I SA/Go 1115/12
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2013-04-04
Skład orzekający: Alina Rzepecka, Anna Juszczyk-Wiśniewska, Dariusz Skupień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może przywrócić termin do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej, jeśli skarżący wniósł odwołanie bezpośrednio do organu odwoławczego po terminie i nie złożył wniosku o przywrócenie terminu?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest władny przywrócić terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej. Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminowi, ponieważ odwołanie zostało wniesione po terminie, a skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie tego terminu. Obowiązek pouczenia strony dotyczy trybu i terminu wniesienia odwołania, a nie możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu, który inicjuje odrębne postępowanie.Stan faktyczny
Skarżący J.O. złożył odwołanie od decyzji Wójta Gminy odmawiającej umorzenia zaległości podatkowych po terminie, bezpośrednio do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Kolegium stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ skarżący nie złożył wniosku o jego przywrócenie. Skarżący w skardze do WSA domagał się przywrócenia terminu, argumentując, że nie wiedział o możliwości złożenia takiego wniosku i że powinien zostać o tym poinformowany przez organ.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Rzepecka Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska (spr.) Sędzia WSA Dariusz Skupień Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Baczuń po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2013 r. na rozprawie sprawy ze skargi J.O. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania 1. Oddala skargę. 2. Przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim ustanowionej z urzędu adwokat A.S. tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych 20/100) złotych obejmującej należny podatek od towarów i usług.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] Wójt Gminy odmówił skarżącemu J.O. umorzenia zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości za rok 2010 i 2011.
Jak wynika z treści decyzji, skarżący został prawidłowo pouczony o prawie
i sposobie wniesienia od niej odwołania. W/w decyzję doręczono skarżącemu w dniu 13 sierpnia 2012 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru karta 8 akt administracyjnych).
Skarżący złożył odwołanie za pośrednictwem poczty, bezpośrednio do organu odwoławczego - Samorządowego Kolegium Odwoławczego - w dniu [...] września 2012 r. (dowód nadania karta 29 akt administracyjnych).
Postanowieniem z dnia [...] października 2012 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu wskazano, że jest bezspornym, iż strona złożyła odwołanie po terminie, nie składając jednocześnie wniosku o jego przywrócenie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim skarżący wskazał, że kierując odwołanie bezpośrednio do Samorządowego Kolegium Odwoławczego był przekonany, że termin do jego złożenia w takim wypadku wynosi 30 dni. Podniósł, że nie będąc prawnikiem nie mógł wiedzieć o treści art. 162 Ordynacji podatkowej i możliwości złożenia wniosku
o jego przywrócenie. Wskazał, że o takiej możliwości powinien zostać powiadomiony przez organu odwoławczy, co umożliwiłoby mu usunięcie tego braku formalnego.
W związku powyższym wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania przez tut. Sąd.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
W dniu 21 stycznia 2013 r. Skarżącemu przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia skarżącemu adwokata.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z regulacją art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 – powoływanej dalej jako "P.p.s.a.") uchyla go lub stwierdza jego nieważność. Jednocześnie wskazać należy, że sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.), co daje mu podstawy do całościowej kontroli zaskarżonego aktu.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie - choć nie zostało to wyartykułowane w złożonej skardze - jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2012r. nr [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy z dnia [...] sierpnia 2012 r.
Przechodząc do oceny zaskarżonego aktu podkreślenia wymaga, że istotą postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest ustalenie, czy odwołanie zostało wniesione w terminie. Zgodnie z art. 223 § 1 Ordynacji podatkowej odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję. Z kolei termin do wniesienia odwołania wynosi 14 dni od daty doręczenia decyzji stronie (art. 223 § 2 pkt 1 w/w ustawy). W sprawie jest bezspornym, iż decyzję Wójta Gminy z dnia [...] sierpnia 2012r. doręczono skarżącemu w dniu 13 sierpnia 2013r. Poza sporem jest również, że odwołanie zostało wniesione przez skarżącego bezpośrednio do organu odwoławczego w dniu 4 września 2012r. (data nadania), a więc po terminie. Zatem wobec braku wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, organ odwoławczy zobowiązany był do stwierdzenia uchybienia terminowi do jego wniesienia na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Podkreślenia bowiem wymaga, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną, obligującą organ odwoławczy w razie jej stwierdzenia do wydania postanowienia o uchybieniu terminu do jego wniesienia.
Sąd nie podziela poglądu skarżącego, iż obowiązkiem organu było poinformowanie go o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Z art. 121 Ordynacji podatkowej wynika bowiem wyłącznie obowiązek organu do udzielnie niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku przedmiotem postępowania. Niewątpliwie powinny to być również informacje adekwatne do sytuacji procesowej strony w jakiej się znajduje. Tak więc wydając decyzję Wójt Gminy zobowiązany był na tym etapie postępowania do pouczenia o trybie i terminie wniesienia odwołania, co uczynił. W decyzji zawarte zostało prawidłowe pouczenie o terminie i sposobie wniesienia odwołania.
Błędem byłoby pouczenie o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, którego skarżący jeszcze nie złożył i którego nie miał obowiązku złożyć. Zatem wadliwą jest argumentacja, że to na organach administracji publicznej spoczywa obowiązek poinformowania strony z urzędu o możliwości złożenia podania o przywrócenie terminu do złożenia odwołania (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FSK 2052/10). Ponadto, nie można podzielić stanowisko skarżącego, który brak wniosku o przywrócenie terminu, traktuje jako brak formalny o którego uzupełnienie należało go wezwać, gdyż to właśnie ten wniosek inicjuje postępowanie wpadkowe w przedmiocie przywrócenia terminu, nie zaś złożone po terminie odwołanie. Wzywanie o jego złożenie byłoby w istocie podejmowaniem czynności procesowej za stronę, do czego organ nie jest uprawniony.
Za chybione należy uznać także stanowisko zgodnie z którym wniesienie odwołania bezpośrednio do organu odwoławczego powoduje, iż termin do jego wniesienia wynosi 30 dni. Taka wykładnia art. 223 § 1 Ordynacji podatkowej jest wykładnią contra legem. Ustawodawca nie przewidział bowiem zarówno sposobu jak i terminu do wniesienia odwołania na jaki powołuje się skarżący. Bezpodstawny jest również wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia odwołania na decyzję organu podatkowego, gdyż sąd administracyjny nie jest władny wydać takiego rozstrzygnięcia na podstawie obowiązujących przepisów. Jak wynika bowiem z art. 145 P.p.s.a. w przypadku uwzględnienia skargi Sąd - co nie ma miejsca w niniejszej sprawie - może jedynie uchylić zaskarżony akt, stwierdzić jego nieważność lub wydanie z naruszeniem prawa.
Reasumując, Sąd nie stwierdził naruszeń przepisów prawa, które skutkowałyby uchyleniem zaskarżonego postanowienia. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 250 P.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło