IV SAB/Gl 124/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka, Sędzia WSA Stanisław Nitecki, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 maja 2017 r. sprawy ze skargi P. S. na przewlekłość postępowania administracyjnego przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w K. w przedmiocie rozpoznania wniosku o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych za granicą oddala skargę. W dniu 2 sierpnia 2016 r. do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wpłynął wniosek T.K. opiekuna prawnego P. S. o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej, będących świadczeniami gwarantowanymi, udzielonych na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym domagała się zwrotu kwoty 1 862,79 zł za świadczenia udzielone w [...] w dniu 23 maja 2016 r. Do wniosku załączono dwie faktury w języku [...] i w języku polskim, informację (w języku [...] i polskim) o konsultacji specjalistycznej udzielonej przez lekarza anestezjologa, niepodpisaną kartkę papieru w której wskazano załączniki dołączone do wniosku, uwierzytelnioną kopię orzeczenia o niepełnosprawności skarżącego, uwierzytelnioną kopię postanowienia Sądu Okręgowego w B. o ubezwłasnowolnieniu całkowitym P.S. W dniu 12 sierpnia 2016 r. Dyrektor [...] OW NFZ ustalił, iż skarżący w dniu 23 maja 2016 r. posiadał prawo do świadczeń zdrowotnych, jednocześnie nie został mu wydany dokument SI. Pismem z dnia 11 sierpnia 2016 r. Dyrektor [...]OW NFZ, wezwał skarżącego do uzupełnienia dokumentacji, załączonej do wniosku o oryginał lub odpowiednio uwierzytelnioną kopię lub wypis lub wyciąg z dokumentu, potwierdzającego ustanowienie T.K. przedstawicielem ustawowym skarżącego. Dnia 17 sierpnia 2016 r. wpłynęło do organu niepodpisane pismo w którym poinformowano, że dokument ustanawiający T.K. opiekunem prawnym P.S. został złożony wraz z wnioskiem o zwrot kosztów, na dowód czego dołączono spis załączników do przedmiotowego wniosku. Pismem z dnia 5 września 2016 r. Dyrektor [...] OW NFZ wezwał skarżącego do uzupełnienia dokumentacji medycznej określającej obszary, w jakich zostały wykonane świadczenia stomatologiczne, o czytelny podpis lekarza wykonującego przedmiotowe świadczenia, do pisemnego uzasadnienia powodu, dla którego data wypełnienia wniosku jest wcześniejsza od daty wystawienia faktur oraz ponownie wezwał o dostarczenia oryginału lub odpowiednio uwierzytelnionej kopii lub odpisu lub wyciągu z dokumentu potwierdzającego ustanowienie T.K. przedstawicielem ustawowym dla skarżącego. W dniu 9 września 2016 r. do organu wpłynęło niepodpisane pismo, do którego załączono dokumentację dotyczącą skarżącego, wydrukowaną w dniu 2 sierpnia 2016 r. w A, podpisaną przez "[...]". Dnia 9 września 2016 r. do organu wpłynęło pismo w języku polskim z placówki A, w którym wyjaśniono, że data wystawienia faktury jest późniejsza, niż data wypełnienia wniosku albowiem wystawienie faktury odbywa się na żądanie i o ile pacjent wcześniej wypełnił wniosek, data wystawienia faktury jest późniejsza. Pismem z dnia 6 października 2016 r. Dyrektor [...] OW NFZ po raz trzeci wezwał skarżącego o dostarczenie oryginału lub odpowiednio uwierzytelnionej kopii lub odpisu lub wyciągu z dokumentu potwierdzającego ustanowienie T.K. przedstawicielem ustawowym dla skarżącego. W dniu 3 listopada 2016 r. do organu wpłynęło niepodpisane pismo, do którego załączono uwierzytelnioną notarialnie kopię zaświadczenia z Sądu Rejonowego w C., potwierdzającego ustanowienie T. K. opiekunem prawnym skarżącego. Kolejnym pismem z dnia 7 listopada 2016 r. Dyrektor [...] OW NFZ wezwał skarżącego do uzupełnienia załączonej do wniosku o zwrot kosztów dokumentacji o oryginał lub potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię: dokumentacji medycznej zawierającej opis wstępnego badania stomatologicznego, jakie zostało przeprowadzone u skarżącego na terenie C. (dokumentacja powinna zawierać nadto status zębowy, diagram oraz opis stanu higieny jamy ustnej) oraz dokumentacji z wykonanych procedur medycznych wg ICD-9 wraz z umiejscowieniem obszarów wykonanych świadczeń oraz postawionymi rozpoznaniami wg ICD-10. W dniu 17 listopada 2016 r. do organu wpłynęło niepodpisane pismo, do którego załączono Kartę Choroby skarżącego, podpisaną przez dr A. J. P. z placówki A. Dyrektor [...] OW NFZ pismem z dnia 14 listopada 2016 r. zwrócił się do [...] z prośbą o informację, czy dr A.J. P., udzielająca świadczeń stomatologicznych w znieczuleniu ogólnym w placówce A, posiada prawo do wykonywania zawodu na terenie C. Pismem z dnia 14 grudnia 2016 r. organ zawiadomił skarżącego, że w związku z postępowaniem wyjaśniającym prowadzonym z Krajowym Punktem Kontaktowym na terenie C., termin na rozpatrzenie wniosku, zostaje przedłużony do dnia 9 stycznia 2017 r. W dniu 14 grudnia 2016 r. do Centrali NFZ wpłynęło zażalenie pełnomocnika skarżącego na niezałatwienie sprawy w terminie oraz przewlekłość postępowania prowadzonego przez Dyrektora [...] OW NFZ, w związku z wnioskiem o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych skarżącemu na terytorium [...] w dniu 23 maja 2016 r., złożonym na podstawie art. 42b ustawy o świadczeniach. W dniu 15 grudnia 2016 r. do organu wpłynęła odpowiedź w języku [...] z instytucji pełniącej funkcję czeskiego punktu kontaktowego do spraw transgranicznej opieki zdrowotnej. Odpowiedź ta nie została przetłumaczona na język polski. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] uznał zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie oraz przewlekłość postępowania prowadzonego przez Dyrektora [...] OW NFZ w związku z wnioskiem o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych skarżącemu na terytorium [...] w dniu 23 maja 2016 r. za nieuzasadnione. Pismem z dnia 7 lutego 2017 r. Dyrektor [...] OW NFZ zawiadomił skarżącego, że termin rozpatrzenia wniosku w przedmiotowej sprawie zostaje wydłużony do dnia 9 marca 2017 r. Następnie pismem z dnia 20 lutego 2017 r. Dyrektor [...] OW NFZ wezwał skarżącego do dostarczenia pisemnego wyjaśnienia od świadczeniodawcy, który sporządził dokumentację z leczenia odnośnie rozbieżności pomiędzy fakturą a dokumentacją medyczną oraz rozbieżności pomiędzy ilością wykazanych procedur w dokumentacji medycznej a ilością procedur wykazanych na fakturze. Pismem z dnia 28 lutego 2017 r. P.S. reprezentowany przez adw. R.R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w K. w przedmiocie rozpoznania wniosku o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych za granicą, zarzucając organowi naruszenie art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm., zwany dalej k.p.a.) wnosząc o: – zobowiązanie organu do wydania decyzji w terminie 14 dni od daty doręczenia przez sąd akt organowi, – orzeczenie w oparciu o art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz.718, z późn. zm. zwanej dalej P.p.s.a.) że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, – zobowiązanie organu do pociągnięcia do odpowiedzialności dyscyplinarnej pracownika winnego niezałatwienie sprawy w terminie, – przyznanie od organu na rzecz skarżącego odpowiedniej sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., – zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik wskazał, że organ był zobowiązany załatwić sprawę bez zbędnej zwłoki i nawet w sytuacji, gdy sprawa wymagała przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego to załatwienie jej powinno nastąpić nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Następnie oświadczył, iż skoro organ nie rozpoznał sprawy w ustawowo przewidzianym terminie oraz nie dokonywał czynności zmierzających do jej zakończenia to skarżący wniósł, w trybie art. 37 § 1 k.p.a., zażalenie do Centrali Narodowego Funduszu Zdrowia na niezałatwienie sprawy w terminie. Jednocześnie pełnomocnik stwierdził, że [...] Wojewódzki Oddział NFZ w K. do dnia sporządzenia skargi nie wydał stosownego aktu administracyjnego, a zatem od dnia złożenia wniosku do chwili obecnej sprawa nie została rozpoznana. Tym samym zdaniem pełnomocnika organ naruszył art. 35 § 1 i 4, art. 8 oraz art. 12 § 1 k.p.a. Następnie adwokat R.R. podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zażaleniu, gdzie wywiódł, że postępowanie administracyjne toczyło się z uchybieniem ustawowych terminów a także w sposób przewlekły. Poza tym podkreślił, iż organ miał prawo żądać przedłożenia dokumentów uzupełniających wniosek o zwrot kosztów świadczenia opieki zdrowotnej oraz miał prawo przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, jednakże ze względu na stopień skomplikowania sprawy, zarówno pod względem medycznym jak i prawnym, nie można w jego ocenie usprawiedliwić nierozpoznania sprawy aż do chwili złożenia skargi. Zdaniem pełnomocnika, uwzględniając zakres postępowania i czynności wykonywane przez organ w trakcie jego trwania, decyzja powinna zostać wydana w ubiegłym roku kalendarzowym. Dodał również, że w jego opinii niektóre wezwania organu nie miały charakteru merytorycznego, nie wnosiły niczego nowego do sprawy, a ponadto nie stanowiąc elementu koniecznego wniosku nie były niezbędne do jego rozstrzygnięcia. Następnie stwierdził, że kilkakrotne wzywanie strony o przedłożenie różnych dokumentów może być uzasadnione w wyjątkowych wypadkach, lecz co do zasady organ powinien wzywać stronę o uzupełnienie wniosku tylko raz. Poza tym stwierdził, że sam fakt zwrócenia się do punktu kontaktowego nie może usprawiedliwiać wydania decyzji aż po sześciu miesiącach od wpływu wniosku, co zresztą jeszcze nie nastąpiło, zwłaszcza gdy odpowiedź z tego punktu zostanie udzielona w odpowiednio krótkim terminie. Równocześnie pełnomocnik podniósł, iż w związku z wniesionym zażaleniem nastąpiła konieczność przekazania akt sprawy, jednakże jego zdaniem nie było przeszkód aby organ wykonał kopię tych akt, co umożliwiłoby równoczesne przygotowywanie projektu decyzji. Złożona przez pełnomocnika skarżącego skarga z dnia 28 lutego 2017 r. zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 kwietnia 2017 r. na postawie art. 57 par.3 p.p.s.a została rozdzielona na skargę na bezczynności Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w K. oraz skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w K. Rozpoznawana sprawa dotyczy przewlekłości postępowania. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniosła o jej oddalenie. Wskazała, że uwzględniając specyfikę postępowania związanego z rozpatrywaniem wniosków o zwrot kosztów, które wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, wprowadzono w zakresie terminów rozpoznawania spraw normy szczególne, odmienne od wskazanych w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego. Ustawodawca wprowadził podstawowy 30-dniowy termin, w którym decyzja powinna być wydana. Termin ten liczony jest od dnia wszczęcia postępowania. W postępowaniu wszczętym na żądanie strony, a taki charakter będą miały postępowania o zwrot kosztów, jest to data doręczenia organowi żądania strony. Wniosek o zwrot kosztów musi jednak spełniać warunki formalne, a ponadto muszą być do niego załączone określone dokumenty, bez których postępowanie nie może być wszczęte i wnioskowi nie może być nadany dalszy bieg. Podniosła, że szczególne wymagania dotyczące wniosku zostały określone w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz. Z 2016, poz. 1793 z późn. zm, zwanej dalej "ustawą o świadczeniach"). W sytuacji, gdy zajdzie konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, wymagającego prowadzenia korespondencji ze świadczeniobiorcą lub inną instytucją krajową, zbierania dowodów, informacji i wyjaśnień, wydanie decyzji o zwrocie lub odmowie zwrotu kosztów dyrektor oddziału wojewódzkiego wydaje w terminie 60 dni od dnia wszczęcia postępowania. Przy tym do biegu terminu nie jest wliczany: 1) okres upływający od dnia wezwania świadczeniobiorcy do uzupełnienia wniosku do dnia otrzymania tego uzupełnienia przez oddział wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia albo do dnia bezskutecznego upływu terminu wyznaczonego na uzupełnienie wniosku, 2) okres upływający od dnia wysłania zapytania do instytucji krajowej do dnia otrzymania przez oddział wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia odpowiedzi tej instytucji. Natomiast, gdy rozpatrzenie wniosku o zwrot kosztów wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przy udziale krajowego punktu kontaktowego do spraw transgranicznej opieki zdrowotnej, działającego w innym niż Polska państwie członkowskim UE, termin wydania decyzji o zwrocie kosztów albo odmowie zwrotu kosztów wynosi 6 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Wyjaśniła, że jeżeli w 6 miesięcznym terminie nie dokonano ustaleń pozwalających na jednoznaczne określenie kwoty, zwrot kosztów następuje niezwłocznie po upływie terminu 6 miesięcy w wysokości odpowiadającej kwocie, którą należy uznać w danym przypadku za najbardziej prawdopodobną podstawę zwrotu kosztów, zgodnie z zasadą rozstrzygania wątpliwości na korzyść świadczeniobiorcy. Podała, że w rozpoznawanej sprawie Dyrektor [...] OW NFZ kierował zapytanie do [...] punktu kontaktowego do spraw transgranicznej opieki zdrowotnej zatem termin do załatwienia sprawy został określony zgodnie z art. 42d ust. 15 ustawy o świadczeniach. W dalszej części odpowiedzi na skargę wskazała na różnicę pomiędzy bezczynnością organu a przewlekłością postępowania powołując się na poglądy doktryny oraz orzecznictwo sądów administracyjnych. Odniosła się także do pojęcia rażącego naruszenia prawa o którym mowa w art. 149 p.p.s.a. przedstawiając sposób interpretowania tego pojęcia w orzecznictwie sądów administracyjnych i literaturze przedmiotu. Zaakcentowała, że sprawa o zwrot kosztów, o których mowa w art. 42b ustawy o świadczeniach charakteryzuje się tym, iż Narodowy Fundusz Zdrowia dokonuje kwalifikacji świadczenia, będącego przedmiotem wniosku o zwrot kosztów, mając do dyspozycji jedynie dokumentację medyczną przedstawioną przez stronę oraz fakturę. W konsekwencji powyższego, ustalenie stanu faktycznego wymaga niejednokrotnie przeprowadzenia licznych wyjaśnień. Podkreśliła, że w przedmiotowej sprawie były podejmowane wszelkie niezbędne czynności zmierzające do ustalenia stanu faktycznego, które w ocenie pełnomocnika strony skarżącej mogą wydawać się bez wpływu na rozstrzygnięcie. Jednakże w sprawach o zwrot kosztów, o którym mowa w art. 42b ustawy o świadczeniach Narodowy Fundusz Zdrowia na podstawie przedstawionej przez stronę dokumentacji medycznej ustala świadczenia najbardziej zbliżone pod względem medycznym do świadczeń udzielonych w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej spośród świadczeń finansowanych przez organ na terenie kraju. Stąd też organ niejednokrotnie wzywa wnioskodawcę do dostarczenia dokumentacji, która zawiera szczegóły, mogące nie mieć w ocenie wnioskodawcy znaczenia dla rozstrzygnięcia, jednak w rzeczywistości umożliwiają one organowi ustalenie stanu faktycznego w sprawie. W odniesieniu do świadczeń stomatologicznych mogą to być m.in. takie informacje jak: status zębowy, diagram, opis stanu higieny jamy ustnej, postawione rozpoznania, numery leczonych zębów.  Następnie pełnomocnik podkreśliła, że załączona do wniosku dokumentacja była niepełna i w części niejasna, co spowodowało konieczność szczegółowego wyjaśnienia sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 cytowanego artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie wyżej wymieniona kontrola, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub w pkt 4a. W aktualnym stanie prawnym naruszenie przepisów dotyczących terminowego załatwienia spraw może być traktowane jako "bezczynność" lub "przewlekłość postępowania". Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 września 2013 r. sygn. II OSK 891/13, interpretacja tych pojęć wymaga przyjęcia założenia, że obie instytucje dotyczą różnych kategorii naruszeń prawa. W tym miejscu należy wyjaśnić, że pojęcie przewlekłości postępowania nie zostało ustawowo zdefiniowane, jednakże w orzecznictwie uważa się konsekwentnie, że przez pojęcie "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, wykonywanie czynności pozornych, ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy powodujące, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyroki NSA z dnia: 5 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 1031/12, 5 lipca 2013 r. sygn. akt II OSK 422/13, 13 sierpnia 2013 r. sygn. akt II OSK 549/13, 7 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 34/13, a także postanowienia NSA z dnia: 26 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 1360/12 i 6 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 1247/12 - opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Tym samym pojęcie przewlekłości postępowania będzie obejmować opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy prowadzące do znaczącego i nieakceptowalnego z punktu widzenia zasad ekonomiki procesowej wydłużenia czasu trwania postępowania. Wnioski stąd wynikające powinny być jednak każdorazowo korygowane przez charakter sprawy, stopień faktycznej i prawnej jej zawiłości, a także doniosłość sprawy dla strony skarżącej. Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w K., polegające na nierozpoznaniu w ustawowym terminie wniosku skarżącego z dnia 2 sierpnia 2016 r. o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych za granicą. Materialnoprawną podstawę działania wyżej wymienionego organu administracji stanowią przepisy ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Zgodnie z art. 42a pkt 1 tej ustawy o świadczeniach Fundusz finansuje koszty świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych poza granicami kraju na zasadzie zwrotu kosztów, o którym mowa w art. 42b. Następnie art. 42b ust. 1 ustawy o świadczeniach stanowi, że świadczeniobiorca jest uprawniony do otrzymania od Funduszu zwrotu kosztów świadczenia opieki zdrowotnej, będącego świadczeniem gwarantowanym, udzielonego na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej, zwanego dalej "zwrotem kosztów". Natomiast według art. 15 ust. 2 pkt 7 tej ustawy świadczeniobiorcy przysługują świadczenia gwarantowane z zakresu leczenia stomatologicznego. Ponadto art. 42d ust. 1 ustawy o świadczeniach mówi, że decyzję administracyjną w sprawie zwrotu kosztów wydaje, na wniosek świadczeniobiorcy lub jego przedstawiciela ustawowego, zwany dalej "wnioskiem o zwrot kosztów", dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania świadczeniobiorcy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Jednocześnie zgodnie z art. 42d ust. 12 - ust. 17 oraz ust. 19 ustawy o świadczeniach wniosek o zwrot kosztów składa się w terminie 6 miesięcy od dnia wystawienia rachunku za świadczenie opieki zdrowotnej, którego dotyczy ten wniosek. W przypadku gdy rozpatrzenie wniosku o zwrot kosztów nie wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, decyzję, o której mowa w ust. 1 albo 2, wydaje się w terminie 30 dni od dnia wszczęcia postępowania. Jednakże w razie gdy rozpatrzenie wniosku o zwrot kosztów wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, wydanie decyzji, o których mowa w ust. 1 i 2, następuje w terminie 60 dni od dnia wszczęcia postępowania. Natomiast w razie gdy postępowanie wyjaśniające wymaga uzupełnienia przez świadczeniobiorcę albo jego przedstawiciela ustawowego wniosku o zwrot kosztów lub prowadzenia korespondencji z instytucją krajową, do tego terminu nie wlicza się okresu: 1) od dnia wezwania do uzupełnienia wniosku do dnia otrzymania tego uzupełnienia przez oddział wojewódzki Funduszu albo do dnia bezskutecznego upływu terminu wyznaczonego na uzupełnienie wniosku o zwrot kosztów; 2) od dnia wysłania zapytania do instytucji krajowej do dnia otrzymania przez oddział wojewódzki Funduszu odpowiedzi tej instytucji. Ponadto w sytuacji, gdy rozpatrzenie wniosku o zwrot kosztów wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przy udziale krajowego punktu kontaktowego do spraw transgranicznej opieki zdrowotnej, działającego w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej, zwrot kosztów albo wydanie decyzji odmawiającej zwrotu kosztów następuje w terminie 6 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Jeżeli w powyższym terminie nie dokonano ustaleń pozwalających na jednoznaczne określenie kwoty zwrotu kosztów należnej świadczeniobiorcy, zwrot kosztów następuje niezwłocznie po upływie tego terminu w wysokości odpowiadającej kwocie, którą należy uznać w danym przypadku za najbardziej prawdopodobną podstawę zwrotu kosztów. W postępowaniu wątpliwości rozstrzyga się na korzyść świadczeniobiorcy. Rozpoczęcie rozpatrywania wniosków o zwrot kosztów następuje zgodnie z kolejnością wpływu do właściwego oddziału wojewódzkiego Funduszu. Zwrot kosztów następuje w terminie 7 dni od dnia powzięcia przez oddział wojewódzki Funduszu wiadomości o tym, że decyzja, o której mowa w ust. 1, stała się ostateczna, z zastrzeżeniem art. 42h ust. 1. Natomiast od decyzji, o których mowa w ust. 1 i 2, przysługuje odwołanie do Prezesa Funduszu. Wniosek o zwrot kosztów wpłynął do organu w dniu 2 sierpnia 2016 r. Pismem z dnia 11 sierpnia 2016 r. organ wezwał do uzupełnienia dokumentacji poprzez dołączenie oryginału lub odpowiednio uwierzytelnionej kopii lub wypisu lub wyciągu z dokumentu, potwierdzającego ustanowienie T.K. przedstawicielem ustawowym skarżącego. Wezwanie w tym zakresie było ponawiane pismami z dnia 5 września 2016 r. i 6 października 2016 r. Dopiero w dniu 3 listopada 2016 r. do organu wpłynęła notarialnie potwierdzona kopia zaświadczenia ustanawiającego T.K. opiekunem prawnym. Pismem z dnia 5 września 2016 r. organ wezwał także o czytelny podpis lekarza wykonującego świadczenia, oraz o wyjaśnienie rozbieżności pomiędzy datą złożenia wniosku a datą wystawienia świadczenie. W dniu 9 września 2016 r. wpłynęła informacja wyjaśniająca wskazane powyżej rozbieżności dotyczące dat wystawienia faktur. W tym samym dniu wpłynęło niepodpisane pismo wraz z załączoną do niego dokumentacją medyczną. Na wezwanie z dnia 7 listopada 2016 r. o uzupełnienie dokumentacji poprzez nadesłanie opisu wstępnego badania stomatologicznego, diagramu oraz stanu higieny ustnej odpowiedź wpłynęła w dniu 17 listopada 2016 r. Pismem z dnia 14 listopada 2016 r. organ zwrócił się do zagranicznego punktu kontaktowego o potwierdzenie, czy dr. A.J.P. posiada prawo wykonywania zawodu na terenie C. Odpowiedź została udzielona w dniu 15 grudnia 2016 r. Dnia 14 grudnia 2016 r. wpłynęło zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie, które zostało uznane nieuzasadnione postanowieniem z dnia [...] r. Kolejnym pismem z dnia 20 lutego 2017 r. organ wezwał do wyjaśnienia rozbieżności pomiędzy fakturą a dokumentacją medyczną. Natomiast pismem z dnia 14 grudnia 2016 r. i 7 lutego 2017 r. organ poinformował o przedłużeniu terminu do załatwienia wniosku o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej odpowiednio do dnia 9 stycznia 2017 r. oraz do 9 marca 2017 r. W dniu 3 marca 2017 r. wpłynęła do organu przedmiotowa skarga. Jednocześnie należy wskazać, iż Sądowi jest wiadome z urzędu, na podstawie oświadczenia pełnomocnika organu złożonego do protokołu rozprawy w sprawie o sygn. akt IV SAB/Gl 59/17, że długotrwałość postępowania administracyjnego wynikała z ilości spraw 321 (łącznie 8.387 spraw o wartości 80 mln zł) w zakresie usług stomatologicznych wykonywanych w jednej placówce medycznej o nazwie A w O. Jednocześnie pełnomocnik wyjaśniła, że z uwagi na wątpliwości wynikające ze złożonych wniosków, przykładowo wniosek dotyczył osoby nieżyjącej, organ złożył pół roku temu doniesienie do prokuratury jednakże do chwili obecnej nie zapadło rozstrzygnięcie. Ponadto pełnomocnik stwierdziła, iż w większości usługi medyczne dotyczyły osób ubezwłasnowolnionych, względnie o znacznym stopniu niepełnosprawności, praktycznie wszystkich mieszkańcy domów pomocy społecznej z terenu południa [...]. W związku z powyższym zdaniem Sądu działania organu zmierzały do uzupełnienia dokumentacji medycznej skarżącego, ustalenia faktycznego przebiegu jego leczenia stomatologicznego oraz wyjaśnienia powstałych wątpliwości i rozbieżności, które organ miał obowiązek usunąć, przed wydaniem decyzji w sprawie przyznania zwrotu kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych za granicą. Jednocześnie organ informował opiekuna prawnego skarżącego o przedłużeniu terminu do załatwienia wniosku z dnia 2 sierpnia 2016 r. Tym samym w ocenie Sądu pomimo, iż organ wykonywał niektóre czynności w dużym odstępie czasu to nie można jednak uznać, że czynności te miały charakter pozorny i nie wynikały z istoty sprawy. Ponadto w opinii Sądu fakt, że do organu wpłynęła aż taka duża ilość wniosków o zwrot kosztów leczenia, z racjonalnego punktu widzenia, musiała mieć wpływ na szybkość ich rozpoznawania albowiem mogła prowadzić do dezorganizacji pracy organu. Wobec tego, biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, Sąd doszedł do przekonania, że Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w K. nie prowadził postępowania w sprawie rozpoznania wniosku skarżącej w sposób przewlekły, a zatem jego działania nie można uznać za opieszałe, niesprawne i nieskuteczne natomiast przedłużanie terminu załatwienia sprawy było uzasadnione. Mając na względzie powyższe Sąd, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.