I SA/Go 3/08

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2008-03-04

Skład orzekający: Zbigniew Kruszewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna ubiegająca się o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, która pozostaje w związku małżeńskim z rozdzielnością majątkową, musi wykazać sytuację majątkową współmałżonka, aby uzyskać prawo pomocy?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna ubiegająca się o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym musi wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Nawet w przypadku rozdzielności majątkowej między małżonkami, wnioskodawca ma obowiązek wykazać sytuację majątkową współmałżonka, ponieważ małżonkowie są zobowiązani do wzajemnej pomocy, która obejmuje również wsparcie w prowadzeniu procesów sądowych. Brak przedstawienia wyczerpujących oświadczeń i dowodów dotyczących sytuacji majątkowej żony uniemożliwia uwzględnienie wniosku o prawo pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe. Wnioskodawca oświadczył, że mieszka z żoną i córką, a jego dochody wraz z dochodami żony wynoszą 2072 zł brutto miesięcznie. Poinformował również o rozdzielności majątkowej z żoną. Na wezwanie sądu przedstawił dokumenty dotyczące swoich dochodów i braku oszczędności, ale nie mógł przedstawić dokumentów dotyczących majątku żony z powodu braku jej zgody.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w podatku od towarów i usług za sierpień 2002 roku postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych podnosząc, iż nie jest w stanie ich ponieść. Oświadczył, że mieszka z żoną i córką. Łączne dochody swoje i żony zadeklarował na 2072 zł brutto miesięcznie. Oświadczy jednak, że pomiędzy nim i żoną panuje rozdzielność majątkowa. Z tego powodu żona nie informuje go o swym stanie posiadania. W odpowiedzi na wystosowane w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) wezwanie do udokumentowania dochodów oraz posiadanych oszczędności swych i żony, skarżący przedłożył zaświadczenia oraz deklaracje podatkowe potwierdzające wysokość swych deklarowanych dochodów oraz wyciąg z rachunku bankowego zaświadczający brak oszczędności pieniężnych. Poinformował jednak, że wobec braku zgody żony nie może przedstawić dokumentów dotyczących jej zarobków oraz wyciągu z jej rachunku bankowego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym (czyli takim o jaki wnosił skarżący) przysługuje osobie fizycznej, jeżeli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżący nie wykazał tego rodzaju przesłanek. Wprawdzie nie ma podstaw do kwestionowania jego oświadczeń o braku majątku osobistego i niewysokich dochodach, lecz jedynie takie ustalenia nie przesądzają o zasadności wniosku. Należy bowiem zwrócić uwagę, iż skarżący nie przedstawił dokumentów ani oświadczeń dotyczących stanu posiadania jego żony. Niewiarygodne jest przy tym twierdzenie, iż okoliczności te nie są mu znane, w sytuacji, gdy - jak wynika z jego oświadczeń - prowadzi z żoną wspólne gospodarstwo domowe. Na ocenę istnienia przesłanek prawa pomocy nie ma wpływu także obowiązywanie w małżeństwie skarżącego rozdzielności majątkowej. Z art. 23 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego wynika bowiem, iż małżonkowie są zobowiązani do wzajemnej pomocy. Obejmuje ona również udzielanie współmałżonkowi pomocy w zakresie prowadzenia procesów sądowych. Obowiązku tego nie uchyla również zniesienie wspólności ustawowej pomiędzy małżonkami (zob. post. SN z 5.5.1967r. I CZ 37/67 - Mon. Praw. Zestawienie Tez 2000 r. nr 8, post. NSA z 6.10.2004r. GZ 71/04 ONSAiWSA z 2005 r. nr 1 poz. 8). W tej sytuacji nieprzedstawienie wyczerpujących oświadczeń i jakichkolwiek dowodów na podstawie których można by było poczynić ustalenia dotyczące sytuacji majątkowej i zdolności płatniczych żony skarżącego, należało uznać, iż skarżący nie wykazał istnienia przesłanek prawa pomocy, w konsekwencji czego wniosek w tym przedmiocie nie mógł zostać uwzględniony. Mając powyższe na uwadze postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło