I SA/Go 314/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Skowrońska - Pastuszko Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk – Wiśniewska Sędzia WSA Alina Rzepecka (spr.) Protokolant Asystent sędziego Marta Surmacz-Buszkiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lipca 2012 r. sprawy ze skargi RP sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego oddala skargę. Skarżące TF S.A. (zw. dalej: Strona, Spółka, Skarżąca) wniosło skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z [...] lutego 2011 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2010r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia z urzędu, do czasu prawomocnego zakończenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postępowania sądowego (sygn. akt I SA/Po 565/10) w sprawie ze skargi TF S.A. o wznowienie postępowania sądowego umorzonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego O/Z w Poznaniu z dnia 26 listopada 2002r. w sprawie ze skargi spółki na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2000r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1995r., postępowania wszczętego odwołaniem spółki z dnia [...] czerwca 2008r. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] czerwca 2008r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku istnienia nadpłaty w podatku od towarów i usług za miesiące lipiec 1995r. Rozstrzygnięcia organu zapadły w następującym stanie faktycznym. Decyzją z dnia [...] czerwca 2008r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego (zw. dalej: Naczelnik US, organ I instancji) stwierdził brak istnienia nadpłaty w podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1995r. przysługującej TF S.A. Od decyzji tej Skarżąca pismem z dnia [...] czerwca 2008r. wniosła odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej (zw. dalej: Dyrektor IS, organ II instancji, organ odwoławczy). Dyrektor IS postanowieniem z dnia [...] grudnia 2010r. nr [...] zawiesił z urzędu ww. postępowanie odwoławcze do czasu prawomocnego zakończenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postępowania sądowego (sygn. akt I SA/Po 565/10) w sprawie ze skargi TF S.A. o wznowienie postępowania sądowego umorzonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego O/Z w Poznaniu z dnia 26 listopada 2002r. w sprawie ze skargi Spółki na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2000r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1995r. W dniu 27 grudnia 2010r. Strona na powyższe postanowienie złożyła do Dyrektora IS zażalenie, żądając jego uchylenia i rozstrzygnięcia sprawy co do istoty. Ze stanu sprawy wynika nadto, że Spółka pismem z dnia [...] grudnia 2010r. wniosła między innymi o "cofnięcie skargi kasacyjnej (...) od postanowienia WSA w Poznaniu w sprawie o sygnaturze akt I SA/Po 565/10" oraz "podjęcie wszystkich postępowań, które aktualnie są zawieszone przez organ podatkowy do czasu prawomocnego zakończenia postępowania I SA/Po 565/10 i wydanie merytorycznych rozstrzygnięć w tych sprawach ". Dyrektor IS pismem z dnia [...] stycznia 2011r. nr [...] poinformował Skarżącą, że wniosek z dnia [...] grudnia 2010r. w zakresie podjęcia postępowań zawieszonych do czasu prawomocnego zakończenia postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnymi w Poznaniu sygn. akt I SA/Po 565/10, został włączony do postępowań prowadzonych z zażaleń strony z dnia [...] grudnia 2010r. na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] oraz nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowań i zostanie rozpatrzony łącznie z zażaleniami strony z dnia [...] grudnia 2010r. Po rozpatrzeniu zażalenia oraz przeanalizowaniu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] lutego 2011r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji nr [...] z dnia [...] grudnia 2010r. Spółka, jednym pismem z dnia [...] marca 2011r., wniosła do organu II instancji skargę na dwa postanowienia Dyrektora IS z dnia [...] lutego 2011r., to jest: 1. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora IS z dnia [...] grudnia 2010r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia z urzędu, do czasu prawomocnego zakończenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postępowania sądowego (sygn. akt I SA/Po 565/10) w sprawie ze skargi TF S.A. o wznowienie postępowania sądowego umorzonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego O/Z w Poznaniu z dnia 26 listopada 2002r. w sprawie ze skargi Spółki na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2000r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1995r., postępowania wszczętego odwołaniem Spółki z dnia [...] stycznia 2006r. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2005r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku istnienia nadpłaty w podatku od towarów i usług za miesiące lipiec, sierpień i wrzesień 1995r. 2. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora IS z dnia [...] grudnia 2010r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia z urzędu, do czasu prawomocnego zakończenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postępowania sądowego (sygn. akt I SA/Po 565/10) w sprawie ze skargi TF S.A. o wznowienie postępowania sądowego umorzonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego O/Z w Poznaniu z dnia 26 listopada 2002r. w sprawie ze skargi Spółki na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2000r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1995r., postępowania wszczętego odwołaniem Spółki z dnia [...] czerwca 2008r. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] czerwca 2008r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku istnienia nadpłaty w podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1995r. W treści skargi podniosła zarzuty: wydania rozstrzygnięcia bez ustosunkowania się do zarzutów podniesionych w zażaleniach; braku uzasadnienia faktycznego; lekceważenia prawomocnych wyroków sądowych, a w szczególności wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygn. akt I FSK 942-947/10, w których zdaniem skarżącej, przesądzono, że w obrocie prawnym brak jest decyzji Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2000r. "oraz tym, że toczące się przed WSA w Poznaniu postępowanie wznowieniowe o sygnaturze akt I SA/Po 565/10 pozostaje bez jakiegokolwiek wpływu na to, które decyzje Izby Skarbowej w zakresie podatku VAT za poszczę, miesiące 1995 roku pozostają w obrocie prawnym. " Wskazując na powyższe, Strona alternatywnie wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonych postanowień wydanych w obydwu instancjach z powodu rażącego naruszenia prawa, lub z ostrożności procesowej o "uchylenie zaskarżonych postępowań wydanych w obydwu instancjach ". W uzasadnieniu skargi Skarżąca stwierdziła: "Podatnik w zażaleniach podniósł, że decyzje Izby Skarbowej z [...].12.2000r. nr [...] nie znajdują się w obrocie prawnym, ponieważ Minister Finansów decyzją z dnia [...].06.2002r. stwierdzi! ich nieważność. Do tak jednoznacznie sformułowanego zarzutu strona przeciwna nie odniosła się wprost. Prawomocnymi wyrokami NSA z dnia 29.09.2010r. sygn. Akt I FSK 942-947/10 brak w obrocie prawnym decyzji podatkowych Izby Skarbowej z dnia [...].12.2000r. został potwierdzony. " Podniosła, że "Niedopuszczalne jest ignorowanie wyroków sądowych przez organ podatkowy, co czyni strona przeciwna twierdząc, że sprawa obowiązywania decyzji Izby Skarbowej z dnia [...].12.2000r. jest sporna ". W jej ocenie, decyzje Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2000r. zostały "skasowane" decyzją Ministra Finansów z dnia [...] czerwca 2002r. i jedynie wycofanie z obrotu prawnego ww. decyzji Ministra Finansów może spowodować powrót do obrotu prawnego wskazanych decyzji Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2000r. Podkreśla, że takie postępowanie ani się nie toczy, ani nie może się toczyć z uwagi na brak właściwego trybu. Zatem, w jej ocenie, skoro przedmiotem postępowania I SA/Po 565/10 nie jest wycofanie z obrotu prawnego ww. decyzji Ministra Finansów, tym samym nie ma ono jakiegokolwiek związku z przedmiotowym postępowaniem i nie może stanowić przesłanki do zawieszenia postępowania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor IS uznając sformułowane zarzuty za bezzasadne, wniósł o jej oddalenie. Nadto, pismem procesowym z dnia [...] maja 2011r. organ poinformował Sąd, że w dniu [...] maja 2011r. zostały wydane postanowienia, w tym - nr [...] w przedmiocie podjęcia z urzędu zawieszonego postanowieniem Dyrektora IS z dnia [...] grudnia 2010r. nr [...] postępowania w sprawie odwołania Spółki z dnia [...] czerwca 2008r. od decyzji Naczelnika US z dnia [...] czerwca 2008r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku istnienia nadpłaty w podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1995r. Z treści w/w postanowienia wynika, że w dniu 18 maja 2011r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie sygn. akt I FSK 116/11 oddalił skargę kasacyjną organu od postanowienia WSA w Poznaniu z 15 października 2010 r. sygn. akt I SA/Po 565/10 umarzającego postępowanie w sprawie ze skargi TF S.A. o wznowienie postępowania sądowego umorzonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego O/Z w Poznaniu z 26 listopada 2002r. w sprawie ze skargi spółki na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2000 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1995r. W konsekwencji oddalenia skargi kasacyjnej Dyrektor IS postanowieniem z [...] maja 2011r. podjął zawieszone postępowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało oddalić, jako nie mającą usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustrojów sądów powszechnych (Dz. U nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość miedzy organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i miedzy tymi organami a organami administracji rządowej ( § 1). Kontrola, o której mowa sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( § 2 ). Oznacza to, że w badaniu w postępowaniu sądowo-administracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Dodać również należy, że stosownie do art.134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. ), zwaną dalej P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z przepisu tego wynika, że niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze sąd z urzędu bada, czy nie nastąpiło naruszenie prawa materialnego lub procesowego skutkujące koniecznością usunięcia zaskarżonego aktu z obrotu przez jego uchylenie lub stwierdzenie nieważności. Dokonana w tak zakreślonych granicach kontrola zaskarżonego postanowienia wskazuje, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie z uwagi na fakt, iż zaskarżone orzeczenie nie narusza ani prawa materialnego w stopniu, mającym wpływ na wynik sprawy, ani też prawa procesowego w takim stopniu, że mogło to mieć istotny wpływ na wynik podjętego rozstrzygnięcia. Podstawą prawną zaskarżonych postanowień stanowił art.201 §1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem organ podatkowy zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Pod pojęciem zagadnienia wstępnego należy rozumieć sytuację, gdy wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego, które należy ze względu na jego przedmiot do kompetencji innego organu administracyjnego lub sądu i nie było wcześniej prawomocnie rozstrzygnięte. W ocenie Sądu, poddając kontroli zaskarżone rozstrzygnięcie, należało mieć również na uwadze, że stosownie do dyspozycji wynikających z brzmienia art.122 Ordynacji podatkowej organy w toku prowadzonego postępowania są zobowiązane do podejmowania wszelkich niezbędnych działań celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Ustalenie, uporządkowanie bowiem tego aspektu sprawy stanowi konieczny, wręcz niezbędny etap przed Tylko zachowanie powyższych reguł daje gwarancję wydania prawidłowego pod względem prawa rozstrzygnięcia. Oceny zaskarżonego postanowienia należało dokonać w określonym kontekście sprawy. Przypomnieć zatem wypada, że sprawy dotyczące zobowiązań podatkowych za poszczególne miesiące 1995r. (w tym również za miesiąc lipiec 1995r.) były i są nadal przedmiotem licznych postępowań prowadzonych zarówno przez organy podatkowe, jak i Sądy administracyjne. Postępowania te toczyły się w różnych trybach inicjowanych zarówno przez stronę skarżącą, jak i organy podatkowe. Tym samym, z całą pewnością można stwierdzić, że charakter spraw toczonych przed organami podatkowymi powiązanych w jakikolwiek sposób z rozstrzygnięciami jakie mają zapaść, czy zapadły w zakresie głównych zobowiązań, jest w tym zakresie skomplikowany i złożony - chociażby tylko z uwagi na wielość orzeczeń zapadłych przed organami podatkowymi jak i Sądami w zakresie tych samych okresów ( miesięcy 1995r.). Skoro koniecznym jest precyzyjne ustalenie stanu faktycznego w każdej rozpoznawanej przez organy sprawie, to na aprobatę zasługuje działanie organów zmierzające do swoistego "uporządkowania" stanu sprawy, po to by w konsekwencji wydać zgodne z prawem rozstrzygnięcie. W ocenie sądu, stanowisko, którego celem było powyższe dążenie znalazło swój wyraz w motywach zaskarżonych postanowień. Należy więc przypomnieć, że organy uzasadniając potrzebę zawieszenia postępowania wskazały, iż postanowieniem z dnia 10 marca 2010r. sygnatura akt I SA/Po 561/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu umorzył postępowanie w sprawie ze skargi TF S.A. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu z dnia 26 listopada 2001r. sygn. akt I SA/Po 237/01 w sprawie ze skargi Spółki na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2000r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za lipiec 1995r. Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2010r skargi kasacyjnej Dyrektora IS na ww. postanowienie uchylił zaskarżone orzeczenie oraz postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 listopada 2007r. sygn. akt I SA/Po 1101/07 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu (sygn. akt I FSK 733/10 ). W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 15 października 2010r. sygnatura akt I SA/Po 565/10 umorzył postępowanie w sprawie ze skargi Spółki o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego O.Z. w Poznaniu z dnia 26 listopada 2002r. sygnatura akt I SA/Po 237/01 w sprawie skargi TF S.A. na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2000r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za lipiec 1995r. Organy podkreśliły, że w uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia Sąd stwierdził, że: "We wniosku o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Naczelnego Sadu Administracyjnego OZ w Poznaniu z dnia 26 listopada 2002r. wskazano, iż skarżąca cofnęła skargę na decyzję Izby Skarbowej z [...] grudnia 2000r. w przedmiocie podatku VAT za lipiec 1995r., ponieważ Minister Finansów, decyzją z [...] czerwca 2002r., stwierdził jej nieważność. Jednak w wyniku uchylenia w dniu [...] września 2004r. decyzji wydanej po stwierdzeniu nieważności, «powróciła» do obrotu prawnego decyzja Izby Skarbowej z [...] grudnia 2000r. [...] Jak wynika z opisu, zawartego w części historycznej niniejszego postanowienia, jedną z podstawowych kwestii w wieloletnim sporze, który strony prowadziły przed sądami administracyjnymi, było to, która z dwóch decyzji wydanych przez organ odwoławczy, w przedmiocie podatku od towarów i usług m. in. za lipiec 1995r., znajduje się w obrocie prawnym. W szczególności chodziło o to, czy w obrocie prawnym znajduje się decyzja z dnia [...] grudnia 2000r,, czy też z dnia [...] lipca 2002r. ". Organy wskazały również, że w dalszej części uzasadnienia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził: "Zatem w prawomocnych wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2009r. ( I FSK 1761/09) i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 2 kwietnia 201Or. ( I SA/Po 431/09) przesądzono, iż, wbrew twierdzeniu Dyrektora Izby Skarbowej, brak jest ostatecznej decyzji z dnia [...] grudnia 2000r. w przedmiocie podatku VAT za poszczególne miesiące od lipca do grudnia I995r., których nieważność była przedmiotem postępowania przed Ministrem Finansów. O ich eliminacji stanowi bowiem ostateczna decyzja z dnia [...] czerwca 2002r." Dyrektor IS pismem z dnia [...] listopada 2010r. wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 15 października 2010 r. sygn. akt I SA/Po 565/10. W złożonej skardze kasacyjnej organ zakwestionował w szczególności przyjęte przez nią ustalenia dotyczące braku funkcjonowania w obrocie prawnym decyzji Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2000r. Mając zatem na względzie powyższe okoliczności, zaaprobować należy wyrażony w zaskarżonych postanowieniach pogląd organu podatkowego, że brak prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie ze skargi Spółki o wznowienie postępowania sądowego dotyczącego skargi Spółki na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2000r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za lipiec 1995r., pozostaje w ścisłym związku z przedmiotem zawieszonego postępowania, wszczętego odwołaniem spółki z dnia [...] czerwca 2008r. od decyzji Naczelnika US z dnia [...] czerwca 2008r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku istnienia nadpłaty w podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1995r. Zasadnie przyjął organ podatkowy, że prawomocne orzeczenie Sądu dotyczące decyzji Izby Skarbowej e w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1995r., winno poprzedzać rozpatrzenie odwołania od ww. decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] czerwca 2008r. nr [...]. Z powyżej opisanych przyczyn nie można uznać za słuszne zarzutów Strony podnoszonych w skardze, jak również na rozprawie przed sądem. Jako niezasadny należało również ocenić zarzut wydania zaskarżonego postanowienia z rażącym naruszeniem prawa. W sprawie z całą pewnością nie wystąpiła przesłanka wskazana w art.247 §1 pkt3 Ordynacji podatkowej. W tej mierze podkreślić należy, że zarówno w doktrynie postępowania administracyjnego, jak i w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, że rażące naruszenie prawa ma miejsce w sytuacji, gdy w stanie prawnym nie budzącym wątpliwości, co do jego zrozumienia zostaje wydana decyzja, która treścią swego rozstrzygnięcia stanowi negację całości lub części obowiązujących przepisów. W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania przez Sąd z przyczyn oczywistych - wskazanych powyżej, nie zachodzi przedmiotowa okoliczność. Reasumując, w świetle całokształtu poczynionych uwag, wobec niestwierdzenia w zaskarżonym postanowieniu naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy stwierdzenia nieważności orzeczenia, jak również naruszenia innych przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art.151 P.p.s.a., Sąd orzekł o oddaleniu skargi. /-/ Alina Rzepecka /-/ Dariusz Skupień /-/ Joanna Wierchowicz