IV SAB/Gl 14/08
PostanowienieWSA w Gliwicach2008-07-11
Skład orzekający: Asesor WSA Edyta Żarkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji w przedmiocie dochodzenia roszczeń odszkodowawczych jest dopuszczalna, jeśli postępowanie administracyjne w sprawie nieważności decyzji, z której wynikają roszczenia, nadal się toczy, a przepisy regulujące administracyjny tryb dochodzenia roszczeń zostały uchylone?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w przedmiocie dochodzenia roszczeń odszkodowawczych jest niedopuszczalna, gdy przedmiot sprawy wykracza poza zakres spraw określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a. Po uchyleniu art. 160 k.p.a. i zmianie przepisów dotyczących roszczeń odszkodowawczych, sprawy te należą do właściwości sądów powszechnych, chyba że decyzja nieważnościowa stała się ostateczna przed 1 września 2004 r.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na bezczynność Śląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Katowicach w przedmiocie niewydania decyzji administracyjnej w sprawie zainicjowanej wnioskiem o roszczenia odszkodowawcze. Organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na tożsamość żądania z poprzednią skargą, która została odrzucona postanowieniem WSA w Gliwicach z dnia 16 kwietnia 2008 r. z uwagi na niedopuszczalność skargi.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Edyta Żarkiewicz po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.R. na bezczynność Ś. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K. w przedmiocie funkcjonariuszy Straży Pożarnej postanawia: odrzucić skargę .
Pismem z dnia [...] r. J. R. wniósł skargę na bezczynność Ś. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K., polegającą na niewydaniu decyzji administracyjnej w sprawie zainicjowanej wnioskiem skarżącego z dnia [...] r. Podniósł zarzut naruszenia przez organ administracji art. 1; art. 5; art. 8; art. 13; art. 14 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz naruszenie art. 1 Protokołu Nr 1 wymienionej Konwencji.
W odpowiedzi na skargę Ś. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w K. wniósł o jej odrzucenie uzasadniając, że żądanie zawarte w skardze jest tożsame z żądaniem skargi J. R. z dnia [...] r. na bezczynność Ś. Komendanta Wojewódzkiego PSP w K., w przedmiocie której zostało wydane postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 16 kwietnia 2008 r. o odrzuceniu skargi.
Akta administracyjne zawierają wymienione postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 16 kwietnia 2008 r. w sprawie o sygn. akt IV SAB/Gl 1/08 o odrzuceniu skargi J. R. na bezczynność Ś. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w K., polegającą na niewydaniu decyzji administracyjnej w sprawie zainicjowanej wnioskiem skarżącego z dnia [...] r. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że skarga jest niedopuszczalna bowiem odnosi się do przedmiotu, który pozostaje poza kręgiem spraw określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a P.p.s.a. Z akt sądowych wynika, że powyższe postanowienie stało się prawomocne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należało, że w sprawie ze skargi na bezczynność organu administracji publicznej przedmiotem kontroli legalności, dokonywanej przez sąd administracyjny na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz 1269 ze zm.), jest kwestia terminowości zakończenia przez organ sprawy administracyjnej, do której rozpoznania jest właściwy. Z bezczynnością na gruncie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz 1270 ze zm.) zwanej dalej P.p.s.a., mamy do czynienia wówczas gdy w terminie ustalonym przez prawo organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub nie zakończył postępowania wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu bądź nie podjął czynności, do której był zobowiązany. Jednocześnie w myśl art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. chodzi tu o sprawy załatwiane w sposób określony w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a tej ustawy.
Mając na uwadze powyższe należy w pierwszej kolejności odnieść się do kwestii dopuszczalności skargi na bezczynność, w sytuacji gdy w obecnie obowiązującym stanie prawnym organ administracyjny, w tym przypadku Ś. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w K. – nie jest uprawniony do rozstrzygania w przedmiocie zgłaszanych roszczeń odszkodowawczych, tak jak to miało miejsce na gruncie uchylonego art. 160 kodeksu postępowania administracyjnego.
Na podstawie art. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2004 r. Nr 162, poz. 1692), która weszła w życie z dniem 01 września 2004 r., uchylony został przepis art. 160 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego. Uchylony przepis regulował administracyjny tryb dochodzenia roszczeń odszkodowawczych, wynikających z wyrządzenia szkody na skutek wykonywania władzy publicznej i przewidywał odszkodowanie dla strony, która poniosła szkodę na skutek wydania decyzji nieważnej albo decyzji wydanej z naruszeniem prawa. Obecnie do roszczeń odszkodowawczych stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego. Na podstawie art. 417 § 1 tego aktu odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez niezgodnie z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa. Dochodzenie tego odszkodowania możliwe jest obecnie wyłącznie na drodze powództwa cywilnego, przed sądem powszechnym.
Mając na uwadze zaistniały w sprawie stan prawny oraz fakt, iż w toku postępowania administracyjnego doszło do zmiany trybu dochodzenia roszczeń odszkodowawczych, z administracyjnego na sądowy i to zastrzeżony wyłącznie do właściwości sądów powszechnych, kluczowe dla sprawy staje się wyjaśnienie kwestii intertemporalnych.
Jest bezspornym to, iż wniosek skarżącego J. R. z dnia [...] r. o wszczęcie postępowania administracyjnego w kwestii roszczeń odszkodowawczych zgłoszony został pod rządami kodeksu postępowania administracyjnego w brzmieniu sprzed nowelizacji z 17 czerwca 2004 r.
Mając na uwadze treść art. 5 ustawy nowelizacyjnej nakazującego stosowanie w określonych przypadkach art. 160 kodeksu postępowania administracyjne, roszczenia powstałe w związku ze zdarzeniami i stanami prawnymi sprzed 01 września 2004 r. dochodzone będą na podstawie nieobowiązującego już przepisu art. 160 § 4 i 5 kodeksu postępowania administracyjnego, a o odszkodowaniu orzekać winien organ administracyjny, który stwierdził nieważność decyzji z powodu naruszenia art. 156 § 1 k.p.a. albo stwierdził, iż została ona wydana z naruszeniem art. 156 § 1 k.p.a.
Oznacza to, że tryb administracyjny znajdzie zastosowanie wyłącznie w sprawach, w których decyzja nieważnościowa oparta na art. 156 § 1 k.p.a. stała się ostateczna przed dniem wejścia w życie nowelizacji tj. 01 września 2004 r. W przypadku natomiast wydania decyzji po tej dacie, wniosek o odszkodowanie objęty jest regulacją art. 417¹ § 2 Kodeksu cywilnego, a jego rozpoznanie następuje wyłącznie przed sądem powszechnym.
Kluczowym zatem dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest to, czy wydane zostały przed datą 1 września 2004 r. ostateczne decyzje o stwierdzeniu nieważności decyzji administracyjnej, której wykonanie miało spowodować szkody dla strony, lub też decyzji stwierdzającej wydanie takiego rozstrzygnięcia z naruszeniem prawa. Jak wynika z analizy akt administracyjnych oraz uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 czerwca 2007 r. (sygn. akt II SA/Wa 438/07) postępowanie administracyjne w sprawie nieważności decyzji z dnia [...] r., z której to skarżący wywodzi roszczenia odszkodowawcze, nadal jest prowadzone. Bez wątpienia zatem na dzień 1 września 2004 r. nie zapadła w sprawie ostateczna decyzja o stwierdzeniu nieważności, czy też wydaniu decyzji z naruszeniem prawa, na podstawie której możliwe byłoby dochodzenie roszczeń na gruncie uchylonego już art. 160 kodeksu postępowania administracyjnego.
Mając na uwadze powyższe rozważania, należy stwierdzić, iż skarga J. R. na bezczynność Ś. Komendanta Wojewódzkiego Policji jest niedopuszczalna, albowiem odnosi się ona do przedmiotu, który pozostaje poza kręgiem spraw określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a P.p.s.a. Słusznie zatem podkreśla organ, iż w niniejszej sprawie w obecnie obowiązującym stanie prawnym nie ma postaw materialno – prawnych do rozstrzygania przezeń w przedmiocie roszczeń odszkodowawczych skarżącego, a co za tym idzie skarżący winien przedstawić swój wniosek do rozpoznania sądowi powszechnemu.
W tym stanie rzeczy na postawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a należało skargę odrzucić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło