I SA/Go 123/12
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2012-05-30
Skład orzekający: Dariusz Skupień, Anna Juszczyk-Wiśniewska, Alina Rzepecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez podmioty, które nie wykonały faktycznie czynności podlegających opodatkowaniu, a jedynie stworzyły formalny pozór istnienia?Ratio decidendi
Podatnikowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur, które nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, a zostały wystawione przez podmioty nieistniejące lub nieuprawnione do ich wystawienia. Prawo do odliczenia podatku jest następstwem powstania obowiązku podatkowego z tytułu faktycznej czynności podatnika wystawiającego fakturę. Jeśli brak takiej faktycznej czynności, nie może powstać obowiązek podatkowy, a tym samym brak prawa do odliczenia podatku.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która w części uchyliła decyzję organu I instancji i określiła zobowiązanie w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006 r. Organ kontroli skarbowej ustalił nieprawidłowości w rozliczeniu podatku należnego i naliczonego, stwierdzając m.in. brak faktur VAT oraz ujęcie w ewidencjach faktur wystawionych przez podmioty nieistniejące. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, opieszałość postępowania oraz wadliwą ocenę materiału dowodowego. Powołał się również na wyrok ETS w sprawie Axel Kittel.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska Sędzia WSA Alina Rzepecka Protokolant Asystent sędziego Katarzyna Kołodziej-Kobierowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2012 r. sprawy ze skargi J.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006r. oddala skargę.
J.G. (zw. dalej: Strona, Skarżący) wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej (zw. dalej Dyrektor IS, organ II instancji, organ odwoławczy) nr [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. uchylającą w części dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za listopad 2006 r. w wysokości 44.629 zł, a w pozostałym zakresie utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy (zw. dalej: Dyrektor UKS, organ I instancji) z dnia [...] lipca 2011r. nr [...] i określającą zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2006 r.
Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny:
Dyrektor UKS postanowieniem z dnia [...] października 2008r., wszczął wobec Skarżącego postępowanie kontrolne w zakresie prawidłowości rozliczenia m.in. podatku od towarów i usług za 2006 r.
W jego toku ustalił, że Strona prowadziła działalność gospodarczą polegającą
na wykonywaniu robót ogólnobudowlanych, prac wykończeniowych obiektów przemysłowych i mieszkalnych. Głównymi zleceniodawcami były podmioty: B, M, Z.M. S.A., Spółdzielnia Mieszkaniowa [...]. Prace na zlecenie B i M wykonywane były na budowach [...].
W wyniku ww. postępowania i stwierdzonych nieprawidłowości Dyrektor UKS wydał decyzję z dnia [...] lipca 2009r. uchyloną decyzją organu odwoławczego z dnia [...] października 2009r. i sprawę przekazano do ponownego rozpoznania. Podobnie, Dyrektor IS decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. uchylił następne orzeczenie organu I instancji i sprawę przekazał mu do ponownego rozpoznania.
Dyrektor UKS kolejnym rozstrzygnięciem z dnia [...] lipca 2011r. określił wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2006 r.
W motywach wskazał, iż stwierdził nieprawidłowości w rozliczeniu podatku należnego za wrzesień 2006 r. oraz rozliczeniu podatku naliczanego za poszczególne miesiące 2006r.
W zakresie podatku należnego, w wyniku porównania zapisów ewidencji sprzedaży z dokumentami źródłowymi, organ kontroli skarbowej stwierdził brak faktur VAT o nr [...]. Co spowodowało w rozliczeniu podatku od towarów i usług za wrzesień 2006 r. zaniżenie obrotu oraz podstawę opodatkowania podatkiem o kwotę 4.090,00 zł oraz podatek należny o kwotę 899,80 zł.
W zakresie podatku naliczonego postępowanie organu kontroli skarbowej wykazało, że w prowadzonych dla potrzeb podatku od towarów i usług ewidencjach zakupu za poszczególne miesiące 2006 r. Podatnik ujął faktury VAT wystawione m.in. przez:
a) Zakład A.L. na łączną wartość netto 706.100,00 zł, VAT 155.342,00 zł za prace budowlane na budowach [...] rozliczone przez J.G. w deklaracjach VAT-7 za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2006 r.
b) Przedsiębiorstwo "A" R.R., na łączną wartość netto 190.428,00 zł, VAT 41.894,16 zł za prace budowlane na budowach [...] rozliczone przez J.G. w deklaracjach VAT-7 za miesiące: kwiecień, maj, październik i listopad 2006 r.
W wyniku przeprowadzonego postępowania organ kontroli skarbowej stwierdził, że ww. faktury zostały wystawione przez podmioty nieistniejące, a czynności, które dokumentują te faktury, w rzeczywistości nie miały miejsca.
Mając na uwadze powyższe ustalenia, powołując się na art.88 ust.3a pkt 1 lit.a oraz art.88 ust. 3a pkt 4 lit.a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz.535 ze zm.), organ kontroli skarbowej stwierdził zawyżenie przez Stronę w poszczególnych miesiącach 2006 r. podatku naliczonego o kwoty wynikające z faktur wystawionych przez Zakład A.L., tj. łącznie o 155.342,00 zł oraz z faktur wystawionych przez Przedsiębiorstwo "A" R.R. tj. łącznie o 41.894,16 zł.
Ujęcie w księgach podatkowych faktur wystawionych przez te podmioty spowodowało, że organ kontroli skarbowej, na podstawie art.193 §4 Ordynacji podatkowej, uznał księgi podatkowe Pana J.G. za okres od stycznia do grudnia 2006 r. za prowadzone nierzetelnie, w związku z czym ksiąg tych, na podstawie art.193 §6 cyt. ustawy, nie uznał za dowód w części dokumentującej zakupy od ww. podmiotów.
Powyższe ustalenia zawarte zostały w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] lipca 2011r., Nr [...], określającej Panu J.G. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za: styczeń 2006r. w wysokości 8.351 zł, luty 2006r. w wysokości 9.497 zł, marzec 2006 r. w wysokości 24.741 zł, kwiecień 2006r. w wysokości 24.228 zł, maj 2006 r. w wysokości 33.341 zł, czerwiec 2006 r. w wysokości 12.117 zł, lipiec 2006 r. w wysokości 24.741 zł, sierpień 2006r. w wysokości 10.125 zł, wrzesień 2006 r. w wysokości 17.402 zł, październik 2006 r. w wysokości 16.811 zł, a listopad 2006 r. w wysokości 51.669 zł i grudzień 2006r. w wysokości 25.303 zł oraz nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za styczeń, luty, kwiecień, czerwiec, sierpień, wrzesień i październik 2006 r. w wysokości 0 zł.
Strona reprezentowana przez pełnomocnika złożyła na powyższe rozstrzygnięcie odwołanie. Wniosła o uchylenie decyzji w całości i ponowne rozliczenie roku 2006.
W uzasadnieniu pełnomocnik podniósł, że nie zgadza się ze stanowiskiem organu co do nieuznania za koszty uzyskania przychodów usług budowlanych wykonanych przez podwykonawców: Przedsiębiorstwo R. i firma Zakład A.L.. Zarzucił nieobiektywną selekcję dowodów i przyjęcie tylko tych korzystnych dla organu.
Według niego, nie było podstaw do pozbawienia go prawa do odliczenia podatku VAT z faktur wystawionych przez podwykonawców, ponieważ nie uwzględniono wszystkich posiadanych dowodów – jak oświadczenie E.T.-G., faktury, zawarte umowy, przelewy bankowe, czynności sprawdzające, zeznania i nie przeprowadzono wszelkich niezbędnych działań w celu ustalenia i wyjaśnienia stanu faktycznego, czym naruszył przepis art.122, art.187 i art.191 Ordynacji podatkowej.
Podkreślił, że wszyscy świadkowie potwierdzili, że wykonując zlecone prace budowlane Strona korzystała z usług podwykonawców. Zeznali oni, że firmy A.L. i R.R. były podwykonawcami zleconych Stronie przez inwestorów usług i takie usługi wykonali oraz, że osobiście wyżej wymienione osoby były widziane na przedmiotowych budowach.
Odnośnie ustaleń dotyczących fikcyjności Przedsiębiorstwa R., zarzucił, że organ obciąża go obowiązkiem podatkowym innego podatnika, który, jak potwierdzili świadkowie, wykonał zlecone mu prace ogólnobudowlane i był zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług. W kontekście zawiadomienia o zajęciu
prawa majątkowego stwierdził, że Strona nie powinna ponosić odpowiedzialności,
w przypadku gdy podatnik unika odbioru korespondencji, nie stawia się na wezwania
i nie podaje aktualnego adresu zamieszkania.
W kwestii dotyczącej usług budowlanych świadczonych przez Zakład [...] Strona wskazała na rozbieżności pomiędzy zeznaniami świadków, tj. A.L., który oświadczył, że nie prowadził żadnej działalności gospodarczej i wystawiał fikcyjne faktury, a innymi świadkami, którzy potwierdzili wykonanie przez niego zleconych mu prac. Zarzucił brak konfrontacji i przyjęcie oświadczenia L. za prawdziwe.
Podkreślił, że przesłuchania świadków potwierdziły, że wszystkie roboty ogólnobudowlane zostały wykonane i odebrane, co wskazuje, że wszystkie usługi wykonane przez podwykonawców zostały zrealizowane. Były to bardzo duże inwestycje, których sama Strona nie byłaby w stanie zrealizować, prace były prowadzone w terminach pokrywających się z innymi robotami budowlanymi prowadzonymi. Wszystkie usługi podwykonawców dokumentowane były fakturą
i zostały w całości zapłacone. Wskazał, że Strona nigdy nie sprawdzała, czy podwykonawcy mają zarejestrowaną działalność gospodarczą. Większość osób reprezentujących te firmy znała osobiście lub poznała z tzw. "polecenia" znajomych lub w biurze, w którym miała prowadzone dokumenty podatkowe. Zlecane prace były przez podwykonawców wykonywane, firmy miały zatrudnionych pracowników z odpowiednimi kwalifikacjami, więc nie było żadnych wątpliwości co do rzetelności tych firm.
Pełnomocnik podkreślił, iż Strona przedstawiła dowody potwierdzające dokonywanie zapłat dla podwykonawców (zapisy w notesie, dowody KW, rachunek bankowy) oraz wskazała świadka - małżonkę, która mogła potwierdzić przekazywanie należności dla kontrahentów, lecz organ nie przeprowadził dowodu w postaci przesłuchania wskazanego świadka.
Odnośnie ustaleń dotyczących wypłaty z konta gotówki w wys. 1.551.984,45zł, wskazał, że wybrane środki pieniężne potwierdzają dokonanie zapłaty gotówką za wykonane usługi podwykonawcom oraz stwierdził, że skoro organ nie wie, komu kwota ta została przekazana, powinien te wątpliwości wyjaśnić lub przyjąć je na korzyść Skarżącego.
Podkreślił także, że organ nie uznając faktur od ww. podwykonawców za koszty uzyskania przychodu, nie zakwestionował przychodu, który Strona uzyskała z tytułu wykonania wszystkich zleconych usług. W związku z faktem wykonania wszystkich zleconych usług, należało oszacować poniesione koszty, ustalić wartość wykonanej usługi, a nie pozbawiać prawa do odliczenia całości poniesionych wydatków. Organ powinien podjąć stosowne działania celem ustalenia wysokości poniesionych przez Stronę kosztów, a nie dokonywać tylko ich korekty, tym bardziej, że fakt poniesienia wydatku został uwiarygodniony, a spornym jest jedynie dokument potwierdzający ich wykonanie. Ponadto podniósł, że w sprawie powinien mieć zastosowanie wyrok ETS wydany w sprawie AXEL KITTEL/RECOLTA C-439/04.
W toku analizy sprawy organ odwoławczy stwierdził, że dokonując ustaleń w zakresie łącznego zawyżenia przez Stronę wartości netto i podatku naliczonego, organ kontroli skarbowej dokonał błędnych ustaleń w zakresie wysokości kwot za listopad i grudzień 2006 r. Powyższe spowodowało nieprawidłowe ustalenia w zakresie wartości netto zakupów oraz kwot podatku naliczonego podlegającego rozliczeniu w deklaracjach VAT-7 za te okresy. W konsekwencji tych nieprawidłowości, kwota zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za listopad 2006 r. została decyzją Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] lipca 2011, Nr [...] określona w kwocie wyższej o 7.040 zł, a za grudzień 2006 r. w kwocie niższej o 7.040 zł, niż to wynika z przepisów prawa podatkowego.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 230 § 1 Ordynacji podatkowej, postanowieniem z dnia [...] października 2011 r., Dyrektor Izby Skarbowej zwrócił sprawę organowi I instancji w celu dokonania wymiaru uzupełniającego poprzez zmianę wydanej decyzji, gdyż zobowiązanie podatkowe za grudzień 2006 r. zostało określone w wysokości niższej , niż to wynika z przepisów prawa podatkowego. Decyzją z dnia [...] listopada 2011r., nr [...] Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej zmienił wysokość zobowiązania podatkowego do wypłaty na rachunek urzędu skarbowego za grudzień 2006 r. z kwoty 25.303 zł określonej w decyzji z dnia [...] lipca 2011, Nr [...] na kwotę 32.343 zł.
Od powyższej decyzji Strona, za pośrednictwem pełnomocnika Pana M.M., złożyła odwołanie z dnia [...] listopada 2011 r.
Po analizie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy oraz odwołań Strony, decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r., Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej uchylił decyzję organu I instancji z dnia [...] lipca 2011 r. Nr [...] w części dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za listopad 2006 r. w wysokości 51.669 zł w tym zakresie określił zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za listopad 2006 r., w wysokości 44.629 zł a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] lipca 2011 r., Nr [...] i z dnia [...] listopada 2011 r., Nr [...].
W motywach podkreślił, że postępowanie wykazało, iż posiadane przez Stronę faktury VAT za usługi budowlane na budowach [...], wystawione przez Zakład [...] oraz Przedsiębiorstwo R., nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych oraz że zostały wystawione przez podmioty nieistniejące.
Ustalenie te znajduje potwierdzenie w ostatecznych decyzjach Dyrektora UKS, tj.:
- z dnia [...] czerwca 2009r., określającej A.L., na podstawie art.108 ustawy o podatku od towarów i usług, kwoty podatku od towarów i usług do zapłaty z tytułu wystawienia faktur VAT za poszczególne miesiące 2006r. Wynika z niej, że ta osoba, używając nazwy Zakład A.L., wystawiła dla Przedsiębiorstwa Skarżącego 23 faktury VAT na ogólną wartość netto 706.100,00zł, VAT 155.342,00zł, jednakże nie wystąpiła u niej żadna czynność podlegająca opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, w związku z czym nie powstał też obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług. Ustalono również, że A.L. nie był zarejestrowanym oraz czynnym podatnikiem podatku od towarów
i usług i nie składał deklaracji VAT-7. W dniu [...] grudnia 2008r. zeznał też, iż w 2006r. nie prowadził żadnej działalności oraz nie wykonywał żadnych robót na budowach, a tylko wystawiał faktury.
- z dnia [...] marca 2010r., określającej R.R., na podstawie art.108 ustawy o podatku od towarów i usług, kwoty podatku od towarów i usług do zapłaty z tytułu wystawienia faktur VAT za kwiecień, maj, październik i listopad 2006r. Wynika z niej, że R.R., używając nazwy Przedsiębiorstwo A, wystawił dla Przedsiębiorstwa Skarżącego 8 faktur VAT na ogólną wartość netto 190.428,00zł, VAT 41.894,16zł. Organ ustalił, że było zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług w okresie od [...] kwietnia 2004r. do [...] lipca 2007r., ale nie złożył ani jednej deklaracji VAT-7 i VAT-7K. W decyzji uznano, że niespełnienie podstawowych obowiązków istniejącego podatnika świadczy o tym, że dokonane zgłoszenie rejestracyjne miało na celu stworzenie formalnego pozoru istnienia tego przedsiębiorstwa oraz że faktury wystawione przez ww. podmiot nie odpowiadają rzeczywistości.
Organ podkreślił, że w/w rozstrzygnięcia stanowią dokumenty urzędowe, które zgodnie z art.194 §1 Ordynacji podatkowej, posiadają zwiększoną moc dowodową, co sprowadza się do przyjęcia dwóch domniemań: prawdziwości (autentyczności)
i zgodności z prawdą twierdzeń w nim zawartych. Wskazał, że przeprowadzone
w niniejszej sprawie postępowanie nie doprowadziło do obalenia domniemania wiarygodności twierdzeń wynikających z tych decyzji.
Podkreślił, że Strona w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w 2006r. świadczyła usługi budowlane. Przeważającą część robót stanowiły roboty budowlane prowadzone na budowach: 1/ [...], świadczone na rzecz B sp. z o.o., na podstawie umowy o roboty budowlane z dnia [...] listopada 2005r., na łączną wartość netto 688.650,00zł, VAT 151.503,00zł;; 2/ [...], świadczone na rzecz M Sp. z o.o., na podstawie umowy o roboty budowlane z dnia [...] lutego 2006r., na łączną wartość netto 778.400,00zł, VAT 171.248,00zł; 3/ [...], świadczone na rzecz B sp. z o.o., na podstawie umowy o roboty budowlane z dnia [...] września 2006r., na łączną wartość netto 666.850,00zł, VAT 146.751,00zł.
Zaznaczył, że wykonanie przez Stronę tych robót nie jest sporne. Podobnie, jak fakt,
że w ramach świadczenia tych robót budowlanych Strona korzystała z usług podwykonawców.
Dyrektor IS nawiązując do ustaleń kontroli wskazał, że łączny przychód netto z tytułu świadczenia przez Stronę usług na budowach [...] stanowi 89,66% łącznej wartości przychodów uzyskanych przez Stronę w 2006r. z tytułu świadczenia usług budowlanych. Oprócz kosztów związanych z zakupem usług podwykonawstwa, Strona w ramach świadczonych usług budowlanych ponosiła inne koszty. Przy uwzględnieniu wartości poniesionych przez nią w 2006r. kosztów zakupu usług podwykonawstwa na w/w budowach [...] (co najmniej 1.527.498,00zł. netto) oraz statystycznej wartości pozostałych kosztów ponoszonych na tych budowach (koszty pracownicze, koszty zakupu materiałów i inne - 678.604,67zł.) łączne koszty związane ze świadczeniem usług budowlanych na budowach, poniesione przez Stronę na tych budowach wyniosły 2.206.103zł.
Podkreślił, że mając na uwadze fakt, że przychód netto osiągnięty przez Stronę
w 2006r. na trzech budowach [...] wyniósł 2.133.900,00zł. - ponoszenie tak wysokich kosztów oznaczałoby, że Strona z tytułu świadczenia usług budowlanych na tych budowach poniosła stratę w wys. około 72.203zł.
Tymczasem z zeznań Skarżącego z [...] stycznia 2010r. i z [...] maja 2011r. wynika że: wiedząc jakie wynagrodzenie za zlecone roboty otrzyma od swojego zleceniodawcy wiedział ile może zaoferować swoim podwykonawcom; podpisał umowę z L. i R.; do kontroli przedłożył wszystkie dokumenty, które odzyskał po śmierci swojej księgowej; nie sporządzał kosztorysów na zlecane roboty; zlecone roboty odbierał osobiście, dokonując ich przeglądu w obecności podwykonawców. Z kolei wyjaśniając motywy przyjmowania zleceń których nie mógł wykonać własnymi pracownikami wskazał, że były to roboty zaproponowane przez zleceniodawcę i że jego założeniem było osiągnięcie zysku.
Dalej organ stwierdził, że ponoszenie przez Stronę w 2006r. tak wysokich kosztów podwykonawstwa jest nieuzasadnione z ekonomicznego punktu widzenia. Analiza oraz całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego pozwalają przyjąć, iż faktury VAT wystawione przez Zakład [...] oraz Przedsiębiorstwo R. z tytułu usług budowlanych, stwierdzają czynności, które w rzeczywistości nie zostały dokonane. Poza kwestionowanymi fakturami VAT Strona nie posiada ani nie wskazała żadnego innego dowodu potwierdzającego, że transakcje rzeczywiście miały miejsce, jak choćby umowy zlecenia, protokoły odbioru robót, kosztorysy zleconych robót.
Organ II instancji wskazał też na ustalenia poczynione w kwestii statusu obu w/w firm.
L. – nigdy nie miał zgłoszonej działalności gospodarczej, a za 2006r. nie składał żadnych deklaracji ani zeznań. Z kolei Przedsiębiorstwo R. choć było zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT (od [...] kwietnia 2002r. do [...] lipca 2007r.) to pomimo obowiązku nie złożyło za 2006r. ani jednej deklaracji VAT-7 lub VAT-7K oraz deklaracji o wysokości uzyskanego dochodu (poniesionej straty).
Zaznaczył też, że Dyrektor UKS 7-krotnie podjął próbę przesłuchania R.R.. Doręczenie wezwań wysyłanych, czy to za pośrednictwem poczty, czy też osobiście przez pracowników organu nie powiodły się. Na podstawie informacji pozyskanych od matki R. (oświadczenia z dnia [...] grudnia 2008r. i [...] czerwca 2011r.), ustalił, że od [...] grudnia 2006r. jest on wymeldowany i nie zamieszkuje pod adresem: ul. [...]. Miejsce jego pobytu nie jest matce znane. Z przedłożonej zaś przez nią kserokopii poświadczenia wymeldowania z dnia [...] stycznia 2006r. wydanego przez Urząd Miasta, wynika, że R.R. był zameldowany w domu nr [...] od dnia [...] listopada 1999r. do dnia [...] stycznia 2006r. Ponadto, z informacji udzielonej przez Naczelnika US (pismo z dnia [...] stycznia 2009r., wynika, że w okresie od 2005r. do 2007r. ww. organ wystosował do R.R. łącznie 9 wezwań do złożenia deklaracji VAT-7. W związku z brakiem możliwości skontaktowania się z podatnikiem, a także z uwagi na brak ustanowienia przez niego pełnomocnika oraz brak informacji na temat prowadzonej działalności gospodarczej, Przedsiębiorstwo R. zostało dnia [...] lipca 2007r. wykreślone z rejestru podatników podatku od towarów i usług.
Według Dyrektora IS, powyższe ustalenia czynią niewiarygodnym przedłożone
przez Stronę w toku postępowania oświadczenie R.R. z dnia [...] maja 2010r., z którego wynika, że w 2006r. wykonywał on dla firmy Skarżącego, jako podwykonawca, usługi ogólnobudowlane na budowach [...]. Wszystkie zlecone mu przez firmę Skarżącego prace zostały wykonane, co potwierdził wystawiając fakturę sprzedaży usług oraz, że należności za wykonane usługi wynikające z wystawionych przez niego faktur zostały przez firmę Strony w całości uregulowane.
Organ podkreślił, że w oświadczeniu tym, jako adres do korespondencji
z R.R. podano ul. [...], czyli adres, spod którego R.R. wymeldował się [...] stycznia 2006r. i pod którym, jak ustalono, od tej daty nie zamieszkiwał. Uznając, że oświadczenie to zostało złożone w nieznanych okolicznościach, podjął próbę zweryfikowania jego treści poprzez przesłuchanie R.R. pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. W ramach ponownych ustaleń stwierdzono, iż pod wskazanym w oświadczeniu adresem R.R. nie zamieszkuje. W konsekwencji, organ uznał przedmiotowy dowód jako stworzony na potrzeby postępowania.
Zdaniem Dyrektora IS, dodatkowym argumentem przemawiającym za przyjętą oceną materiału dowodowego, są okoliczności związane z zasadami płatności za sporne transakcje i sposobem ich dokumentowania. W tej mierze wskazał, że z analizy przepływów środków na rachunku firmowym i prywatnym wynika, że z konta prowadzonego dla potrzeb działalności gospodarczej Strona przelała na konto osobiste kwotę 1.596.000,00zł, a następnie kwotę tę wypłaciła podejmując gotówkę w banku lub za pośrednictwem karty. Według organu, wbrew twierdzeniom Skarżącej okoliczność wybrania środków pieniężnych nie potwierdza dokonania zapłaty gotówką za sporne usługi. Zauważył, że Strona do protokołu z dnia [...] maja 2009r. zeznała, że swoim podwykonawcom dawała zaliczki na materiały, które odnotowywane były w kalendarzu. Na większe kwoty miała wystawiać dowód wpłaty KW, a podwykonawcy po wykonaniu pewnego odcinka robót mieli wystawiać faktury. Pieniądze zaś otrzymywali w terenie lub, po ustaleniu telefonicznym. Miała je wypłacać żona Skarżącego.
Odnośnie formy płatności za faktury od A.L. i R.R., organ zwrócił uwagę na treść protokołu z dnia [...] stycznia 2010r. Skarżący zeznał, że po uzgodnieniu kwoty z A.L., którą potrzebował na podatki, przelewał uzgodnioną kwotę na konto, a pozostałą kwotę wypłacał gotówką. Natomiast z R.R. rozliczał się gotówką, przeważnie na budowie. Część pieniędzy podwykonawcy otrzymywali też w biurze Skarżącego prowadzonym w jego mieszkaniu. Gdy był w terenie, pieniądze, po uzgodnieniu telefonicznym, wypłacała małżonka. Wpłaty gotówkowe nie zawsze odpowiadały wartości wynikającej z faktur, często wypłacane były tzw. zaliczki (osobiście przez niego lub przez jego małżonkę) na bieżące potrzeby danego podwykonawcy. Faktury oraz dowody wypłaty (KW) potwierdzały ostateczne rozliczenie.
Organ zaznaczył też, że w dniu [...] stycznia 2010r. przesłuchano współmałżonkę Skarżącego – E.G.. Zeznała ona, że dokonywała częściowych zapłat za wykonane usługi na rzecz firmy męża. Płatności dokonywała około 6 razy w miesiącu, po uzgodnieniu telefonicznym z mężem. Były to różne kwoty od 3.000,00zł do 9.000,00zł, pieniądze każdorazowo pobierała z bankomatu, z konta męża, osobistego lub firmowego, kartą bankomatową. Pieniądze wypłacała m.in. L. i R., czasami odbierała je kobieta przedstawiająca się jako żona L., co było każdorazowo potwierdzane przez niego telefonicznie.
Na dowód dokonanych zapłat, Strona do pisma z dnia [...] maja 2009r. przedłożyła odnalezione (częściowo) dokumenty "KW - dowód wypłaty" dot. m.in. zapłat na rzecz Przedsiębiorstwa R. łącznej kwoty 232.322,16zł wraz z kserokopią kart z kalendarza z zapiskami dot. płatności wynikających z dowodów KW oraz kserokopię kart z kalendarza z adnotacjami o dokonanych zapłatach na rzecz A.L. (łącznie 685.630,00zł.) - bez pokwitowania odbioru gotówki przez odbiorcę.
Według organu, przedłożone przez Stronę dokumenty oraz podnoszone okoliczności dot. wypłacenia z konta kwoty 1.551.984,45zł, w świetle całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału nie stanowią dowodu na to, że transakcje wynikające z faktur VAT wystawionych przez A.L. i R.R., faktycznie miały miejsce.
Dowody KW wystawione dla R.R. opiewają na łączną kwotę 232.322,16zł, tj. równą łącznej kwocie brutto faktur VAT od R.R.. Fakt wystawienia dowodów wypłaty "KW" za zdarzenia gospodarcze stwierdzone w fakturach VAT nie przesądza jednak o tym, że zdarzenia gospodarcze stwierdzone w tych dokumentach miały w rzeczywistości miejsce. Mogą one być jedynie potwierdzeniem przeniesienia środków pieniężnych między podmiotami wyszczególnionymi na tych dowodach, co też jednak budzi wątpliwości. Jak bowiem wskazał, wysokość jednorazowych płatności według dowodów KW nie odpowiada kwotom, które zgodnie z zeznaniami małżonki Strony miały być jednorazowo wypłacane. Według niej, były to kwoty od 3.000,00zł do 9.000,00zł. a według dowodów KW - od 12.000,00zł. do 26.000,00zł. - czyli wielokrotnie wyższe.
Jednocześnie organ zauważył, że wynikające z zeznań małżonki wypłaty kwot w wys. od 2.000,00zł. do 9.000,00zł. odpowiadają wysokości podatku od towarów i usług wynikającego z faktur wystawionych przez R. (od 2.294,16zł. - najniższa wartość do 6.600,00zł. - najwyższa wartość). Zatem, jeżeli małżonka wypłacała, w imieniu Strony, uzgodnione wcześniej telefonicznie z mężem kwoty pieniężne na rzecz R., to nie były to kwoty, na które opiewają wystawione przez Stronę dowody "KW", a tym bardziej kwoty stanowiące zapłatę za wykonanie usług, wynikających z wystawionych przez R. faktur VAT. Organ podkreślił też, że sposób dokumentowania wypłat gotówkowych, tj. KW bez podpisu osoby odbierającej gotówkę, nie daje podstaw i możliwości do ustalenia, kto faktycznie odebrał pieniądze z tytułu spornych transakcji.
Dyrektor IS zwrócił też uwagę na dowody z zeznań świadków przeprowadzone na wniosek Strony z dnia [...] stycznia 2010r. - brata i syna Skarżącego (odpowiednio – P.G., T.G.) oraz jego pracowników: C.P., T.Ś., M.P.. Stwierdził, że pomimo, iż z ww. zeznań wynika, że płatności na rzecz L. i R. na budowach [...] miały miejsce, to nie wynika z nich, aby płatności, o których mowa w tych zeznaniach, były płatnościami dotyczącymi kwot wynikających z dowodów KW (w przypadku R.) i zapisów w kalendarzu (w przypadku A.L.). Wynikająca z zeznań świadków wysokość kwot oraz częstotliwość, z jaką opisywane przez nich zdarzenia miały mieć miejsce, nie pokrywa się z tym, co wynika z dokumentów KW i zapisów w kalendarzu. Niektórzy świadkowie wskazywali, że przekazanie pieniędzy przez Stronę L. i R. miało miejsce tylko raz, jeden ze świadków wskazał, że w przypadku L. sytuacja taka miała miejsce raz w miesiącu. Według zapisów z kalendarza płatności miały natomiast występować dwa razy
w miesiącu (za wyjątkiem trzech miesięcy) i tylko w dwóch przypadkach ich wartość miała wynosić 20.000,00zł. W przypadku R. płatności, zgodnie treścią dowodów KW, miały mieć miejsce 13 razy, a nie jeden raz.
Zatem, zeznania świadków nie potwierdzają, że płatności opisane w dowodach KW oraz w kalendarzu przedłożonym przez Stronę miały miejsce w rzeczywistości. Organ podkreślił też, że w przypadku zapłat na rzecz L. Strona dysponuje wyłącznie dowodem w postaci zapisków w kalendarzu, przy których brak jest pokwitowania przez w/w osobę odbioru gotówki. Ponadto z zeznań małżonki Strony wynika, iż wypłacając pieniądze osobie przedstawiającej się jako żona L., nie sprawdzała tożsamości tej osoby. Organ, sposób zapłaty za faktury wystawione przez L. ocenił jako wysoce ryzykowny i tym samym mało prawdopodobny. Podkreślił, że brak wiarygodnych dowodów potwierdzających zapłatę L. kwot przewyższających 153.897,00zł. (tj. podatek VAT wynikający z ww. faktur) przy jednoczesnym istnieniu wiarygodnych dowodów w postaci wyciągów bankowych, potwierdzających zapłatę kwoty stanowiącej przybliżoną wartość łącznej kwoty podatku VAT wynikającego z wystawionych przez L. faktur VAT oznacza, iż twierdzenia Strony, co do wykonywania spornych robót przez tego podwykonawcę uznać należało za nie znajdujące żadnego potwierdzenia w materiale dowodowym.
Odnośnie podnoszonych w odwołaniu argumentów, że świadkowie (podwykonawcy, kierownicy budowy- J. Midloch, K. Wasińska, M. Iskierski, P. Miskauzy) potwierdzili fakt, że firmy L. i R. były podwykonawcami zleconych Stronie usług, że takie usługi wykonywały i że osoby te były widywane na prowadzonych budowach - Dyrektor IS podkreślił, iż w przypadku L. świadkowie wskazywali, iż był on podwykonawcą Skarżącego. Potwierdzili jego obecność na budowie, jednakże z zeznań tych nie wynika, aby L. wykonywał roboty budowlane na rzecz Strony w zakresie i rozmiarach wynikających z wystawionych faktur VAT. Niektórzy utożsamiali L. jako wspólnika innego podwykonawcy Strony – J., lub też jako osobę organizującą ludzi do pracy, materiały, nadzorującą pracę innych.
Z zeznań świadków – pracowników Strony – M.P., T.Ś., C.P., T.G., P.G. oraz jej podwykonawcy J.J. wynika, że L. przebywał na budowach, przebierał się w ubranie robocze, nie wykonywał prac budowlanych osobiście.
Organ podkreślił, że sam fakt przebywania L. na budowach nie jest jednoznaczny z wykonywaniem przez niego robót budowlanych na rzecz Strony. Brak jest w tej mierze jakichkolwiek dowodów potwierdzających powyższe okoliczności oraz jakichkolwiek danych o pracownikach, którzy mogliby wykonać zlecone roboty budowlane.
Zwrócił też uwagę, na zakres robót, które L. miał wykonywać na budowach [...] - układanie płytek, ścianki STG, wylewanie posadzki samopoziomującej. Pokrywał się on częściowo z zakresem robót wykonywanych przez pracowników Skarżącego ( montaż ścian z płyt STG, układanie glazury i terakoty, malowanie, tapetowanie, montaż stropów podwieszanych, wyburzenie starych murów i inne prace).
Fakt ten potwierdziła sama Strona, w zeznaniu z dnia [...] maja 2011r. wskazując, że L. wykonywał podobny zakres prac, co jej pracownicy oraz wylewał posadzki samopoziomujące.
Zatem okoliczność, że te prace zostały wykonane nie oznacza jeszcze, że ich wykonawcą był L.. Zakres tych robót, wg zeznań Strony i świadków, był bowiem wykonywany przez pracowników Skarżącego.
Organ zwrócił również uwagę na umowy o roboty budowlane zawarte pomiędzy Stroną a J.. Tu również zakresy prac się zazębiały, obejmowały bowiem montaż ścian z płyt GK, montaż stropów, malowanie. Podobna sytuacja dotyczyła firm ze [...] (kafelkarze).
Z kolei, odnośnie R.R., Dyrektor IS wskazał, że świadkowie w swoich zeznaniach wymieniali jego firmę, jako podwykonawcę Strony, odpowiedzialnego za roboty instalacyjne, hydrauliczne, podposadzkowe. Niektórzy nie widzieli, aby pracował osobiście (P.M. - kierownik budowy), inni zeznali, że R. wykonywał prace osobiście, ale nie pracował sam (P.I. - kierownik budowy, T.Ś. - pracownik Strony). Według P.G., miał dwóch ludzi. Według T.G., przyjeżdżał z pracownikami- 4 lub 5 osób.
Organ, odnosząc się do powyższego podkreślił, że brak jest jednak jakichkolwiek dowodów na to, że R. posiadał pracowników i ilu. Nadto wskazał, że z zeznań J. ([...] stycznia 2009r.) wynika, że wykonywał on między innymi prace hydrauliczne, a więc takie, które w swoim zakresie miał również wykonywać R.. Zaznaczył też, że świadkowie M. ([...] kwietnia 2009r.) oraz I. ([...] kwietnia 2009r.), zeznali, że fakt pracy podwykonawców nie był odnotowywany w dokumentacji budowy.
Tym samym, według Dyrektora IS, brak jest jakiegokolwiek potwierdzenia, że R. i L. faktycznie prowadzili prace budowlane na budowach [...]. Całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym prawomocne decyzje wydane dla R. i L., a w przypadku L. również zeznania jego samego, przeczą temu, aby ww. osoby prowadziły w 2006r. działalność gospodarczą oraz aby wykonały zakres robót wynikający z wystawionych dla Strony faktur VAT.
Dyrektor IS podkreślił również, że z zeznań Strony i świadków wynika, że podwykonawcy sami zaopatrywali się w materiały oraz korzystali z własnego sprzętu. Skarżący zeznał ([...] maja 2011r.), że L. kupował cały komplet materiałów potrzebny do stawiania ścian (profile metalowe, płyty regipsowe, gips), farby do malowania, tapetę z włókna szklanego, masy samopoziomujące, a R. kupował rury. Prace, które według zeznań Strony i świadków mieli wykonywać podwykonawcy: L. (m.in. wylewanie masy samopoziomującej, montaż ścian z płyt STG) oraz R. (prace związane z kanalizacją, rozprowadzenie rur przed wylaniem posadzek) niewątpliwie musiałyby wiązać się z koniecznością zakupu dużej ilości materiałów budowlanych, posiadaniem odpowiedniego sprzętu i narzędzi. Tymczasem, kierownicy budów, tj. osoby odpowiedzialne za koordynację prac na budowach, nie potrafili wyjaśnić, w jaki sposób podwykonawcy Strony dostarczali materiały na budowę, gdzie je przechowywali, jaki sprzęt posiadali i gdzie go przechowywali. W pomieszczeniu, wskazanym przez Skarżącego (zeznanie z dnia [...] stycznia 2010r.) jako miejsce składowania materiałów, przechowywano materiały i sprzęt, używane przez jego pracowników. Brak jest dowodów na to, że L. oraz R. posiadali sprzęt i narzędzia niezbędne do wykonania robót na rzecz Skarżącego.
Organ zwrócił też uwagę, że L. zaprzeczył temu, aby wykonywał jakiekolwiek roboty na rzecz Strony. Co do R., stwierdził, że pomimo wielokrotnych prób, nie udało się go na powyższą okoliczność przesłuchać.
Odpowiadając z kolei na zarzut nie przeprowadzenia konfrontacji pomiędzy zeznaniami L., a zeznaniami innych świadków organ zauważył, iż na żadnym etapie prowadzonego postępowania Strona nie składała żądania przeprowadzenia takiego dowodu. Zarzut zaniechania inicjatywy dowodowej w tym zakresie uznał za bezzasadny. Wynikający z art.122 i art.187 §1 Ordynacji podatkowej obowiązek organu podatkowego nie może być pojmowany tak szeroko, aby organ był zobowiązany do poszukiwania z urzędu dowodów, które mogłyby ewentualnie podważyć zasadność jego własnych ustaleń, w sytuacji, gdy sama Strona wniosków leżących w jej własnym interesie nie zgłasza. Podkreślił też, że Strona miała zapewnione prawo udziału
w przesłuchaniach L. i z prawa tego skorzystała wraz z pełnomocnikiem ([...] grudnia 2009r.) Znając treść zeznań świadków oraz wcześniejszych zeznań L., nie przygotowała oraz nie zadała pytań zmierzających do podważenia wiarygodności tego świadka czy też wyjaśnienia ewentualnych rozbieżności.
Ostatecznie Dyrektor IS uznał, że organ I instancji przeprowadził wnikliwą ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, która nie narusza dyspozycji art.191 Ordynacji podatkowej. Za bezzasadne jednocześnie uznał powoływanie się przez Stronę w odwołaniu na dowody w postaci zawartych umów, ponieważ w przypadku transakcji opisanych w zakwestionowanych fakturach VAT - umów nie stwierdzono.
Za chybione uznał także powoływanie się w odwołaniu na dowód w postaci oświadczenia E.T.G., gdyż w trakcie postępowania dowód taki nie wystąpił, ani też Strona nie wnioskowała o jego przeprowadzenie.
Wyjaśnił też, że wszczęcie postępowania egzekucyjnego wobec R. w zakresie podatku od towarów i usług wynikającego z wystawionych przez niego faktur VAT nastąpiło w związku z wydaną wobec niego decyzją Dyrektora UKS z dnia [...] marca 2010r. Zatem obowiązek zapłaty podatku wynikającego z wystawionych faktur VAT nie powstał w związku z wykonaniem spornych usług.
Zdaniem organu odwoławczego przeprowadzone postępowanie wykazało, że firmy prowadzone przez A.L. i R.R., to podmioty nie uczestniczące w obrocie gospodarczym, lecz stwarzające formalne pozory istnienia w celu upozorowania, że wystawione przez nie faktury VAT, faktycznie miały miejsca. Zatem za bezzasadny uznał zarzut naruszenia art. 88 ust. 3a pkt. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.
W skardze na powyższe orzeczenie, Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej: 1/ art. 68 § 4 ordynacji podatkowej, poprzez jego niezastosowanie skutkujące wymierzeniem zobowiązania podatkowego w stosunku do przedawnionego zobowiązania. 2/ art.121, art.122 poprzez zaniechanie wyjaśnienia wszelkich okoliczności sprawy, jak też obciążenie Skarżącego negatywnymi konsekwencjami z tym związanymi, gdy okoliczności niewyjaśnione winny zostać rozstrzygnięte na korzyść podatnika; 3/ art.125 poprzez prowadzenie postępowania opieszale, wydłużając rozstrzygnięcie sprawy do prawie
4 lat, co spowodowało min. drobne rozbieżności w składanych zeznaniach przez świadków związane z upływem czasu od opisywanych zdarzeń; 4/ art.187 §1 poprzez pominięcie i zaniechanie przeprowadzenia dowodów zgłoszonych przez skarżącego
w toku postępowania; 5/ art.191 poprzez wadliwą - dowolną ocenę materiału dowodowego zebranego w sprawie skutkującą wadliwym ustaleniem podstawy opodatkowania.
W uzasadnieniu, sformułowała argumenty w znacznej mierze zbieżne
z przedstawionymi w odwołaniu. W jej ocenie, organ w trakcie postępowania zebrał wystarczające dowody aby stwierdzić, że wszystkie prace budowlane zostały przez wykonawców (L. i R.) wykonane i zapłacone. Ponadto skarżąc powołał Wyrok ETS w sprawie AXEL KITTEL/RECOLTA C-439/04: w którym trybunał wyraził ogólną tezę, że fakt dokonania sprzedaży w warunkach oszustwa podatkowego nie wpływa na prawo do odliczenia VAT przez nabywcę, który nie wiedział i nie mógł wiedzieć, że dokonuje transakcji z oszustem może być tu przykładem na niespójność krajowych przepisów z przepisami Dyrektywy.
Pozbawienie prawa podatnika, który nieświadomie był stroną transakcji stanowiącej pewien rodzaj oszustwa podatkowego byłoby sprzeczne ze zharmonizowanymi zasadami VAT. To firmant zobowiązany jest do rozliczenia podatku VAT z faktur, które wystawił. Państwo siedziby firmanta i podatnika powinno tak sprecyzować przepisy i zasady podatkowe aby skutecznie zabezpieczyć płacenie należności budżetowych w takich sytuacjach a nie dokonywać przenoszenia odpowiedzialności lub tez obciążać tym podatkiem obie strony transakcji.
W toku całego postępowania kontrolnego organ podatkowy nie wskazał innych dowodów niż wskazanych przez podatnika, a i te wybierał subiektywnie i dokonał błędnej ich interpretacji.
Organ podatkowy w decyzji dokonał analizy okresu przedawnienia zobowiązania w podatku VAT stwierdzając że zostało ono zabezpieczone i bieg przedawnienia został zgodnie z art.70 § 6 pkt 1 Ordynacji Podatkowej zawieszony z dniem [...] września 2011 roku. Zgodnie z zasadami przedawnienia się zobowiązania podatkowego określonymi przepisami ordynacji podatkowej art.68 i art. 70 w zakresie podatku od towarów i usług VAT podatek ten ulega przedawnieniu po 5 latach licząc od terminu jego rozliczenia (zapłaty), czyli podatek VAT za miesiąc styczeń 2006 roku ulega przedawnieniu po 5 latach licząc od dnia [...] lutego 2006 roku a więc w lutym 2011 roku. Skoro organ podatkowy stwierdził, że zawieszenie biegu przedawnienia nastąpiło z dniem [...] września to z jaką to datą przedawnieniu uległ podatek za miesiące styczeń-lipiec 2006, roku. Konsekwencją powyższego jest inny wymiar zobowiązania w podatku VAT co skutkuje stwierdzeniem, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa materialnego.
Pełnomocnik skarżącego podtrzymując argumenty skargi w piśmie z dnia [...].05.2012r. rozszerzył jej uzasadnienie.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor IS posługując się argumentacją tożsamą do tej, zawartej w wydanych na etapie postępowania rozstrzygnięciach wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z kolei z art.1 §1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów (w tym wypadku decyzji administracyjnej) zarówno
z przepisami prawa materialnego, jak procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Konsekwencją takiego unormowania jest konstatacja, iż uchylenie decyzji może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło w wyniku naruszenia
prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć
istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika jednoznacznie z brzmienia art.145 §1 pkt 1
lit. a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, zwana dalej p.p.s.a.),
W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
U podstaw podjętego przez skład orzekający rozstrzygnięcia legł zgromadzony
w toku postępowania zarówno z urzędu jak i z inicjatywy Strony Skarżącej materiał dowodowy, oraz sformułowana przez organy na jego tle ocena – uwzględniająca poczynione ustalenia i brzmienie stosownych przepisów prawa materialnego, przy jednoczesnym zachowaniu zasad procedury.
Istotą sporu w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie, czy posiadanie przez Skarżącego faktur VAT, wystawionych przez firmę Zakład A.L. oraz Przedsiębiorstwo R. dawały podstawę do odliczenia wykazanego w nich podatku naliczonego.
Argumentacja prezentowana przez Stronę w toku postępowania podatkowego zmierzała do wykazania, że zakwestionowane przez organy faktury odzwierciedlają rzeczywiste zdarzenia gospodarcze.
Z kolei, według stanowiska organów, posiadane przez Skarżącego faktury VAT za usługi budowlane na budowach [...], wystawione przez obie w/w firmy, nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych oraz zostały wystawione przez podmioty nieistniejące.
Przystępując w tym stanie rzeczy do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, w pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT z 2004 r.
W zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Z art. 86 ust. 2 pkt. 1 lit. a tej ustawy wynika, że kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
Natomiast z art. 88 ust. 3 a pkt. 1 lit.a i art. 88 ust. 3a pkt. 4a lit. a , wynika że nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy sprzedaż zastała udokumentowana fakturami lub fakturami korygującymi wystawionymi przez podmiot nieistniejący lub nieuprawniony do wystawiania faktur lub faktur korygujących(..) wystawione faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane – w części dotyczącej tych czynności.
W orzecznictwie NSA wielokrotnie już stwierdzano, że na podstawie art. 86 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT z 2004 r., podatnik może korzystać z prawa do odliczenia podatku od towarów i usług przewidzianego w tej ustawie z tytułu dostaw towarów lub świadczenia usług dokonanych przez innego podatnika, wyłącznie w odniesieniu do podatku wynikającego z faktury, dokumentującej faktycznie zrealizowaną przez jej wystawcę czynność podlegającą opodatkowaniu tym podatkiem. W przypadku gdy podatek wynika jedynie z faktury, która nie dokumentuje faktycznego zdarzenia rodzącego obowiązek podatkowy u jej wystawcy - faktura taka nie daje uprawnienia do odliczenia wykazanego w niej podatku. Podnieść przy tym należy, że faktura wystawiona przez podmiot, który nie jest faktycznym dostawcą towaru, nie dokumentuje rzeczywistej sprzedaży przez podmiot firmujący jedynie obrót z innego źródła i nie rodzi u niego obowiązku podatkowego VAT (abstrahując od obowiązku wynikającego z normy art. 108 ustawy o VAT). Dysponowanie w tym przypadku przez nabywcę fakturą wystawioną przez zbywcę stanowi jedynie formalny warunek skorzystania z tego uprawnienia, który nie stanowi per se uprawnienia do odliczenia podatku, jeżeli nie towarzyszy mu spełnienie warunku w postaci wykonania rzeczywistej czynności rodzącej u wystawcy faktury obowiązek podatkowy z tytułu jej realizacji na rzecz nabywcy (por. wyrok NSA z 10 listopada 2011 r., sygn. akt I FSK 1655/10, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie również powtarzał, że przepis art. 86 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. a) ustawy o VAT z 2004 r. należy interpretować w taki sposób, że faktura nieodzwierciedlająca rzeczywiście dokonanej czynności przez jej wystawcę, która rodziłaby u niego obowiązek podatkowy z tytułu dokonanej dostawy (usługi), nie daje odbiorcy tej faktury prawa do odliczenia wykazanego w niej podatku. Przyznanie bowiem prawa do odliczenia podatku w takim przypadku oznaczałoby, że prawo do odliczenia przysługuje z tytułu samego posiadania faktury z wykazanym podatkiem, który nie jest należny od podmiotu, który fakturę taką wystawił, jako nierealizującym czynności opisanej w tej fakturze. Tymczasem prawo do odliczenia podatku jest następstwem powstania obowiązku podatkowego z tytułu faktycznej czynności podatnika wystawiającego fakturę, czyli obowiązku podatkowego powstałego na poprzednim etapie obrotu. Jeżeli brak takiej faktycznej czynności u wystawcy faktury, nie może z jej tytułu powstać obowiązek podatkowy, a tym samym, brak prawa do odliczenia podatku z takiej faktury. Względy bowiem obiektywne powodują, że nie można odliczyć podatku z faktury, która nie odzwierciedla faktycznego zobowiązania podatkowego podmiotu wskazanego w niej jako jej wystawca. Umożliwienie w takiej sytuacji skorzystania z prawa do odliczenia podatku z faktury dokumentującej czynność, która faktycznie nie została dokonana i nie zrodziła obowiązku podatkowego u jej wystawcy, byłoby sprzeczne z konstrukcją podatku od towarów i usług, umożliwiającą odliczenie zawartych w cenach towarów podatków faktycznie należnych z tytułu czynności ich nabycia. W omawianym przypadku kwota wykazana na fakturze jako podatek, nie jest natomiast faktycznym podatkiem należnym Skarbowi Państwa, lecz kwotą "podszywającą" się pod ten podatek.
Tymczasem w art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy o VAT z 2004 r. wskazano, że podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, a nie o kwotę wykazaną jedynie jako ten podatek, niebędącą nim faktycznie, a więc niebędącą świadczeniem należnym Skarbowi Państwa z tytułu transakcji wykazanej w tej fakturze. To samo wynika zresztą z art. 17 ust. 2 lit. a VI Dyrektywy, który także stanowi, że podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia od podatku przypadającego do zapłaty podatku od wartości dodanej należnego lub zapłaconego na terytorium kraju od towarów lub usług dostarczanych lub które mają być dostarczone podatnikowi przez innego podatnika. Przepis ten jednoznacznie wskazuje, że odliczenie przysługuje odnośnie jedynie podatku powstałego w wyniku czynności wykonanej przez innego podatnika, a dla realizacji tego prawa – stosownie do art. 18 ust. 1 pkt a tej Dyrektywy - musi posiadać fakturę wystawioną zgodnie z art. 22 ust. 3 Dyrektywy.
Zatem sam fakt wykonania usługi lub dostarczenia towaru jest niewystarczający, aby wydatek związany z tą czynnością można było zaliczyć do kosztów prowadzonej działalności. Transakcje te w sposób nie budzący wątpliwości muszą identyfikować ich strony.
Co do samej faktury, należy jedynie zaznaczyć, że nie jest ona dowodem na okoliczność, że wydatek został poniesiony, a towar w rzeczywistości nabyty. Jest ona wyłącznie dowodem księgowym, który jest podstawą księgowania w dokumentacji podatkowej, pod warunkiem, że dane wynikające z jej treści są prawdziwe.
Analiza akt sprawy, przeprowadzona z jednoczesnym uwzględnieniem dyspozycji wynikających z przepisów prawa materialnego - potwierdza prawidłowość stanowiska organów podatkowych.
Kluczowe dla przyjętych ustaleń fakty zostały oparte między innymi o dwie ostateczne decyzje Dyrektora UKS, tj.:
1/ z dnia [...] czerwca 2009r., określającą A.L. kwoty podatku od towarów i usług do zapłaty z tytułu wystawienia faktur VAT za poszczególne miesiące 2006r. Z jej treści wynika, że w/w osoba, używając nazwy Zakład A.L., wystawiła dla Przedsiębiorstwa Skarżącego 23 faktury VAT na ogólną wartość netto 706.100,00zł, VAT 155.342,00zł, jednakże nie wystąpiła u niej żadna czynność podlegająca opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, w związku z czym nie powstał też obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług. L. nie był zarejestrowanym oraz czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Nie składał deklaracji VAT-7. Co istotne, sam zeznał ([...] grudnia 2008r). iż w 2006r. nie prowadził żadnej działalności oraz nie wykonywał żadnych robót na budowach, a tylko wystawiał faktury.
2/ z dnia [...] marca 2010r., określającą R.R. kwoty podatku od towarów i usług do zapłaty z tytułu wystawienia faktur VAT za kwiecień, maj, październik i listopad 2006r. Wynika z niej, że R.R., jako Przedsiębiorstwo A, wystawił dla Przedsiębiorstwa Skarżącego 8 faktur VAT na ogólną wartość netto 190.428,00zł, VAT 41.894,16zł. Podmiot był zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług w okresie od [...] kwietnia 2004r. do [...] lipca 2007r., ale nie złożył ani jednej deklaracji VAT-7 i VAT-7K. Organ uznał, że niespełnienie podstawowych obowiązków istniejącego podatnika świadczy o tym, że dokonane zgłoszenie rejestracyjne do urzędu skarbowego miało na celu stworzenie formalnego pozoru istnienia tego przedsiębiorstwa oraz że faktury wystawione przez ww. podmiot nie odpowiadają rzeczywistości.
Mając na względzie w/w rozstrzygnięcia, za słuszną należy uznać tezę organów, że skoro w odrębnych postępowaniach stwierdzono, że w okresie objętym zaskarżoną decyzją
u ww. kontrahentów nie wystąpiła żadna czynność podlegająca opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług oraz że faktury wystawione przez ww. podmioty na rzecz Przedsiębiorstwa Skarżącego nie odpowiadają rzeczywistości, to w istocie brak było
podstaw do odmiennej oceny prawnej tych samych okoliczności w postępowaniu prowadzonym wobec Strony.
Decyzje te, stanowiące niewątpliwie dokumenty urzędowe, korzystają z domniemania zgodności z prawdą informacji w nich zawartych. Organ, prowadzący postępowanie nie mógł wobec tego swobodnie oceniać ani kwestionować treści tych dokumentów urzędowych, nie przeprowadzając na podstawie art.194 §3 Ordynacji podatkowej dowodu przeciwko prawdziwości zawartym w nich informacjom (por. wyrok z dnia 19 stycznia 2005r. sygnatura akt GSK 1330/04).
W związku z powyższych należy dodać, że celnie organ ocenił przedkładane przez Skarżącego oświadczenie R.R. z dnia [...] maja 2010r.
Po pierwsze, to dokument prywatny, którym nie można było skutecznie obalić domniemania wiarygodności treści zawartych w w/w decyzji Dyrektora UKS
z dnia [...] marca 2010r. która, jak zostało to powyżej wykazane jest dokumentem urzędowym.
Po drugie, nie sposób zignorować faktu, iż na oświadczeniu z 2010r. wskazano adres, który według ustaleń postępowania, był nieaktualny już [...] stycznia 2006r. – bowiem R. z tym dniem się wymeldował.
Po trzecie, niemożność ustalenia aktualnego adresu w/w osoby uniemożliwiła przesłuchanie tej osoby, również co do okoliczności złożenia i treści przedmiotowego oświadczenia. Wypada spostrzec, że sam Skarżący mimo, iż musiał się kontaktować
z w/w osobą, chociażby z racji odebrania od niej w/w oświadczenia, nie wskazał adresu, na który organ I instancji mógłby kierować wysyłaną do R. korespondencję.
Zważywszy na powyższe, należało stwierdzić, że przedstawione oświadczenie nie zawiera on wiarygodnych informacji co do wykonywania w 2006r. przez R. jako podwykonawcy Skarżącego, usług ogólnobudowlanych na budowach [...].
Z akt sprawy wynika, że materiał dowodowy, potwierdzający stanowisko organów, nie ogranicza się jedynie do dowodów w postaci obu w/w decyzji. Jest znacznie obszerniejszy.
O zakwestionowaniu przedmiotowych transakcji przesądziło bowiem również wiele innych okoliczności i dowodów.
Przede wszystkim, dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego (co do faktu, że firmy L. i R. były podwykonawcami zleconych stronie usług) organ I instancji zgromadził obszerny materiał z przesłuchania w charakterze świadków szeregu osób – kierowników budów, pracowników, jak również samej Strony.
Organ w skrupulatny sposób odniósł się do treści poszczególnych zeznań, wskazał na istotne informację z nich płynące, wątpliwości, różnice, czy zamierzone zbieżności. Każdy dowód ocenił we wzajemnym związku z pozostałymi dowodami zgromadzonymi w sprawie.
Konkretyzując, świadkowie potwierdzili obecność L. na budowie, niemniej jednak z zeznań nie wynika, aby wykonywał on roboty budowlane na rzecz Skarżącego w zakresie i rozmiarach wynikających z wystawionych faktur VAT. L. był utożsamiany albo z innym podwykonawcą Skarżącego – J., albo postrzegany jako osoba organizująca ludzi do pracy, materiały, nadzorująca pracę innych. Brak jest jakichkolwiek danych o pracownikach, którzy mogliby wykonać zlecone przez Skarżącego roboty budowlane.
Za słuszne należy też uznać uwagi organu co do pokrywania się zakresu robót, które L. miał wykonywać na budowach z zakresem robót wykonywanych przez pracowników Skarżącego. W istocie, okoliczność, że ww. zakres robót został wykonany nie oznacza jeszcze, że ich wykonawcą był L.,. Jak wykazało postępowanie mogli to być pracownicy Strony, lub też podwykonawcy Jagodzińskiego, czy też firm ze [...]. Teza ta, szczególnie z uwagi na brak jakichkolwiek dowodów potwierdzających wykonywanie prac przez L., jest w okolicznościach niniejszej sprawy uprawniona.
Z kolei odnośnie R., świadkowie w swoich zeznaniach wymieniali jego firmę jako podwykonawcę Skarżącego, odpowiedzialnego za roboty instalacyjne, hydrauliczne, podposadzkowe. Tu również brak jest jednak jakichkolwiek dowodów na to, że posiadał on pracowników i ilu. Słusznie też organ wskazał, że podwykonawca J. wykonywał min. prace hydrauliczne, przez co zakresy wykonywanych prac się pokrywały.
Istotne znaczenie dla oceny trafności podjętego przez organy rozstrzygnięcia
mają także informację wynikające z zeznań samego L., przesłuchanego w charakterze świadka ([...] grudnia 2008r. i [...] grudnia 2009r.). Z protokołów wynika, że wystawione przez niego faktury nie odzwierciedlały wykonanych usług, że nigdy nie wykonywał usług jako Zakład [...], że faktury wystawiał za namową J.J., Skarżący dyktował mu treść faktur, że płacił mu jedynie wartość podatku VAT wynikającą z wystawionych faktur. Co istotne, podczas obu przesłuchań L. złożył jednakowe zeznania, przy czym [...] grudnia 2009r. obecni byli Skarżący i jego pełnomocnik. Skarżący nie zadawał dodatkowych pytań zmierzających do zdementowania zeznań świadka. Odpowiadając natomiast na pytanie pełnomocnika przesłuchiwany konsekwentnie powtórzył to samo co wcześniej dodając, że zdawał sobie sprawę z tego, że jest to tylko proceder polegający na wystawianiu faktur. Był świadom konsekwencji wynikających z wystawiania tzw. pustych faktur w związku z przeprowadzonym wobec niego przez organ postępowaniem kontrolnym w wyniku, którego została wydana decyzja określająca kwotę podatku od towarów i usług do zapłaty z tytułu wystawienia faktur.
Zdaniem składu orzekającego należy również podzielić stanowisko organu wyrażone co do oceny okoliczności płatności za sporne transakcje, jak też sposobu ich dokumentowania. Przeprowadzona analiza, skrupulatnie opisana w decyzji organu odwoławczego (k-16-20), dokonana została z uwzględnieniem wszystkich ujawnionych w toku postępowania aspektów sprawy.
Poddano ocenie przepływy środków na rachunku firmowym i prywatnym, zeznania świadków – małżonki, brata i syna Skarżącego, jego pracowników, z których wynikały między innymi informacje o okolicznościach płatności za sporne faktury (komu, częstotliwość, wielkość kwot), przedłożone przez Stronę dokumenty "KW – dowód wypłaty", kserokopie kart z kalendarza z zapiskami dotyczącymi płatności wynikających
z ww. dowodów KW oraz kserokopie kart z kalendarza z adnotacjami o dokonanych zapłatach na rzecz L..
Mając na względzie całokształt okoliczności wynikających z w/w materiału dowodowego za słuszne należy uznać stwierdzenie Dyrektora IS, iż brak w sprawie wiarygodnych dowodów potwierdzających zapłatę L. kwot przewyższających kwotę 153.897,00zł. (tj. podatek VAT wynikający z faktur).
Twierdzenia Strony, że prace wykonane przez L. zostały w całości opłacone a roboty wynikające z wystawionych przez niego faktur wykonane, uznać należy za nie znajdujące żadnego potwierdzenia w materiale dowodowym.
Podobnie należy ocenić stanowisko organu, który uwzględniając zgromadzony materiału wskazał, że fakt wystawienia przedłożonych przez Skarżącego w toku postępowania dowodów wypłaty "KW" na łączną wartość 232.322.16zł za zdarzenia gospodarcze stwierdzone w fakturach VAT nie przesądza o tym, że zdarzenia gospodarcze stwierdzone w tych dokumentach miały w rzeczywistości miejsce.
Przypomnieć należy, że postępowanie podatkowe wszczynane jest i prowadzone w celu rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty. Organy podatkowe obowiązane są zatem do podjęcia co najmniej inicjatywy w celu odpowiedniego zgromadzenia materiału dowodowego, którego ocena pozwoli na właściwe rozstrzygnięcie sprawy. Kierując się zasadą prawdy obiektywnej, która została wyrażona w art. 122 Ordynacji podatkowej, organy podatkowe mają zatem obowiązek podejmować w toku postępowania wszelkie niezbędne czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy.
Rozstrzygnięcie w sprawie podatkowej opierać się musi na prawidłowo odczytanym stanie faktycznym. Dzięki temu bowiem do faktów ustalonych przez organ podatkowy mogą być zastosowane właściwe normy materialnego prawa podatkowego. Jednym z istotnych warunków odtworzenia stanu faktycznego jest zgromadzenie obrazujących go materiałów zawierających informacje istotne dla wydania rozstrzygnięcia w sprawie podatkowej. Stan faktyczny, w świetle którego organ podatkowy bada i ocenia charakter zgromadzonych informacji, musi być ustalony w sposób obiektywny (zob. A. Hanusz: Podstawa faktyczna rozstrzygnięcia podatkowego. Kraków 2004, s. 17).
Realizacja zasady prawdy obiektywnej ma ścisły związek z realizacją zasady praworządności, prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy jest niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego (zob. B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki. Ordynacja podatkowa. Wrocław 2003, s. 445).
W ocenie Sądu, przeprowadzone postępowanie przebiegało z poszanowaniem powyższych dyspozycji. Organ zebrał – czy to z urzędu, czy też na wniosek Strony - dowody niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy i nie uchybił normom z art.122 Ordynacji podatkowej (zasadzie prawdy materialnej) i z art.187 §1 Ordynacji podatkowej (zupełności i kompletności materiału dowodowego). W ramach postępowania, dla najrzetelniejszego ustalenia stanu faktycznego przesłuchano szereg świadków - w tym małżonkę pracowników, podwykonawców.
Twierdzenia zawarte w uzasadnieniu decyzji Dyrektora IS stanowią logiczną i spójną całość, nie uchybiają zasadzie swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art.191 Ordynacji podatkowej.
Obejmując całokształt materiału sprawy - zebrany w toku prowadzonego postępowania -należy stwierdzić, że na żadnym jego etapie, ani też w skardze Strona nie przedłożyła żadnych dowodów podważających ustalenia organów.
Powołanie się na orzeczenie ETS w sprawie Axel Kittel C-439/04, nie jest zasadne albowiem z obiektywnie ustalonych okoliczności tej sprawy wynika, że skarżący nie dochował należytej staranności gdyż może ona jedynie wystąpić w przypadku zaistnienia w rzeczywistości zdarzenia wywołującego skutki podatkowe, a nabywca nie wiedział i nie mógł wiedzieć, że dokonuje ich z "oszustem podatkowym", a w tej sprawie nie było w rzeczywistości transakcji oprócz wystawienia faktur.
Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia art.68 §4 Ordynacji podatkowej poprzez jego niezastosowanie skutkujące wymierzeniem zobowiązania podatkowego w stosunku do przedawnionego zobowiązania. Należy stwierdzić, że jest on niezasadny. Zobowiązanie określone zaskarżoną decyzją nie mogło ulec przedawnieniu na podstawie wskazanego przez skarżącą art.68 §4 Ordynacji podatkowej, ponieważ przepis ten nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie. Zgodnie bowiem z art.68 §4 Ordynacji podatkowej, zobowiązanie z tytułu opodatkowania dochodu nieznajdującego pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów lub pochodzącego ze źródeł nieujawnionych nie powstaje, jeżeli decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 5 lat, licząc od końca roku, w którym upłynął termin do złożenia zeznania rocznego dla podatników podatku dochodowego od osób fizycznych, za rok podatkowy, którego dotyczy decyzja. Zatem przepis ten znajduje zastosowanie do zobowiązań podatkowych powstających w drodze doręczenia decyzji ustalających wysokość takiego zobowiązania na podstawie art.21 §1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, nie ma natomiast zastosowania do decyzji w przedmiocie podatku od towarów usług, a w szczególności do wydanej w niniejszej sprawie decyzji określającej zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006 r.
W rozpoznawanej sprawie, jak wynika z przywołanej w sentencji zaskarżonej decyzji podstawy prawnej, zastosowanie ma natomiast art.21 §1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, z którego wynika, że zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. Z akt przedmiotowej sprawy jednoznacznie wynika, że w 2006 r. Skarżący będąc podatnikiem podatku od towarów i usług, prowadził działalność gospodarczą o której mowa w art.15 ust.2 ustawy o podatku od towarów i usług. W związku z powyższym zgodnie z przepisem art.99 ust.1 ustawy o podatku od towarów i usług, był obowiązany składać w urzędzie skarbowym deklaracje podatkowe za okresy miesięczne w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po każdym kolejnym miesiącu. Ponadto obowiązany był, bez wezwania naczelnika urzędu skarbowego, do obliczania i wpłacania podatku za okresy miesięczne w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy, na rachunek i skarbowego, o czym stanowi art.103 ust. 1ustawy o podatku od towarów i usług. Przepis art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej stanowi, że jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdził, że podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji albo że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego. Ponadto zgodnie z art.99 ust.12 ustawy o podatku od towarów i usług, zobowiązanie podatkowe, zwrotu różnicy podatku, kwotę zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku, o której mowa w art.87 ust.1, przyjmuje się w kwocie wynikającej z deklaracji podatkowej, chyba że naczelnik urzędu skarbowego lub organ kontroli skarbowej określi je w innej wysokości.
Zaskarżona decyzja jest decyzją określającą zobowiązanie w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2006 r., które stosownie do art.70 §1 Ordynacji podatkowej, przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, a nie, jak twierdzi Strona Skarżąca, licząc od terminu jego rozliczenia czy zapłaty. Zobowiązanie w podatku od towarów i usług za styczeń 2006 r. ulega zatem przedawnieniu z upływem 5 lat licząc od końca roku 2006 (w którym upłynął termin płatności podatku), tj. z upływem 2011 r., a nie, jak podaje Strona Skarżąca w uzasadnieniu skargi, po 5 latach licząc od [...] lutego 2006 r., a więc w lutym 2011 r. W świetle powyższego za nietrafioną i nieznajdująca żadnego odzwierciedlenia w przepisach prawa uznać należy argumentację Strony Skarżącej, według której zobowiązanie w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do lipca 2006 r. uległo przedawnieniu.
Organ odwoławczy słusznie co zostało wykazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, stwierdził że w niniejszej sprawie zobowiązanie podatkowe, którego dotyczy zaskarżona decyzja, nie uległo przedawnieniu, gdyż na podstawie art.70 §6 pkt 1 Ordynacji podatkowej : bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego za poszczególne miesiące 2006 r. uległ zawieszeniu z dniem [...] września 2011r., tj. z dniem wszczęcia wobec J.G. postępowania karnego skarbowego w związku z podejrzeniem popełnienia przez niego przestępstwa lub wykroczenia związanego z niewykonaniem tego zobowiązania. Ponadto w rozpatrywanej sprawie, ma zastosowanie art.70 § 8 cyt. ustawy, albowiem zobowiązanie w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006 r. zostało ono zabezpieczone hipoteką (zawiadomieniami z dnia [...] kwietnia 2009 r., [...] kwietnia 2009 r., [...] kwietnia 2009 r., [...] maja 2009 r. i [...] maja 2009 r. Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczystych poinformował o dokonaniu wpisu hipotek przymusowych kaucyjnych m.in. z tytułu podatku od towarów i usług za 2006 r. w księgach wieczystych o numerach: [...].
Tym samym, mając na uwadze wszystkie przedstawione okoliczności, Sąd uznał, że w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa, w szczególności – wskazanych w skardze – art.23 , art.121, art.122, art.125, art.187, art.191 – Ordynacji podatkowej
W tej sytuacji, skargę należało oddalić na podstawie art.151 p.p.s.a.
Sędzia WSA Sędzia WSA Sędzia WSA
Alina Rzepecka Dariusz Skupień Anna Juszczyk-Wiśniewska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło