IV SAB/Gl 65/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: , Przewodniczący Sędzia NSA Adam Mikusiński, , po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. S. i B. S. na bezczynność "a" S.A. w K. - Oddział w G. w przedmiocie informacji publicznej postanawia: odrzucić skargę; Pismem datowanym na 19 lutego 2013 r. D. S. i B. S., reprezentowani przez radcę prawnego R. K. zwrócili się do "a" S.A. z siedzibą w K. o udostępnienie informacji publicznej, poprzez przesłanie dokumentacji techniczno-prawnej stanowiącej podstawę lokalizacji i budowy infrastruktury elektroenergetycznej na będących ich własnością działkach nr [...] opisanych w prowadzonych przez Sąd Rejonowy w J. księgach wieczystych KW nr [...] i [...], w szczególności ewentualnych decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii elektroenergetycznej na tych działkach. Odpowiedzi na powyższy wniosek udzielił "A" S.A. - Oddział w G. pismem z dnia 7 marca 2013 r., w którym wskazał, iż nie jest podmiotem zobligowanym do udzielenia informacji objętej wnioskiem, zaś dane dotyczące podstawy prawnej wybudowania, utrzymania i przebiegu infrastruktury elektroenergetycznej, których udostępnienia domagali się wnioskodawcy nie stanowią informacji publicznej, albowiem za taką uważa się jedynie wiadomości wytworzone przez szeroko rozumiane władze publiczne, osoby pełniące władzę publiczną oraz inne podmioty, które tę władzę realizują, względnie gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. W dniu 31 maja 2013 r., reprezentujący D. S. i B.S. radca prawny wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność "A S.A." z siedzibą w K.- Oddział w G., polegającą na nieudostępnieniu informacji publicznej zgodnie z wnioskiem z dnia 19 lutego 2013 r. przy równoczesnym braku wydania rozstrzygnięcia o odmowie udostępnienia informacji publicznej lub o umorzeniu postępowania. Pełnomocnik skarżących powołał się na stanowisko judykatury, zgodnie z którym do podmiotu zajmującego się dystrybucją energii elektrycznej mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.), albowiem zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 tej regulacji, zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, oprócz władz publicznych, są również inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Tymczasem dystrybucja energii elektrycznej i zadania wykonywane przez przedsiębiorstwo energetyczne, ze względu na jego szczególną rolę oraz znaczenie dla dobra wspólnego, kwalifikuje się jako zadanie o charakterze publicznym. W odpowiedzi na skargę "A" S. A. - Oddział w G.- działająca przez radcę prawnego M.P., wniosła o jej oddalenie podkreślając, iż nie jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. Wywiodła bowiem, że nie należy do szeroko pojętego sektora finansów publicznych, co wyklucza jej objęcie zakresem podmiotowym wskazanym w art. 4 ust. 1 pkt 1- 4 wspomnianej ustawy. Równocześnie zaakcentowała, iż jest spółką prawa handlowego zaś ponad 99 % jej akcji należy do "B" S. A. z siedzibą w K., która z kolei jest spółką publiczną notowaną na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie i Skarb Państwa nie posiada w niej pozycji dominującej w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Równocześnie zaznaczono, że Spółka nie dysponuje majątkiem publicznym i jako podmiot prywatnoprawny nie jest władna do podejmowania rozstrzygnięć w formie decyzji administracyjnych (a taka forma jest wymagana w przypadku odmowy udostępnienia informacji publicznej). Wskazano także, iż skarżący nie określili w sposób precyzyjny jakie dokumenty chcieli otrzymać, zaś użyty przez nich zwrot "dokumentacja prawno-techniczna" to pojęcie szerokie. Dokumentacja taka jest nadto objęta tajemnicą przedsiębiorstwa i dlatego nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. W pierwszej kolejności należy zaakcentować, iż z brzmienia art. 25 §1 - 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - zwanej dalej p.p.s.a., zdolność występowania przed sądem administracyjnym jako strona (zdolność sądową) ma osoba fizyczna i osoba prawna, a także państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, organizacje społeczne nieposiadające osobowości prawnej oraz inne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na te jednostki obowiązków lub przyznania uprawnień bądź skierowania do nich nakazów i zakazów, a także stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Zdolność sądową mają ponadto organizacje społeczne, choćby nie posiadały osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób. Równocześnie trzeba mieć w polu widzenia, iż w świetle art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.), obowiązek udostępnienia informacji publicznej nałożony został na władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, a w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. W tym miejscu należy podkreślić, że skarżący - jakkolwiek wniosek o udostępnienie informacji publicznej skierowali do "A" S.A. z siedzibą w K., to jednak w skardze określili jednoznacznie, iż domagają się stwierdzenia bezczynności "A" S.A. Oddział w G. oraz zobowiązania tego Oddziału do udzielenia informacji objętej wspomnianym wnioskiem. Tymczasem z przywołanych wyżej unormowań nie wynika, aby oddział przedsiębiorcy posiadał zdolność sądową, co pozwalałoby mu występować w postępowaniu sądowoadministracyjnym samodzielnie. Oddział taki nie został również wprost wymieniony w katalogu podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej określonym w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Należy przy tym mieć w polu widzenia, że w świetle art. 12 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. nr 94, poz. 1037 ze zm.), osobowość prawną spółka akcyjna uzyskuje z chwilą wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego i żaden przepis tego Kodeksu nie przyznaje oddziałowi takiej spółki ani osobowości prawnej ani zdolności sądowej. Artykuł 5 pkt 4 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r. nr 220, poz. 1447 ze zm.), określa natomiast tylko tyle, że oddział spółki stanowi jedynie wyodrębnioną i samodzielną organizacyjnie część przedsiębiorstwa. Pomimo jednak organizacyjnego, technicznego, kadrowego i finansowego wyodrębnienia, oddział nie posiada odrębnej podmiotowości (zdolności) prawnej, bowiem podstawą aktywności oddziału jest zawsze osobowość (zdolność) prawna przedsiębiorcy. W tym stanie rzeczy nie budzi wątpliwości, że stroną w postępowaniu sądowoadministracyjnym może być tylko spółka, nie zaś jej oddział. Zaprezentowane wyżej stanowisko koresponduje z jednolitym poglądem judykatury, wyrażonym między innymi w postanowieniach Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Warszawie, z dnia 21 marca 2013 r., sygn. akt: II SAB/Wa 484/12 i z dnia 19 marca 2013 r., sygn. akt II SAB/Wa 23/13, w Lublinie, z dnia 19 marca 2013 r., sygn. akt II SAB/Lu 32/13, w Rzeszowie z dnia 4 marca 2013 r., sygn. akt II SAB/Rz 15/13 i w Gdańsku, z dnia 8 maja 2013 r., sygn. akt II SAB/Gd 12/13 oraz z dnia 24 kwietnia 2013 r., sygn. akt II SAB/Gd 14/13 (orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W rezultacie należy stwierdzić, że "A" S.A. Oddział w G., który został wyraźnie wskazany w skardze, jako podmiot zobowiązany do udostępnienia żądanej informacji publicznej, a zatem podmiot, którego skarga ta bezpośrednio dotyczy, nie ma zdolności do występowania przed sądami administracyjnymi. Warto przy tym zwrócić uwagę, że niewłaściwe określenie podmiotu, którego bezczynności dotyczy skarga, nie jest brakiem formalnym skargi, ani też brakiem możliwym do uzupełnienia w trybie art. 31 p.p.s.a. (por.: M. Niezgódka-Medek - Komentarz do art. 31 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, publ.: Lex 2011). Mając na względzie powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. Przepis ten stanowi bowiem, że w sytuacji gdy jedna ze stron postępowania nie ma zdolności sądowej, skarga podlega odrzuceniu. O zwrocie wpisu sądowego rozstrzygnięto w oparciu o art. 232 §1 pkt 1 p.p.s.a.