I SA/Go 300/08

Referendarz sadowy Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D.S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. [...] w przedmiocie wartości celnej towaru postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy. W reakcji na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi ustalonego na 502 zł, skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, podnosząc, iż nie posiada środków na poniesienie wpisu. Oświadczył jednocześnie, że mieszka z żoną i dziewięcioletnim synem oraz, że wraz z żoną utrzymują się z wynagrodzeń za pracę (w wysokości odpowiednio: 3700 zł i 512 zł brutto). Skarżący zaznaczył jednak, że jego wynagrodzenie jest obciążone zajęciem egzekucyjnym w wysokości 50%. Skarżący oświadczył, że nie ma oszczędności. Jego jedyny majątek ma stanowić mieszkanie o powierzchni 41,7 m. kw. Miesięczne wydatki rodziny skarżący określił na 1400 zł. Na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.- dalej cyt. "p.p.s.a.") wezwano pełnomocnika skarżącego do złożenia dodatkowo odpisów zeznań podatkowych skarżącego i jego żony oraz dokumentów potwierdzających wysokość ich zarobków i wysokość obciążenia egzekucyjnego wynagrodzenia skarżącego jak również wyciągów z rachunków bankowych oraz oświadczenia o posiadanych pojazdach mechanicznych . Pomimo upływu terminu zakreślonego w wezwaniu skarżący nie złożył żądanych dokumentów i oświadczenia. W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, co następuje. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., stronie będącej osobą fizyczną można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście - obiektywnie niemożliwe. Ze wspomnianego przepisu art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. wynika jednak, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy (post. NSA z 6.10.2004r. GZ 71/04 ONSAiWSA z 2005r. z. 1 poz. 8). Niemniej w razie, gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy jest niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu posiadania bądź stanu rodzinnego lub budzi w tych kwestiach wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub jej stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). Zaniechanie złożenia żądanych dokumentów skutkuje rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w oparciu o treść oświadczeń zawartych w złożonym formularzu (zob. post. NSA z 31.III.2005r. II FZ 126/05 ONSAiWSA z 2006r. z. 1 poz. 13). Kierując się powyższymi kryteriami należało uznać, iż skarżący nie wykazał istnienia przesłanek prawa pomocy. Sama treść oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach nie wskazuje na to, że poniesienie wpisu od skargi w wysokości 502 zł przekracza zdolności majątkowe skarżącego. Skarżący oraz jego żona - jak podano w oświadczeniu - uzyskują stałe dochody. Wysokość tych dochodów w zestawieniu z deklarowaną wysokością miesięcznych wydatków rodziny pozwala na sformułowanie wniosku, iż poniesienie wpisu od skargi stanowiącego jedyną opłatę sądową podlegającą uiszczeniu na obecnym etapie postępowania, mogłoby narazić skarżącego i jego rodzinę na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Oceny tej nie zmienia podnoszona we wniosku okoliczność, iż część wynagrodzenia skarżącego jest potrącana z powodu zajęcia egzekucyjnego. Skarżący nie przedstawił bowiem żadnego dokumentu potwierdzającego fakt zastosowania wspomnianego środka egzekucyjnego i to pomimo, że został do tego wezwany w trybie art. 255 p.p.s.a. Uwzględniając powyższe, wobec niewykazania istnienia przesłanek zwolnienia od kosztów sądowych, postanowiono o odmowie przyznania prawa pomocy (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).