I SA/Go 26/12
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2012-06-27
Skład orzekający: Barbara Rennert
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku może zostać uwzględniony, gdy uchybienie terminu wynika z choroby pełnomocnika, który prowadzi działalność gospodarczą w ramach spółki i nie wykazał, że nie mógł skorzystać z zastępstwa?Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ pełnomocnik skarżącej nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu. Pełnomocnik prowadzący działalność gospodarczą w ramach spółki powinien dochować należytej staranności, w tym zapewnić zastępstwo, a przedstawione okoliczności choroby nie przesądzają o braku winy, zwłaszcza gdy nie wykazano nagłości choroby ani niemożności skorzystania z pomocy innej osoby.Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo "P" Spółka z o.o. wniosło skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie podatku akcyzowego. Sąd oddalił skargę w dniu 15 marca 2012 r. Wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku wpłynął w ustawowym terminie. Pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia, wskazując na swój pobyt w szpitalu i rekonwalescencję od 16 marca do 18 czerwca 2012 r. jako przyczynę uniemożliwiającą wykonanie czynności zawodowych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rennert po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 czerwca 2012 r. wniosku Przedsiębiorstwa "P" Spółka z o.o. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzania nieważności decyzji w sprawie podatku akcyzowego za poszczególne miesiące od maja 2009 r. do stycznia 2010 r. p o s t a n a w i a odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienie wyroku.
Skarżące Przedsiębiorstwo "P" Spółka z o.o. wniosło skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzania nieważności decyzji w sprawie podatku akcyzowego za poszczególne miesiące od maja 2009 r. do stycznia 2010 r. W dniu 15 marca 2012 r. na rozprawie Sąd skargę oddalił.
W zakreślonym ustawowo terminie w dniu 21 marca 2012 r. wpłynął do tut. Sądu wniosek Dyrektora Izby Celnej o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku.
W dniu 19 czerwca 2012 r. pełnomocnik skarżącej Spółki – doradca podatkowy P.G. - złożył wniosek o przywrócenie terminu do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu podał, że od dnia 16 marca do 18 czerwca 2012 r. nie mógł wykonywać żadnych czynności zawodowych z uwagi na pobyt w szpitalu, leczenie sanatoryjne oraz zalecenia lekarskie w okresie rekonwalescencji. Wskazał, że stan niezdolności jest stanem przez niego niezawinionym. Jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu pełnomocnik złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
Sąd zważył, co następuje:
Wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjny (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) jeżeli strona nie dokonała czynności w terminie bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu.
Dalsze wskazówki zawarte są w art. 87 p.p.s.a., który w § 2 statuuje wymóg uprawdopodobnienia przez stronę okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu.
Pojecie winy obejmuje również winę osób trzecich, które strona upoważniła do dokonania określonych czynności, w tym pełnomocników strony. W sytuacji zatem kiedy stronę reprezentuje pełnomocnik, w tym doradca podatkowy, kryterium braku winy w uchybieniu terminu należy oceniać z uwzględnieniem miernika staranności wymaganego przy dokonywaniu czynności procesowych przez tego pełnomocnika. Niewątpliwie pełnomocnika wykonującego wolny zawód doradcy podatkowego powinna wyróżniać szczególna staranności przy dokonaniu czynności. O braku winy można bowiem mówić jedynie wtedy, nie można było usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (postanowienie NSA z 2 października 2002 r., V SA 793/03). Przeszkody te muszą mieć ponadto charakter zewnętrzny i obiektywny.
Pełnomocnik, godząc się zatem na reprezentowanie strony, ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jak gdyby działał na własną rzecz. Skutki ewentualnego niedochowanie terminu przez pełnomocnika, będą obciążały stronę.
W niniejszym postępowaniu pełnomocnik skarżącej, w ocenie Sądu, nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
Podnoszona przez pełnomocnika okoliczność pobytu w szpitalu, leczenia sanatoryjnego oraz niemożności wykonania czynności zawodowych z uwagi na rekonwalescencję nie przesądza o braku winy w niedochowaniu terminu. Nie każda bowiem choroba pozwala uznać wniosek o przywrócenie terminu za zasadny. Musi to być bowiem choroba nagła oraz taka, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (wyrok NSA z 3 sierpnia 2001 r., I SA/Wr 676/99).
Tymczasem pełnomocnik nie tylko nie wykazał, iż pobyt w szpitalu był spowodowany nagłym pogorszeniem stanu zdrowia a nie np. zaplanowanym wcześniej zabiegiem, ale również, że nie był w stanie posłużyć się inną osobą do wykonania ciążących na nim obowiązków. Przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy bowiem brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (tak też SN w postanowieniu z dnia 6 października 1998 r., II CKN 8/98). Zatem pełnomocnik skarżącej Spółki prowadząc działalność gospodarczą powinien dochować należytej staranności przy prowadzeniu spraw swoich klientów, choćby przez zapewnienie zastępstwa w celu dokonania czynności, których niewykonanie z uwagi na upływ terminu, może wywołać negatywne skutki w sferze prawnej mocodawcy. Na marginesie Sąd pragnie zauważyć, że pełnomocnik skarżącej wykonuje zawód doradcy podatkowego w ramach biura doradztwa prawnego - spółki komandytowej, w skład której wchodzi co najmniej kilku wspólników. Zatem należy przyjąć, iż miał obiektywną możliwość wyręczenia się inną osobą w dokonaniu czynności.
W oparciu o powyższe - mając na względzie, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją zostanie uprawdopodobniony brak winy jego uchybieniu - należy stwierdzić, iż w niniejszej sprawie przesłanka warunkująca przywrócenie terminu z art. 87 § 2 p.p.s.a. nie została spełniona.
W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie powołanych wyżej przepisów orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło