IV SAB/Gl 50/18
WyrokWSA w Gliwicach2018-06-14
Skład orzekający: Szczepan Prax, Bożena Miliczek-Ciszewska, Edyta Żarkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, ponieważ nie udzielił odpowiedzi na wniosek w ustawowym terminie 14 dni. Jednakże, ponieważ organ przerwał bezczynność niezwłocznie po wniesieniu skargi do sądu, a przekroczenie terminu nie było znaczne, bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W związku z tym, postępowanie w części dotyczącej stwierdzenia rażącego naruszenia prawa zostało umorzone, a skarga uwzględniona w zakresie stwierdzenia samej bezczynności.Stan faktyczny
Skarżąca K. D. zwróciła się do Wójta Gminy O. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie umów dotyczących obsługi prawnej gminy. Organ nie udzielił odpowiedzi na wniosek w ustawowym terminie, co skłoniło skarżącą do wniesienia skargi na bezczynność. Po wniesieniu skargi organ udzielił informacji, jednak już po terminie. Organ argumentował, że wniosek mógł nie wpłynąć formalnie, gdyż został wysłany na prywatny adres e-mail Wójta, a nie oficjalny adres gminy. Skarżąca podniosła, że adres ten był wskazany na stronie internetowej gminy jako adres Wójta.Rozstrzygnięcie
1) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności oraz że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2) umarza postępowanie w pozostałym zakresie; 3) zasądza od Wójta Gminy O. na rzecz strony skarżącej kwotę 580 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax, Sędziowie Sędzia WSA Bożena Miliczek-Ciszewska, Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz (spr.), Protokolant Katarzyna Lisiecka-Mitula, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi K. D. na bezczynność Wójta Gminy O. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności oraz że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2) umarza postępowanie w pozostałym zakresie; 3) zasądza od Wójta Gminy O. na rzecz strony skarżącej kwotę 580 zł (słownie: pięćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W piśmie z dnia [...] r. skarżąca K. D. zwróciła się do Wójta Gminy O. o udzielenie informacji publicznej poprzez przesłanie drogą elektroniczną; 1. - kopii (skanów) wszystkich umów (w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego i kodeksu pracy) wiążących gminę, mających za przedmiot świadczenie na rzecz gminy usług w zakresie obsługi prawnej, w tym reprezentację przed sądami powszechnymi i administracyjnymi oraz przed organami ścigania i organami władzy publicznej; 2. - ponadto, o ile nie wynika to wprost z treści umowy, o wskazanie trybu w jakim doszło do wyboru podmiotu świadczącego usługi. Sprecyzowała, że jej wniosek dotyczy umów zawartych w 2016 roku, a także umów zawartych wcześniej, a wykonywanych również w 2016 roku.
Następnie w piśmie z dnia 12 stycznia 2018 r. skarżąca – reprezentowana przez radcę prawnego – wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność wymienionego organu wnosząc o zobowiązanie go do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 20 grudnia 2017 r. i o zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu podkreśliła, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej został wysłany na adres, jaki jest wskazany na stronie www gminy O. . Podniosła, że organ nie ustosunkował się do wniosku w żaden sposób – do dnia złożenia skargi.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania, potwierdzając, że nie ustosunkował się w terminie do wniosku skarżącej z 20 grudnia 2017 r. Wskazał, że było to efektem przeoczenia i dodał, że do organu wpływa bardzo duża liczba tego rodzaju wniosków, w tym o takim samym lub podobnym zakresie merytorycznym. Podniósł, że "Gmina jest wręcz zasypywana wnioskami o udzielenie informacji publicznej. Część z tych wniosków wymaga wnikliwej analizy merytorycznej, część zaś bardzo poważnych zabiegów logistycznych". Wniosek o umorzenie postępowania uzasadnił tym, że w dacie sporządzenia odpowiedzi na skargę, została skierowana do skarżącej odpowiedź na przedmiotowy wniosek.
Następnie w piśmie z dnia [...] r. organ podniósł, że wniosek skarżącej nigdy formalnie nie wpłynął do Gminy O. , gdyż został przesłany na osobisty adres e-mail T.K. – Wójta Gminy O. , który nie jest adresem korespondencyjnym Gminy, wskazanym w Biuletynie Informacji Publicznej.
W piśmie z dnia [...] r. pełnomocnik skarżącej potwierdził, że po wniesieniu skargi organ udzielił skarżącej informacji, o którą wnosiła. W związku z tym wniósł o umorzenie postępowania i zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania.
W piśmie z dnia [...] r. pełnomocnik strony skarżącej podniósł, że argument organu co do wadliwego doręczenia organowi wniosku o informację publiczną jest nietrafny, gdyż informacja o adresie poczty internetowej organu pochodziła ze strony www gminy, gdzie jednoznacznie wskazano, iż adresem Wójta Gminy T.K. jest adres tożsamy z tym, na który został skierowany w dniu [...] r. wniosek o udzielenie informacji publicznej. Dodał, że informacja taka nadal znajduje się na stronie www gminy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie podkreślenia wymagało, że na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która według art. 1 § 2 tej ustawy – co do zasady – sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Natomiast zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a cytowanego art. 3 § 2 tej ustawy.
Ponadto dodać należało, że według art. 149 § 1 P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: - 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; - 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; - 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Jednocześnie sąd – na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a. – stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Wniesiona w przedmiotowej sprawie skarga dotyczyła bezczynności Wójta Gminy O. w zakresie rozpatrzenia wniosku strony skarżącej z dnia [...] r., złożonego w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1764, zwanej dalej – u.d.i.p.).
W piśmie tym strona skarżąca zwróciła się do organu o udostępnienie informacji publicznej poprzez przesłanie drogą elektroniczną; 1. - kopii (skanów) wszystkich umów (w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego i kodeksu pracy) wiążących gminę, mających za przedmiot świadczenie na rzecz gminy usług w zakresie obsługi prawnej, w tym reprezentację przed sądami powszechnymi i administracyjnymi oraz przed organami ścigania i organami władzy publicznej; 2. - ponadto, o ile nie wynika to wprost z treści umowy, o wskazanie trybu, w jakim doszło do wyboru podmiotu świadczącego usługi. Sprecyzowała, że jej wniosek dotyczy umów zawartych w 2016 roku, a także umów zawartych wcześniej, a wykonywanych również w 2016 roku.
Z odpowiedzi na skargę oraz z pisma pełnomocnika strony skarżącej z dnia [...] r. wynika, że wnioskowana informacja publiczna została udostępniona stronie skarżącej, z tym, że pismo organu w tym przedmiocie, zostało przesłane drogą elektroniczną dopiero w dniu [...] r. Wobec tego nie ulega wątpliwości, że w wymienionej dacie, organ przerwał swoją bezczynność.
Jednakże nastąpiło to już po dacie wpływu skargi do organu i z naruszeniem terminu określonego w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, według którego – z zastrzeżeniem wyjątków wymienionych w tym przepisie - udostępnienie informacji publicznej na wniosek, następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku.
Podkreślenia zatem wymagało, że według utrwalonej linii orzecznictwa, w przypadku skargi na bezczynność organu, gdy określony akt lub czynność zostały dokonane po wniesieniu skargi, ale przed jej rozpatrzeniem przez sąd, postępowanie sądowe podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe (por. uchwała NSA z 26 listopada 2008 r., l OPS 6/08, jak również wcześniejsze postanowienia NSA z 16 marca 2000 r., l SAB 201/99, WSA w Gdańsku z 13 lutego 2008 r., II SAB/Gd 38/07).
Na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., sąd wydaje bowiem postanowienie o umorzeniu postępowania w sytuacji, gdy postępowanie to stało się bezprzedmiotowe z przyczyn innych niż wymienione w pkt 1 i pkt 2 tego przepisu.
Z powyższego powodu, w niniejszym postępowaniu – zgodnie z art. 149 § 1a P.p.s.a. - należało już tylko dokonać oceny, czy stwierdzona w sprawie bezczynność organu, miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Natomiast w zakresie tej oceny, istotne znaczenie miała przede wszystkim okoliczność, że przekroczenie terminu określonego w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, nie było znaczne, a ponadto – jak wynika z treści pism stron, bezczynność została przerwana natychmiast po wniesieniu skargi do organu (w następnym dniu po wniesieniu tej skargi).
Wobec tego wystąpiły podstawy do oceny, iż bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
W związku z tym, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 oraz art. 149 § 1a P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, orzekł jak w sentencji.
Podkreślenia przy tym wymaga, że nie zasługiwały na uwzględnienie stwierdzenia zawarte w piśmie organu z dnia 13 lutego 2018 r., według których wniosek skarżącej nigdy formalnie nie wpłynął do Gminy O. , gdyż został przesłany na osobisty adres e-mail T.K.. W tym zakresie podnieść należało, że – jak podkreślił w piśmie z dnia [...] r. pełnomocnik strony skarżącej - informacja o adresie organu pochodziła ze strony www gminy, gdzie wskazano, iż adresem Wójta Gminy T. K. jest adres tożsamy z tym, na który został skierowany w dniu [...] r. wniosek o udzielenie informacji publicznej i informacja taka nadal znajduje się na stronie www gminy.
Zgodnie z art. 200 P.p.s.a., Sąd orzekł o obowiązku zwrotu na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania, na które składał się uiszczony przez nią wpis od skargi oraz koszty zastępstwa prawnego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło