporządzeniem w sprawie chorób zawodowych.
Podkreślenia zatem wymagało, że materialnoprawne przesłanki stwierdzenia choroby zawodowej określa definicja sformułowana w art. 235¹ Kodeksu pracy, zgodnie z którą, za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".
Dla stwierdzenia choroby zawodowej konieczne jest zatem zrealizowanie dwóch warunków: rozpoznanie choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do cytowanego wyżej rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych oraz stwierdzenie – przynajmniej z wysokim prawdopodobieństwem - że została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy.
W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły łącznie przesłanki określone w cytowanym wyżej art. 235¹ K.p. Nie został bowiem rozpoznany u skarżącego obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz, wymieniony w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych.
W tym zakresie organ odwoławczy podniósł bowiem, że lekarze specjaliści Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. - Poradni Chorób Zawodowych w S., w orzeczeniu z dnia [...] r. orzekli o braku podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej narządu słuchu, gdyż po przeprowadzeniu diagnostyki audiologicznej, stwierdzili obustronne odbiorcze uszkodzenie słuchu, z przesunięciem progu słuchu określonym jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 1,2,3 kHz wynoszącym dla ucha prawego 50 dB, a dla ucha lewego 30dB.
Zgodne z wnioskami zawartymi w powyższym orzeczeniu lekarskim, było zatem stwierdzenie przez organ odwoławczy, że występujące u skarżącego trwałe podwyższenie progu słuchu ucha lewego, lepiej słyszącego, które nie spełnia kryterium podwyższenia progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym – według obowiązujących przepisów rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych – nie uzasadnia rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu.
Ponadto – dla potwierdzenia powyższej oceny - organ odwoławczy podniósł, że lekarze specjaliści Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. (IMPiZŚ), w orzeczeniu z dnia [...] r., również nie znaleźli podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej, bowiem w wyniku badań audiologicznych stwierdzili, iż stan jego narządu słuchu nie spełnia określonego w wykazie chorób zawodowych kryterium wielkości ubytku słuchu wynoszącego co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym.
Podkreślenia również wymaga, że orzeczenie lekarskie IMPiZŚ w S. z dnia [...], zostało wydane na podstawie obserwacji w oddziale chorób zawodowych, w którym skarżący przebywał w dniach [...] – [...] r.
Prawidłowo zatem organy obydwu instancji przyjęły, że okoliczności sprawy nie uzasadniają wydania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej.
Nie ulega bowiem wątpliwości, że nie ma podstaw do rozstrzygania wbrew wnioskom zawartym w orzeczeniach lekarskich, które w sposób jednoznaczny wykluczyły rozpoznanie choroby wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych. Natomiast zarzut skargi (stanowiący powtórzenie zarzutu zawartego w odwołaniu), według którego wyniki badań nie są w pełni wiarygodne i konieczna jest "weryfikacja tych wyników", nie został w żaden sposób sprecyzowany.
Ponadto w tym zakresie podkreślenia wymagało, że orzeczenia lekarskie obydwu jednostek orzeczniczych, w sposób zgodny potwierdziły brak podstaw do rozpoznania u skarżącego wyżej wymienionej choroby zawodowej. Poza tym w obydwu orzeczeniach zostały szczegółowo przedstawione podstawy przyjętych wniosków.
Stwierdzić więc należało, że w wyniku prawidłowej oceny powyższych dowodów, organ odwoławczy – zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego - przeprowadził ustalenia w rozpoznawanej sprawie i w oparciu o te ustalenia wydał rozstrzygnięcie.
Wbrew zarzutom skargi - w zakresie ustaleń stanowiących podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia –- nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, ani też pominięcia rozpoznania przez organ argumentów zawartych w odwołaniu. W szczególności organ – odpowiadając na zarzuty odwołania – wskazał, że nie kwestionuje istnienia narażenia zawodowego skarżącego na hałas stwarzający ryzyko uszkodzenia słuchu, jak również nie podważa okresu jego trwania, lecz wobec treści orzeczeń lekarskich wydał decyzję odmawiającą stwierdzenia choroby zawodowej. Ponadto – w zakresie pozostałych twierdzeń zawartych w odwołaniu – organ przedstawił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji obszerną ocenę dowodów, w tym przede wszystkim orzeczeń lekarskich. Dodać przy tym należało, że - jak podkreślił organ w zaskarżonej decyzji - skarżący, poinformowany pismem z dnia [...] (doręczonym w dniu [...] r.), w trybie art. 10 K.p.a., o prawie ustosunkowania się do całości dowodów zawartych w aktach sprawy, nie udzielił odpowiedzi.
W konsekwencji bezpodstawny był zarzut skargi (zawarty wcześniej w odwołaniu), dotyczący tego, że w niniejszej sprawie nie uwzględniono specyfiki i warunków pracy skarżącego. Jak bowiem wynika z obydwu decyzji, organy orzekające ustaliły, że skarżący pracował w latach [...] – [...], jako ślusarz pod ziemią, w warunkach narażenia na hałas o natężeniach stwarzających ryzyko uszkodzenia słuchu.
Natomiast co do podniesionego w skardze argumentu, że upośledzenie ucha prawego zostało stwierdzone, a to - w ocenie skarżącego - powinno skutkować rozpoznaniem u niego choroby zawodowej, wskazać należało, że – ustalony na podstawie przeprowadzonej diagnostyki audiologicznej stan narządu słuchu P. M. nie spełnia określonych w wykazie chorób zawodowych kryteriów diagnostyczno – orzeczniczych zawodowego, obustronnego, trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo – nerwowego - ze względu na wielkość ubytku słuchu w uchu lepiej słyszącym, lewym – poniżej 45 dB.
Z tego właśnie powodu organy obydwu instancji stwierdziły, że brak jest podstaw do rozpoznania u skarżącego wymienionej choroby zawodowej. Jak już bowiem była o tym mowa, dla stwierdzenia tej choroby zawodowej - wbrew błędnemu przekonaniu skarżącego - nie jest wystarczające, że ubytek słuchu w jednym uchu ( w tym przypadku w prawym) spełnia kryterium podwyższenia progu słuchu, określone w obowiązujących przepisach rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, koniecznym warunkiem jest bowiem stwierdzenie, że w uchu lepiej słyszącym ( w tym przypadku w lewym) ubytek słuchu wynosi co najmniej 45 dB.
W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem Sąd - na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a., nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną – stwierdził, że przy wydaniu decyzji nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego ani też nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, a wobec tego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
W konsekwencji – na podstawie art. 151 P.p.s.a. - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło