IV SO/Gl 30/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bożena Miliczek-Ciszewska po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie z wniosku P. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego (odnoszącego się do sprawy z jego skargi na działanie Powiatowego Urzędu Pracy w R.) p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy. Pismem procesowym z dnia 9 października 2016 r. P. P. wniósł skargę na działalność Powiatowego Urzędu Pracy w R.. Wraz z powyższą skargą złożył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym określił, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego. Wskazana wyżej skarga zarejestrowana została w Dz. IV KO/Gl 107/16, a następnie przesłana organowi administracyjnemu celem sporządzenia odpowiedzi na skargę i nadesłania jej do Sądu wraz z aktami sprawy. Związany z tą skargą wniosek o przyznanie prawa pomocy stanowi natomiast przedmiot niniejszego postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej "P.p.s.a.", prawo pomocy może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym (obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego - art. 245 § 2 cytowanej ustawy) albo częściowym (obejmującym tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie jednego z wymienionych w jego treści pełnomocników procesowych - art. 245 § 3 P.p.s.a.). Należy jednak podkreślić, że zgodnie z art. 247 P.p.s.a., prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi. Zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie nasuwa żadnych wątpliwości, co do braku szans na uwzględnienie skargi. Oczywista bezzasadność polega zatem na tym, że bez konieczności dokładniejszego badania, czy też oceny merytorycznej niewątpliwym jest, że skarga podlega odrzuceniu. Przy czym przepis z art. 247 P.p.s.a. znajduje zastosowanie przede wszystkim w sytuacjach, w których skarga kwalifikuje się do odrzucenia na postawie art. 58 § 1 P.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 22 lutego 2012 r., sygn. akt I OZ 1110/11, opubl. Lex nr 1120723, postanowienie NSA z dnia 17 września 2010 r., sygn. akt I OZ 663/10, opubl. w Lex nr 741910). W niniejszej sprawie skarga, do której odnosi się wniosek strony, jest oczywiście bezzasadna, z tego powodu, że nie mieści się w kognicji sądu administracyjnego. Trzeba w tym miejscu podnieść, iż stosownie do treści art. 1 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Z art. 3 § 2 P.p.s.a. wynika natomiast, że kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1. decyzje administracyjne; 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym na które służy zażalenie; 4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje fakt, że wnioskodawca domaga się przyznania prawa pomocy w sprawie, w której skarga dotyczy działalności Powiatowego Urzędu Pracy w R.. Mając na uwadze zakres kognicji sądów administracyjnych określony w ww. art. 3 § 2 P.p.s.a. nie można zatem uznać, że przedmiot skargi będącej podstawą wniosku w niniejszej sprawie stanowi akt lub czynność, o których mowa w tym przepisie, lub też bezczynność w zakresie podlegającym kontroli sądu administracyjnego. Wobec tego stwierdzić należy, że wnioskodawcy nie przysługuje prawo pomocy bowiem skarga, z wyżej wymienionych względów, jest oczywiście bezzasadna. Przedmiot zaskarżenia, o którym wyżej mowa, może stanowić skargę określoną przepisami Działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.). Zgodnie z art. art. 227 K.p.a. przedmiotem skargi, mogą być zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. W ramach postępowania skargowego regulowanego Działem VIII K.p.a. realizowane jest zagwarantowane każdemu w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej prawo składania petycji, skarg i wniosków. Postępowanie w sprawie skarg wnoszonych na podstawie art. 227 K.p.a. cechuje się tym, że nie ma w nim stron postępowania, nie wydaje się rozstrzygnięć adresowanych do skarżącego, lecz jedynie zawiadamia się go o czynnościach wewnętrznych zmierzających do wyjaśnienia okoliczności podniesionych w skardze. Zakończenie postępowania skargowego przybiera formę zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi, zawierającego informację o czynnościach organu załatwiającego skargę i ich rezultatach. Zawiadomienie kończące postępowanie skargowe nie dotyczy zatem stwierdzenia, czy też uznania uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Z powyższego przepisu wynika wyraźnie, że postępowanie skargowe prowadzone jest wyłącznie przez organy administracji publicznej, tak więc do organu właściwego, a nie sądu administracyjnego, należy kierować pisma zawierające spostrzeżenia o nieprawidłowościach popełnionych przez organy, czy jego pracowników. Sąd administracyjny nie jest zatem właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych. Skarga na działalność organu administracji publicznej wniesiona w trybie art. 227 K.p.a. nie stanowi bowiem żadnego z aktów, czy czynności wymienionych w cytowanym powyżej art. 3 § 2 ustawy P.p.s.a., a nadto brak jest przepisu szczególnego, który przewidywałby kontrolę sądową działania administracji publicznej w trybie skargowym. Stwierdzona niedopuszczalność skargi z uwagi na art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., oznacza oczywistą bezzasadność skargi, o której mowa w art. 247 P.p.s.a., a w takiej sytuacji prawo pomocy nie przysługuje i dlatego związany z rzeczoną skargą wniosek nie mógł zostać uwzględniony. W tym stanie rzeczy postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 247 P.p.s.a.